#Đế Nghiêu|Phần 5

Xin chào các bạn khán tính giả. Đây là chương trình phát thanh Câu Chuyện Thời Thượng Cổ và tôi là Tiểu An. Hôm nay chúng ta cùng đi tìm hiểu về một vị Thánh quân Thời Thượng Cổ. Câu Chuyện về Đế Nghiêu Phần 5. Đế Nghiêu Nhân Đức được hiền sĩ mở đầu tập tục Thiên tử không bao vây. Đế Nghiêu, hiệu Đào Đường Thị, một trong ngũ đế Thượng Cổ Trung Hoa, phẩm chất và tài trí của ông đều phi phạm tuyệt luân. Sử ký ca ngợi ông, lòng nhân của ông như trời, trí tuệ của ông như thần, đến gần như mặt trời, ngắm xa thì như mây. Ông là người cao quý mà thân thiện, tuy giàu có nhưng không kiều ngạo, tuy tôn quý nhưng không buông thả. Ông đội mũ màu vàng, mặc áo màu đen, ngồi xe màu đỏ thắm, giò ngựa trắng kéo. Ông tôn trọng người có đức thiện, ông có thể làm cho cửu tộc hòa thuận với nhau. Ông giận dò bách quan, phải chăm sóc nhân dân. Ông khiến tất cả các nước đều hòa bình mà không còn tranh chấp. Bài trước đã nói về việc sau khi Nế Chí Băng Hà, Đào Đường Hầu chính thức kế vị, đổi gọi là Nế Nghiêu. Chúng ta tiếp tục xem câu chuyện truyền kỳ về vị thánh quân Thượng Cổ này. Nế Nghiêu lên ngôi, rời đô đến Bình Dương Sau khi Nế Nghiêu lên ngôi, cánh vác trọng trách thiền hạ, lo lắng của ông cũng từ đó bắt đầu. Việc đầu tiên phải làm là mệnh đô, xây dựng kinh thành. Nế Nghiêu quyết định đóng đô tại Bình Dương lên sông Phần, nên gọi thần Phử Thế và Thối dẫn thợ thuyền đến xây dựng. Tất cả kiến trúc đều phải giản pháp, giản dị và chất pháp. Tiếp theo là việc dùng người. Nế Nghiêu dùng người cầu được những lão thần, 5 chức vụ chính đều là nguyên lão tam triều. Ngoài kim chính, thổ chính đã qua đời, còn lại bộc chính, hỏa chính, thủy chính, 3 người đều được thỉnh tiếp tục phục vụ. Vài tháng sau, kinh thành Bình Dương hoàn thành, Nế Nghiêu lập tức dẫn thần dân di chuyển, dọc đường nhân dân chào đón không dứt. Đến bên một ngọn núi, thấy đỉnh lối khổ đầy mây lành ngỗ sắc, cả ngày không tan. Theo người dân địa phương nói, đã mấy tháng rồi, từ lúc Nế Nghiêu bắt đầu lên ngôi. Mọi người nếu ca ngợi, đây là do đức lớn của Nế Nghiêu cảm hóa. Nế Nghiêu khiêm tốn không ngừng. Sau khi đến Bình Dương và bố trí ổn thỏa, nên ban bố kế hoạch mới. Lúc này có người báo cáo, không biết vụ thành tử đi đâu, chỉ để lại một đố miểu. Nội dung là, bản tính sơn giã, không chịu được sự trói buộc. Trước đây quốc gia nhiều việc trọng đại, không dám không miễn cưỡng ở lại giúp sức. Nay thì ngôi lớn đã định, có thể không cần tiểu nhân. Vốn muốn từ biệt trực tiếp, do bệ hạ cưỡng ép giữ lại. Đành dâng miểu, xin bệ hạ tha thứ. Nế Nghiêu thở dài buồn bã, biết vụ thành tử là người tiên, không giữ được ông ấy. Qua vài ngày, Nế Nghiêu ngự chiều xử lý chính sự. Bổ nhiếp khí làm đại tư nông, trên phụ trách hướng dẫn việc nông điền. Khế làm đại tư đồ, trên phụ trách giáo dục nhân dân. Dịch vẫn làm đại tư hành, phùng mông làm phó, trên phụ trách huấn luyện quân đội. Ba chính sự lớn đã được ủy thác cho người tài. Nế Nghiêu cảm thấy thoải mái hơn một chút. Chỉ là chưa có người lựa chọn để định thời lệnh và chế lịch pháp. Một ngày, Hòa Chính ngô hồi đến ý kiến Nế Nghiêu. Chỉ thấy ngô hồi, tóc dâu bạc trắng, nhưng bước đi nhẹ nhàng khỏe mạnh, tinh thần rất tốt. Hòa Chính nói, lão thần ngược bệ hạ triệu kiến, lẽ ra phải đến hợp lực ngay. Đáng tiếc, Mộc Chính và Thùy Chính đều vì tuổi già, bệnh tật không thể đi xa. Lão thần tạm gọi là khỏe mạnh, nên nến ít kiến. Nhưng trước vụ công việc không đảm đương nổi, xin bệ hạ thứ lỗi. Nế Nghiêu nói, Hòa Chính chịu đến không chỉ là điều may mắn cho một mình trẫm, mà thực sự là điều may mắn cho thiên hạ quốc gia. Những việc vộn vặt đâu dám làm phiền Ngài, chỉ mong Ngài an cư tại đây, chẳng được thường xuyên thỉnh giáo về việc quốc gia. Nế Nghiêu cũng quan tâm đến tình hình của Mộc Chính và những người khác. Hòa Chính tiến cử người nhà, bốn hiền sĩ giúp việc xử lý chính sự. Hòa Chính nói, Mộc Chính có hai con trai, một người tên là Hê Trọng, một người tên là Hê Thúc, anh tôi là Trọng Lê, có hai con trai, một người tên là Hòa Trọng, một người tên là Hòa Thúc, đều là nhân tài có thể dùng được. Thần đã bàn với Mộc Chính, viện theo ví dụ của người xưa, tiến cử người nhà không tránh thân thuộc, để tiến cử với bệ hạ. Sau này nếu có chỗ không đạp ngương nổi, Lão Thần xin chịu tội chết, nhận tội lừa dối vua thiên vị thân thuộc. Nế Nghiêu nói, hai vị Lão Thần phò tá tiên đế, cùng chính ngay thẳng. Chẩm đã sớm nghe nói, sự tiến cử này không phải là thiên vị, Chẩm quyết định dùng họ, họ có cùng đến không? Hòa Chính nói, đang ở bên ngoài đợi lệnh. Nế Nghiêu lập tức chịu kiến. Sau khi bốn người hành lễ, Nế Nghiêu cẩn thận quan sát họ, chỉ thấy Hì Trọng ôn hòa chất phát, hiền lành dễ dần, là một người nhân từ. Hì Thúc ý chí phong phát và cảm làm được việc, là một người có năng lực. Hòa Trọng nghiêm túc cư nghĩ, khiến người kính sợ, là một người chính trực. Hòa Thúc, chẩm lặng sâu sắc, lòng nhiều mưu lược, là một người thông minh. Bốn người nhìn qua đều là nhân tài phi phàm, đủ thấy người được Hòa Chính tiến cử không sai. Nế Nghiêu hỏi họ nơi học tập và truyền môn. Hì Trọng, người lớn tuổi nhất, đại diện phát biểu, chúng thần vẫn học thiên văn ở nước Hì Hòa, nên dùng hai chữ Hì Hòa làm tên của chúng thần, để thể hiện trí hướng. Nế Nghiêu rất vui nói, chẩm vừa lên ngôi, đang thiếu nhân tài loại này, một ngày mà được bốn hiền sĩ, thật đáng vui mừng, đáng vui. Ngày lập tức bổ nhiệm Hì Hòa, bốn người phụ trách chức vụ, bốn mùa phương nhạc, danh chức gọi là tứ nhạc. Hì Trọng làm quan phương Đông, tất cả sự vụ phương Đông và những việc trong hai tiết khí từ Lập Xuân đến Lập Hạ đều do ông chủ trì. Hì Thúc làm quan phương Nam, tất cả sự vụ phương Nam và những việc trong hai tiết khí từ Lập Hạ đến Lập Thu đều do ông chủ trì. Hòa Trọng làm quan phương Tây, tất cả sự vụ phương Tây và những việc trong hai tiết khí từ Lập Thu đến Lập Đông đều do ông chủ trì. Hòa Thúc làm quan phương Bắc, tất cả sự vụ phương Bắc và những việc trong hai tiết khí từ Lập Đông đến Lập Xuân đều do ông chủ trì. Bốn người họ phải quan sát thiên văn thường xuyên đến miền dưới. Hì Trọng ở đất Ngưu Di tại miền dưới phương Đông. Hì Thúc ở đất Nam Giao tại phương Nam. Hòa Trọng ở phương Tây tại đất Cực Tây. Hòa Thúc ở phương Bắc tại đất Sóc Phương. Hòa Chính Ngô Hồi từ đó ở tại Bình Dương tuy không còn làm quan Hòa Chính nhưng vẫn gọi ông là Trúc Dung. Quan tâm chính sự thường xuyên khao sát hiệu quả bách quan. Đến nhiều giao nông tàng, giao dục, quân đội và thời lệnh nội chính vốn việc trọng đại cho mỗi người và thường xuyên khao sát hiệu quả. Nghiệp quân đội dễ có hiệu quả nhất. Người phụ trách việc này là tư hành nghệ và phùng mông là chuyên gia. Không đến vài tháng đã huấn luyện xong Ben Tô xin Đế Nghiêu tổ chức duyệt binh vào tháng trọng đông và xin đi săn một lần để kiểm tra võ nghệ của các tướng sĩ. Nghiệp nông điền do Đại tư Nông Khí phụ trách. Ông ở Hạ Lưu Sông Phần chọn đất theo thời lệnh gieo trồng bách cốc yêu cầu các nước chư hầu phái con cháu từng đợt đến học tập. Lúc mới bắt đầu thực sự quá bận ruột ngay cả khương viên chính phi của đế khốc cũng đi dạy giúp nhưng việc nông điền phải vài năm mới thấy hiệu quả một thời gian chưa thể khảo sát. Bốn người Hi Hòa phụ trách quan sát thiên văn vì nơi họ ở đều tại biên giới cực địa đi lại một lần phải mất một năm rưỡi nên rất khó đánh giá hiệu quả. May mắn có một cây thảo lạ trong sân chức điện của Đế Nghiêu giúp nghiên cứu thời lệnh. Cây thảo lạ này từ đâu ra? Nguyên là Đế Nghiêu tuy quý vị thiên tử nhưng công nghiệp của ông đều được đắp bằng đất cực kỳ đơn sơ điện cao chỉ 2-3 thước bậc thèm chỉ 2-3 bậc trong sân đều là bùn cỏ dư mọc ôn tùn Đế Nghiêu thích sự sống tràn đầy mỗi ngày sau khi vào chiều đều quan sát ngắm nhìn không bao giờ bảo người cắt bỏ chúng. Cây thảo này rất đặc biệt mỗi khi đến ngày sóc mùng 1 thì mọc một cánh lá sau đó mỗi ngày mọc một cánh đến ngày vọng, ngày rằm thì có 15 cánh qua ngày 16 thì mỗi ngày rụ một cánh cho đến ngày 30 15 cánh lá vừa vặn rụ hết trở thành một cây trừ chuội đến ngày sóc tháng sau lại mọc lên từng cánh một sau ngày 16 lại rụ xuống từng cánh một vì vậy từ số lá nhiều ít có thể biết là ngày nào nếu tháng đó là tháng thiếu thì cánh lá dư da này sẽ khô nhưng không rụ đợi đến ngày sóc tháng sau sau khi là mới mọc ra mới rụ xuống thử nhiều lần không sai quần thần ai vụ trò là kỳ lạ đặt tên là mính giáp cũng gọi là lịch thảo cây thảo lạ này có thể giúp khảo sát hiệu quả quan sát của 4 người hi hòa Việc giáo dục nhân dân do đại tư Đồ Khế phụ trách nhưng cũng rất khó đánh giá hiệu quả Đế Nghiêu suy nghĩ lâu cũng không có đối sách săn bắn chọc nhân đức mở đầu tục lệ thiên tử không bao vây lại nói ngày đó tư hành nghẹ xin Đế Nghiêu đi săn sau khi Đế Nghiêu đồng ý dịch bắt đầu chuẩn bị địa điểm được định tại phía bắc núi Hoác Thái nơi đó có núi, có đầm rừng cây rậm rạp cầm thú đầy rẫy thích hợp để tổ chức ngày được định vào ngày 15 giữa tháng trọc đông đến ngày 13 tướng sĩ và dân chúng trong và ngoài Kinh mang theo lều trại dụng cụ, lương thực từng đội từng đội tiến về phía Đông Bắc cuối cùng Lao tướng dịch và Đại tư Nông Đại tư Đồ cùng các văn võ thần tử hộ vệ Đế Nghiêu hàng trăm xe nối tiếp nhau trưa ngày 14 tất cả đều đến nơi mọi người dụng lều trại theo địa điểm đã định lều của Đế Nghiêu và quần thần ở giữa, còn lại tướng sĩ nhân dân bao quanh từng lớp sau khi Đế Nghiêu nghỉ ngơi đôi chút cùng các đại thần ra lều tuần thị Đại tư Đồ Khế chỉ xung quanh nói với Đế Nghiêu đây là cổng Tây chính là cổng chính về phía Nam là cổng Nam về phía Bắc đi qua hai quả đồi là cổng Bắc về phía Đông là cổng Đông ngày mai khi vây săn xin bệ hạ vào từ cổng chính thần tử còn lại vào từ cổng Đông, Nam, Bắc khoảng một ngày sẽ kết thúc Đế Nghiêu nói bốn mặt bao vây e rằng quá bất nhân hãy để cho chúng một mặt đi Đại tư Đồ nói thần nghe nói thời xưa thiên tử đi săn mùa sần gọi là đâu là tìm kiếm những cầm thú chưa mang thai nên giết ít nhất vào mùa hè gọi là miêu trên để bảo vệ mầm lúa nên cũng không giết nhiều mùa thu là khí sát có thể giết nên việc săn bắn mùa thu lấy giết làm tên gọi là hiển đến mùa đông vạn vật đều thành không có gì phải lo lắng nên cầm thú bắt được đều có thể giết tên gọi là thú hiện nay đang là mùa đông nên dùng phép thú bao vây lai có gì khó Đế Nghiêu nói chẩm cũng biết lý do này nhưng bốn mặt vây lại khiến chúng không có đường thoát chẩm cảm thấy đó là việc bất nhân chi bằng mở một mặt đi quản thần nghe xong đều không phục nhân đức của Đế Nghiêu không nói thêm nữa thế là tư hành nghệ truyền lệnh rút bỏ cổng đông vôn dĩ quân sĩ vào từ cổng đông một nửa đổi sang vào từ cổng nam một nửa đổi sang vào từ cổng bắc từ đó về sau câu thiên tử bất hợp vi thiên tử không bao vây trở thành nội dung của lễ kinh có lẽ bắt đầu từ Đế Nghiêu sáng ngày hôm sau Đế Nghiêu khoác giáp trụ trên xe minh đặt một cái trống lớn tư hành nghệ đứng bên phải cầm cung kẹp tên thế trước một lá cờ đỏ lớn tung bay trong gió khi tiếng trống của Đế Nghiêu vang lên lục sư xuất động quần thần theo xe đế vào cổng chính người xe dần dần tiếp cận trung tâm khu vực săn bắn chỉ thấy phía trước xa núi người đi như kiến như một đường đen xuyên ra khỏi rừng lại thấy núi gần người ngựa đông đúc quân sĩ chạy tới chạy lôi các loại cờ sĩ phớp phới các loại thố chạy tán loạn bốn phía các loại chim phủ đầy bầu trời rất hùng vĩ mọi người thấy cờ đỏ nghe tiếng trống biết Đế Nghiêu đã đến hai mặt Nam Bắc dần dần tụ lại Đế Nghiêu trên xe nghe tiếng hổ gầm chó sói chu gấu hũ, sói gào và tiếng quân sĩ hồ to riết trấn động thùng lũng nhìn kĩ có hổ giữ bị người nuổi không đường thoát quay lại vù người người và hổ đánh nhau có hai bà quân sĩ cùng riết một con gấu có một người đơn độc riết hai con báo đỏ trên không mũi tên như trâu trấu bay chim rời xuống nối nhau như sao bay săn bắn nửa ngày thật là lông bay mưa máu tràn ngập khắp nơi Đế Nghiêu thưởng thức thác nước trong thùng lũng được đặt tên là Đào Đường Cốc đến chiều tất cả cầm thú có thể chạy thoát đều chạy về phía đông Đế Nghiêu sai dịch truyền lệnh ngừng săn rồi đến nơi rừng cầm thú chỉ thấy chim thú chất thành núi người đến rừng vẫn nói tiếp không dứt kết thúc săn bắn, mọi người trở về nơi dựng lèo hôm qua nghỉ ngơi đến ngày hôm sau quan võ đệm bản ghi chép rừng cầm thú tâu lên Đế Nghiêu xin định thưởng phạt kết quả người được thưởng rất nhiều người bị phạt chỉ vài người đến ngày thứ ba Đế Nghiêu truyền lệnh trở về kinh đô đi đến một nửa cốc chỉ nghe tiếng suối chảy rộng rách Đế Nghiêu nhìn vào thùng lũng cảm thấy cảnh vật rất ưu nhã bèn xuống xe cùng các thần tử đi bộ vào chơi đi dọc theo dòng suối không đến nửa răm thấy giữa sườn núi có một dòng suối từ không trùng đổ xuống màu trắng tinh như ngọc cuộn cuộn chảy về phía tây Đế Nghiêu ngồi trên một tảng đá ngắm nhìn thác nước Đại Tư Nông nói dòng suối này tên là Ngọc Tuyền từ đây chảy ra có thể tới trăm mẫu ruộng không chỉ phong cảnh rất đẹp mà còn có lợi cho nông sự Đế Nghiêu lại ngồi một nút mới đứng dậy người đời sau về thùng lũng này là nơi Đường Nghiêu đã ru hoại nên đặt tên cho nó là Đường Đào Cốc đến nay vẫn còn Các bạn thính giả thời gian hôm nay đã hết chúng ta hẹn gặp lại trong chương trình lần sau Tạm biệt