SCARBOROUGH LẠI DẬY SÓNG: PHILIPPINES BÓC TRẦN CHIÊU BÀI GIĂNG BẪY CỦA BẮC KINH

Tri Thức Mới
2.1K người theo dõi
608 Lượt xem video·10 thg 7, 2026
SCARBOROUGH LẠI DẬY SÓNG: PHILIPPINES BÓC TRẦN CHIÊU BÀI GIĂNG BẪY CỦA BẮC KINH
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Thưa quý vị, ở Biển Đông, có những đề xuất nghe qua tưởng như là thiện trí hòa bình,
nhưng đăng sau đó lại có thể là một cái bẫy pháp lý vô cùng nguy hiểm.
Ngày 3 tháng 7, truyền thông Philippines đưa tin,
Trung Quốc đã đề xuất thiết lập một khu vực đánh bắt cá chung tại bãi cạn Scarborough.
Theo lời đại sứ Trung Quốc tại Philippines tỉnh Tuyền,
đây là cách để hai nước quay lại mô hình thành công của 10 năm trước
khi ngư dân hai bên có thể cùng đánh bắt trong hòa bình.
Nghe thì rất mềm mỏng, rất ngoại giao.
Rất dễ tạo cảm giác rằng Bắc Kinh đang chia tay hòa giải,
nhưng chỉ ba ngày sau, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines,
Gilberto Teodoro, đã thẳng thừng bác bỏ.
Câu trả lời của ông ngắn gọn nhưng đầy sức nặng.
Chúng tôi không phải là trẻ con.
Và ông hỏi ngược lại, họ đang cố gắng lửa ai?
Vì sao một đề xuất tưởng như giúp giảm căng thẳng lại bị Manila xem là cái bẫy?
Vì sao Philippines cho rằng nếu chấp nhận đề xuất này,
họ có thể vô tình thừa nhận quyền kiểm soát của Trung Quốc
đối với một vùng biển nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của mình?
Và tại sao mô hình thành công 10 năm trước mà Bắc Kinh nhắc lại?
Trong mắt nhiều ngư dân Philippines lại là một giai đoạn cay đắng của nhượng bộ,
mất quyền và bị kiểm soát.
Trong video hôm nay, chúng ta sẽ đi sâu vào bãi cản Scarborough,
điểm nóng đang phơi bầy toàn bộ chiến lược của Trung Quốc
và cũng là nơi Philippines đang chuyển từ nhất nhịn sang đối đầu công khai.
Ngày 3 tháng 6, tờ Manila Bulletin, tờ báo lớn nhất của Philippines
đăng bài báo có tiêu đề
Trung Quốc đề xuất khu vực đánh bắt cá chung ở Bajo de Macinloc.
Đây là tên gọi khu vực đánh cá chung của ngư dân hai nước ở Scarborough.
Bãi sàn hô giàu tài nguyên này nằm cách bờ biển Jambales khoảng 120 hải lý,
từng là ngư trường truyền thống của ngư dân Philippines và Trung Quốc.
Đại sứ Trung Quốc tại Philippines tỉnh Tuyền, Jing Quan,
đã đề trình đề xuất này lên Bộ Ngoại giao Philippines.
Ông tỉnh Tuyền nói rằng mối quan hệ lành mạnh và ổn định
giữa Trung Quốc và Philippines phục vụ lợi ích cơ bản của cả hai quốc gia.
Ông tỉnh cũng nói với truyền thông Philippines rằng
Gần đây, chúng tôi đã để trình một đề xuất lên Bộ Ngoại giao
để nhân rộng mô hình thành công từ 10 năm trước,
thiết lập khu vực đánh bắt cá chung,
khi đó ngư dân hai bên đã cùng nhau đánh bắt cá một cách hòa bình.
Nếu điều đó khả thi 10 năm trước, tại sao bây giờ lại không thể?
Ông còn nhấn mạnh rằng chúng ta phải đứng về phía lé phải của lịch sử.
Chúng ta nên giải quyết những khác biệt thông qua đối thoại,
lên án những thông tin sai lệch và những lời vu không ác ý,
và cùng nhau nỗ lực để đảm bảo quan hệ Trung Quốc.
Philippines hướng tới sự ổn định thay vì đối đầu,
đưa nhân dân hai nước xích lại gần nhau hơn thay vì chia rẽ.
Ông tỉnh Tuyền cũng nói rằng,
Philippines và Trung Quốc cũng có thể mở rộng hợp tác
trong phát triển dầu khí chung tại vùng biển tranh chấp,
bên cạnh đầu tư vào nông nghiệp, năng lượng mặt trời,
các dự án chuyển đổi chất thải thành năng lượng và xe điện.
Đề xuất này có thể là một sự khởi đầu
mở ra giai đoạn hợp tác mới,
kết thúc các cuộc đối đầu quyết liệt,
thậm chí đổ máu giữa Trung Quốc và Philippines
ở điểm nóng Biển Đông là bãi cạn Scarborough,
mà Trung Quốc gọi là Hoàng Nham,
còn Philippines gọi là Bajo de Macinloc.
Thế nhưng, ngày 6 tháng 7,
Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Gilberto Teodoro
đã bác bỏ đề xuất của Trung Quốc
về việc thiết lập một người trường chung tại bãi cạn Scarborough.
Ông Teodoro là một nhân vật có ảnh hưởng lớn ở Philippines
và một ứng cử viên tiềm năng
trong cuộc bầu cử Tổng thống Philippines năm 2028.
Câu hỏi đặt ra là
tại sao Philippines bác bỏ đề xuất đánh cá chung,
một đề xuất có thể giúp làm giảm căng thẳng
và va chạm giữa hai nước Trung Quốc, Philippines.
Những năm gần đây, bãi cạn Scarborough
đã trở thành một trong những điểm nóng
xung đột dữ dội nhất ở Biển Đông
giữa Trung Quốc và Philippines.
Kể từ khi Tổng thống Ferdinand Marcos lên nắm quyền,
Philippines đã chuyển sang chiến lược
công khai hóa các hành vi cưỡng ép của Trung Quốc
dẫn đến hàng loạt vụ va chạm trực diện
bằng cả tàu biển lẫn máy bay chiến đấu.
Chỉ trong các năm 2024-2025
đã xảy ra một loạt các vụ va chạm
giữa hai nước ở khu vực này.
Tháng 4 năm 2024,
tàu hải Cảnh Trung Quốc đã bắn
vòi dòng áp lực cao trực diện vào tàu Tuần Duyên
và một tàu của Cục nghề cá
và nguồn lợi thủy sản Philippines
đang làm nhiệm vụ tiếp tế cho người dân.
Áp lực nước cực mạnh đã làm hư hỏng
cấu trúc và hệ thống radar
của tàu Philippines.
Tháng 12 năm 2024,
căng thẳng tiếp tục leo thang
khi các tàu Trung Quốc vây giáp,
chặn đường và đâm hút một tàu tuần tra
của Philippines ngay gần bãi cạn.
Trung Quốc cũng đồng thời dùng vòi dòng tấn công
nhằm ngăn chặn các nỗ lực tiếp cận Scarborough
từ phía Manila.
Ngày 11 tháng 8 năm 2025,
tàu Tuần Duyên Suluan của Philippines
đang hoạt động hợp pháp trong vùng đặc quyền kinh tế
của Manila thì bị lực lượng Trung Quốc
bủa vầy quấy rối.
Trong lúc dần đuổi nguy hiểm để ép tàu Philippines rời đi,
một tàu hải cảnh Trung Quốc
và một tàu hải quân Trung Quốc
đã vô tình đâm thẳng vào nhau,
khiến tàu hải cảnh bị hư hỏng nặng.
Tháng 9 năm 2025,
tàu Trung Quốc bắn vòi dòng cường độ cao
làm vỡ nát kính buồng lái
của tàu Philippines Datu Kumbaypiang.
Vụ việc khiến một thủy thủ Philippines
bị thương nặng.
Tháng 10 năm 2025,
xung đột lan từ mặt biển lên không trung.
Máy bay tiêm kích Z-16 của Trung Quốc
đã thực hiện các hành vi áp sát
và thả bẫy nhiệt nguy hiểm
ngay trước đường bay của máy bay tuần tra Philippines,
đe dọa trực tiếp đến an toàn mạng sống
của phi công và các phóng viên quốc tế đi cùng.
Gần đây nhất là cuối tháng 6 năm 2026,
ngay sau khi Philippines
kết thúc cuộc tập trận chung Salaknip
2026 với Mỹ và các nước đồng minh,
một vụ đối đầu quân sự trực tiếp
và hiếm hoi đã xảy ra.
Tàu hộ tống tên lửa Diego Silang
của hải quân Philippines đã bị 4 tàu chiến
của hải quân Trung Quốc chặn đường
và ép tạo ra thế gọng kìm thách thức nguy hiểm
quanh vùng biển Scarborough.
Khi một phóng viên hỏi ông Teodoro
về kế hoạch do đại sứ Trung Quốc
tại Philippines tỉnh tuyền đề xuất
với Bộ Ngoại giao Philippines,
ông Teodoro nói,
chúng tôi không phải là trẻ con.
Ông Teodoro nhấn mạnh rằng,
quyền này, tức quyền đánh cá
của ngư dân Trung Quốc và ngư dân Philippines
ở khu vực tranh chấp đã được khẳng định
trong phán quyết trọng tài Biển Đông
ban hành ngày 12 tháng 7 năm 2016.
Phán quyết đó đã bác bỏ yêu sách
đường chín đoạn rộng lớn của Trung Quốc
ở Biển Đông.
Trung Quốc chưa bao giờ chấp nhận
hoặc công nhận phán quyết đó.
Bộ trường quốc phòng Teodoro
hỏi ngược lại phóng viên rằng
vì điều này đã được ghi trong phán quyết trọng tài rồi,
tại sao ông ấy vẫn đề xuất kiến nghị này?
Vậy rốt cuộc, ông ấy muốn gì?
Ông ấy muốn chúng ta chấp nhận đề xuất đó,
tuyên bố rằng một ngư trường nhất định
được thiết lập là do đề xuất của họ,
trong khi thực tế đó là ngư trường chung
nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của chúng ta.
Họ đang cố gắng lửa ai?
Ông Teodoro đã chỉ rõ rằng
theo phán quyết của tòa trọng tài thường trực
PCA năm 2016,
bái cạn Scarborough,
vốn dĩ đã được tuyên bố là ngư trường đánh bắt
truyền thống chung của cả ngư dân Philippines,
Việt Nam và Trung Quốc.
Do đó, việc Trung Quốc gửi đề xuất
giống như việc họ tự cho mình
cái quyền ban phát một thứ vốn
đã được luật pháp quốc tế cổng nhận.
Ông Teodoro chỉ rõ, đây là cái bẫy của Trung Quốc răng ra.
Nếu Philippines ký kết
hoặc chấp thuận đề xuất của Trung Quốc,
Manila sẽ vô tình rơi vào bẫy pháp lý,
thừa nhận Trung Quốc có quyền quản lý
và kiểm soát tối cao đối với khu vực này,
biến vùng biển thuộc.
Vùng đặc quyền kinh tế hợp pháp của Philippines
thành một vùng biển tranh chấp
mà Trung Quốc có quyền phân chia.
Philippines nhận định rằng,
Trung Quốc thường xuyên sử dụng các cuộc đàm phán
hoặc đề xuất hợp tác như một chiến thuật trì hoãn.
Mục đích của họ là tạo vào bọc thiện trí
với dư luận quốc tế,
trong khi trên thực tế vẫn tiếp tục
củng cố sự hiện diện quân sự
để thay đổi nguyên trạng bãi cạn.
Vì những lý do trên,
chính quyền của Tổng thống Ferdinand Marcos
khẳng định sẽ giữ vững lập trường
không nhượng bộ một tất đất,
bảo vệ quyền lợi của ngư dân
dựa trên nền tảng của luật biển quốc tế
UNCLOS 1982 và phán quyết
của Tòa trọng tài thường trực năm 2016.
Đại sứ tỉnh Tuyền nói với truyền thông Philippines rằng,
tôi mới ở đây được 6 tháng,
chúng tôi đã cố gắng hết sức để ổn định
quan hệ song phương và đưa chúng trở lại
quỹ đạo bình thường.
Khi nói đến quỹ đạo bình thường,
điều đó không có nghĩa là chúng ta không có bất đồng.
Chúng ta có.
Việc các quốc gia có bất đồng
là hoàn toàn tự nhiên.
Nhưng chúng ta nên ngồi lại,
đối mặt và nói chuyện với nhau.
Khi gặp mặt trực tiếp,
cảm xúc sẽ lắng xuống.
Chúng ta sẽ ngừng suy đoán
những ý đồ xấu xa
hoặc nghĩ rằng phía bên kia
đang âm mưu chống lại mình.
Vì vậy, mình phải chuẩn bị cho điều tồi tệ nhất.
Còn đường tốt nhất là giao tiếp,
thăm viếng lẫn nhau và ngồi lại với nhau.
Vì đại sứ đại diện ngoại giao của Trung Quốc
đã đưa ra phương thức giảm căng thẳng
và xung đột là không được nghĩ xấu với nhau.
Khi có mâu thuẫn thì cùng ngồi lại
và nói chuyện với nhau.
Đây là mô hình có thể nói là chuẩn mực
về quan hệ ngoại giao quốc tế.
Tuy nhiên, thực tế lại có những hành động
không giống như lời nói.
Ngày 2 tháng 6 năm 2026,
người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc
đã công khai chỉ trích Bộ trưởng Quốc phòng Philippines
Gilberto Teodoro.
Ngày 3 tháng 6,
truyền thông Philippines dẫn nguồn tin cho biết
ông Teodoro và gia đình đã bị Bắc Kinh
đưa vào danh sách cấm nhập cảnh Trung Quốc
và nếu gia đình ông sở hữu tài sản ở Trung Quốc,
những tài sản này có thể bị đóng băng.
Việc Bắc Kinh đưa ông Teodoro
và gia đình ông vào danh sách đen cấm nhập cảnh
có thể là đáp trả một vụ việc
xảy ra trước đó vào tháng 5 năm 2026.
Vào giữa tháng 5,
ông Teodoro đã dẫn đầu một cuộc đột kích
và nhà máy thép Tam Gia
thuộc sở hữu của Trung Quốc
bắt giữ 69 công dân Trung Quốc và 1 công dân Philippines
bị tình nghi làm việc bất hợp pháp.
Philippines cho rằng
nhà máy này có thể gây ra mối đe dọa
cho an ninh quốc gia Philippines.
Nhà máy thép Tam Gia nằm trong một khu công nghiệp
do quân đội Philippines kiểm soát.
Cưu chủ tịch của nhà máy Dương Kiện Tân
được cho là có quan hệ mật thiết với Quách Hòa Bình,
cưu thị trưởng thành phố Bamban, Philippines,
người đã bị bắt vào năm 2024.
Bà Quách đã bị kết án tù trung thân
vào tháng 11 năm 2025
vì tội buôn người.
Giới chức trách Philippines nghi ngờ
Bà Quách là gián điệp của chính quyền Bắc Kinh.
Thế nên, rất dễ hiểu khi ông Teodoro
khi bình luận về đề xuất của Trung Quốc
đã nói thẳng ra là
chúng tôi không phải là trẻ con, họ đang cố gắng lửa ai.
Tại sao ông Teodoro lại nói như vậy?
Chúng ta hãy chú ý đến câu nói
của đại sứ Trung Quốc tỉnh Tuyền rằng
gần đây chúng tôi đã đệ trình một đề xuất
lên bộ ngoại giao để nhân dọn mô hình thành công
từ 10 năm trước,
thiết lập khu vực đánh bắt cá chung.
Khi đó, ngư dân hai bên đã cùng nhau đánh bắt cá
một cách hòa bình.
Nếu điều đó khả thi 10 năm trước,
tại sao bây giờ lại không thể?
Mô hình thành công từ 10 năm trước
mà đại sứ Trung Quốc nhắc đến
chính là thỏa thuận ngầm,
hoặc hiệp ước phi chính thức
dưới thời cựu Tổng thống Philippines
Rodrigo Duterte
và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình
vào năm 2016.
Sau khi Philippines thắng kiện
tại tòa trọng tài quốc tế năm 2016,
Tổng thống mới lên ngôi khi đó
là ông Duterte đã chọn cách tiếp cận mềm mỏng,
gác lại phán quyết để cải thiện
quan hệ với Bắc Kinh.
Hai bên đàn đừng một thỏa thuận bằng miệng,
không có văn bản pháp lý chính thức.
Theo đó, Trung Quốc cho phép ngư dân Philippines
quay trở lại bãi cạn Scarborough
đánh bắt cá một cách hòa bình.
Đổi lại, các tàu chấp pháp của Philippines
không được thách thức quyền kiểm soát thực tế
của Trung Quốc tại khu vực này.
Tàu hải cảnh Trung Quốc
vẫn đóng giữ và kiểm soát lối vào
đầm phá của bãi cạn.
Ngư dân cả hai nước Philippines và Trung Quốc
được thả neo và đánh bắt cá song song
ở vùng biển xung quanh bãi cạn
mà không xảy ra va chạm hay dùng vòi rồng tấn công nhau.
Mặc dù phía Trung Quốc ca ngợi
đây là một mô hình thành công giúp đối bên cùng có lợi,
chính quyền hiện tại của Philippines
dưới thời Tổng thống Ferdinand Marcos
đã hoàn toàn phủ nhận và coi đó là một sai lầm lịch sử.
Bởi vì thỏa thuận này khiến Philippines
mất quyền kiểm soát thực tế
và giúp Trung Quốc củng cố vững chắc
việc chiếm đóng bãi cạn Scarborough
mà không tốn một viên đạn,
nó biến quyền đánh bắt hợp pháp
của Philippines theo luật quốc tế
thành một thứ đặc quyền do Trung Quốc cho phép
và có thể tự đoạt bất cứ lúc nào.
Manila khẳng định không chấp nhận
bất kỳ thỏa thuận ngầm thiếu minh bạch nào
làm tổn hại đến chủ quyền quốc gia
và vùng đặc quyền kinh tế của Philippines.
Trong thời gian thực hiện thỏa thuận ngầm
từ năm 2016 đến 2019,
ngư dân Philippines bày tỏ sự bất bình tột cùng
khi quyền đánh cá hợp pháp của họ
bị biến thành một sự ban phát.
Họ chỉ trích chính quyền Duterte
vì đã chấp nhận nhượng bộ
khiến họ phải nhìn sắc mặt của hải cảnh Trung Quốc
để lánh nạn hoặc thả lưới.
Ông Ace Castell,
một thủ lĩnh ngư dân tại Subic,
từng tuyên bố,
chúng tôi không cần sự cho phép của Trung Quốc
để đánh cá trên vùng biển của chính mình.
Trong giai đoạn này,
nhiều video do chính ngư dân Philippines quay lại
đã làm dậy sóng dư luận Manila.
Ví dụ như các trường hợp tàu hải cảnh Trung Quốc
thường xuyên treo xuồng cao tốc
áp sát tàu cá Philippines,
tự ý leo lên tàu và chọn lấy những con cá ngon nhất,
đắt tiền nhất như cá mũ, cá ngử.
Để hợp thức hóa hành vi này
dưới danh nghĩa trao đổi hữu nghị,
phía Trung Quốc ném lại cho ngư dân Philippines
vài thùng mì tôm, mấy chai nước khoáng
hoặc vài điếu thuốc lá.
Ngư dân gọi thẳng đây là hành vi cướp bóc công khai.
Bãi cạn Scarborough
Có một đầm phá tĩnh lặng ở giữa
là nơi tránh bão lý tưởng cho tàu cá.
Tuy nhiên, dưới thời kỳ hợp tác này,
tàu Trung Quốc vẫn dùng dây xích và phao nổi
chặn lối và đầm phá.
Ngư dân Philippines chỉ được đánh bắt ở vùng biển động bên ngoài bãi cạn.
Khi gặp sóng to, gió lớn,
họ vẫn bị tàu Trung Quốc xua đuổi,
không cho phép neo đậu bên trong đầm phá,
đe dọa trực tiếp đến tính mạng của ngư dân.
Tàu cá Philippines
liên tục bị các tàu dân quân biển Trung Quốc
Sự xuất hiện dày đặc của các tàu Trung Quốc
sử dụng các phương pháp tận diệt
như dùng chất độc hoặc tàn phá dạng san hô
để bắt chai tượng đã làm cạn kiệt nguồn hải sản,
khiến thu nhập của ngư dân Philippines
xuất giảm hơn một nửa so với trước năm 2012.
Chính sự giận dữ tích tụ của cộng đồng ngư dân
trong giai đoạn này
là một trong những lý do lớn
khiến chính quyền hiện tại của Tổng thống Marcos
nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ công chúng
khi quyết định hủy bỏ hoàn toàn các thỏa thuận ngầm
và chuyển sang đối đầu trực diện
để bảo vệ chủ quyền.
Tuy nhiên, Philippines với lực lượng hải quân
và tuần duyên đều khá yếu trong khu vực ASEAN.
Làm sao có thể đương đầu nổi
với lực lượng hải cảnh hùng hậu của Trung Quốc
và những chiến hạm hiện đại của hải quân Trung Quốc
đứng sau tiếp ứng?
Ngoài ra còn có đội thuyền sắt hùng hậu
của dân quân biển Trung Quốc
dưới vỏ bọp ngư dân
sẵn sàng bao vây tấn công các tàu cá
và tàu tuần duyên Philippines.
Chính quyền mới của Tổng thống Marcos
đã có biện pháp gì để bảo vệ ngư dân?
Lực lượng tuần duyên Philippines PCG
được tăng cường mạnh mẽ thông qua ngân sách
bổ sung 150 triệu USD,
mua sắm đội tàu lớn,
xây dựng các trung tâm chỉ huy mới trên biển
và mở rộng hợp tác an ninh hàng hải
với các quốc gia đồng minh.
Chính phủ Philippines đang thực hiện
chương trình mở rộng lịch sử.
Điển hình là thỏa thuận mua đội tàu
lên tới 40 chiếc đa năng từ Pháp.
Philippines cũng cũng tiếp nhận và đặt đóng mới
các tàu tuần tra đa năng lớn,
ví dụ các tàu chín 17 mét
do Nhật Bản đóng để tăng tầm hoạt động.
Họ cũng mở rộng mạng lưới giám sát
và thực thi pháp luật bằng cách thiết lập
các trung tâm chỉ huy ngay tại các khu vực
trọng điểm trên biển Đông
để dăn đe và đối phó với chiến thuật vùng sám
của Trung Quốc. Manila hợp tác chặt chẽ
với lực lượng tuần duyên Hoa Kỳ và Nhật Bản
trong việc chia sẻ thông tin tình báo
và huấn luyện nâng cao năng lực.
Lực lượng tuần duyên Philippines phối hợp
cùng cơ quan an ninh hàng hải Indonesia
để xây dựng mạng lưới chia sẻ
thông tin tình báo hàng hải.
Hai quốc gia này đã duy trì các cuộc
tuần tra chung thường niên tại các vùng biển
giáp danh để chống tội phạm xuyên quốc gia,
cướp biển và đánh bắt cá bất hợp pháp.
Philippines tích cực dẫn đầu
các nỗ lực nhằm chính thức hóa diễn đàn
tuần duyên ASEAN, thúc đẩy xây dựng
bộ hướng dẫn mang tên Nghị định thư Đông Nam Á
về tương tác trên biển
SEAPES
nhằm chuẩn hóa cách ứng phó với nạn buôn người,
buôn lậu và cướp biển.
Trước tiến trình đàm phán COC giữa ASEAN
và Trung Quốc diễn ra chậm chạp,
Philippines từng đề xuất sáng kiến xây dựng
một bộ quy tắc ứng xử riêng về hàng hải
với các nước láng giềng có tuyên bố chủ quyền
chống lẫn để đối phó với sự gia tăng hiện diện
của tuần duyên Philippines,
Trung Quốc đã liên tục tập trung số lượng lớn
các tàu hải cảnh ở khu vực bãi cạn Scarborough.
Theo ghi nhận của sáng kiến minh bạch hàng hải
châu Á, trong 6 tháng đầu năm 2026,
số lượng tàu hải cảnh Trung Quốc
ở khu vực Scarborough đã gần bằng
số lượng của cả năm 2025.
Trong đó, 6-8 tàu hải cảnh Trung Quốc
thường xuyên duy trì sự hiện diện xung quanh bãi cạn.
Trái với thời Tổng thống Duterte
lạt thỏa thuận ngầm với Bắc Kinh,
Philippines hiện nay áp dụng chiến thuật
minh bạch tối đa.
Sự xuất hiện của các tàu tuần duyên lớn
cùng máy bay tuần thám cho phép Philippines
ghi hình, công khai lập tức các vụ va chạm
ra dư luận quốc tế để tạo áp lực ngoại giao.
Chiến thuật minh bạch tối đa,
hay còn gọi là chiến lược,
đưa ra ánh sáng và gây áp lực dư luận
do chính quyền Tổng thống Ferdinand Marcos
phối hợp cùng lực lượng tuần duyên Philippines
đẩy mạnh từ năm 2023
và đạt độ 90 trong giai đoạn
2020-2026.
Chiến thuật này đã thay đổi hoàn toàn
cách tiếp cận của Philippines
từ ngoại giao thầm lặng sang tài liệu hóa chủ động.
Tuần duyên Philippines thường xuyên cho phép
các phóng viên báo chí quốc tế và nội địa
lên tàu tuần tra trực tiếp,
các nhà báo được tự do ghi hình,
livestream trực tiếp khi có va chạm xảy ra.
Tuần duyên Philippines sử dụng máy bay không người lái,
camera hành trình gắn trên tàu
và máy bay tuần thám để chụp lại hình ảnh vòi rồng,
các cú đâm va hàng hải
hoặc việc giải phao chặn biển của đối phương từ trên cao.
Manila giải má vùng sám
bằng tốc độ cực nhanh.
Phó đô đốc Jay Tariella,
người phát ngôn của tuần duyên Philippines,
đã thiết lập quy trình giải mật hình ảnh cực nhanh.
Chỉ vài giờ sau sự cố,
các đoạn video góc rộng,
ảnh định vị vệ tinh được tung lên mạng xã hội
X, Facebook và gửi tới các đại sứ quán nước ngoài.
Chiến thuật bằng hình ảnh đã mang lại
những lợi thế chiến lược rất lớn cho Philippines,
vượt ra khỏi quy mô của một cuộc khẩu chiến truyền thông
đã giành được thành công
về mặt ngoại giao và pháp lý.
Khi thông tin được kiểm chứng bằng hình ảnh thực tế
từ bên thứ ba, không gian dành cho việc phủ nhận
hoặc đổ lỗi từ phía đối phương
bị thu hẹp đáng kể,
nó làm sáng tỏ các hành vi nguy hiểm
vi phạm luật pháp quốc tế.
Các bằng chứng trực quan rõ ràng
giúp Philippines nhận được sự ủng hộ công khai
và cam kết an ninh sâu sắc hơn
từ nhóm G7 bao gồm Mỹ, Nhật,
Pháp, Úc.
Sự minh bạch này là chất xúc tác
để ký kết thành công thỏa thuận tiếp cận
tường hộ Ra-a với Nhật Bản và mở rộng tuần tra chung.
Theo các khảo sát dư luận tại Philippines,
có tới 94% người dân ủng hộ
chiến lược phơi bày sự thật này.
Nó tạo ra sự đồng thuận quốc gia lớn
để chính phủ chi ngân sách mạnh tay
hiện đại hóa tuần duyên.
Các chuyên gia quốc tế nhận định
chiến thuật minh bạch tối đa của Philippines
là một bước đi thông minh của một nước nhỏ hơn
đối đầu với nước lớn.
Tuy nhiên, để bảo vệ chủ quyền vững chắc,
Philippines cần kết hợp chiến thuật này
với việc xây dựng hệ thống phòng thủ thực tế
và chia sẻ dữ liệu nhận thức không gian biển
với các nước ASEAN láng giềng.
Đây cũng là bước đi tiếp theo mà Manila đang thực hiện.
Đến đây, chương trình của chúng tôi cũng xin phép được tạm dừng.
Hãy để lại quan điểm của mình
và cùng thảo luận với chúng tôi.
Còn bây giờ, xin chào và hẹn gặp lại.
