Phật Giáo Có Còn Là Vô Thần Khi Nói Ma Có Thật? | Thế Giới Cổ Đại

Đình Sự
546 người theo dõi
Ma có thật không?
Để tránh ngay tránh cái,
con ma ở đây được định nghĩa là linh hồn của người đã chết vương lại nhân gian.
Câu trả lời là Phật giáo không tin vào sự tồn tại của linh hồn.
Đây là một vấn đề rất lớn.
Bởi lẽ, nó sẽ góp phần giải thích,
có hay không tình trinh thống của Phật giáo,
chứng minh Phật giáo tách biệt với truyền thống ân giáo,
mà thông thường đệ tự nhà Phật không có nhiều thiện cảm,
do mối quan hệ với bà là môn giáo thời kỷ trước.
Tại sao vấn đề linh hồn lại quan trọng đối với Phật giáo?
Bàn về vấn đề có hay không linh hồn trong Phật giáo,
thì phải hiểu được linh hồn trong bối cảnh gia đời của Phật giáo có định nghĩa ra sao.
Theo truyền thống vệ đà,
thì tồn tại linh hồn bất diệt chia thành 2 loại,
linh hồn bản thể,
linh hồn của mỗi ca nhân và sinh vật,
tiểu ngã,
và linh hồn vũ trụ,
linh hồn nguyên bản,
đại ngã.
Có một điểm cần phải cân nhắc lại,
Ấn giáo không phải là một tôn giáo,
mà là một tổng hợp các tôn giáo có liên hệ với nhau về mặt niềm tin.
Và xét cho cùng,
niềm tin ở đây là đặt vào sự tồn tại của đại ngã và tiểu ngã,
tức là sự tồn tại của linh hồn bất diệt.
Sau khi Phật giáo ngừng phát triển tại Ấn Độ cho tới ngày nay,
người Ấn có rất ít hiểu biết về Phật giáo.
Nếu có,
thường họ sẽ coi Phật giáo là một tôn giáo nằm trong tổng hợp Ấn giáo rộng lớn
như Siva giáo, Krishna giáo.
Đặc biệt là sau khi Đức Phật Thích Ca được công nhận rộng rãi
là một hiện thân thứ 9 của Thần Viết Nu,
và đâu đó cũng được thở phượng.
Còn tín độc Phật giáo thì luôn một mực phủ nhận sự đồng hóa này,
mặc cho nó có môn vàn điểm tương đồng và tiếp biến qua lại giữa hai tôn giáo này.
Phật giáo xem mãi là một tôn giáo độc lập,
khi pháp Ấn thứ 2 của Phật giáo vẫn còn được thừa nhận là vô ngã.
Vậy, vô ngã là gì?
Để giải thích tầng tận cho một khái niệm bất khả chi
như ngã và vô ngã là điều không thể.
Ít nhất là đối với hiểu biết hữu hạn của tôi.
Tuy nhiên, có thể tạm giải thích như sau.
Con người thường được cho là gồm hai phần,
là thể xác và linh hồn tồn tại độc lập với nhau.
Phần thể xác là phần hữu hạn,
sinh ra, ra đi và chết.
Trong khi đó, phần hồn là vĩnh kiểu
và đây mới chính là chủ nhân thực sự,
điều khiển mọi ý thức và hành động của chúng ta.
Sau khi thân sắc tạm bỡ này chết đi,
một số tôn giáo cho rằng,
linh hồn sẽ quay trở lại với bản thể nguyên thủy của nó,
mà tùy tôn giáo sẽ gọi là thiên chúa,
trở về thiên đàng nơi thiên chúa thổi linh hồn vào lỗ mũi của Adam,
hay là đạo, theo lão giáo,
hay là đại ngã nếu hành pháp đạt đến giải thoát trong Ấn giáo.
Trong khi đó, một số tôn giáo tin vào luân hồi cho rằng,
cái linh hồn đó dù có mất đi trí nhớ về kiếp sống vừa qua,
nhưng sẽ mang theo những đặc điểm đặc trưng cá nhân
đi đầu thai vào một thần sắc mới,
sống một cuộc đời mới.
Ngã cũng có thể được hiểu là dâu ấn cá nhân,
khiến ta là một thực thể duy nhất và khác biệt.
Vậy thì vô ngã, theo cách hiểu đơn giản nhất,
chính là không tồn tại ngã,
không tồn tại linh hồn vĩnh cửu,
và không tồn tại cái tôi cá nhân khác biệt.
Theo giáo lý nhà Phật,
con người gồm có 2 phần, danh và sắc,
tương đương với tâm và thân.
Trong đó, sắc hay là các bộ phận trên thần sắc này
được tạo nên bởi 4 yếu tố được gọi chung là tứ đại,
đất, nước, gió, lửa.
Còn danh hay là phần tâm linh cũng gồm 4 thành phần,
thức, tưởng, thọ, hành.
Thông thường, kinh điển Phật giáo sẽ gộp sắc
và 4 thành phần của danh lại thành 5 yếu tố
cấu tạo nên con người gọi là ngũ ẩn,
sắc, thức, tưởng, thọ, hành.
Ngoài ngũ ẩn ra, không có cái gì gọi là cái ta,
linh hồn hay bạn ngã.
Khác với tôn giáo khác, Phật giáo chủ trương trung đạo
giữa danh và sắc, không có cái nào làm chủ cái nào,
không có cái nào có trước, cái nào có sau,
cái nào vĩnh cựu, cái nào hữu hạn.
Tất cả đều là những yếu tố riêng biệt do duyên kết hợp lại với nhau
tại một thời điểm nhất định mà sinh ra
và sẽ tự nhiên bảo diệt.
Có một khái niệm gọi là tương tức để giải thích cho hiện tượng này.
Theo đó, danh và sắc như mặt trái
và mặt phải của một tờ giấy.
Ta không thể chỉ xé đi mặt phải của tờ giấy mà không xé đi mặt trái của nó.
Điều đó có nghĩa là danh và sắc
tồn tại, diệt vong, phụ thuộc vào nhau.
Tâm và thân sẽ cùng sinh và cùng diệt.
Vì vậy, sẽ không tồn tại việc
sau khi thân sắc chết đi, một cái gì đó gọi là linh hồn
sẽ tồn tại độc lập được.
Vô ngã trong Phật giáo là một khái niệm trung tâm
là phương thức để ta có thể đạt được giải thoát.
Cần phải nhận thức được rằng cái ta không tồn tại,
cái thân sắc này, linh hồn này
là mà ta cố gắng giữ lấy nó và coi nó là của mình
đều là giả.
Đã là giả thì sẽ đến lúc mất đi.
Nếu ta vẫn cố chấp muốn giữ linh cái không có được
thì đó chính là nguồn gốc của sự khổ.
Khi ta chết đi, khi nhân duyên giữ ngũ ẩn không còn nữa
ta cũng sẽ biến mất.
Có một vấn đề, nếu cái ta bàn thể vốn đã không hề tồn tại
đến cái ta giả cũng đã bị diệt
thì cái gì sẽ đi tái sinh?
Và nếu ta đã là giả thì sau khi tái sinh
đó sẽ có phải là ta nữa hay không?
Có thể gọi là kiếp sau của ta hay không?
Theo Phật giáo, cái tạm gọi là con người chúng ta
bao gồm cả phần thể sắc và tâm hồn, sắc và danh.
Chỉ tính ngay trong kiếp sống này cũng không phải nguyên bản.
Có một ví dụ kinh điển
Khi ta năm tuổi và ta của hiện tại có phải là một hay không?
Về cả thể sắc và tâm hồn
cả danh và sắc đều có vẻ là không.
Xét về thể sắc, khoa học hiện đại cũng đã chứng minh rằng
các tế bào trong cơ thể chết đi
và sinh ra mới thay thế từng giây.
Vậy nên, tính ở thời điểm hiện tại
khả năng cao là trong người ta không còn tế bào nào
của khi ta năm tuổi nữa.
Xét về mặt tâm lý, suy nghĩ của ta đã thay đổi rất nhiều.
Nhân sinh quan, thế giới quan của ta hiện tại
có thể nào lại vẫn như khi đó.
Chỉ một giây qua thôi, ta về cả thể sắc và tâm hồn
đều không còn là ta nữa rồi.
Nhưng tại sao ta nhìn vào bức hình năm tuổi
mà vẫn bảo đó là ta?
Đó là vì, cứ mỗi giây chúng ta lại khác trước
nhưng cái khác đó không đột ngột, diễn ra từng chút một
nên vẫn còn lại đó phần lớn những yếu tố để nhận định
vẫn là ta.
Quan trọng hơn, ta của hiện tại chính là nhân cho ta
của một giây sau và là quả của một giây trước.
Quá trình này diễn ra rất chậm, liên tục
và không bị ngắt quãng.
Có thể nói là ta vừa vẫn là ta mà vừa không phải là ta nữa.
Đây là đặc điểm thường thấy ở tính trung đạo của Phật giáo.
Một sự việc vừa đúng vừa sai, vừa không đúng
mà không hề bầu thuẫn.
Xét câu chuyện đó vào trường hợp của Luân Hồi thì có thể thấy thế này.
Khi chết đi, dù cho tâm thức và thần sắc của ta không còn
nhưng ta lại chuyển tiếp đến một kiếp sống mới ngay lập tức.
Ta của kiếp này chính là nhân của kiếp tới đó
và quá trình này diễn ra liên tục
không ngắt quãng.
Đó là lý do kiếp sau đó vẫn có thể gọi là kiếp sau của ta
và quan trọng hơn, những gì ta làm trong kiếp này
sẽ chịu tác động đối với cuộc sống của ta ở kiếp sau
theo mối quan hệ nhân quả.
Danh và sắc đều diệt, chỉ có nghiệp là thứ duy nhất
xuyên suốt quá trình sinh tử.
Vậy, quá trình nghiệp dẫn ta tới Luân Hồi như thế nào?
Nghiệp tạp định nghĩa là những hành động, ý niệm
và lời nói của chúng ta làm ra và những hậu quả tất yếu của chúng.
Nghiệp đại diện cho thuyết nhân quả trong Đạo Phật.
Khi ta gieo nhân tốt thì gặt được quả lành
Nghiệp không chỉ có tác động đến ta ở kiếp này
mà còn là điều kiện quyết định nơi, trạng thái, điều kiện của ta ở kiếp sau.
Các bạn có thể tham khảo thêm bài mình viết
về nghiệp Ấn Giáo và Phật Giáo.
Theo truyền thống, vũ trụ Luân Hồi Phật Giáo bao gồm
Tam Giới, Dục Giới, Sắc Giới và Vô Sắc Giới.
Sắc Giới là thế giới của những vị tuy vẫn còn hình tướng
nhưng đã gạt bỏ được những hàm muốn trần tục
sống bằng thiền định.
Vô Sắc Giới là cảnh giới của những vị không còn hình tướng
mà chỉ còn tâm thức, đã đạt tới mức độ thiền định thâm diệu.
Cuối cùng là Dục Giới,
thế giới của những trung sinh vẫn còn hàm muốn.
Thông thường, Dục Giới được chia thành 6 cõi
gọi là Lục Đạo, Trời, A Tù La,
Người, Ngạ Quỳ, Xúc Sinh và Điện Ngục.
Tất cả vạn vật hiệu tình trong Tam Giới
đều vẫn phải chịu hành khổ Luân Hồi.
Cho dù những vị ở Vô Sắc Giới
có đạo hành rất uyên thâm, phước rất lớn và sống rất thọ
nhưng vẫn là hữu hạn.
Cơ chế nhân quả của tự nhiên sẽ tự động vận hành
tùy theo nghiệp của mỗi người trong kiếp trước
và những nghiệp trong kiếp trước nữa mà tương ứng
sẽ có một vị trí phù hợp trong Tam Giới
để vạn vật hiệu tình tái sinh.
Trong đó, Cõi Người dù không phải là cõi được phước nhiều nhất
còn nhiều cõi trời nhiều phước hơn
nhưng lại được coi là cõi lý tưởng nhất
để thực hành pháp vượt ra sự giảng buộc của nghiệp
khỏi Luân Hồi và trở thành Phật.
Nếu vẫn bị nghiệp giảng buộc, kể cả tốt xấu
thì nghiệp sẽ dẫn ta đi trong Luân Hồi.
Tuy nhiên, các nhánh phận giáo khác nhau sẽ có những lý giải
về quá trình nghiệp dẫn tái sinh khác nhau
mà ở đây xét ở hai nhánh lớn nhất là Nam Tông và Bắc Tông.
Đây chính là điểm mâu chốt của những sự nhập nhằng
giữa có hay không linh hồn và hiểu về linh hồn như thế nào cho đúng.
Tự ngã tính không là chân lý
nhưng tính không được hiểu như thế nào
lại không phụ thuộc vào ngôn từ mà vào cách diễn giải.
Và giờ đây sẽ là quá trình Luân Hồi
trong Phật giáo Nam Tông.
Phật giáo Nam Tông bám giác sát vào những lý thuyết căn bản
của Phật giáo trong vấn đề Luân Hồi,
thể hiện ở niềm tin và hiện tượng tái sinh tức khác.
Quá trình chết đi và tái sinh
sẽ chịu tác động lớn bởi 4 loại nghiệp
theo thứ tự độ ưu tiên giảm dân,
cực trọng nghiệp, cực thiện hoặc cực ác,
tập quán nghiệp là thói quen,
tích lũy nghiệp và cận tự nghiệp.
Dựa vào nghiệp đó mà con người trước khi lầm trung
sẽ trải qua một quá trình hấp hối được chia thành hai giai đoạn
hay hai hiện tượng gọi là nghiệp tướng và thú tướng.
Nghiệp tướng là những hình ảnh nổi bật
tại thời điểm sắp chết, sâu sắc, ám ảnh
thường xuyên nghĩ tới mà người sắp lầm trung sẽ nhìn thấy.
Thú tướng là hình ảnh đại diện
cho cõi sắp được tái sinh.
Tất cả quá trình này diễn ra trong một vài sát na
trước khi ngũ ẩn tan rã.
Khi nói đến ngũ ẩn tức là tất cả phần thân và phần tâm đều tan rã.
Chỉ có nghiệp là luân truyền mà thôi.
Tuy vậy, vì quá trình này diễn ra quá nhanh
những cái cần lưu giữ lại ở kiếp người là nghiệp
đã được luân truyền.
Ta vẫn con người mới kia và là kiếp sau của người cũ.
Như trên đã trình bày, ý niệm của con người sắp lầm trung
nghiệp thức ngày khi đó cũng có ý nghĩa quan trọng
đối với quá trình luân hồi.
Đó là vì có nghiệp cận tử.
Vì vậy, trong nghi thức Phật giáo Nam Tông
khi có người sắp lầm trung nên mời trừ tăng
hoặc ít nhất là bật bằng đĩa đọc kinh tụng kệ cho người sắp qua đời nghe
có thể kết hợp đốt hương trầm.
Điều này sẽ có tác dụng một mức độ nào đó
giúp người sắp ra đi thanh tịnh lại tâm thức.
Trước khi ra đi sẽ có những ý niệm tốt đẹp
nghiệp cận tử tốt đẹp
sẽ có phần dẫn độ người đó đến một cõi, một trạng thái
một cuộc đời tốt đẹp hơn trong kiếp sau.
Vậy, quá trình luân hồi trong Phật giáo Bắc Tông sẽ như thế nào?
Quá trình luân hồi của Đại thừa Bắc Tông
cho dù vẫn dựa trên những giao lý cơ bản của Phật giáo nói chung
vô thường, vô ngã, biết bàn, duyên khởi
nhưng lại được phát triển ra
trở thành một quá trình vô cùng bầu nhiệm, phức tạp, chi tiết và thoát ly.
Ở đây, chúng ta sẽ nói tới điểm của Phật giáo Bắc Tông
tính cả Kim Cương Thừa Mật Tông Tây Tạng
tin vào việc con người sau khi chết
có thể chưa lập tức tái sinh ngay mà sẽ rơi vào một trạng thái trung gian
được gọi là trung thân ấm.
Không thuộc bất cứ cõi tái sinh nào mà Phật giáo Tây Tạng
và khoa học hiện nay gọi là bà đồ trạng thái cận tử.
Vấn đề ở chỗ khi chết cả thân và tâm
tức là cả thầy ngũ ẩn
đều hết duyên và tự diệt
thì cái gì sẽ tồn tại ở trung thân ấm?
Theo đó, Phật giáo Bắc Tông Đại Thừa phát triển thêm về lý thuyết ngũ ẩn
và chứng minh sau khi chết
vẫn còn một ẩn. Chính xác hơn là một phần
của một ẩn tồn tại. Đó là thức thứ tám
có tên là A Lại Giá Thức hay Nhiệp Thức
và chính A Lại Giá Thức sẽ là thứ tồn tại
trong trung thân ấm và đi tái sinh khi hợp đủ nhân duyên.
Để làm rõ vấn đề A Lại Giá Thức
phải quay lại về chủ đề ngũ ẩn.
Như đã trình bày ở trên, ngũ ẩn
là tất cả sinh mạng của một con người
bao gồm phần vật chất của thân thể vật lý được gọi là sắc ẩn
và phần tâm lý được chia thành 4 ẩn
là thức, tường, thọ, hành.
Trong đó, thức ẩn lại được chia nhỏ hơn nữa
mà Phật giáo Nam Tông chia thành 6 thức
là nhãn thức từ mắt, nhĩ thức từ tai,
tị thức từ mũi, thiệt thức từ lưỡi,
thân thức từ thân thể, ý thức từ bộ não.
Còn Phật giáo Bắc Tông có thêm 2 thức nữa
là 8 thức tổng thể là mặt giá thức,
thức chấp ngã và A Lại Giá Thức.
Riêng A Lại Giá Thức là một mảng duy thức học rất rộng
nên phạm vi bài viết này chỉ đề cập đến
những phần liên quan đến luân hồi.
A Lại Giá Thức có 3 tác dụng là chứa đựng, bảo tồn và biến hiện.
Đối tượng của A Lại Giá Thức
bao gồm cả danh và sắc là tất cả mọi thứ.
Xét riêng về cá nhân,
A Lại Giá Thức không những chứa đựng tất cả nghiệp của chúng ta
mà còn bảo quản chúng và hôn đúc nghiệp dưới dạng hạt giống
luôn sẵn sàng chuyển biến thành quả báo khi có đầy đủ nhân duyên.
Vì tính chất ba hàm hết cả nghiệp này
mà A Lại Giá Thức còn hay được gọi là nghiệp thức.
Sau khi con người chết, ngũ uẩn tàn giã
chỉ còn lại nghiệp thức.
Nghiệp thức sẽ tồn tại trong trạng thái thân trung ấm một khoảng thời gian
mà thông thường được quy định tối đa là 7 ngày
và lúc đó sẽ chết thêm một lần nếu chưa có nhân duyên phù hợp để tái sinh
và tối đa sẽ chết đi sống lại 7 lần tức 49 ngày.
Trong thời gian này, nghiệp thức vẫn còn tính người
hồi tưởng lại những việc làm đã qua, những nghiệp mình gây ra
cả tốt lẫn xấu.
Phật giáo Bác Tông cho rằng chứa 2 trường hợp cực thiện và cực ác
sẽ được tái sinh ngay lập tức tới cảnh giới tịnh độ, tiên giới
hoặc bị đẩy ngay xuống địa ngục.
Con người thông thường thiện ác lẫn lộn, cần có trạng thái trung thân ấm
để tìm nhân duyên phù hợp với nghiệp.
Đặc biệt, những gì xảy ra trong giai đoạn này
có tính quyết định và có thể thay đổi được địa điểm
và trạng thái tái sinh của người đã chết.
Dựa vào lý thuyết này, Phật giáo Bác Tông đảy sinh nghi lễ cầu siêu
hộ niệm là việc thiện lành trong 49 ngày
khi gia đình có người mất.
Nghi lễ này được giải thích là việc tinh lũy công đức của chúng ta
bằng tụng kinh, thiện lành của gia quyến, sức mạnh của Phật lực.
Chúng ta có thể hướng dẫn được nghiệp thức của người đã mất
đi đến tái sinh ở một nơi tốt đẹp hơn.
Thông thường tốt đẹp nhất là tịnh độ Tây Phường Cực Lạc
của Đức Phật Á-di-đa.
Nghi thức này được truyền bá rộng rãi nhất
thông qua chuyện vù làn báo hiếu của Bồ-Tát Mục Kiền Liên
và địa tạng Kinh Tề, địa tạng Vườn Bồ-Tát.
Tuy nhiên, vẫn phải lưu ý rằng,
tha lực từ bên ngoài chỉ có tác dụng một phần,
phần lớn vẫn phải là do tự lực và tự giác của bản thân chính người đó
sẽ quyết định đến quá trình tái sinh.
Vậy, sự khác biệt giữa Nam Tông và Bắc Tông ở đây là gì?
Có thể thấy rõ điểm đầu tiên,
theo kinh tạng Pali của Phật giáo Nam Tông,
thức trong ngũ ẩn chỉ gồm 6 thức trước,
không có A-lại gia thức.
Vì vậy, Nam Tông không tin vào sự tồn tại
của một trạng thái trung gian là trung thân ấm.
Ngoài ra, sự tồn tại của trung thân ấm,
nơi tâm thức hoặc một phần của tâm thức,
tồn tại tách biệt ra khỏi với thể xác
là điều có phần không phù hợp với giáo lý Phật giáo Nguyên Thủy
và ngay cả Phật giáo Đại Thừa
cũng không bác bảo nguyên tắc thân và tâm không tách rời.
Phật giáo Nam Tông cũng chỉ tin vào tự lực giác ngộ.
Tất cả nghiệp báo nhân quả, quá trình luân hồi
chỉ dựa vào quá trình tu tập và sinh sống của một mình cá nhân người đó.
Người khác không thể tác động vào được, kể cả đó là Phật.
Đại Thừa mặc dù vẫn trọng vào tự lực
nhưng ủng hộ việc kết hợp với tha lực.
Điển hình là phầng pháp tịnh độ,
niệm danh Phật Bồ Tát để được hưởng phức lành.
Vì sự khác nhau này mà Nam Tông không có nghi lễ cầu siêu
khi chưa tăng tụng kệ cho người sắp lâm trung
là để giúp người đó được thành tịnh, cận từ nghiệp lành.
Phật giáo Bắc Tông có truyền thống cầu siêu
để hỗ trợ người chết tìm thấy cõi lành để tái sinh.
Tuy nhiên vẫn phải nhấn mạnh một lần nữa,
tung kệ của Nam Tông hay cầu siêu của Bắc Tông
thì đối tượng giao hóa chính là người thân, gia quyến
chứ chưa chắc đã phải là người sắp và đã quất.
Vậy tại sao trung thân ấm không phải là linh hồn?
Khi đọc đến nghiệp thức trong trạng thái trung thân ấm
chắc hẳn chúng ta đều thấy được khái niệm này
rất giống với quan niệm thông thường về linh hồn
mà chính bản thân Phật giáo luôn bác bỏ.
Sự khác biệt giữa linh hồn và nghiệp thức trong thân trung ấm
nằm ở điểm này.
Linh hồn theo quan niệm thông thường của ngoại đạo
là bản chất bất diệt, là chủ thể của thân sắc này
và sẽ tồn tại mãi mãi.
Trong khi đó, nghiệp thức trong Phật giáo đại thừa
là luôn luôn biến đổi.
Ngay cả khi trung thân ấm, nghiệp thức, tâm thức tái sinh
cũng không giữ nguyên một bản tính cố chấp,
đặc điểm cố định nào đó.
Nghiệp thức chỉ tạo cảm giác là nó tồn tại bất tử
vì nó chảy thành dòng liên tục.
Phật giáo gọi hiện tượng này là hàng chuyển.
Như là dòng nước trên sông thay đổi liên tục.
Chỉ một giây sau thôi, dòng nước này
đã không còn là dòng nước khi trước nữa rồi.
Nhưng ta vẫn tạm cho nó là một dòng chảy duy nhất
vì sự liên tục đó.
Phật giáo đại thừa lý giải vô thường vô ngã
cũng theo hướng mở rộng hơn rất nhiều.
Rằng chưa chắc chữ vô đó có nghĩa là không có,
mà là không thật.
Rằng một khái niệm vừa có, vừa không, vừa không có,
vừa không không mà không hề mâu thuẫn.
Và chúng ta cùng đi đến một kết luận rằng
không có một kết luận nào ở đây cả.
Tuy nhiên, không tồn tại linh hồn chủ thề
chính là điểm độc đáo và khác biệt
mà riêng Phật giáo mới có,
hoàn toàn không dùng với bất kỳ tôn giáo nào.
Và trụ quan mà nhận xét
thì khái niệm trung thân ấm,
à lại giá thức,
nghi lễ cầu siêu
hay là những khái niệm hiện tượng hơi nà ná linh hồn
chỉ được nhấn mạnh rất lâu sau này tại Tây Tạng
do Đức Liên Hòa Sinh,
một thần Tăng Mật Thừa tại Ấn Độ truyền đến
và tại Trung Hoa
nơi niềm tin vào cõi ấm đã quá mạnh mẽ.
Phật giáo và Bà Lam môn giáo
tại Ấn Độ khi đó
tuy có mâu thuẫn với nhau
nhưng có sự tiếp biến vô cùng mạnh mẽ
không thể tránh những ảnh hưởng của niềm tin và linh hồn bất diệt
dù đã được giải thích khác đi.
Ví dụ như bản chất Phật tính của chúng sinh.
Nói đến một trong những tăng động lớn nhất
của văn hóa vệ đà lên Phật giáo
thì không thể không nhắc tới các phương thức
chỉ trú huyền bí của Mật Thừa.
Còn tại Trung Hoa,
nghi lễ cầu siêu chỉ được ghi nhận lần đầu tiên vào thời đường
chứ Phật giáo trước đó
không hề nhắc tới nghi lễ này.
Hiện nay,
nhiều trường phái Phật giáo xung quanh
vẫn sử dụng khái niệm linh hồn.
Cái đó thì tuy thuộc vào cách bạn chọn nguồn.
Mình không muốn khẳng định những điều
mình nói là chính xác vì mình chưa trải nghiệm.
Nhưng nếu không nhầm lẫn gì
thì đó là những kiến thức
Phật giáo trinh thống.
Hẹn gặp lại các bạn trong những video tiếp theo.
