Nét đẹp nghề mây tre đan truyền thống xã Triệu Đề

Nghề Truyền Thống
340 người theo dõi
300 Lượt xem video·6 thg 1, 2025
Kính chào quý vị và các bạn
Hiện tại Quỳnh Anh đang có mặt tại làng nghề mây tre đan truyền thống
Triệu Xá, xã Triệu Đề, huyện Lập Thạch
Ngày hôm nay
Mời quý vị cùng Quỳnh Anh đến tìm hiểu xem
Người dân nơi đây đã làm như thế nào
Để tạo ra các sản phẩm mây tre đan truyền thống
Làng nghề mây tre đan truyền thống Triệu Xá
Xã Triệu Đề
Được Ủy ban Nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc công nhận và vinh danh
Cùng một số làng nghề truyền thống trên địa bàn tỉnh từ năm 2006
Các cụ cao điên trong làng nghề cũng không biết rõ
Nghề mây tre đan nơi đây có từ khi nào
Chỉ biết rằng
Đó làng nghề
Đã có từ lâu đời
Tôi là năm đây là 94
Tôi đang làm cái sản phẩm này đang cái giá này ra lớn
Hồi xưa là vẫn làm cái giá lớn này
Người làm giá lớn
Người làm giá con
Người làm giá nhỏ
Người làm rổ, người làm nhạt
Người làm mống
Người làm thúng, người làm lia
Tôi làm từ bé
Từ lúc mới ở với bố với mẹ từ lích
Lên 6 đến 7 tuổi đã học rồi
Học làm rồi
Cho đến bây giờ
Hôn cho chí bố
Cho chí ông bà
Làm tất
Tất cái ngày này
Sản phẩm chính của làng nghề mây tre đan Triệu Xá
Thuộc Xã Triệu Đề
Là những đồ gia dục nằm bằng mây tre
Như rổ, giá, thúng, mủng, dân sàng, nòng, lia
Để tìm hiểu rõ hơn cái sản phẩm của làng nghề
Quỳnh Anh ghé thăm một gia đình đã can bó đến mấy hoa nhiều thế hệ
Bác ơi
Cháu thấy ở sân nhà mình có rất nhiều những sản phẩm mây tre đan truyền thống
Bác đang làm là sản phẩm gì vậy ạ?
Cái sản phẩm này nhà tôi đang làm đây là mẹt
Mẹt nên nhà tôi làm cả giá
Cả giá, cả nia, cả rổ
Tức là
Cái gì nhà chúng tôi cũng làm
Nhưng mà
Giá, rổ, nia thì à
Thì đan chúng ta có cái gì khác nhau ạ?
Mẹt thì phải trẻ nan nó thẳng
Thế nhưng mà giá thì phải trẻ nan to lại còn nan bé
Thì mới làm ra thành cái giá đúng không ạ?
Thế còn mẹt thì
Phải lớn nó phải rộng khuôn thì nó mới
Mi mi mi mi
Tức là nó mới thành ra cái nia cái mẹt
Còn cái giá thì phải làm khuôn bé
Thì nó mới tròn thì nó mới thành ra cái giá đúng không ạ?
Nguyên liệu chính để làm nên những sản phẩm của làng nề truyền thống nơi đây
Là cây mây và tre
Phần chọn nguyên liệu chất lượng có ý nghĩa quan trọng
Quyết định đến độ bền và mẫu mã của sản phẩm
Bởi vậy
Đây cũng là công đoạn những người thợ làng nề mây tre đan truyền thống triệu xá đặc biệt lưu tầm
Công đoạn khó nhất là phải
Mua được cái nan nó đẹp
Về làm nan thì nó mới
Dễ dàng mới đẹp được
Chọn là những cây nó không gãy ngọn này
Những cây nó già này nó tới làm thì là làm mới được
Còn nó non quá không làm được
Sau khi lựa chọn được nguyên liệu tốt
Người thợ làng nề mây tre đan triệu xá tiếp tục chăm chút tỉ mỉ trong từng công đoạn
Từ sơ chế, xử lý nguyên liệu đến chẻ sợi
Việc chẻ sợi cũng đòi hỏi sự điêu nguyện để các sợi mây tre đạt đến độ dẻo dài
Bà ơi cháu thấy là bà chuốt rất là mềm mại tuyển chuyển
Không biết là bà làm nề mây tre đan được bao nhiêu lâu rồi ạ
Chúng tôi thì làm cũng được lâu rồi từ lúc còn nhỏ thì làm kheo mẹ xong đến lúc lớn lên
Thì cũng làm quá nhiều rồi đấy
Quen tay hay việc hay mọi thứ nó rất là nhẹ nhàng đúng không bà
Quen tay thành ra nó thuộc rồi, làm nó dễ dàng
Còn nếu mới làm thì vất vả lắm, khó làm lắm
Bà đang làm công đoạn gì vậy ạ
Đây tôi đang làm năn công da lớn
Làm da lớn là phải có năn công này này, còn phải trẻ năn nhỏ nữa thì mới đan là thành da lớn
Sản phẩm nào cũng dùng những năn công này đúng không bà
Không, từng loại, da lớn thì lại làm công này, còn da bé cũng làm công nhưng nó lại ngắn hơn
Những cái năn công này thường được làm từ tre hay có thể là từ những nguyên liệu khác ạ
Năn công này thì làm từ tre này, mai cũng có ạ, cái năn chảy cũng có ạ
Nên làm thành năn công này mới đan được cái giá
Trong quá trình làm các sản phẩm mê tre đan truyền thống thì cái khâu nào là khâu khó nhất ạ
Khâu khó nhất là khâu vót cạp, vót cạp xong thì còn cái gun xong mới lớn nữa
Bà ơi, trong tất cả các công đoạn mà mọi người đang làm
thì với một người mới như cháu, cháu có thể làm công đoạn nào để giúp mọi người được không ạ
Trong công đoạn này thì nếu mà cháu muốn tập làm thì cháu chỉ làm tập đan thôi, nghĩ được thôi
Còn làm năn này thì cháu chắc chưa làm được đâu
Thế vậy, cháu sang một cái sản phẩm truyền thống mê tre đan của mình ạ
Vâng, cháu sang đan
Đây, nếu mà cháu thích học thì cháu ngồi vào đây
Cháu ngồi vào đây bà dạy cháu
Với cái năn này thì mình sẽ phải ngồi như thế nào ạ bà?
Đấy, ngồi quay vào, đặt chân vào đi
Đấy, ngồi đặt chân dí như thế
Bây giờ đây, cháu cầm lấy cái năn này
Cầm lấy một chiếc thôi
Cầm lấy một chiếc này thôi
Bây giờ thì cháu phải đan từ đây
Đan này là cháu thấy là mình đang cất ba đuôi
Cất ba, để ba
Xong thì đến cái ruột này thì cất một
Đấy, xong thì đây, đấy
Cứ hai cái trên thì một cái dưới
Đấy, thế là
Đây
Hiểu không?
Nhìn các bà, các bác đan rất là đơn giản
Nhưng mà cháu thấy nó không đơn giản một chút nào
Thả tay xuống đi
Đấy, cháu học đi
Không đơn giản đâu
Đây là tra truyền con núi của các bà là từ lúc nhỏ là các bà đã học rồi
Đến bây giờ là các bà là thuộc rồi
Bây giờ các cháu nhìn vào thì cảm thấy nó bình thường
Là dễ lắm đấy, nhưng mà xong cuối cùng là
Các cháu mà mới học là các cháu học lâu lắm mới quen được
Vâng, cháu quan sát thấy các ba, các bà cứ đàn tay thuần thoát, thuần thoát cả
Quen rồi
Bây giờ là học từ lúc còn nhỏ
Còn ít tuổi đã học rồi
Đây là thành quả của Quỳnh Anh
Sau một khoảng thời gian trải nghiệm công việc đan lát
Để tạo ra được một sản phẩm thành phẩm
Thì cần đòi hỏi rất nhiều thời gian sự khéo tay tỉ mỉ của người thợ
Nhưng với Quỳnh Anh
Được trải nghiệm công việc đan lát
Là một trải nghiệm rất thú vị và vui vẻ
Các sản phẩm của nàng nghế mê trên đan truyền thống Trượng Xá, xã Trượng Đề
Sau khi được đan hoàn chỉnh
Sẽ được đưa đi hôn khói của dân dạ
Để tạo màu sắc đẹp, độ bóng cho sản phẩm
Đồng thời để tăng độ bền và chống muốn mọt
Công đoạn hôn khói tưởng như đơn giản
Nhưng cũng được những người nàng nghế rất cẩn trọng
Phải lựa vừa đủ lượng dân dạ để hôn
Để khói bắt lên sản phẩm vừa đủ độ
Tạo màu canh rán đều
Chính sự tỉ mỉ trong từng khâu của những người thợ
Đã làm nên sức sống lâu bền cho nàng nghế mê trên đan truyền thống nơi đây
Ở thời kỳ phát triển rực rỡ nhất của nàng nghế
Có đến hàng nghìn hộ nàng nghế mê trên đan
Đến nay, trước sự phát triển của nền kinh tế thị trường
Với đa dạng các loại hình sản xuất, kinh doanh
Nhiều hộ nàng nghế đã chuyển hướng sang các ngành nghế khác
Toàn xá hiện có 350 hộ
Với hơn 1.300 lao động còn gắn bó với nghề
Tùy số lượng hộ nàng nghế tẳng đi
Nhưng thị trường tiêu thụ sản phẩm của nàng nghế ngày càng mở rộng hơn
Và người nàng nghế có thể bán sản phẩm tại nhà
Ngày xưa thì phải đi ra chợ hoẹn bán
Thế nhưng bây giờ thì bán tại nhà
Các người, các con, các cháu mua tại nhà không phải đem đi chợ nữa
So với nhiều ngành nghế khác
Nghề Mê Chê Đan truyền thống mang lại thu nhập chưa cao
Xong là nguồn thu nhập ổn định
Người dân có thể tận dụng lúc nông nhản
Và ở đội tuổi nào cũng có thể tham gia làm nghề
Trong định hướng phát triển kinh tế xã hội của địa phương
Cấp ủy, chính quyền sát triệu đề
Đặc biệt quan tâm thực hiện các giải pháp phát triển nghề Mê Chê Đan trượng xá
Để duy trì và phát triển nàng nghế này
Trong giai đoạn hiện nay với nền kinh tế thị trường
Các lao động trẻ, lao động chính của địa phương
Người ta đi làm công nhân rồi đi kinh doanh nhiều ngành nghề khác
Nhưng mà đối với làng nghề
Chúng tôi tiếp tục duy trì và được tri cục phát triển nông thôn Vĩnh Phúc
Hiết sức là quan tâm
Tạo quyền cho cả gian phòng trưng bày sản phẩm của làng nghề
Để quảng bá sản phẩm gắn liền với du lịch của địa phương
Sản điệu này chúng tôi thì năm 2021
Thì đã được bản dân tỉnh công nhận là sản nông thôn mới nâng cao
Và thôn dân cư kiểu mẫu
Thế thì đối với làng nghề này
Thì địa phương chúng tôi hết sức là trú trọng quan tâm
Liên kết, phối hợp với ngân hàng chính sách xã hội của huyện Lập Thạch
Cũng như là ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn
Đóng tại địa bàn xã chủ đề
Để mà tạo được quyền cho bà con nhân dân vây vốn
Để phát triển kinh tế
Với lãi suất thấp và lãi suất với số vốn trung hạn từ 3 đến 5 năm
Để có điều kiện để duy trì và phát triển làng nghề
Đối với địa phương thì chúng tôi thì hết sức là quan tâm
Trong chương trình công tác hàng năm thì đều chỉ tiêu giao
Đến các đồng chí lãnh đạo, đảng ủy ban phụ trách các thôn, các trí bộ
Còn đặc biệt là đối với đồng chí phụ trách công tác của làng nghề
Thì để phát huy và duy trì tốt cái làng nghề này
Cho thu nhập kinh tế, tạo được quyền để phát triển kinh tế của địa phương
Trung tâm trưng bày và giới thiệu sản phẩm làng nghề mây che đan truyền thống
Đạt tại trụ sở ủy ban nhân dân xã chủ đề
Được kỳ vọng sẽ góp phần tạo bước chuyển biến tích cực cho làng nghề
Là nơi quảng bá các sản phẩm tiêu biểu của làng nghề đến du khách
Đưa làng nghề trở thành điểm du lịch hấp dẫn của tỉnh
Từ đó thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ hơn nữa của làng nghề trong tương lai
