Quách Gia là một nhà chiến lược và mưu sĩ trọng yếu của Tào Tháo trong thời kỳ cuối của nhà Đông Hán và thời kỳ đầu của Tam Quốc tại Trung Quốc.
Trong 11 năm phục vụ cho Tào Tháo, ông giữ chức Tư không Quân tế tửu , như chức Đại đô đốc của Chu Du và Quân sư Trung lang tướng của Gia Cát Lượng bấy giờ. Tài năng của Quách Gia đã giúp nhiều cho Tào Tháo trong các chiến thắng của ông trước các lãnh chúa kẻ thù như Lã Bố và Viên Thiệu, cũng như thủ lĩnh của bộ lạc Ô Hoàn là Đạp Đốn, giúp Tào Tháo thống nhất Hà Bắc một cõi rộng lớn. Xét về năng lực trị quốc (kinh tế, pháp luật, ngoại giao) thì Quách Gia không có đóng góp quan trọng nào cho Tào Tháo, còn nếu xét riêng về quân sự thì Quách Gia thường được xem là một trong những mưu sĩ giỏi của Tào Tháo nói riêng và thời Tam Quốc nói chung. #lichsu
Một đêm vào cuối năm 208, tại Nam Quận, một bữa tiệc có ngụ ý đặc biệt đang diễn ra.
Lúc bây giờ, người chủ buổi tiệc này chính là Tảo Tháo, một nhân vật khét tiếng đời Tam Quốc, chừng như đang quá say.
Phải chăng là buổi tiệc sắp tàn, hay là tử lượng của Tảo Tháo có giới hạn, câu trả lời đều là không phải.
Thì ra, vào mùa thu này, Tảo Tháo đích thân xua đại quân tiến xuống phía Nam, chiếm được Kinh Châu, đánh bại Lưu Bị, nhất nhất để thuận lợi cả.
Ông Đinh Ninh sẽ nuốt chừng được Giang Hán, hoàn thành sự nghiệp thống nhất tỏ tát của mình,
để từ đó tên tuổi được ghi vào sự xanh, tiếng thơm lưu lại muôn đời.
Không ngờ qua trận đánh Xích Bích, toàn quân đã bị thảm bại, vứt cả khôi rác.
Trước tiên là một trận hỏa công, sau đó là một trận mưa rầm, làm cho đại quân của Tảo Aman tan thành mây khói, chiến bại liên tiếp.
Giờ đây, ông đang dẫn tàn binh bại tướng vừa về tới Nam Quận, Tảo nhân liền tổ chức một buổi tiệc rượu cho ông.
Như vậy, không làm cho ông tức cảnh sinh tình sao được, mượn rượu dài sầu sầu thêm sầu.
Giờ đây, Tảo Tháo cảm thấy vô cùng đau đớn, dù có hối hận cũng không còn kịp nữa.
Trong tàm quốc diễn nghĩa hồi thứ 50 viết như thế này, sau khi thoát khỏi tai hỏa nơi Hoa Dung Đạo,
đi tới Cốc Khẩu, nhìn lại thấy quân binh đi theo mình chỉ còn có 27 kỳ binh.
Lúc bấy giờ trời đã tối và đã gần đến Nam Quận, thế là ông bèn dẫn mọi người vào Nam Quận để nghỉ ngơi.
Tháo điểm binh tướng, thấy người bị thương rất nhiều, bèn ra lệ cho các tướng nghỉ ngơi.
Tảo nhân bày tiệc rượu để cho Tảo Tháo rải sầu.
Các mưu sĩ đều có mặt, chính vì vậy nên mới có cảnh tượng như đã nói trên.
Tháo cảm thấy tâm trạng buồn bã, hết sức đau khổ.
Tảo Tháo bỗng ngờ mặt lên trời khóc to.
Các mưu sĩ hỏi, sau khi Thừa tướng từ hang cò thoát ra, chẳng hề có vẻ chi khiếp sợ.
Nay đang ngồi trong thành, người đã có ăn, ngựa đã có cò,
đang lo việc tu trình binh mát để phục thù, vậy cứ gì lại khóc?
Tảo Tháo đắp, ta khóc Phụng Hiếu đấy.
Nếu Phụng Hiếu còn, chắc chắn ta không bao giờ bị thất bại như thế này cả.
Nói dứt lời, Tảo Tháo đấm ngực mình, khóc giống lên.
Nói tiếp, buồn thay Phụng Hiếu, đau thay Phụng Hiếu, tiếp thay Phụng Hiếu.
Các mưu sĩ đều im lặng, tự cảm thấy xấu hổ.
Thế thì, quách Phụng Hiếu đó là ai?
Ông có chỗ nào hơn người, có thể làm cho Tảo Tháo,
một nhân vật kiệt xuất siêu phàm lại phải nhớ mãi không quên.
Thậm chí, sau trận thảm bại tại Xích Bích, Tháo vẫn thương tiếc không nguy.
Đọc qua những trang sau, bạn đọc có lẽ sẽ hiểu được một phần nào.
Bò viên đầu Tảo
Quách gia sinh năm 170, tự Phụng Hiếu, người dương địch, dĩn xuyên, nay là Ngu huyện, tỉnh Hà Nam.
Quách gia sinh vào cuối thời Đông Hán, trong thiên hạ đang xáo trộn không yên,
ngoại thích và hoạn quan nối tiếp nhau chuyên quyền, khiến việc chiều chính đen tối, hụ bại.
Năm công nguyên 184, xảy ra cuộc khởi nghĩa Huỳnh Cân có thanh thế rất to lớn.
Từ đó trở đi, dù vương chiều Đông Hán dốc hết sức ra chấn áp những cuộc khởi nghĩa của nông dân,
nhưng kỳ thực thì chiều đại này trên danh nghĩa thì còn tồn tại mà thực chất là đã mất rồi.
Vì nhanh chóng sau đó, cường hào ở các địa phương cũng như các châu mục, quận thú,
đều cử binh nổi dậy, tình trạng quân phiệt cắt cứ, đánh lẫn nhau diễn ra liên miên bất tận.
Quách ra thời tuổi trẻ đã có trí lớn, có kiến thức cao xa.
Khi tình hình loạn lạc khắp thiên hạ, ông đóng cửa khổ học và đã học được nhiều kiến thức về chính trị,
quân sự và lịch sử. Từ đó ông hình thành được những kiến giải chính trị độc đáo của riêng mình.
Năm khoảng 20 tuổi, chính là lúc xảy ra những cuộc loạn lạc khắp cả trong thiên hạ,
ông mai danh ẩn tích chưa bọc lộ tài năng của mình. Nhưng về chỗ riêng tư,
ông đã chú ý kết giao với những bậc anh hùng hào kiệt. Dù bình nhận ông không hề giao du với những người
thế tục ở ngoài đời, bình tĩnh chờ đợi những sự thay đổi của tình thế. Do vậy, người lúc bây giờ
vẫn chưa biết tài năng của ông, mà chỉ có những kẻ sĩ quen thân và cùng trí thủ với ông mới tỏ ra
hết sức tán thưởng tài hoa của ông mà thôi. Công nguyên năm 189, thủ đô Lạc Dương lại xảy ra một
sự cố kinh thiên động điện. Đại tướng quân Hà Tiến với tư cách là người phụ trách, định giết sạch
bọn hoạn quan chuân quyền trong triều đình, không ngờ cơ mưu bị bại lộ. Bọn hoạn quan ra tay trước,
giết chết Hà Tiến khi ông này chưa kịp khởi xử. Kế đó, viên châu Mục Tinh Châu là Đồng Chác lại
mang binh tiến vào kinh thành để chuyên chế việc chiều chính, uy hiếp các đại thần. Đồng Chác còn
sâu độc giết chết Thái Hậu, tự đứng ra tiến hành mọi việc phế lập. Năm sau, các châu Mục và cuộn thú
của vùng Quan Đông đua nhau khởi binh và tôn viên thiệu lên làm minh chủ, xua quân thảo phạt Đồng Chác.
Đại Khái vào giai đoạn này, quách ra muốn khẳng định tài năng phi thường của mình để thực hiện những
quyết định rời khỏi gia đình, dẫn thân vào một thế giới đang hỗn loạn, nhũ nhương để tìm một vị
minh chủ xây dựng sự nghiệp cho bản thân mình. Do lúc đó Đồng Chác đang làm loạn nên quách ra muốn nhân
cơ hội này đóng góp công lao vào sự nghiệp chung. Giữa lúc binh má ở Quan Đông nổi dậy thì thanh thế
của minh chủ viên thiệu rất to lớn. Nhà họ viên bốn đời giữ chức tam công, môn sinh và quan lại dưới
tay cũng có mặt trong khắp thiên hạ. Bản thân viên thiệu cũng có tham vọng muốn tranh giành thiên hạ với
mọi người nên sau khi khởi binh từng hỏi bộ hạ, phụ giúp họ viên ư hay là phụ giúp cho họ đồng.
Trước sự tấn công mạnh liệt của quân Quan Đông, Đồng Chác quyết định rời đô về Trường An. Mấy triệu
nhân khẩu ở vùng Lạc Dương cũng bị cưỡng ép phải rời đi. Dưới sự xua đuổi của bộ binh và kỳ binh,
bá tánh đua nhau bỏ chạy, do giải xéo lên nhau hoặc do đói khát bị cướp bóc khiến cho số nạn nhân này
nằm chết đầy đường. Cung điện, miếu mạo, quan thự suốt một phảm vi 200 dặm không còn thấy nhà cửa chi nữa.
Việc hương binh của các cường hào ở vùng Quan Đông tuy lấy khẩu hiệu trừ gian cứu nước nhưng sau khi
Đồng Chác rời đô về phía Tây thì binh mã của các cường hào Quan Đông lại không tiến về phía Tây để lo
việc cẩn vương mà trái lại chém giết lẫn nhau hoặc tàn sát bá tánh, cướp của dân lành.
Năm Công Nguyên 192, Đồng Chác bị vương doãn và Lữ Bố hợp mi giết chết. Bộ tướng của Đồng Chác là Lý Giác,
Quách Dĩ, Phàn Trụ, Trương Tế kéo quân đánh vào Trường An, đại chiến với tam phụ, giết vương doãn và bá tánh
ở Trường An hơn một vạn người. Về sau Quách Dĩ và Lý Giác đều bị bộ hạ của họ giết chết. Thế lực của
quân Việt tại Lương Châu cơ bản đã bị tiêu diệt. Chỉ trong vòng ít năm sau đã nhanh chóng hình thành các
tập đoàn cắt cứ tương đối lớn trong số đó có Viên Thiệu, Tảo Tháo, Công Tôn Toàn, Lưu Biểu, Lưu Trương,
Viên Thuật, Tôn Sách là những người có thế lực to lớn nhất. Như vậy muốn thực hiện ý chí hào hùng của mình,
Quách Gia chỉ có thể chọn chúa cho mình trong số những người đó. Trong Tàm Quốc Diễn Nghĩa đã miêu tả sự xuất hiện
của Quách Gia ở hồi thứ 10. Phần này nói đến Tảo Tháo đang ra sức thu gom những bậc hiện tại. Tuân Úc tiến cử
trình dục lên cho Tảo Tháo. Trình dục bèn nói với Tuân Úc, mỗ là người tài năng kém còi, không đáng kể cho
ngài tiến cử. Một vị đồng hương với ngài họ quách tên ra, tự phụng hiếu, chính là một hiền sĩ hiện nay,
vậy tại sao không giới thiệu ông ấy? Tuân Úc chật nhớ ra, nói, suýt nữa tôi đã quên mất. Sau đó, Tuân Úc trình lên cho
Tảo Tháo, mời Quách Gia đến Duyện Châu để cùng bàn bạc việc lớn trong thiên hạ. Thật ra, đoạn miêu tả này không
hoàn toàn đúng với sự thật lịch sự. Sau khi quân Quan Đông ly tán, Viên Thiệu trước tiên đoạt lấy ký Châu và ra
Quách Gia nghe Viên Thiệu là người dùng lễ để đối đải với người hiền tài. Hơn nữa, thanh thế của Viên Thiệu lúc bấy giờ
đang nổi bật, ai ai cũng nghe danh. Do vậy, Quách Gia bèn tỉnh tế để xin gia nhập đội ngũ của Viên Thiệu,
hy vọng dựa vào Viên Thiệu để thi triển tài năng của mình. Thế nhưng, bản thân của Viên Thiệu bề ngoài xem ra như rất
phóng khoáng, nhưng kỳ thực thì lòng giả lại đang nghi, yêu người quá hiền tài nhưng lại không thể dùng được, cho nên
Sau một thời gian quan sát, Quách Gia nhận thấy Viên Thiệu tuy bề ngoài có thanh thế rất to, nhưng lại có rất nhiều
nhược điểm cũng không kém phần quan trọng. Lúc bấy giờ, hai người đồng hương của Quách Gia là Tân Bình, Quách Đồ cũng
đang phục vụ dưới trướng của Viên Thiệu. Quách Gia nói với họ,
Kẻ sĩ có trí mưu, việc quan trọng nhất là phải chọn lừa minh chúa. Chỉ có như vậy, mình mới có thể thi triển được trí hướng,
lập được công danh. Hiện nay viên công chỉ muốn học cách chiêu hiền đái sĩ như Chu Công thuở trước,
nhưng lại hoàn toàn không biết cái lẽ sử dụng con người. Ông ấy chỉ thu gom nhân tài nhưng lại không biết trọng thị nhân tài.
Đứng trước mọi công việc, ông ấy thích nghe những mưu lược nhưng lại không thể quyết đoán. Vậy muốn góp sức với ông ấy để
cứu thiên hạ ra khỏi cảnh nguy nàn, xây dựng bá nghiệp thì thực khó khăn biết bao nhiêu.
Thế là Quách Gia đã mạnh dạn rời khỏi doanh trại của Viên Thiệu để đi tìm một vị minh chủ khác.
Dưới điều kiện lúc bấy giờ, một thư sinh, một văn nhân mưu sĩ như Quách Gia tuy có tài năng hơn người,
nhưng trong tay lại không có một tất đất, một tiên lính. Ông chỉ có thể dựa vào những nhân vật có thực lực,
có địa vị chính trị thì mới phát huy được tài hoa của mình. Điều đó cũng giống như loại dây leo,
không tự đứng thẳng lên được mà phải bỏ theo thân cây to mới có thể vượt được lên cao.
Có người ví những phần tử trí thức như là một cọng lông mà lông thì phải bám vào một tấm da.
Tấm da thởi phong kiến cắt cứ, mặc dù có thể phân biệt tốt xấu qua tiêu chuẩn nhân nghĩa đạo đức,
nhưng tiêu chuẩn đó lại có sự co giãn khá to, lại thường được chưng diện trang trí bề ngoài.
Cho nên, một phần tử trí thức nên ngã về tập đoàn nào, nên theo cá nhân nào,
nên chọn lựa tấm da nào, rất nhiều tình huống mà thường thường bản thân mình không thể chủ động được,
chỉ phải nghe theo sự sắp xếp của số mạng.
Nhưng cái thường thường đó lại không phải là tuyệt đối,
ngoài số mệnh ra còn phải xem sự nỗ lực của cá nhân ra sao.
Do vậy, những giới mưu sĩ thông minh phải giỏi chọn lựa đối tượng để phụ tá.
Tục ngữ thường nói chim khôn chọn nhanh mà động,
đó là điều kiện tiên quyết để quyết định cho sự thành công của mình.
Quách gia từng nói, phàm người trí giả phải biết nhận xét và chọn lựa minh chúa.
Nếu vị chúa đó là người ưu mê, nhu nhược, khó tạo dựng như hậu trụi lưu thiện,
thì cho dù người phụ tá có là bậc siêu nhân, đầy đủ trí tuệ tài năng đi nữa,
e rằng cũng phí huồng công sức mà thôi.
Thậm chí, còn do chủ nhân của mình bị thất bại mà mình phải chịu trung số phận thiệt thân,
như Trần Cung từng phụ tá cho Lữ Bố, Điền Phong từng đi theo viên thiệu,
đều là những người như thế cả.
Chỉ có những người mình phụ tá là bậc võ dũng thông minh,
thì người mưu sĩ mới có thể phát huy được tài năng của mình,
mới có thể lập nên một số sự nghiệp lớn lao,
như sau này Chu Du đã phụ tá cho Tôn Quyền,
Gia Cát Lượng đã phụ tá cho Lưu Bị,
đều là những gia thoại trong lịch sử cả.
Trái lại, người đồng hương của Quách Gia là Quách Đồ,
trước sau như một vẫn bám theo cha con viên thiệu và viên đàm,
về sau binh bại đã bị giết.
Những thí dụ tương tự như thế,
trong lịch sử nhiều đến nỗi không kể xiết.
Điều đó vừa là bi kịch của kẻ sĩ,
mà cũng là sự bất hạnh của thời đại.
Cho nên Quách Gia với tư cách là một nhà mưu lược,
chỗ khôn ngoan sáng suốt của ông,
chính là chỗ xét đoán một cách chính xác viên thiệu,
chẳng qua là người chỉ có hư danh.
Đối với trọng trách hương vong của thiên hạ không sao gánh vác nổi,
sự thất bại là chuyện khó tránh.
Do vậy, tuyệt đối không thể chọn ông ta làm chúa của mình.
Lúc Quách Gia rời khỏi doanh trướng của viên thiệu,
thì cũng là lúc Tào Tháo đang mở rộng thế lực,
và đang cảm thấy rất thiếu nhân tài.
Trước đó, vị miêu sĩ Dĩ Xuyên là hí trí tài phục vụ dưới trướng của Tào Tháo,
được Tào Tháo kính trọng.
Chẳng may, hí trí tài chết sớm.
Tào Tháo bèn viết một bức thư cho Cao Tham Tuân Úc, nói
Kể từ ngày hí trí tài qua đời,
gần như tôi không có ai để cùng bàn bạc những kế hoạch quan trọng.
Vậy ông bấy lâu này biết ở khu vực Dĩ Xuyên có nhiều bậc kỳ sĩ,
xem có ai thay thế nhiệm vụ của hí trí tài được không?
Tuân Úc bèn giới thiệu Quách Gia,
Tào Tháo chịu kiến ngay.
Hai người đàm luận với nhau về nhiều vấn đề đại sự trong thiên hạ,
và tỏ ra rất hợp ý nhau.
Trong cuộc đàm luận đó,
Tào Tháo phát hiện người thanh niên này có tài năng và kiến thức siêu Việt,
nên cao hứng nói
Người sẽ giúp cho ta hoàn thành sự nghiệp lớn,
chính là người này rồi.
Sau cuộc hội kiến, Quách Gia cũng vui mừng,
vì gặp được một vị chúa sáng suốt,
lại có hùng tài đại lượng.
Nên sau khi bước ra ngoài đã vui mừng nói
Tào công đúng là một vị minh chúa mà tôi muốn gửi thân.
Hai người đều tỏ ra ưa thích nhau,
và thường bảo là gặp nhau quá muộn.
Tào Tháo bèn cử Quách Gia với tuổi đời 29,
giữ chức tư không quân tế tử.
Tháng 10 niên hiệu kiến an nguyên niên đời Tào Tháo, 196,
ông được cử làm tư không.
Và đến tháng riêng năm thứ ba,
thì lần đầu tiên đặt ra chức quân sư tế tử,
Quách Gia giữ chức tư không quân tế tử,
tức là chức quân sư tế tử tại phủ tư không,
một quan chức giữ nhiệm vụ tham gia về quân sự.
Từ đó, Quách Gia là quân sư cao tham giới chướng của Tào Tháo,
đã dốc hết tâm trí của mình
để mưu hoạch mọi vấn đề thuộc về quân sự.
Tào Tháo lúc bây giờ đã lấy được Duyện Châu,
lại đón Hán Hiến Đế đến Hứa Đô,
dùng cách bắt ép nhà vua để ra lệnh cho Chư Hầu,
giành được quyền chủ động về mặt chính trị.
Năm kiến an nguyên niên,
Tào Tháo lại tiếp nhận kiến nghị của Mao Giới,
xây dựng đồn điền ở Hứa Hạ,
thu được lúa hàng triệu học,
rút tìa được kinh nghiệm quý báu về mặt cung ứng quân lương.
Tất nhiên, nếu so sánh với viên thiệu,
Tào Tháo chỉ có một địa bàn rất nhỏ hẹp,
bình mã rất thiếu thốn,
thế lực còn yếu.
Thế mà quách gia đã mạnh mẽ rời bỏ kẻ mạnh là viên thiệu,
không chút luyến tiếp,
để đi tuyển chọn Tào Tháo là người thế lực yếu kém hơn,
xem đó là vị chúa để mình an thân lập mạnh.
Điều đó chứng tỏ quách gia là người có đôi mắt cao xa,
cũng như có sự quyết đoán đầy tài năng.
Hiến kế quét trung nguyên
Tào Tháo kể từ ngày chiếm được Duyện Châu và Dự Châu,
xây dựng căn cứ địa tại hai nơi này,
đã tiến hành hàng loạt chiến dịch,
lần lượt đánh bại một số quần hùng,
xóa đi nỗi lo sát nách,
để tương lai có thể phóng tay đánh nhau một trận quyết định với viên thiệu.
Trước đây, hồi năm 193,
phụ thân của Tào Tháo từ Hoa huyện trở về quê
đã bị quân binh của thủ hạ Đào Khiêm,
vị Châu Mục Tử Châu sát hạ.
Tào Tháo nghe tin hết sức giận dữ,
cử binh đi báo thù và đa hạ liên tiếp 10 thành,
Đào Khiêm bại trận phải lui đến Đàm Thành.
Mùa hè năm sau,
Tào Tháo lại cử binh đánh Tử Châu lần thứ hai
và trôn sống mấy vạn người tại Tứ Thủy.
Ít lâu sau, Đào Khiêm vì quá lo buồn nên đã bệnh chết.
Lúc tiến hành hai cuộc hành quân này,
Quách Gia chưa đến gia nhập vào đội ngũ của Tào Tháo.
Nhưng trong tam quốc diễn nghĩa đã miêu tả Quách Gia
là người đã sách hoạch hai cuộc hành quân nói trên.
Đó là lời nói của những nhà viết tiểu thuyết,
không cần phải bàn đến.
Tiếp theo là trận tấn công tiêu diệt Lữ Bố.
Lữ Bố tự là Phụng Tiên, người cựu nguyên.
Lữ Bố nguyên là bộ tướng của Đinh Nguyên,
thứ sự tinh châu.
Nhưng hắn đã bán chủ cầu vinh
bằng cách giết Đinh Nguyên để đầu hàng Đồng Trác.
Sau đó Lữ Bố lại giết Đồng Trác chạy theo vương doãn.
Đây là một con người cứng rắn nhưng vô lễ,
chỉ có cái dũng của kẻ thất phu
là một nhân vật điển hình thường, phản phúc về mặt chính trị.
Lữ Bố bị lý giác,
Quách Dĩ đánh đuổi bỏ chạy ra khỏi trường An.
Chẳng khác chi một con chó chết chủ,
đi lang thang khắp mọi nơi.
Ông ta trước tiên tìm đến Nương Nhờ Viên Thuật,
sau đó lại chạy theo Trương Dương,
rồi lại chạy theo Viên Thiệu.
Khi Tào Tháo thảo phạt Tử Châu,
thì không ngờ tại vùng hậu phương Duyện Châu xảy ra phản loạn.
Trương Mạc nghe theo lời khuyên của Trần Cung,
nghênh đón Lữ Bố
có ý đồ nhân cơ hội Tào Tháo vóng mặt
tấn công chiếm lấy Duyện Châu.
Cũng may có Tuân Úc, Trình Dục đã cố thủ
Quyên Thành, Phạm Nguyện và Đồng An
khiến Tào Tháo vẫn còn căn cứ để tiến thoái.
Tào Tháo nghe tin đồn dẫn quân trở về cứu.
Sau khi trận đánh tại Định Đào
và Cự Giã, đại bãi Lữ Bố
mới cứu vãn được tình thế hết sức nguy cấp.
Sau khi Lữ Bố bị đánh bại,
đã bỏ chạy tới Tử Châu để Nương Nhờ Lưu Bị.
Sau đó, Lữ Bố lại
bất ngờ đánh chiếm hạ bì của Lưu Bị
tự xưng là Tử Châu Mục.
Sau khi Lưu Bị mất đất đứng chân,
Bèn dẫn bộ hạ đến đầu Tào Tháo.
Trong tàm quốc diễn nghĩa hồi thứ 6 COVID,
Tháo đã dùng cái lễ đối với thường khách
để chiêu đãi.
Huyền Đức bèn đem chuyện Lữ Bố nói cho Tào Tháo nghe.
Tào Tháo bào, Bố là con người bất nghĩa.
Vậy ta và hiền đệ phải ra sức giết nó.
Huyền Đức lên tiếng càm tả.
Tháo thiết kiệm khoản đãi
cho tới tối mới đưa ra cửa.
Tuân Úc vào ý kiến Tào Tháo, nói
Lưu Bị là một anh hùng, vậy cần phải sớm giết đi.
Nếu không thì sẽ có hậu hoạn.
Tháo không trả lời.
Sau khi Tuân Úc bước ra, thì quách gia bước vào.
Tháo hỏi, Tuân Úc khuyên ta nên giết Huyền Đức.
Vậy phải làm sao?
Gia đáp, không được.
Chúa Công hưng binh là vì nghĩa, nhằm trừ bạo cho bá tánh.
Vậy phải dựa vào sự tín nghĩa
mà chiêu mộ những bậc hào kiệt.
Như vậy mà vẫn còn sợ họ không chịu đến.
Nay Huyền Đức là người có tiếng anh hùng
vì khốn cùng nên tới đây nương nhờ.
Nếu giết đi thì sẽ có hại
đến việc chiêu mộ người hiện tại.
Tất nhiên những kẻ sĩ có trí mưu trong thiên hạ hiện nay
nghe được sẽ hoài nghi.
Không ai dám tìm tới nữa.
Như vậy, Chúa Công sẽ lấy ai
mà bình định được thiên hạ.
Lấy việc giết một người bảo là trừ hậu hoạn.
Để gây ra sự nghi ngờ cho tất cả mọi người
thì sự an nguy đối với ta là điều
không thể không nhận xét cho kỹ.
Tào Tháo cả mừng.
Nói, lời nói của Khanh thật đúng với ý ta.
Ngày hôm sau, Tào Tháo bèn
viết biểu tiến cử Lưu Bị làm châu một dự châu.
Trình dục can rằng,
Lưu Bị không bao giờ chịu ở dưới quyền người khác.
Vậy chi bằng nên sớm giết đi.
Tháo đáp, hiện nay là giai đoạn
để giết một người mà làm mất nhân tâm
trong khắp thiên hạ.
Đó chính là ý kiến giống nhau giữa ta với Quách Phụng Hiếu
nên không nghe theo lời của dục khuyên.
Đối với một việc nhỏ như thế
đã phản ánh tầm nhìn chiến lược của người
có mưu lược và có quyền hành
thì Tào Tháo và Quách Gia đều giống nhau.
Ngày đến tuân Úc, trình dục và những nhân vật
được gọi là túi khôn nổi tiếng đương thời
cũng không bị kịp.
Mặc dù tạm thời lung lạc được Lưu Bị
nhưng hoàn cảnh của Tào Tháo vẫn không phải
là một hoàn cảnh lý tưởng.
Lúc bây giờ phía Bắc có Viên Thiệu, Công Tôn Toàn
phía Nam có Viên Thuật, Lưu Biểu
Tôn Sách, Lưu Trương, Trương Lỗ
phía Tây có Má Đằng, Hàn Toại
phía Đồng có Lữ Bố.
Riêng Duyện Châu và Dự Châu là hai vùng đất
nằm tại khu vực tứ chiến.
Đúng ra Tào Tháo đang ở vào hoàn cảnh
bốn bề đều có thế lực kinh chống nhau.
Cho nên Tào Tháo và các mưu sĩ của ông
ngày đêm phân tích tình hình, nghiên cứu xem
phải làm thế nào để đánh bại quần hùng
ở Trung Nguyên. Họ nhận thức mình là người
đang ở vào thế chiến nội tuyến, lại đứng
trước tình hình địch mạnh ta yếu.
Viên Thiệu tất nhiên là kẻ thù chủ yếu nhất
còn Lữ Bố là kẻ thù hung ác nhất.
Qua đó, cuối cùng họ đã xác định
được phương châm chiến lược là yếu trước mạnh
sau, lần lượt đánh bại từng kẻ thù một.
Mùa thu năm 198
Tào Tháo quyết định đánh Lữ Bố
ở phía Đông. Đối với việc này
trong quân ngũ của Tào Tháo từng có nhiều
ý kiến khác nhau. Một số tướng
lĩnh cho rằng Lưu Biểu, Trương Tú
ở phía sau lưng, nếu viễn trinh Lữ Bố
e rằng sẽ gặp nguy hiểm. Trước đó
Tào Tháo thường hỏi ý kiến của
Tuân Úc và Quách Gia. Nay ta muốn
thảo phạt kẻ bất nghĩa, nhưng sức mạnh
của ta không đủ đối địch, vậy phải
làm sao? Tuân Úc chủ trương đánh
Lữ Bố. Ông cho rằng không đánh
Lữ Bố trước thì Hà Bắc, chỉ Viên Thiệu
cũng sẽ khó chinh phục. Quách Gia
cũng nói Viên Thiệu hiện đang
vây đánh công tôn toàn ở phía Bắc, vậy
ta có thể nhân cơ hội này cử binh
sang phía Đông đánh Lữ Bố. Nếu không
tiêu diệt Lữ Bố trước, một khi Viên Thiệu
kéo quân tới xâm phạm, Lữ Bố sẽ
cử binh tri viện cho ông ta, thì hậu hoảng
sẽ vô cùng to lớn. Một
miêu sĩ khác là Tuân Du cũng cho rằng
Lữ Bố là tướng vô cùng tiêu dũng,
lại ý mình được viên thuật giúp đỡ.
Nếu để mặc cho hắn tung hoành giữa
vùng Hoài Thùy và Tứ Thùy, thì một số
hào kiệt tất nhiên sẽ hưởng ứng.
Bây giờ nên thừa lúc Lữ Bố mới
tạo phản, nội bộ còn chưa đồng tâm
nhất trí với nhau, ta tiến đánh tức khác
nhất định sẽ được thành công.
Được sự chủ hoạch của các miêu sĩ,
mùa thu năm đó, Tào Tháo Đích Thân
chỉ huy đại quân tiến vào phía Đông để
thảo phạt Lữ Bố. Tháng 10 đánh chiếm
được Bành Thành, Lữ Bố lui về giữ
Hạ Bì. Quân Tào lại bao vây Hạ Bì
và Tào Tháo lại viết thư khuyên Lữ Bố
đầu hàng. Lữ Bố vốn có ý đầu hàng,
nhưng miêu sĩ Trần Cung khuyên nên
tử thủ Hạ Bì, rồi lại phái người
phá vòng vây đi cầu cứu với viên thiểu.
Do tướng sĩ của Lữ Bố liều chết
giữ Thành, nên quân Tào dù đã
tấn công mánh liệt suốt 2 tháng, mà
Thành Hạ Bì bé nhỏ vẫn đứng chờ chờ.
Tào Tháo thấy đánh lâu mà không hạ
được Thành, trong lòng rất bực bội.
Thêm vào đó, quân đội đã tác chiến liên miên
không được nghỉ ngơi, tướng sĩ đều
mệt mỏi. Lương Thảo tiếp tế cũng gặp
khó khăn, nên chuẩn bị rút lui trở về
hứa đô để chỉnh đốn lội ngũ,
rồi sẽ tìm dịp tấn công sau.
Một đạo binh mệt mỏi mà
lại đưa đi viễn trinh là điều tối kỵ
của binh gia. Đại quân hạ chạy
đóng dưới chân một ngôi thành kiên cố.
Nếu kéo dài thời gian mà không hạ được Thành
thì lại càng bất lợi. Giờ đây
binh mã của Tào Tháo và Lữ Bố
đều vô cùng mệt mỏi. Vậy
nếu ai có thể tiếp tục kiên trì cuộc chiến đấu
thì người đó sẽ có hy vọng thắng lợi.
Trong giờ phút quan trọng này,
các miêu sĩ nghe tin Tào Tháo chuẩn bị rút
quân đều hết sức hốt hoảng. Tuân Du
lập tức đến khuyên ngăn Tào Tháo đừng rút
quân. Quách gia cũng nói
Trước kìa, cả đời Hạng Vũ đã đánh hơn
70 trận lớn nhỏ, chưa từng bị bại.
Thế mà chỉ một trận đánh tại cai hạ
ông ta đã xa vào thế thân chết nước mất.
Nguyên nhân chính vì ông ta quá y mình
kêu dũng thiện chiến, nhưng lại
thiếu miêu lượng. Giờ đây Lữ Bố cũng là
người hiếu dũng vô miêu, lại liên tiếp bị
bại trận. Nghệ khí đã mất, dũng khí
đã tiêu tàn. Cho nên oai lực của
Lữ Bố tuyệt đối không làm sao bị
kiết Hạng Vũ. Trong khi đó, hoàn cảnh
bại trận khốn khó của ông ta hiện nay
càng trầm trọng hơn Hạng Vũ xưa kia nhiều hơn.
Vậy, nếu chúng ta thử thắng
tấn công mạnh lên, thì thành Hạ Bì
nhất định sẽ chiếm được. Lữ Bố nhất định
sẽ bị bắt sống. Tào Tháo nghe qua
lời khuyên của hai người rất có lý,
nên tiếp tục chỉ huy quân đội của mình tấn công
vào thành Hạ Bì. Việc khuyên ngăn Tào Tháo
đừng rút lui là chuyện không khó. Mà
khó ở chỗ tướng sĩ và bá tánh trong
thành Hạ Bì, do ai ai cũng sợ
Như vậy, phải làm thế nào để hạ được thành
mới là vấn đề chủ yếu. Tất nhiên
chỉ một mực tấn công, rõ ràng
không phải là thượng sách. Trong thời điểm này,
đúng là thời điểm có đất dụng võ
của các mưu sĩ. Họ chủ trương dùng nước
của hai con sông Tứ Thùy và Nghi Thùy
để nhấn chìm thành Hạ Bì, dùng
nước để thay thế binh sĩ. Tào Tháo
đang cảm thấy bí lối, nên khi
được diệu kế này, tất nhiên là vui mừng ngoài
sức tưởng tượng. Ông ta lập tức xuống lệnh
cho binh sĩ đảo kinh dẫn nước hai con sông
nói trên, chảy cuồn cuộn vào
chân thành Hạ Bì. Thế là ngôi hùng
cũng chắc như sắt thép kìa, lại không chịu đựng
nổi sự công phá của dòng nước. Chỉ
trong chốc lát, nó đã ngập sâu xuống nước
mấy sích. Quân dân trong thành thấy
không còn hy vọng, bèn tự tìm đường sống cho
mình, không còn nghĩ tới chuyện giữ thành
nữa. Thế là mạnh ai nấy bò chạy.
Những viên đại tướng của Lữ Bố
như Hầu Thành, Tống Hiến, Nguy Tục
liên làm binh biến để tìm sống trong
khi chết, bắt trói Trần Cung và một số
nhân vật quan trọng khác kéo ra đầu hàng
Tào Tháo. Riêng Lữ Bố thì dẫn
tàn quân lui về giữa Bạch Môn Lâu tại
thành Hạ Bì, nhưng rốt cuộc cũng phải bó tay
chịu trói. Tào Tháo liền chịu tập
văn võ bá quan tại Bạch Môn Lâu để
xử trí Lữ Bố. Lúc bây giờ Lữ
Bố còn cầu nhau là đã trói mình quá
chặt. Tào Tháo cười nói, trói cọp
mà không trói chặt sao được. Lữ Bố
ngu ý muốn đầu hàng và xin tha
mạng cho mình. Tào Tháo thấy Lữ Bố
là người phản phúc vô thường, hết sức
cầm ghét nên xuống lệnh thắt cổ
giết chết ông ta. Tào Tháo lại gạt
lệ giết người ân nhân là Trần Cung rồi
cho Mai Táng đúng theo lễ nghi.
Từ đó, Tào Tháo đã khống chế được
một vùng đất rộng lớn tại phía nam sông Hoàng Hà.
Sau cùng, Tào Tháo
lại tiến hành một cuộc cản quét các thế lực
cắt cứ trong vùng. Năm 196
Trương Tú Nguyên là bộ hạng của Động
Trác đã chạy theo người chú là Trương Tế
từ Quan Trung kéo về vùng Nam Dương.
Sau khi Trương Tế chết, Trương Tú
dẫn binh đội của mình đến Nương Nhở lưu biểu.
Nam Dương ở gần Hứa Sương
đối với Tào Tháo là một cái gai đâm vào
sau lưng mình. Do vậy, vào mùa xuân
năm kiến An Thứ Hai, Tào Tháo
trước tiên nhắm Trương Tú để tấn công.
Trương Tú chiến bại, mang cả quân đội
đầu hàng. Nhưng ít lâu sau hắn
lại hối hận nên thừa dịp đêm khuya
đánh lén vào doanh trại của Tào Tháo
gây thương vong nặng nề. Con trai cả
của Tào Tháo là Tào Ngang và cháu là
Tào An đều bị chết trận. Do vậy
Tào Tháo đành phải lùi quân.
Năm sau, một lần nữa Tào Tháo lại
xua quân thảo Phạt Trương Tú. Trương Tú
cầu cứu với lưu biểu. Tháng năm
quân Tào Tháo thụ địch cả phía trước
lẫn phía sau nên buộc phải rút lùi.
Đến năm 199, qua
lời quyên của miêu sĩ Giả Hủ,
Trương Tú dẫn binh mã của mình đến Hứa Sương
đầu hàng Tào Tháo, được Tào Tháo
phong làm Dương Võ tướng quân. Trước đó,
tức vào năm kiến An Thứ Hai,
viên thuật tự xưng đế tại Thỏ Xuân.
Đấy chính là sự điều hiện cụ thể đối với
việc chống lại triều đình nhà Hán.
Tào Tháo liền dùng danh nghĩa tuân lệnh thiên tử
đi thảo Phạt Kẻ phản thần cử binh tiến đánh
viên thuật. Đến tháng 9, trước
áp lực của Tào Tháo, viên thuật phải
bỏ chạy về phía nam sông Hoài.
Chỉ ít lâu sau thì viên thuật bệnh chết.
Trong khi quân Tào tiến đánh Lữ Bố,
Trương Dương ở Hà Nội đã kéo quân
ra Giá Vương lên tiếng ủng hộ Lữ Bố.
Nhưng không bao lâu sau, Trương Dương
bị bộ tướng của mình là Dương Sự
Tiếp đó, Huy Cố lại giết chết Dương Sự,
kéo quân đi nương tựa viên thiệu.
Tháng 4 năm 199, Tào Tháo
phái Đại tướng Tào Nhân đánh chiếm Sạ Khuyền,
giết chết Huy Cố, khống chế được
quận Hà Nội. Trong khoảng thời gian hơn
2 năm, Tào Tháo đã lần lượt đánh
bạn viên thuật, trương tú, tiêu diệt
được Lữ Bố, Huy Cố, cải thiện
tình thế chiến lược và từng bước một
truyền từ thế yếu sang thế mạnh,
sáng tạo điều kiện thuận lợi để sau này
đánh nhau với viên thiệu. Trong quá trình đó,
Quách Gia đã nhiều lần đi theo
quân đội xuất trình và đã hiến nhiều kế hay
phát huy tác dụng đầy đủ của một viên
tham mưu cao cấp phụ tá cho Tào Tháo.
Bàn về Mười Điều Thắng
Đối với Tào Tháo mà nói,
thì viên thiệu ở phía Bắc là kẻ thù
lớn nhất. Trước khi trận đánh tại
Quan Độ xảy ra, Tào Tháo luôn nghĩ
đến việc sụp quân trinh phạt viên thiệu,
nhưng trong lòng vẫn lo lắng binh lực của mình
không đủ, nên về mặt tâm lý cảm thấy
rất mâu thuẫn. Do vậy, Tào Tháo
muốn nghe ý kiến của những mưu sĩ dưới
tay mình. Trước tiên, Tào Tháo
từng nói với Tuân Úc, viên thiệu là
kẻ bất nghĩa, ta muốn cử binh trinh phạt
hắn, nhưng thực lực của ta e
không thể đối địch nổi, vậy phải làm sao?
Tuân Úc dùng đôi mắt của nhà mưu lực
từ các mặt độ Thắng, Mưu Thắng,
Võ Thắng, Đức Thắng để phân tích
cho thấy Tào Tháo tất nhiên sẽ thắng
viên thiệu. Qua những lời phân tích đó,
làm cho nỗi băn quan trong lòng Tào Tháo
được giải tỏa, và niềm tin sẽ thắng
viên thiệu được củng cố hơn.
Về sau, Tào Tháo lại hỏi ý kiến
của Quách gia như đã từng hỏi Tuân Úc,
Quách gia phân tích càng sâu sắc hơn,
nói, giữa Liêu Bang và Hạng Vũ,
quân lực trinh lệch nhau rất nhiều,
đó là việc Ngài đã biết. Thế nhưng
Liêu Bang là người có trí mưu hơn Hạng Vũ,
cho nên cuối cùng Hạng Vũ đã bị Liêu Bang
đánh bại. Quách gia khuyên Tào Tháo
nên nòi gương cách dùng trí của Liêu Bang
và nên học kinh nghiệm trong lịch sử
Tiếp đó, Quách gia lại phân tích
tình trạng thực lực giữa Tào Tháo
và viên thiệu, và nhận định thiệu có
10 điều bại, còn Ngài có 10 điều thắng.
Tuy binh mạnh, nhưng Hán không làm chi
được cả. Cũng tức là nói viên thiệu
có 10 điểm không bằng Tào Tháo,
cho nên dù viên thiệu có binh lực mạnh hơn
vẫn sẽ bị thất bại. Đối với viên thiệu
mà nói, tức là Hán có 10 điều bại,
còn đối với Tào Tháo mà nói,
thì ông ta lại có 10 điều thắng.
10 điều bại, 10 điều thắng đó là
thứ nhất là đảo thắng,
thiệu quá phiền tiết về mặt lễ nghi,
còn Ngài thì theo sự tự nhiên vốn có.
Đấy là nói những biện pháp ổn định
xã hội của Tào Tháo rất hợp với quy luật
tự nhiên. Còn viên thiệu thì là
nhễu loạn thiên hạ, khiến dân sống không yên.
Đó là điều đã đắc thắng trước tiên
về mặt đảo. Thứ hai là nghĩa thắng,
thiệu đi ngược dòng, còn Ngài
thuận theo su thế để chỉ huy thiên hạ.
Viên thiệu hưng binh không có danh nghĩa,
còn Tào Tháo dứt Hán hiến đế về
mình để lấy danh nghĩa hoàng đế
mà ra lệnh cho thiên hạ. Cho nên
Tào Tháo là người có danh chính ngôn thuận,
đấy là nghĩa thắng hơn viên thiệu.
Thứ ba là trị thắng, cuối đời nhà Hán
về mặt cai trị không còn nghiêm trình
là do quá buông lòng. Thiệu lấy
sự buông lòng để trị sự buông lòng,
nên không thể củng cố được việc cai trị.
Ngài trái lại, đã dùng sự cứng rắn,
nghiêm trình khiến cho từ trên tới dưới
biết tự kiềm chế mình. Thứ tư
là độ thắng, thiệu bề ngoài có vẻ
phóng khoáng, nhưng nội tâm lại đang nghi,
dùng người bao giờ cũng nghi ngờ,
cho nên chỉ biết dùng người thân cũng như
bà con em cháu. Trái lại,
ngài bề ngoài giản dị dễ gần, còn nội tâm
thì luôn sáng suốt, dùng người không nghi,
cứ có tài là dùng, không cần biết
là thân hay sợ. Viên thiệu trong lịch sử
đúng là một thủ lĩnh của một tập đoàn
quân sự không biết dùng người. Ông ta
cũng là người không phân biệt được ai hiền,
ai ngu, là điển hình của một nhân vật
chỉ biết làm theo ý riêng của mình. Bề ngoài
ông ta có vẻ rất phóng khoáng, rất
đại lượng, nhưng trong thực tế thì lòng dạ
của ông ta lại rất hẹp hòi, khí độ
rất bé nhỏ. Khi dùng người thì đa
nghi, cho nên hầu hết chỉ dùng những bà con
thân thích, những em út của mình.
Tảo tháo trái lại sáng suốt và hiểu biết
hơn ai là người có tài thì ông trọng dụng,
về mặt khí độ ông hơn hẳn viên thiệu.
Thứ năm là mưu thắng,
viên thiệu là người tiếp nhận nhiều mưu kế,
nhưng lại không biết quyết đoán, đó là
chỗ giở. Tảo tháo trái lại khi nhận
được những kế sách tốt thì thi hành
ngay và luôn ứng biến một cách linh động.
Viên thiệu cứ gặp việc gì thì luôn
có thái độ do dự, thường để mất cơ hội
tốt. Còn tảo tháo xử lý những
việc lớn quả đoán, lại giỏi tùy cơ
ứng biến. Cho nên về mặt mưu lược
và quyết sách, tảo tháo hơn hẳn viên thiệu.
Thứ sáu là đức thắng,
thiệu cho gia tục mình nhiều đời qua là
một gia tục có học thức, nên thường
đàm luận những vấn đề cao siêu để được tiếng khen.
Những kẻ sĩ có tính thích nói xuồng,
thích khoe khoang, thường chạy theo
viên thiệu. Tảo tháo trái lại,
lấy lòng thành thực để cư xử với người,
không phô trương một cách rỗng toách
và luôn lấy sự cần kiệm để hướng dẫn
người dưới quyền. Nhưng đối với người có công,
thì ông không bao giờ tỏ ra buồn xịn.
Những kẻ sĩ có lòng trung thành,
chính đáng, có tầm nhìn xa,
có thực học, thường bằng lòng đến để
được tảo tháo dùng. Viên thiệu dựa
và sự cao quý của gia tục, thường thích
được tiếng khen. Cho nên những người theo về
với ông ta, đều thích những danh vọng hảo quyền,
không có những bản lĩnh thực tế.
Tảo tháo trái lại, lấy nhân nghĩa
và sự thành tâm để đối đải với người,
còn bản thân thì nghiêm túc, cần kiệm,
giản dị. Khi tưởng thường cho người có công,
không bao giờ tỏ ra kèo cú.
Cho nên những người có tài năng và
có tinh thần thiết thực trong thiên hạ,
đều bằng lòng đến phụ tá cho tảo tháo.
Đó là sự hơn hẳn viên thiệu về mặt đức.
Thứ bảy là nhân thắng.
Thiệu nhìn thấy người cơ hàn,
thì lộ xác thương xót, nhưng nếu không thấy
thì không bao giờ nghĩ tới. Đó chính là
lòng nhân của đàn bà. Tảo tháo
trái lại, đối với việc nhỏ trước mắt,
nhân thì luôn luôn nghĩ tới và
bao giờ cũng ra ân hơn hẳn người ta mong đợi.
Tuy không nhìn thấy, nhưng
về mặt suy nghĩ lúc nào cũng chú đáo,
không bao giờ có sự thiếu xót cả.
Tảo tháo chú ý phát triển sản xuất,
khôi phục kinh tế, ổn định xã hội,
đem quyền lợi đến cho người dân thường.
Viên thiệu thì trái lại, bỏ lòng cho
bọn cường hào, để chúng mặc tình tham lam
vơ vét, khiến người dân không sao sống nổi.
Nhưng đối với những chuyện nhỏ nhặt
thì lại có vẻ giả nhân giả nghĩa.
Cho nên có thể nói tảo tháo về mặt nhân
hơn hẳn lòng nhân kiểu đàn bà của viên thiệu,
cho nên tảo tháo là người đắc nhân tâm.
Thứ tám là minh thắng.
Giới chứng của viên thiệu thì
đại thần tranh quyền, lời diệm pha
lúc nào cũng có. Trái lại ngài biết
dùng đạo để nắm người dưới,
luôn giúp đỡ cho người bất hạnh.
Viên thiệu xuất thân từ gia tộc quan liêu giàu có,
quen nghe những lời ruôn định, thường chỉ yêu
những người ruôn định sống bên cạnh mình.
Chúng nói gì thì nghe theo đấy,
lại ghét người nói thẳng,
không muốn nghe ý kiến của họ.
Bản thân viên thiệu là người nông nổi, độ lượng không to,
tất nhiên là người dẫn đến tình trạng
những người trí giả dưới tay mình ngấm ngầm
đấu tranh với nhau. Còn đại thần thì
tranh quyền đoạt lợi, mưu trí trở thành
liều thuốc độc làm tan giã bản thân.
Viên thiệu bao giờ cũng nghe theo những lời diệm pha,
luôn bị những lời diệm pha mê hoặc.
Kết cục, người ngay thẳng và những trí giả
thì bị hám hại, còn bọn ti tiện
Trái lại, tào tháo dùng người có phương pháp
không bao giờ chịu nghe lời diệm pha
nội bộ luôn đoàn kết, cho nên
về mặt mình đã thắng hẳn viên thiệu.
Thứ 9 là văn thắng, thiệu là
người không biết phân biệt thị phi, còn
ngài đối với những người chân chính thì dùng lễ
để đái ngộ, người không chân chính thì
trừng trị bằng pháp luật. Cho nên
từ đó gọi ngài là người thắng hơn viên thiệu
về mặt nhận xét thị phi, cũng tức là
văn thắng. Thứ 10 là võ thắng
viên thiệu không hiểu về quân cơ
lại thích phô trương thanh thế.
Trong khi đó ngài có tài dùng số ít để
đánh thắng số đông. Việc dụ binh tài tình
như thần, có tài năng quân sự kiệt xuất
khiến kẻ thù đều sợ hãi.
Đó chính là sự hơn hẳn viên thiệu
về mặt quân sự. Quách ra đúng là
một nhân vật nổi bật trong số các nhân vật được
xếp hàng túi khôn của tào tháo.
Qua sự phân tích mười điều thắng trên đây cho thấy
sự nhận xét của ông rất xác thực và sáng suốt.
Dự đoán về tôn sách
Bấy giờ, tôn sách đánh
quay ngàn dặn, thu hết xứ Giang Đông
nghe tin tào tháo và viên thiệu cầm
giữ nhau ở quan độ. Hậu phương
lòng lèo, tôn sách bèn chọn thời cơ này
thực hiện kế hoạch đánh lén vào hư sương
để rước vô nhà Hán. Tôn sách
bố trí quân đội đâu vào đấy, tập kết
tại bờ sông chờ đợi. Khi tin tức này
truyền đến doanh trại của tào tháo,
tập đoàn các mưu sĩ của tào tháo đều lấy
làm lo sợ. Vì tôn sách là người
dũng cảm thiện chiến, lại có mưu sĩ
Do vậy, đối với tào tháo đây là một sự
uy hiếp cực kỳ to lớn. Nhưng
chỉ có quách ra là có ý kiến khác hơn
mọi người. Ông cho rằng tôn sách là
một thế lực không đáng lo ngại. Ông đoán
hành động này của tôn sách khó mà
thành công. Mọi người cảm thấy khó hiểu
đối với sự nhận định trên. Quách ra
bèn giải thích rồi suy đoán thêm.
Tôn sách vừa mới thôn tính Giang Đông,
những người bị tôn sách giết đều là anh hùng
hào kiệt cả. Dưới tay của họ
có rất nhiều muôn khách và tướng sĩ sẵn sàng
tìm cách trả thù cho chủ nhân của mình.
Trong khi đó, tôn sách lại rất xem
thường, không chú ý phòng bị.
Mặc dù dưới tay tôn sách có hàng triệu
binh mã, nhưng một khi ông ấy đi
một mình trong chỗ hoang vắng, nếu có
thích khách mai phục đánh lén, thì tôn sách
chỉ có thể dùng sức cá nhân của mình để
đối phó mà thôi. Theo tôi thấy,
con người này chắc chắn sẽ chết dưới tay
của một kẻ thất phụ. Mọi người nghe
qua lời tiên đoán của quách ra vẫn
bán tín bán nghi. Họ tin lời
phân tích trên của quách ra là có lý,
nhưng vẫn nghi ngờ tôn sách phải trăng
thực sự chết dưới tay của một kẻ thất phụ.
Nhưng không bao lâu sau, sự dự đoán
chừng như khó tin ấy lại được sự
thật chứng minh là đúng. Sử chép
sách đến răng đông chưa bao lâu
thì quả bị môn khách của Hứa Công
giết chết. Tất cả mọi người đều không
tiếc lời khen ngợi sự tiên đoán của quách ra
và hết sức bái phục ông.
Thì ra, Hứa Công lúc giữ chức thái
thú ngô quận, từng dâng biểu lên
vua nhà Hán, kiến nghị triệu tôn sách
Tôn sách biết được tin này hết sức
giận dữ, bèn chỉ huy một toán quân
tiến phía nam, chiếm lấy tiền đường
này là vùng phụ cận Hàng Châu, tỉnh
Chiết Giang, để trận không cho Hứa Công
liên minh được với cuối kia vương là Lan
để chống cự với mình, rồi sau đó
mới chuyển quân đánh lên phía bắc. Chỉ
trong một trận là chiếm được ngô quận, bắt Hứa
Công và ra lệnh cho binh sĩ Lấy Thừng
Thát Cổ giết chết. Sau khi Hứa Công
chết, có ba môn khách thường tìm cơ hội
để trả thù cho chủ mình, nhưng họ
chưa gặp thời cơ thuận tiện. Bình
Nhật, tôn sách rất thích đi săn bắn,
thường dẫn theo một ít tùy tùng rồi đi
vào rừng săn thú. Bộ hạ của tôn sách
thấy vậy thường khuyên ông đừng đi ra ngoài
một cách liều lĩnh như vậy. Tôn sách dù
thấy lời khuyên trên là có lý, nhưng
vẫn không thể thay đổi tập quán vốn ưa thích
của mình. Trong Tàm Quốc Diễn Nghĩa
miêu tả việc này như sau. Một hôm,
tôn sách dẫn quân đi săn ở Tây Sơn
thuộc vùng Đơn Đô, ông đuổi
theo một con nai to, nên đã thúc ngựa
vượt lên núi. Trong khi đang truy đuổi,
thấy trong rừng cây có ba người cầm ráo
mang cung đứng ở đấy. Tôn sách gò
cư ngựa hỏi, các người là ai?
Đáp, chúng tôi là quân sĩ của Hàn Đương
đang bán nai ở đây. Trong khi sách định
thúc ngựa bỏ đi, thì một người cầm ráo
nhắm đâm vào đùi của sách. Sách
cả kinh, vội vàng lấy gươm rồi thúc ngựa
sông tới chém. Nhưng lưỡi gươm gãy
và rơi xuống đất, chỉ còn cán gươm cầm
trong tay. Một người nữa cầm cung
lắp tên bắn trúng gò má của sách.
Sách nhổ mũi tên trên gò má, rồi
lấy cung lắp tên bắn trả lại người đó.
Đối phương trúng tên ngã xuống chết
tại chỗ. Hai người còn lại bẻn cầm
ráo đâm sách túi bụi và la to bọn ta đây
là gia khách của hước công, đặc biệt
tìm tới nơi này để trả thù cho
chủ nhân. Sách không còn vũ khí gì
khác, phải lấy cây cung để trống trả.
Vừa trống vừa bỏ chạy. Hai người
kia đuổi theo không tha. Sách
bị trúng mấy mũi ráo, con ngựa cũng
bị thương. Giữa lúc nguy cấp thì
Trình Tấn dẫn mấy người tới nơi. Sách
la to, giết giặt. Trình Tấn dẫn
đám đông sông lên, dùng loạn đao bầm nát
những gia khách của hước công thành một
đống thịt vụn. Khi họ quay lại xem
tôn sách, thấy ông máu chảy đỏ mặt,
bị thương rất nặng. Họ liền cắt vạt
án dài để dịch vết thương, rồi cứu
tôn sách về đô hội để giữ bệnh.
Ngay đêm đó, tôn sách vì bị thương
quá nặng nên đã chết. Năm chết
ông mới 26 tuổi. Người em là
tôn quyền lên thay thế chỉ huy toàn bộ
binh mã. Cái chết của tôn sách
được quách gia đoán trúng. Ông ta chết
lúc sắp sửa tấn công hứa đô. Đó
Âu cũng là ngẫu nhiên thôi. Do vậy,
Bùi Tùng khi Chủ Thích Tam Quốc Trí có
nói, ra biết tôn sách có tính khinh nhờn
nên chắc chắn sẽ chết dưới tay
của một kẻ thất phu và mọi việc
xảy ra đúng như quách gia đã tiên liệu.
Nhưng đó cũng chưa phải là người thượng trí
vì chưa đoán được tôn sách sẽ chết
vào năm nào. Này tôn sách chết đúng
vào năm chuẩn bị đánh hứa đô. Đó
chỉ là một sự trùng hợp ngẫu nhiên. Nhưng
ông ấy có thể đoán biết tôn sách chắc chắn
sẽ chết dưới tay của một kẻ thất phu.
Chứng tỏ ông đối với các tập đoàn chính trị
quân sự đều hiểu rất sâu.
Đối với động hướng của họ, ông hiểu rõ
từng chi tiết. Đối với những nhân vật
chủ trốt có tính tình ra sao, ông cũng hiểu
rất cạn kẽ. Là một nhà mưu lực
kiệt xuất, quách gia tuy suốt ngày phải
bận rộn với chuyện quân vụ trong doanh trại
của Tàu Tháo. Nhưng đối với sở trường
sở đoạn, mâu thuẫn nội bộ, xu thế
phát triển của các thế lực ở Giang Đông dưới
sự thống trị của tôn sách thì ông hiểu
rõ mồm một. Điều đáng quý hơn
ấy là ông còn có tài năng rất cao
để khái quát, phân tích và suy đoán
những tài liệu phong phú có sẵn trong tay
của mình. Nên mới có thể dự kiến một cách
chính xác mà người thông thường không làm sao
tưởng tượng nổi.
Cảm ơn bạn đã xem video. Hy vọng
bạn sẽ thích video và đón xem phần
tiếp theo trong thời gian tới nhé.