Nguyễn Đình Chiểu - Nhà Nho Mù Một Lòng Một Dạ Với Nam Kỳ Lục Tỉnh

Nguyễn Đình Chiểu, nhà nho mù một lòng một dạ với nam kỳ lục tỉnh Dù phải sống tới 2 phần 3 cuộc đời trong bóng tối do bị mù lòa Thế nhưng, vượt lên trên khiếm khuyết của bản thân Cụ đồ Nguyễn Đình Chiểu vẫn để lại cho đời nhiều tác phẩm vĩ đại Cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng từng nhận xét về ông Trên trời có những vị sao có ánh sáng khác thường Nhưng con mắt của chúng ta phải chăm chú nhìn thì mới thấy Và càng nhìn thì càng thấy sáng Văn thơ của Nguyễn Đình Chiểu cũng vậy Nguyễn Đình Chiểu tục gọi là Đồ Chiểu Tự là mảnh trạch, hiệu là trọng phủ Sau khi bị mù thì đổi thành hối trai Ông sinh ngày 1 tháng 7 năm 1822 Tại quê mẹ làng Tân Thới, phủ Tân Bình, huyện Bình Dương, tỉnh Gia Định Thuộc phường Cầu Kho, quận 1, thành phố Hồ Chí Minh ngày nay Nguyễn Đình Chiểu xuất thân trong một gia đình nhà nho Cha của Nguyễn Đình Chiểu là Nguyễn Đình Huy Người làng Bồ Điền, xã Phong An, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Nay thuộc huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên, Huế Năm 1820, tả quân Lê Văn Duyệt Được Triều Đình Huế phái vào làm tổng trấn Gia Định thành Nguyễn Đình Huy đi theo, làm thư lại ở Văn Hàng Ti thuộc dinh tổng trấn Ở Gia Định, ông Huy có thêm người vợ thứ là bà Trương Thị Thiệt Người làng Tân Thới, sinh ra 7 người con Và Nguyễn Đình Chiểu chính là con đầu lòng Năm 1832, tả quân Lê Văn Duyệt mất Năm sau, con nuôi của tả quân là Lê Văn Khôi đã nổi dậy chiếm thành Phiên An Rồi chiếm cả Nam Kỳ Trong cơn bình biến, cha của Nguyễn Đình Chiểu đã bỏ trốn ra Huế Bị cách hết chức tước Xong vì thương con, ông lại lén trở vào Nam Đem con ra gửi cho một người bạn đang làm thái phó ở Huế Để tiếp tục việc học Khi đó, Nguyễn Đình Chiểu mới 11 tuổi Nguyễn Đình Chiểu sống ở Huế đến 18 tuổi thì trở về Gia Định Năm 1843, ông đổ túi tài ở Trần Thi Gia Định Khi ấy, có một nhà họ vợ hứa gã con gái cho ông Năm 1847, ông lại ra Huế học để chờ khoa thi Nam Kỳ Dậu 1849 Thế nhưng, tháng 12 năm 1848, Nguyễn Đình Chiểu nhận được tin mẹ mất ở Gia Định Ông bỏ thi, trở về Nam chịu tan mẹ Trên đường trở về, một phần vì quá thương khóc mẹ Một phần vì vất vả và thời tiết thất thường Nguyễn Đình Chiểu bị ốm nặng khi mới đến Quảng Nam Trong thời gian nghỉ chữa bệnh ở nhà một thầy thuốc giọng giỏi ngữ y Ông cũng học được nghề Đáng tiếc, dù bệnh tình chữa khỏi Nhưng nó để lại di chứng khiến Nguyễn Đình Chiểu bị mù Khi đó, ông mới 26 tuổi Từ đây, hàng loạt biến cố đã liên tục ập đến với Nguyễn Đình Chiểu Hôm thế thấy ông mù là, cha là không có tiền đồ nên đã bội ướt Cửa nhà cứ xa xúc dần Thất vọng, Nguyễn Đình Chiểu đóng cửa chịu tan mẹ cho đến năm 1851 Sau đó mở trường dạy học và làm thuốc ở Bình Vi, Gia Định Con đường văn nghiệp của ông cũng bắt đầu từ đây Năm 1854, Nguyễn Đình Chiểu cưới Lê Thị Điền Bà Điền là em gái thứ năm của Lê Tăng Quỳnh, học trò của Nguyễn Đình Chiểu Vì cảm phục và mến thương thầy nên đã xin gia đình tác hợp Truyện thơ dương từ Hà Mậu của ông có lẽ bắt đầu được sáng tác vào thời gian này Hiện vẫn chưa rõ thời điểm của Đồ Chiểu sáng tác tác phẩm Lục Vân Tiên Chỉ biết rằng, nó được sáng tác trong khoảng thời gian ông bắt đầu dạy học Cho đến đầu những năm 50 của thế kỷ 19 Truyện Lục Vân Tiên được viết bằng thể lục bác Vì được in nhiều lần nên có nhiều văn bản khác nhau Có khi thêm bớt cả nghìn câu thơ Theo văn bản thường dụng hiện nay Truyện có 2.082 câu thơ lục bác kết cấu theo lối chương hồi Có thể nói, nhân vật Lục Vân Tiên không khác Nguyễn Đình Chiểu là mấy Cũng khăn gói đi thi, cũng hay tin mẹ mất Về quê chịu tan rồi sau đó bị mù Mục đích chính của Nguyễn Đình Chiểu khi viết Lục Vân Tiên Là để truyền dạy đạo lý làm người Có thể thâu tóm ở mấy điểm sau Coi trọng tình nghĩa giữa người với người Đề cao tinh thần nghĩa hiệp Thể hiện khát vọng hướng tới lẽ công bằng Và những điều tốt đẹp trong cuộc đời Thông qua kết thúc cá hộ của tác phẩm Là thiện thắng ác Chính nghĩa thắng gian tà Truyện thơ nôm Lục Vân Tiên Là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất Của Nguyễn Đình Chiểu Mang tính chất là truyện để kỹ Nhiều hơn là để đọc và xem Truyện có kết cấu ước lệ gần như đã trở thành khuôn mẫu Khát hỏa thành công những phẩm chất Đẹp đẽ của hai nhân vật chính Lục Vân Tiên và Kiều Nguyệt Nga Đương thời Truyện Lục Vân Tiên chịu ảnh hưởng Rồi ảnh hưởng ngược trở lại Tính cách hùng hậu của người dân Nam Kỳ Một số tôn giáo đặc trưng ở Nam Kỳ Cũng được xem là chịu ảnh hưởng một phần Không ngoa khi nói Lục Vân Tiên chính là bảo tàng phong cách sống Của người miền Nam từ cổ trí kim Vẫn không hề xây chuyển Cho đến bây giờ Truyện Lục Vân Tiên vẫn giữ được vị trí của nó Trong nền văn học Việt Nam Nhờ ngôn ngữ bình dân gần gũi Nên mọi tầng lớp trong xã hội đều có thể thuộc lòng Có khi cả bài Ảnh hưởng của nó không dừng lại ở Nam Kỳ Mà đã lan rộng ra toàn quốc Được lưu truyền dưới hình thức sinh hoạt văn hóa Như kể thơ, nói thơ Vân Tiên Hát Vân Tiên Được chuyển thể thành phim ảnh, cải lương Năm 2011 Trong một dịp tìm đọc tư liệu lịch sử Việt Nam Tại các thư viện ở Pháp Giáo sư Phan Huy Lê Đã tìm thấy một cuốn Lục Vân Tiên có đầy dòng chữ Năm thứ nhất thời Đồng Khánh Ở giữa có những câu thơ Lục Vân Tiên Bằng chữ Nôm Bốn phía xung quanh được minh họa bằng tranh Ngay sau đó Ông cùng các đồng nghiệp Đã đánh giá giá trị thẩm mỹ, tư liệu Của tập bản thảo này Đến năm 2016 Bản thảo được xuất bản thành sách với hai tập Một bản gốc bằng chữ Háng Nôm Một bản bằng chữ Quốc ngữ Có dịch sang tiếng Pháp, tiếng Anh Bạn đang xem video Tại kênh Người Nổi Tiếng Đừng quên nhấn nút đăng ký bên dưới để ủng hộ nhé Nặng lòng Với tồn vong của quê hương Những tháng ngày bình yên Trong cuộc đời của Nguyễn Đình Chiểu Không kéo dài được lâu Vào năm 1859 Sau khi không hạ được Đà Nẵng Thực dân Pháp đánh vào gia đình Sau khi tòa thành này thất thủ Nguyễn Đình Chiểu đưa gia đình về sống Ở quê vợ Thanh Ba, cần ruột Long An Vô cùng đau đớn trước thảm cảnh Mà quân Pháp đã gây nên cho đồng bào Đồng thời thất vọng về sự hèn yếu Bất lực của triều đình Ông đã làm bài thơ chạy giặt Tháng 12 năm 1861 Những nghệ sĩ vốn là nông dân Vì quá căm phẫn giặt ngoại xâm Nên đã tập kích đồn Pháp ở Cần Ruột Kết quả khoảng 15 nghệ sĩ Hy sinh Theo yêu cầu của tuần phủ gia đình Đỗ Quang Nguyễn Đình Chiểu đã làm bài văn tế nghệ sĩ Cần Ruột Để đọc tại buổi truy điệu Những người anh hùng đã anh dũng hy sinh Sau Hòa ước Nhâm Tuất 1862 Ba tỉnh miền Đông năm kỳ về Tây Pháp Theo phong trào tị địa Nguyễn Đình Chiểu cùng gia đình rời Thanh Ba, Cần Ruột Về Ba Tri, Bến Tre Ở Bến Tre, ông tiếp tục dạy học Làm thuốc Và đem ngoài búc của mình ra phục vụ Cuộc đấu tranh anh dũng của đồng bào Nam Kỳ Trong suốt hơn 20 năm Tương truyền Vì biết uy tín của Nguyễn Đình Chiểu Trong lòng người Nam Kỳ rất lớn Nên thực dân Pháp đã cho tôn thọ tường đến dụ dỗ Nhưng lần nào cũng bị ông tìm cấu lánh mặt Năm 1883 Michel Ponton Tỉnh trưởng tỉnh Bến Tre Cũng mấy lần thân hành đến nhà Đồ Chiểu Có lần Ponton thông báo trả lại ruộng đất ở tân thới gia đình cho ông Ông trả lời Đất vua còn phải bỏ Thì đất tôi xá gì Lần khác, Ponton đặt vấn đề cấp dưỡng Đồ Chiểu nói Tôi đang sống đầy đủ trong sự tôn kính Của các muôn địa và sự quý mến Của đồng bào Duy nhất có một lần Ponton hỏi Đồ Chiểu về ước nguyện của ông Đồ Chiểu nói Chỉ mong ước chính phủ Pháp cho ông tổ chức Một buổi lễ tế vong hồn Những người dân đã chết trận Và Ponton đồng ý Tại chợ đập, nay là chợ Ba Tri Nghe Đồ Chiểu đọc bài Văn tế nghĩa sĩ trận vong lục tỉnh Với lời lẽ thảm thiết Đồng đảo người dân đến dự Đều không cầm được nước mắt Năm 1886 Bà Lê Thị Điền mất Nỗi đau thêm chồng chất Bệnh tình của Nguyễn Đình Chiểu ngày càng trầm trọng Hai năm sau, ngày 3 tháng 7 Năm 1888 Ông qua đời tại Ba Tri Giống như hai câu thơ từng viết Thà đuôi mà giữ đạo nhà Còn hơn có mắt, ông cha chẳng thờ Nguyễn Đình Chiểu đã sống một cuộc đời Theo đạo nghĩa Trong biến loạn, vẫn giữ được phẩm cách thanh cao Nguyễn Đình Chiểu Không chỉ là người con có hiếu Người thầy thuốc mổ mực Ông còn là một nhà thơ yêu nước điển hình Có quan điểm văn chương nhất quán Ông chủ trương dùng văn chương Biểu hiện đạo lý Và chiến đấu cho sự nghiệp chính nghĩa Mỗi văn thơ đều ngụ ý khen chê công bằng Rạch ròi Và đều bộc lộ một tấm lòng thương dân, yêu nước Chở bao nhiêu đạo Thuyền không khẩm Đâm mấy thằng gian, búc chẳng tà Sự nghiệp văn chương của Nguyễn Đình Chiểu Có thể chia thành hai thời kỳ Giai đoạn đầu, những năm 50 của thế kỷ 19 Ông viết lục văn tiên Và dân từ hạ mộ Là thời kỳ khẳng định tư tưởng nhân nghĩa Tư tưởng yêu nước, yêu dân Giai đoạn sau bắt đầu từ Ngày quân Pháp chiếm gia đình Cho đến khi ông qua đời Lúc này ngoài búc của ông đã gắn bó mật thiết Với cuộc sống của người dân mất nước Đây cũng là giai đoạn mà sự nghiệp văn chương Của Nguyễn Đình Chiểu phát triển đến đỉnh cao Bức tử trong lòng hậu thấy Tương truyền Ngày đưa tiễn nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu Về cõi Vĩnh Hằng Những văn nhân ở xa không đến được Cũng cố gắng gửi bài điếu Để tỏa lòng mến mộ Ông được an tán cạnh mộ vợ Nay thuộc ấp 3, xã An Đức Huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre Với giá trị lịch sử, văn hóa đặc biệt Di tích mộ và khu tưởng niệm Nguyễn Đình Chiểu Đã được xếp hạng là Di tích quốc gia đặc biệt Vào năm 2016 Hiện di tích bao gồm các hạng mục chính Nhà bia, đền thờ mới Đền thờ cũ, khu mộ Trong đó có phòng trưng bày Một số hình ảnh khách và nhân dân đến viến thăm Trưng bày một số tác phẩm tiêu biểu Của Nguyễn Đình Chiểu như Lục Vân Tiên Dương Từ Hạ Mậu Ngư Tiều Y Thuật Vấn Đáp Văn Tế Nghĩa Sĩ Cần Duộc Bằng Chữ Háng Nôm Và một số tài liệu của các nhà nghiên cứu, sưu tầm Nêu bật giá trị tư tưởng, nhân cách Và nội dung các tác phẩm của Nguyễn Đình Chiểu Hằng năm Chính quyền và nhân dân tỉnh Bến Tre Đều tổ chức lễ hội truyền thống văn hóa Vào ngày 1 và ngày 3 tháng 7 Ngày sinh và ngày mất của Nguyễn Đình Chiểu Lễ hội có nhiều chương trình phong phú Như dân hương, đọc văn tế Nói thơ vân tiên Thi hóa trang Lục Vân Tiên Kiều Nguyệt Nga Trích đoạn cải lương Lục Vân Tiên Kiều Nguyệt Nga Thi mâm xôi ngày hội Mâm cơm ngày vỗ Kéo co, nhảy bao bố, đập niêu Vào năm 1965 Hội Văn nghệ Giải phóng Miền Nam Đã lập ra giải thưởng Nguyễn Đình Chiểu Dành tặng cho các tác giả tác phẩm nổi bật Trong lĩnh vực văn học nghệ thuật ở Miền Nam Nhiều tên đường Tại các thành phố và tên trường học Nhất là các trường dành cho trẻ em Khuyết tật ở Việt Nam mang tên ông Nhiều tác phẩm của ông cũng đã được Đưa vào chương trình giảng dạy bật phổ thông Tiêu biểu là các đoạn trích Lục Vân Tiên và bài Chạy giặc Cảm ơn bạn đã xem video Trên kênh Người Nổi Tiếng Đừng quên nhấn nút đăng ký và xem thêm Những video mới để ủng hộ nhé