Hiểu Rõ Về Vàng Trong 30 Phút: Vì Sao VÀNG LÀ THẦN TỪ THỜI CỔ ĐẠI? | Thế Giới Cổ Đại

Chào mừng khán thính giả đã đến với kênh Thế Giới Cô Đại. Tôi là MC Khương Duy, rất vui được đồng hành cùng các bạn trong video ngày hôm nay. Ngày 22 tháng 4 năm 2025, khi giá vàng toàn cầu đột ngột vọt lên đỉnh 3.433 USD một ao, tương đương 11 triệu đồng một chỉ, thì một sự kiện lạng lẽ nhưng kỳ lạ lại diễn ra. Donald Trump, không báo trước, tung ra một sản phẩm mới trên website chính thức của mình. Tấm phiếu vàng của Tổng thống. Nó không phải cổ phiếu, không phải trai phiếu, mà là một miếng vàng gắn logo Trump được ra bán kẹp tuyên bố. Nó chỉ tăng, không bao giờ giảm. Một câu nói nghe rất Trump. Trước kia, ông từng phát hành trăm coi, khiến nhiều người lo ngại rằng ông đang âm thầm biến quyền lực chính trị thành tiền tệ cá nhân. Nhưng lần này, ông không giấu nữa, ông nói thẳng. Vàng chỉ có lên giá, ai không mua bây giờ sẽ hồi tiếc. Và rồi, chuyện gì xảy ra? Ngày sau tuyên bố đó, giá vàng lao dốc. Tính đến cuối tháng 6, thị trường vàng chưa thể quay lại đỉnh cũ. Một số người vẫn lạc quan nói, đừng lo, vàng sẽ còn tăng gấp ba. Nhưng có người lại thì thầm, đây là dấu hiệu của một cuộc bán khống toàn cầu sắp bắt đầu. Cũng có những ý kiến khác sâu hơn, xa hơn rằng. Phải chăng, vàng không chỉ là tài sản? Phải chăng, nó là biểu tượng của quyền lực tối thường? Tại sao, từ cổ đại đến hiện đại, loài người luôn bị ám ảnh bởi ánh vàng lấp lánh? Phải chăng, trong DNA của chúng ta, đã tồn tại một tình yêu nguyên thủy với vàng? Như thế, nó là chìa khóa của sự sống còn? Và nếu đúng như vậy, thì tấm phiếu vàng của Trump là gì? Một món hàng? Một lời tiên tri? Hay là lời canh báo? Chúng ta sẽ cùng dành ra 30 phút để hiểu rõ về vàng, quyền lực của nó và những bí mật chưa bao giờ được nói ra. Trở lại ngày 17 tháng 4 năm 2025, chỉ 5 ngày trước khi ông Trump ra tấm phiếu vàng tổng thống, một sự cố kỳ lạ đã xảy ra ngay bên trong Nhà Trắng giữa lúc ông tiếp đón nữ thủ tướng Ý. Không có gì đặc biệt cho đến khi ánh mắt của mọi người đổ rồn về phía người phiên dịch trẻ đứng sau lưng thủ tướng. Cậu ta bỗng hoảng màng rõ rệt, lật số liên lịa, mỉm mồi mãi, vẫn không thể cất lời. Nữ thủ tướng quay sang nhìn cậu với ánh mắt như muốn nói, Cố lên, dịch đi chứ! Nhưng cậu vẫn im lặng. Cuối cùng, chính thủ tướng Ý phải tự trả lời câu hỏi của ông Trump bằng tiếng Anh. Đây là một tình huống cực kỳ hiểm hoi trong ngoại giao quốc tế. Lý do là gì? Theo lời kể của hai nhân chứng tại hiện trường, người phiên dịch đã nghe thấy tiếng cãi vã phát ra từ hành lang phía tây của hội trường. Hai người đàn ông lớn tiếng mắng mỏ nhau, khiến cậu bay hồn, đứng không vững. Nghe kỹ nội dung tranh cãi liên quan đến việc kiểm toán kho phàng quốc gia. Hai người đó không ai khác là bộ trưởng hiệu suất Alan Mertz và bộ trưởng tài chính Burson. Thực ra, vấn đề này đã âm ý từ đầu tháng 2. Khi Alan Mertz vừa được bổ nhiệm làm bộ trưởng hiệu suất, ông đã tuyên bố muốn phát trực tiếp cảnh mở kho phàng Fort Knox. Bạn không nghe nhầm đâu. Phát trực tiếp cho cả thế giới thấy toàn bộ bên trong trung tâm dự trữ vàng và bạc của Hoa Kỳ. Fort Knox, nằm trong căn cứ quân sự ở bang Kentucky, được cho là đang lưu trữ 4.580 tấn vàng thỏi. Nhưng lần cuối cùng kiểm kế công khai là vào năm 1974. Khi đó, chính phủ Mỹ chỉ mở đúng 1 trong 15 kho, rồi đóng lại. Còn lại 14 kho kia, cho đến tận hôm nay, vẫn là bí ẩn tuyệt đối. Mertz muốn chấm dứt điều đó, ông muốn kiểm kế toàn bộ, công bố số vàng thật. Nhưng bộ trưởng tài chính Burson thì kiến quyết ngăn lại. Kết quả là một cuộc cãi vã nổ ra ngay trong Nhà Trắng, vô tình lọt vào tai của người phiên dịch trẻ, khiến cả buổi lễ tiếp đón bị gián đoạn. Vậy rốt cuộc, Mỹ còn bao nhiêu vàng thật? Câu trả lời là không ai biết và không ai dám hỏi. Người cuối cùng dám hỏi là Elon Mertz đã bị Trump đổi việc. Vậy kho vàng này rốt cuộc ẩn chứa điều gì mà một nhân vật như Mertz cũng phải trả cái giá đắt đến vậy? Liệu tấm phiếu vàng của Trump là một món đồ lưu niệm hay là một tín hiểu cuối cùng trước khi mọi sự thật bị phanh phôi? Trở lại thời học sinh của chúng ta, sách giáo khoa thường khẳng định tiền tệ tự nhiên là vàng và bạc. Nhưng tại sao lại là vàng và bạc? Tại sao không phải là kim loại khác hay thứ gì khác? Thật ra, đây là một bài toán lô dịch thuần túy. Không cần kiến thức tài chính, chỉ cần hiểu bản chất của vật chất. Bước đầu tiên, bạn nhìn vào bảng tuần hoàn các nguyên tố. Loại bỏ các nguyên tố khí như heli, oxy, chlor. Vì người cổ đại không thể chứa khí để giao dịch. Họ không có bình nén, cả không thể cần đò khí bằng mắt thường. Do vậy, nếu dùng tiền tệ bằng khí thì quá là phi lý. Chúng ta cũng có thể loại bỏ các nguyên tố kim loại ở thề lòng, như brom hay thủy ngân. Người xưa không có lọ kín, không có ống đồng millilit. Giao dịch bằng chất lòng thì quá là rủi ro lớn, đổ là mất. Tiếp theo, loại những nguyên tố quá nhạy cảm như natchi hay kali. Chúng tự cháy khi gặp không khí, họ phát nổ khi tiếp xúc với nước. Không thể lưu trữ, càng không thể dùng làm tiền. Những nguyên tố có tính phóng xạ như uranium hay radii cũng phải gạch tên. Chúng không chí nguy hiểm mà còn phần giã theo thời gian. Điều này sẽ mất giá trị. Loại bỏ các nguyên tố độc hại như chì, kadimi, thallium. Dù có thể chế tác nhưng lâu ngày gây tổn hại cho sức khỏe. Những nguyên tố quá phổ biến như sắt, nhôm, carbon, silic cũng không thể là tiền. Thứ gì ai cũng có thì không thể đại diện cho giá trị. Ngược lại, những nguyên tố hiểm đến mức không thể khai thác như ytd, osmium cũng bị loại. Quá hiếm thì không đủ cung cầu. Sau tất cả, bạn sẽ thấy chỉ còn lại 4 ứng nguyên cuối cùng. Bạch kim, platinum, vàng, bạc và chì. Chì thì bị loại vì độc tính thần kinh dù dễ chế tác. Người là mã từng dùng chì trong sinh hoạt và hậu quả là nhiều trường hợp nhẫm độc thần kinh. Bạch kim có vẻ tiềm năng, nhưng nhiệt độ nóng chảy đến tới 1768 độ C. Người cổ đại hoàn toàn không thể tinh luyện được nó. Bạc đẹp, sáng, dễ dàng nhưng rất dễ xìn màu, mất đi độ sang bóng nếu không được bảo quản cẩn thận. Và như vậy, chỉ còn lại vàng. Vàng với mọi phẩm chất lý tưởng, dễ nhận biết, khó làm giả, không phản ứng với môi trường, không dì, không xìn màu, dễ nấu chảy, tạo hình, hiếm vừa đủ để có giá trị nhưng không quá hiếm đến mức không thể khai thác. Nó bền vững, lấp lánh và thu hút, đặc biệt là đẹp theo cách tự nhiên mà mọi nền văn hóa đều nhận ra. Thế nên, không hề có sự trùng hợp ngẫu nhiên khi gần như toàn bộ các nền văn minh cổ đại, từ Trung Hoa, Làm Mã đến Ai Cập và Ấn Độ đều tư chọn vàng làm chuẩn giá trị. Không phải vì mê tín, không phải vì bền hoài mà bởi vì vàng là lựa chọn hợp lý nhất sau khi mọi thứ khác đã bị loại bỏ. Một quyết định tưởng như bản năng nhưng thật ra là đỉnh cao của lô dịch tiền hóa. Thế nhưng vẫn còn một câu hỏi nữa, tại sao vàng lại không chỉ là biểu tượng của tài sản mà còn là biểu tượng của quyền lực? Câu trả lời nằm ở bí mật của việc khai thác vàng. Và để hiểu được bí mật đó, ta hãy bắt đầu từ một câu chuyện có thật, tưởng như hài hước nhưng lại hẽ lộ một sự thật lạnh lùng. Năm 2020, tại huyện Thanh Long, thành phố Tân Hoàng Đảo, tỉnh Hà Bắc Trung Quốc, có một gối làng nhỏ tên là Thành Hà Diệm Thôn. Chị Tô, một người dân trong làng, bất ngờ nhận được thông báo nợ tiền điện. Ban đầu, chị không để ý, nhưng khi nhìn kỹ, chị xứng người. Tiền điện lên tới con số không thể tin nổi. Khi đó, nhà thì bỏ trống, chị vẫn đi làm xa, không ai sử dụng điện cả. Chị Tô tức tốc quay về quê, kiểm tra thấy khắp nhà không phát hiện ra bất kỳ bất thường. Cả một đội thợ điện cũng được mời đến, soi kỹ từng ổ cắm, từng dây dẫn mà vẫn không tìm ra nguyên nhân. Cho đến khi có tiếng động kỳ lạ phát ra từ giếng nước sau nhà. Khi mở nắp giếng, ai nấy đều sừng sốt. Chiếc máy bơm vốn phải nắm sâu hàng chục mét dưới lòng đất, này đã trổi lên mặt nước và vẫn đang chạy liên tục. Thì ra, hệ thống bơm tự động của gia đình chị đã rơi vào vòng lập điện cuồng. Bình thường, khi mực nước đủ cao, bơm sẽ tự ngắt. Nhưng nay mực nước ngầm tụt mạnh, khiến máy chạy không ngừng nghỉ, kéo theo hóa đơn tiền điện tăng phi mã. Nhưng điều này không thể giải thích được toàn bộ. Tại sao mực nước tụt nhanh như vậy? Chi Tô bắt đầu hỏi thăm làng xóm, và lạ thay, mọi người đều gặp tình trạng tương tự. Nước giếng cạn nhanh, tiền điện tăng bất thường, ngay cả giếng cổ trăm năm ở đầu làng cũng đang ngừng chạy. Lúc này, dân làng mới nhớ lại, trên núi phía Bắc có một mò vàng cũ từ thời thập niên 1980, mỗi năm khai thác hàng ngàn lượng vàng, sau đó mỏ vì phong tỏa không rõ lý do. Gần đây, mực nước rút, điện tăng, dấu hiệu rất rõ ràng, liệu có ai đó đang âm thầm hút nước để chiết xuất vàng? Người dân trong làng nghỉ ngờ, nên đã đến tận trạm điện địa phương để kiểm tra. Kết quả, hầu hết các hộ đều có mức tiêu thụ tăng cao, riêng bốn hộ gia đình, mỗi tháng dùng hơn 3.000 kWh điện. Một hộ lên tới 8.409 kWh, mức tiêu thụ tương đương xưởng công nghiệp nhỏ. Sau khi có kết quả, họ lên báo cảnh sát vào cuộc để điều tra. Cuối cùng, chân tướng bị phơi bày. Phương thức của các nghi phạm là khoan nhiều riêng sâu ngay trong nhà, sau đó dùng bơm chìm hút nước không ngừng nghỉ, rồi sau đó cho nước trải qua một bồn chứa khổng lồ cao 3,5m, đường kính 2m, đầy than hóa tính. Sau khi lọc vàng xong, xả nước thải qua đường sông. Nhưng điều trở trêu nhất là nằm ở kết quả cuối cùng. Sau khi giám định toàn bộ than hóa tính trong vụ án, lợng vàng thuốc được chỉ trị giá khoảng 1.000 tê, hơn 3,6 triệu Việt Nam đồng, không đủ để trả tiền tiền đã tiêu tốn suốt mấy tháng trời. Đây chính là mặt tối và sự thật lạnh lùng về việc khai thác vàng. Vàng không dễ có được, nó không nằm sẵn trong đất, không chảy theo dòng nước. Và đó là lý do vì sao, sau hàng ngàn năm, con người vẫn xem vàng như một biểu tượng tuyệt đối của giá trị. Không phải vì nó đẹp, mà vì giá để có được nó, luôn khủng khiếp hơn bạn tưởng. Một học giả từng tính toán, để khai thác được 1 tấn vàng, nhân loại phải tiêu tốn trung bình 20.000 TWh năng lượng, trong khi bạc chỉ cần 250 TWh. Xuyên suốt lịch sử, khi một tộc trưởng có thể quy tụ vài trăm người, họ có thể dễ dàng tìm thấy và luyện bạc, nhất là khi họ đã nắm được kỹ thuật luyện kim cơ bản. Ở một số nơi, bạc nguyên chất có thể hình thành từng khối dài như cánh tay người, giống như khi bạn tìm thấy ở các chợ bạc vùng dân tộc Miêu. Ở đây, việc khai thác, luyện bạc đều có thể làm theo quy mô gia đình. Điều này cho thấy, bạc là tài sản của cấp độ bộ tộc. Còn vàng thì sao? Vàng không phải là tài sản của một cá nhân, vàng là cấp độ của một đế chế. Vì sao? Bởi không có một bộ tộc nhỏ lẻ nào sở hữu đủ lãnh thổ, nhân lực và công nghệ để không được lượng vàng đáng kể. Dù bạn có nằm trên vùng đất có cát vàng, hãy nhìn vào cơn suốt đào vàng ở châu Mỹ thế kỷ 19. Hàng nghìn người trực tiếp đi đáy vàng, hàng vạn người lo hậu cần, vận chuyển, bảo vệ, xây dựng đường xá. Một bộ tộc không thể nào duy trì được quy mô đó. Không thể! Còn nếu muốn khai thác mạch vàng dưới lòng đất, xin lưu ý, hàm lượng vàng trong quảng trung bình chỉ có từ 2 đến 5 gam mỗi tấn. Bạn không nghe nhầm đâu, mỗi tấn đá chỉ vắt ra được vài gam vàng. Lấy ví dụ, mặt nạ vàng nổi tiếng của nền văn hóa tàn tinh đôi Trung Quốc chỉ nặng khoảng 280 gam. Để tạo ra chứng ấy vàng, người ta phải khai thác và luyện từ 70 tấn đá quảng nguyên khai. Bạn có tưởng tượng được không? Khai thác, vận chuyển, nghiền, nung chảy, lọc, toàn bộ quy trình ấy không thể thực hiện bởi vài người. Nó cần đến hàng vạn người phối hợp cùng hàng chục vạn người hậu cần ở phía sau. Đó không còn là hoạt động kinh tế mà là vận hành của một nhà nước, một nền văn minh. Vậy nên, khi các thủ lĩnh vô lạc cổ đại lần đầu nhìn thấy mặt nạ vàng hay một quyền trưởng bằng vàng nặng hàng vạn gam của Pharaon Ai Cập, họ không chỉ nhìn thấy một vật trang trí. Họ nhìn thấy một biểu tượng quyền lực giống như khi lần đầu họ nhìn thấy kim tự tháp. Đó là dấu ấn không thể tranh cãi của một đế chế. Đó là lý do vì sao vàng và quyền lực luôn đi cùng nhau từ cổ đại cho đến tận hôm nay. Tuy nhiên, vẫn có một vài trường hợp ngoại lệ. Năm 1869, tại bằng Victoria nước Úc, chỉ bằng một cái sẻ, hai người thợ mò đã tìm thấy khối vàng dài khoảng 61cm, rộng 31cm và chúng nằm cách mặt đất đúng 3cm. Đây là khối vàng lớn nhất từng được phát hiện trên trái đất, mang tên Welcome Stranger, kẻ lạ được trao đón. Lúc đó, ngân hàng địa phương thậm chí không có cân đủ lớn để cân khối vàng này, họ buộc phải đâm vỡ ra rồi mới cân được. Khối vàng nặng 78kg, sau khi nấu chảy thì thu được khoảng 71kg vàng nguyên chất. Ngân hàng đã trả cho hai người thợ 9.583 vàng Anh, tương đương gần 5 triệu đô la Mỹ ngày nay. Số vàng đó được chế tác thành các tỏi vàng, vận chuyển đến Melbourne, sau đó lên tàu gửi về ngân hàng Anh. Kể từ đó, hàng ngàn người đổ về Victoria để đào vàng. Chính quyền địa phương có dừng một cột đá obelisk để ghi nhớ phát hiện chất động này. Không những vậy, khối vàng tự nhiên lớn thứ hai thế giới, có tên gọi đơn giản là Welcome, cũng được phát hiện tại Victoria, nặng 69kg. Vậy thì rốt cuộc, vàng có thực sự hiếm như các chuyên gia nói không? Hay chỉ là người ta đã nói quá lên? Nhìn vào thực tế hiện nay, khai thác vàng là một công việc gian khổ đến khắc nghiệt, và kết quả thu được thường chỉ là những hạt cát vàng nhỏ xíu. Ví dụ như ở Philippines, quốc gia có chức lượng vàng lớn thứ 5 thế giới, cũng là vùng đất được hình thành từ phun trào núi lửa, cách đây hơn 20 triệu năm, mang theo nhiều kim loại quý. Tại một bờ biển xanh biếc của đất nước này, cậu bé Dennis, 14 tuổi, đã theo cha và chú đi đào vàng dưới biển suốt 3 năm. Dennis đèo kính lặn, thắt một ống mềm quanh thắt lưng, rồi lau mình xuống đáy biển sâu, như thế đó là thế giới thứ hai của cậu. Gia đình Dennis sống dựa vào vàng, không phải là vàng thỏi hay vàng cục, mà là những hạt cát nhỏ xíu dưới đáy biển. Họ lắn sâu hơn 20 mét, cha của Dennis dùng tay bóc từng nắm cát dưới đáy biển, trong khi cậu giữ miệng túi cho cha đổ vào, rồi gói lại, cho vào một cái giò kéo. Khi đầy, Dennis bơm khí vào túi để giò nổi lên nhẹ hơn, sau đó vác từng bào cát nặng khoảng 30 kg lên bờ bằng sức người. Mỗi 15 bào dưới đáy biển, họ may ra mới chỉ lấy được một gàm vàng. Sau một chút nghỉ ngơi, Dennis lại tiếp tục lặn xuống, bởi vì với cậu, vàng là cơ hội duy nhất để thay đổi số phận. Ở phía bên kia hòn đảo, gia đình Hato còn trao thuê ra đầm lầy giò vàng từ lúc trời chưa sáng. Tất cả bắt đầu đào hố tìm cát vàng. Những lớp bùn ấy nặng nề, trơn trượt, rất khó đứng vững. Nhưng nếu không đào đủ sâu, sẽ chẳng thể nào tìm thấy vàng. Hato mới chỉ 13 tuổi, cậu ngậm một ống mềm trong miệng, rồi lặn thẳng xuống hố bùn đen kịt. Trong bóng tối dưới lòng ao, Hato cầm củi đào cát, từng bao bùn được kéo lên khỏi mặt nước. Trước ống thở duy nhất kết nối cậu với sự sống, bị cuốn lên một máy nén khí cũ dùng để bơm lớp xe. Sau một buổi sáng làm việc cật lực, họ chất đầy mấy chục bao bùn, qua nhiều khâu dở lọc, cuối cùng chỉ thu được một nhúm cát vàng nhỏ nhói. Nhưng hành trình chưa dừng lại. Số cát này còn phải được nung chảy bằng thủy ngân, một kỹ thuật thô sơ, hoàn toàn không có biện pháp bảo vệ nào. Khói thủy ngân cực độc có thể phá hủy hết thần kinh, chặt ngập khắp căn phòng. Nhưng họ đã quá quen với nó, đến mức không còn cảm thấy đau đầu. Cuối cùng, họ thu được một viên vàng nhỏ bằng đầu ngón tay. Hato mang nó đi bán cho người thù mua. Sau khi cân vào tỉnh giá, cậu nhận được 520 peso Philippines, khoảng 250.000 đồng. Sau khi chia cho bốn người trong nhóm, mỗi người chỉ còn 60.000 đồng. Đó chính là thực tế nghiệt ngã của khai thác vàng. Tuy nhiên, các nhà khoa học không chấp nhận điều đó. Họ không ngừng nghiên cứu về vàng và đã phát hiện ra hai bí mật chấn động. Thứ nhất, giống như truyền thuyết Anunnaki từng nói, trái đất quả thật là một trong những hành tinh rào vàng nhất hệ mặt trời. Nhưng hầu hết lượng vàng ấy đều chìm sâu trong lõi trái đất, nơi công nghệ hiện đại không thể chạm đến. Nếu có thể khai thác toàn bộ, số vàng ấy có thể lên tới 16.000 tỷ tấn, đủ để phụ kiến toàn bộ bề mặt trái đất dày nửa mét bằng vàng nguyên chất. Thứ hai, Nam Phi tỏa lạc trên một phần cấu trúc cổ đại của trái đất, gọi là khối nền kratong, hình thành từ thuở sơ khai của hành tinh. Nếu khối kratong này vẫn lộ ra trên bề mặt, thì khả năng cao là nó vẫn còn giữ những khó báo vàng cổ chưa từng chìm xuống lõi trái đất. Quả nhiên, khi các chuyên giá bắt đầu khai thác ở Nam Phi, sản lông vàng toàn cầu lập tức tăng gấp 10 lần. Sau đó, dựa vào lý thuyết kratong, các nước khác cũng bắt đầu tìm vàng trên chính lãnh thổ của mình. Và thế là màu vàng mọc lên khắp nơi, sản lông vàng toàn cầu vọt đến mức hiện tại khoảng 3.500 tấn trên một năm. Số vàng này đã phân bổ thành 4 mục đích sử dụng chính. Thứ nhất là chế tác trang sức, chiếm khoảng 44%, tương đương 2.000 tấn trên một năm. Thứ hai là đầu tư, vàng miếng và quý ETF khoảng 24%, tức 1.200 tấn. Thứ ba là dự trữ quốc gia tại Ngân hàng Trung ương, khoảng 20%, tức 1.000 tấn. Thứ tư là tiêu dùng công nghệ, chỉ 7%, khoảng 300-350 tấn, dùng để chế tạo chip, thiết bị điện tử và thiết bị y tế. Ngay qua 7% là ít, nhưng quanh ngược với năm 1974, ngành công nghiệp chỉ tiêu tốn khoảng 66 tấn vàng trên một năm, tương đương với lượng vàng dùng để làm răng. Thế nhưng, đến năm 2024, con số này đã tăng lên 321 tấn. Và trong tương lai, khi thiết bị điện tử ngày càng phổ biến và tỉnh vi, ngành công nghệ có thể sẽ tiêu thụ tới cả 1.000 tấn vàng mỗi năm. Vậy, nếu cứ tiếp tục tiêu thụ như thế, liệu lớp vỏ trái đất còn đủ vàng để chúng ta dùng không? Đó là lý do mà nhiều người không cần quan tâm đến đầu tư hay thời loạn, chỉ dựa vào cung cầu vật lý cũng tin rằng, giá vàng tăng gấp 3 lần nữa là điều hoàn toàn có thể. Nhưng phe phản đối lại đưa ra 3 tin tức mới nhất. Thứ nhất, theo nghiên cứu công bố ngày 21 tháng 5 năm 2025 bởi Đại học Hứa Tình Gần Đức trên tạp chí Nature, các nhà khoa học khi phân tích 6 vết kim loại quý trong đá núi lửa Hawaii phát hiện ra rằng vỏ trái đất đang dò dỉ và hàng trăm tỷ tấn vàng cùng các kim loại quý khác có thể đã bị chảy ngược xuống lòng đất từ rất lâu. Ngày 29 tháng 5, một công ty Mỹ tại Texas đã công bố một công nghệ khoan phá vỏ trái đất mang tính đột phá. Họ sử dụng sóng siêu vi, microwave để làm tan chảy đá trực tiếp không cần khoan truyền thống. Công nghệ này được kỳ vọng trong vòng 3 năm tới sẽ phá vỡ kỷ lục 12.000m của hố khoan siêu sâu Kola, Liên Xô Cú và đẩy giới hạn con người xuống dưới 20.000m, thậm chí còn sâu hơn. Bạn có biết không, vỏ trái đất trung bình chỉ dày khoảng 33.000m. Nếu công nghệ này thực sự khả thi và trong 5 năm tới trảm đến độ sâu 20.000-30.000m liệu lớp váng đang dò dỉ trong vỏ trái đất có trở thành thứ giống như dầu mỏ, dễ khai thác và thương mại hóa hay không? Thứ 3, kế hoạch khai thác mỏ ngoài không gian của Elon Musk cũng vừa tiết lộ thông tin mới. Thật ra, từ năm 2023, tiên lửa Falcon Heavy của SpaceX đã giúp NASA phóng thành công một tàu thăm dò khoáng sản không gian. Mục tiêu của nó là vánh đai tiểu hành tinh giữa sao hỏa và sao mộc. Tại đó, có một tiểu hành tinh tên là Saichi được cho là bề mặt đã bị phục kín hoàn toàn bằng cát vàng tự nhiên. Tại sao lại nhiều vàng như thế? Các nhà khoa học đưa ra một mô hình giả thuyết như sau. Vỏ của tiểu hành tinh này vô dĩ dầu vàng và kim loại quý. Nó từng bị một tiểu hành tinh khổng lồ va tràng khiến toàn bộ lớp vỏ và man ti chứa nguyên tố nhẹ bị đánh bay để lộ rõ lõi kim loại trần. Sau đó, lõi kim loại ngồi lại trở thành một khối rào vàng, sắt, niken, bạch kim. Vì năng lượng và tràm quá lớn, vàng trên bề mặt có thể đã bốc hơi, sau đó ngưng tủ thành cát vàng phủ toàn bộ hành tinh, tổng công ức tính hàng triệu tỷ tấn. Có nhà khoa học đưa rằng chỉ cần đi rào một vòng trên đó, vàng dính vào người cũng đủ để bản vệ hưu rào sang suốt đời. Tàu thăm dò hiện tại vẫn đang hoạt động ổn định và dự kiến sẽ hạ cánh xuống biển cát vàng vào tháng 8 năm 2029. Vậy nên, đừng quá vội vàng thần thánh hóa vàng. Nếu một ngày có cách mạng công nghệ xảy ra, vàng có thể trở thành thứ bình thường như dầu mỏ. Ngoài ra, còn một công nghệ khác có thể trở thành cũng đang phát triển mạnh mẽ trong vòng tính hiểm, khai thác vàng bằng ví khuẩn. Chắc bạn từng xem những video tái chế vàng từ điện thoại cũ, máy tính hỏng, hoặc thẻ IC đã qua sử dụng của các pháp sư Pakistan. Khi thấy hạt vàng nhỏ chảy ra từ lửa nóng, ai cũng cảm thấy thoả mãn như kiểu đạo được kho báo từ giác. Thế nhưng, tại sao sản lượng vàng tái chế từ giác điện tử vẫn được tính là tiêu hào chứ không phải là hồi phục? Lý do rất đơn giản, quá trình tái chế rất tốn kém và gợi ô nhiễm. Ví dụ, trong một video thính nghiệm từ 500 CPU cũ, các nhà nghiên cứu đã phải trải qua các bước như tách linh kiện, lọc hóa chất, hỏa tan, khử tạp chất, phục hồi bằng nhiệt độ cao. Sau một chuỗi công đoàn vất vả như đánh trần, cuối cùng chỉ thuốc được 2,58 gram vàng. Nếu giá vàng xuống thấp, chi phí tái chế thậm chí còn lỗ. Dữ liệu năm 2022 cho biết, thế giới tạo ra được 62 triệu tấn giác điện tử, nhưng chưa đến một phần từ số đó được tái chế. Trong đó, Mỹ thu hồi được 13,8 tấn vàng, Trung Quốc được 6,6 tấn, Đức được 3,2 tấn, Pháp được 2,8 tấn, Nhật Bản 2 tấn. Tổng cộng, top 5 quốc gia chỉ thu lại được 28,4 tấn, chiếm khoảng một nửa toàn bộ vàng tái chế. Trong khi đó, chỉ dường năm 2024, thế giới đã tiêu tốn 321 tấn vàng cho ngành công nghệ. Vàng mất đi thì nhiều, mà thu hồi lại quá ít. Vậy nếu chúng ta có thể giảm chi phí tái chế thì sao? Hãy tưởng tượng, nếu không cần con người tách rác, không cần hóa chất độc hại, mà chỉ cần nuôi một loài vi khuẩn đặc biệt có thể giúp thu hồi vàng. Đây là một ý tưởng quá điên rồ mà nằm trong mơ tôi cũng không nghĩ ra. Nhưng quả thật, năm 2018, các nhà khoa học sinh học đã phát hiện ra một chủng vi khuẩn mới tên là Cuperita Avidus Metalliduran. Tạm dịch là vi khuẩn triệu kim loại quý. Nghe tên thì đã thấy xịn rồi, đúng không? Thực tế, nó sống trong một môi trường có nồng độ kim loại nặng cực cao. Để không bị giết chết, nó tiết vàng sang ngoài cơ thể dưới dạng hạt nhỏ li ti, như thế đăng nhả ra vàng vậy. Một loại vi khuẩn như thế được sinh ra để giúp con người tài chế vàng. Sau nhiều năm nuôi cấy, công nghệ vi khuẩn luyện kim được dự đoán sẽ trở thành trong vòng 20 năm tới. Và nếu điều đó thành công, thì dù mỗi năm ngành điện tử tiêu tốn 2.000-3.000 tấn vàng, chúng ta vẫn có cơ hội thu hồi lại với chi phí thấp. Tóm lại, quay lại với 4 mục đích sử dụng của vàng. Những gì vừa nói chính là bức tranh phía sau mảng tiêu hào công nghệ. Tiếp theo, hãy cùng nói đến lĩnh vực đầu tư. Và phần khúc này ta có thể chia thành 2 phần. Mua vàng vật lý và mua vàng hảo. Hãy bắt đầu với vàng vật lý trước. Mảng này thực chất giống với việc chế tác trang sức, bởi vì việc cất giữ vàng là một bản năng bẩm sinh của con người. Khi bạn mua thỏi vàng, vàng miếng, vàng trang sức, đâu thể nào chỉ vì giá vàng hôm sau tăng 100T là lập tức nấu chảy bán đi. Thực chất, khi bạn cầm trong tay thứ kim loại lấp lánh đó, bạn đang nắm lấy một cảm giác an toàn khắc sâu trong rèn con người. Chính cảm giác an toàn đó là lý do vì sao giá vàng xét trong khung thời gian 10 đến 20 năm luôn có xu hướng tăng. Vì sao? Vì như ta đã phân tích trước đây, ngoài vàng ra, thậm chí bạc cũng không được con người công nhận ở cấp độ rèn toàn cầu. Mà sự công nhận trên quy mô loài người xét cho cùng là gì? Chẳng phải chính là biểu hiện của văn minh và phát triển sao? Một người bạn của tôi từng nói mua vàng chính là mua ETF của loài người. Tức là mua chỉ số phát triển của nhân loại. Chừng nào bạn còn tin rằng thường đế không bỏ rơi con người, chừng nào bạn còn tin rằng nhân loại chưa đến hồi kết, chừng đó vàng vẫn còn giá trị. Còn nếu bạn không tin vào tương lai nhân loại, nghĩ rằng toàn bộ nền văn minh sắc tuyệt diệt, vậy thì bạn cũng chẳng cần đầu tư gì nữa cả. Quan điểm của bạn tôi quả thật rất sắc bén. Thế nhưng, kể từ khi anh ấy biết đến câu chuyện về vàng trong lõi trái đất và tiểu hành tinh Saichi, anh ấy bắt đầu chuyển sang đầu tư các công ty khai thác vàng chuyên nghiệp. Phải nói là, tư duy có phần kỳ quặc, nhưng cũng rất thú vị. Tiếp đến là phần thứ hai trong mục đầu tư mua vàng ảo. Tôi sẽ không nói về chủ đề này, vì rủi ro của nó quá lớn, bạn không nên thử trừ khi thừa tiền. Nếu nhìn từ góc độ khoa học và tâm lý con người, thì những biến động mạnh mẽ của giá vàng trong thời gian ngắn hàn thật không hề ngậu nhiên. Chúng phản ánh một điều sâu xa hơn, con người đã yêu vàng từ trong bản năng. Từ xa xưa đến nay, vàng luôn là thứ được mọi nền văn minh tôn sùng, không chỉ vì giá trị vật chất, mà như một loại bộ nhớ sinh học được khắp vào trong tâm trí mỗi người. Gần như không có trí tuyển nhân tạo nào, không có tập đoàn tài chính nào có thể dự đoán chính xác tâm lý toàn cầu về vàng. Nó vượt qua mọi mô hình tính toán. Bạn có thể phản bắc rằng, giá vàng vẫn bị thao túng chứ? Các ngân hàng trung ương hay quốc gia lớn nắm giữ cả nối vàng đấy thôi. Nhưng hãy thử nghĩ như Elon Musk, nếu nghi ngờ, cứ kiểm toán những kho vàng lớn nhất trên thế giới xem sao. Thứ nhất là ngân hàng Anh, Bank of England. Nằm sâu 24 mét dưới lòng đất ở London, kho vàng ở đây từng là lớn nhất thế giới, nhưng chỉ 310 tấn thuộc về chính phủ Anh. Phần lớn còn lại là giữ hộ cho hơn 30 quốc gia khác. Kể từ khi Anh đình nghĩa giá trị bằng Anh theo vàng vào năm 1816, nơi đây trở thành trung tâm tài chính vàng. Tuy nhiên, khi đế quốc Anh xuyên tàn, lượng vàng ở đây cũng giảm dần. Thứ hai, ngân hàng trung ương Pháp, Banque de France. Kho vàng nằm dưới lòng Paris nguy trang như một tòa nhà văn phòng, có khoảng 2.400 tấn vàng, phần lớn có từ thời Napoléon. Trong cuộc nổi dậy công xã Paris năm 1871 vì quân cách mạng không chiếm được kho vàng, chính phủ đã dùng vàng làm tài sản thế chấp để phai tiền, dập tắt được cuộc nổi dậy. Thứ ba, là ngân hàng dự trữ liền bằng New York, Fed. Kho vàng này nằm sau dưới lòng đất Manhattan, chứa hơn 6.300 tấn, nhưng chỉ 6% thuộc về Mỹ. 94% còn lại là của các nước khác gửi nhờ từ thời chiến tranh để tránh bị cướp hoặc thất lạc. Ngày nay, nếu muốn truyền vàng, người ta chỉ cần đổi thẻ kho, không cần di chuyển vật lý. Thứ tư là ngân hàng trung ương Đức, Bundesbank. Tài liệu chính thức nói Đức có khoảng 3.380 tấn vàng ở Frankfurt. Nhưng có tin nộn rằng, Đức từng sở hữu tới 10.000 tấn, một phần bị phát tán sau thời chiến, một phần bị cất giấu bí mật ở sa mạc Sahara, hoặc chuyển tới căn cứ ẩn của Đức Quốc xã tại Nam Cực. Gần đây, Đức có lên kế hoạch chuyển 1.200 tấn vàng từ Mỹ về nước. Điều này khiến nhiều người đặt ra câu hỏi phải chăng họ đang cảm nhận được điều gì đó bất thường? Từ Nam, Fort Knox, kho vàng nổi tiếng nhất Hoa Kỳ, nằm ở Kentucky, nơi đầy lưu trữ 4.500 tấn vàng, chiếm hơn một nửa chứa lượng vàng của Mỹ, được bảo vệ ngâm ngạt bởi đơn vị thiết giáp, sẵn sàng phản ứng trong một phút nếu có nguy hiểm. Nhìn vào 5 kho vàng lớn nhất hành tinh, bạn có thấy điểm chung không? Dù quyền lực còn lớn đến đâu, thì cuối cùng, những quốc gia cũng chỉ như trường làng trong ngôi làng toàn cầu, mà cả làng thì vẫn thở một vị thần cổ xưa, tức là vàng. Và nếu một ngày, thế giới rơi vào khủng hoảng hoặc chiến tranh, câu hỏi không còn là giá USD hôm nay là bao nhiêu, mà là ai còn giữ được vàng, và ai sẽ phải dùng nó để mua lại sự sống? Bạn có yêu vàng không? Hãy để lại bình luận bên dưới. Xin chào và hẹn gặp lại!