Thiên nhiên Việt Nam | Khám phá vẻ đẹp mê hồn của các loài chim quý hiếm |TGĐV

Khi Bình Minh xuất hiện, rừng rậm bừng lên sức sống. Dưới lớp rừng mờ ảo, những cư dân sôi động của khu rừng đón chào ngày mới bằng bài ca quen thuộc. Vẻ thâm ưu huyền bí của đại ngàn được điểm suyết bởi những bản nhạc rừng sôi động. Thiên nhiên đã tạo ra các sinh vật khác nhau để phù hợp với nhu cầu tiến hóa. Chúng là những mắt xích quan trọng góp phần cân bằng hệ sinh thái của hành tinh. Hòa cùng bản hợp ca quen thuộc của núi rừng, đàn vượn đen má vàng cũng đón chào ngày mới bằng giọng ca đặc biệt. Âm thanh lành lót, vút cao, nối tiếp nhau như những đợt sóng tràn bờ. Mặt trời nhô lên vượt khỏi tầng tán của những cây cổ thụ. Quang phổ ngoạn mục của màu sắc làm nổi bật những hạt sương ly ti đang tan chảy. Khi rừng mù tan hẳn, những cư dân chăm chỉ của rừng già mới phô bày hết vẻ đẹp và sắc màu sặc sỡ của mình. Chúng có đủ các hình dạng và kích thước khác nhau xuất hiện từ trước lúc mặt trời mọc cho đến khi những tia nắm cuối cùng của ban mai. Khắp khu rừng liên tục vang lên tiếng chim hót. Các loài chim nhỏ, nhảy nhót dạo quanh các ngọn cây chỉu quả. Màu sắc của bộ lông làm nổi bật hoặc ngụy trang những thợ săn bận rộn của núi rừng. Chim phường trèo đỏ lớn là một trong những mẫu vật đó. Con chim nhỏ có màu sắc rực rỡ này tìm kiếm các loài côn trùng đang ẩn nấp trên cây. Chúng có thể bay thấp và bất ngờ tăng tốc để biến mất trong tích tắc. Bộ cánh đỏ rực làm nó nổi bật giữa đám lá xanh. Màu sắc cơ thể không thực sự giúp nó ngụy trang, nhưng khi đứng im thì lại giống với một bông hoa rực rỡ. Con chim trống có phần bụng màu đỏ tươi, xen lẫn với màu đen ở lưng và đầu. Trong khi đó, chim mái có phần dưới bụng màu vàng nghệ, còn lưng và đầu màu ô liu. Sở dĩ loài chim này có tên gọi phường trèo là dựa vào đặc điểm của bộ lông. Màu sắc sặc sỡ của chúng giống như bộ áo mớ 3 mớ 7 của các diễn viên trèo. Chim tróc có bộ lông vũ cần được chăm sóc thường xuyên. Mò chim chứa một tuyến tiết ra chất sáp. Chất này thường xuyên được môi khắp trên lông để bảo vệ bộ lông giúp chim khỏe mạnh. Chúng thường dành tới 1 phần 10 thời gian của cuộc sống cho việc rửa lông. Ngoài chất sáp, một số loài chim sử dụng acid fomix thu được từ những con kiến để trải lông nhằm loại bỏ ký sinh trùng. Việc thường xuyên tắm nước hoặc tắm cát cũng là cách để chim loại bỏ ký sinh trùng. Hàng năm, chim thay lông ít nhất một lần. Chúng không thay đồng loạt mà thay thế dần dần từng chiếc một. Những chiếc lông dụng lập tức được thay thế bằng lông mới mọc ra. Điều này đảm bảo cho chim vẫn có thể bay lượt như bình thường trong thời gian thay lông. Chim chóc khó mặt ở khắp nơi. Từ mặt đất cho tới tán rừng ta đều có thể nhìn thấy và nghe chúng hót. Mỗi loài chim thích nghi với một môi trường sống nhất định phù hợp với nhu cầu tiến hóa. Trong rừng rậm có 4 tầng chính mà chim chóc đã thích nghi. Các loài chim sống trên mặt đất như gà rừng và chim trĩ có bộ lông phát triển rất phức tạp vì không phải bay nhiều như các loài sống trên tán lá. Chúng có xu hướng phát triển chân to và dài hơn để đi bộ và tìm bới côn trùng trên mặt đất. Những loài chim thường nhảy nhót ở tầng thấp như các loài gõ kiến đã phát triển cơ thể dẻt hơn và dài hơn để dễ dàng leo lên tụt xuống trên những thân cây. Các loài chim có xu hướng dành nhiều thời gian ở đỉnh tán rừng thường mạnh mẽ, nhanh nhẹn và có hình dáng thon gọn. Điều này là do thực tế chúng phải thường xuyên nhảy từ cảnh này sang cảnh khác. Những loài chim trong họ hồng hoàng là một ngoại lệ vì chúng thường hái trái chín ở cao trên tán lá. Đây cũng là nơi nhiều loài động vật khác trong rừng dành thời gian kiếm ăn và chơi đùa. Tầng trên cùng là nhà của các loài chim săn mồi lớn. Đây là phần nóng nhất của các khu rừng nhiệt đới. Những cuộc săn mồi thường thực hiện từ trên cao bổ xuống nên con mồi rất khó đề phòng. Thông qua quá trình tiến hóa, tự nhiên đã nỗ lực tạo ra các loài để phù hợp với mưu cầu cụ thể. Chim chóc là một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc cân bằng tinh tế giữ cho rừng cây khỏe mạnh. Chim chóc cũng quan trọng như mọi sinh vật khác trong hệ sinh thái phức tạp của rừng. Nhiều loài chim có tính bầy đàn cao. Đôi khi chúng ta có thể gặp những đàn chim lên tới hàng nghìn cá thể. Hầu hết các loài chim kết đôi một vợ một chồng trong mùa sinh sản. Các cặp đôi có xu hướng cùng nhau chăm sóc trứng và con non. Tuy nhiên một số loài chim không tự ấp và nuôi con của mình. Chúng lợi dụng lúc chim bố mẹ đi vắng để đẻ trộm vào tổ của một loài chim khác. Khi con non nở ra sẽ được bố mẹ nuôi chăm sóc cho tới lúc trưởng thành. Để đáp ứng nhu cầu thăm ăn của đứa con hoang có kích thước lớn hơn bố mẹ nhiều lần, cặp vợ chồng chim sâu phải rất vất vả trong việc tìm thức ăn. Chúng thấp bật từ sáng đến tối mịt vẫn không kiếm đủ lượng thức ăn cho đứa con háu đói của mình. Khi đã đủ lông đủ cánh, con tu hú sẽ bay đi không một lời hàm ơn tới những kẻ đã nuôi dưỡng nó trưởng thành. Và rồi biết đâu một ngày kia nó lại đẻ nhờ chính vào cái tổ bố mẹ nuôi của mình. Làm bố mẹ không phải việc dễ dàng. Chim con luôn đói và thường xuyên cần được quan tâm. Chúng không thể làm gì cho tới khi có thể bay. Hầu hết các loài chim lúc mới sinh không có lông và phát triển một chiếc áo khoác lông tơ trước khi lông vũ mọc ra. Chúng trải qua một quá trình học vỗ cánh và tập luyện đôi cánh trước khi có thể bay lên. Kỹ năng độc đáo này đã góp phần kiểm soát chuột và sâu bọ trong lông nghiệp. Chim cú đã phát triển đôi mắt to hơn, đem lại cho chúng độ mở và góc nhìn tuyệt vời. Bộ lông cũng phát triển theo hướng giúp chim bay nhẹ nhàng và thanh thoát hơn. Đây là bí quyết để chúng luôn tạo lợi thế bất ngờ trước con mồi. Việt Nam có khoảng hơn 800 loài chim trong tổng số 10.000 loài chim trên thế giới. Những loài chim này có hình dạng và kích thước rất phong phú cùng với màu sắc sạc sỡ. Chim vàng anh cũng là một trong những đồ trang sức của rừng. Chúng có những mảng lông đặc trưng với màu vàng chủ đạo ở cả con trống và con mái. Vàng anh có 16 giọng hót được phân khúc rất đặc sắc và 2 giọng hót ru khi nuôi con. Môi trường sống của chúng là các tầng tán cao trong những khu rừng thưa. Thức ăn chủ yếu là các loài côn trùng, quả chín và mật ong. Chim gõ kiến dùng chiếc mỏ chắc khỏe của nó mổ mạnh vào vỏ cây để tìm kiếm côn trùng ẩn nấp. Mọi thao tác trên cây của chúng đều có phương thẳng cốc với mặt đất. Loài chim này có nhiều màu sắc và kích thước khác nhau. Chúng có cái mỏ vô cùng mạnh mẽ. Bộ não nhỏ và vị trí khác thường của não trong hộp sọ giúp giảm bớt tác động của những cú va trạm mỏ và bề mặt cứng như thân cây. Chim hồng hoàng thống lĩnh những cây ăn quả. Loài chim này có thể nặng tới 4 kg và sải cánh lên tới 1,6 mét. Ngay cả những con khỉ cũng phải tránh xa vì sợ bị trúng mổ. Hồng hoàng là một trong những cư dân não nhiệt nhất của khu rừng. Mỗi buổi sáng, chúng tham gia vào giàn đồng ca của các khu rừng nhiệt đới. Chim hồng hoàng bay rất xa và có thể tạo thành đàn lên tới 20 con. Nó là một trong những loài chim thanh lịch và dễ nhận dạng của rừng già. Chúng đang bị đe dọa bởi nạn dân trộm và khai thác rừng bất hợp pháp. Hồng hoàng có tập tính làm tổ trong các lỗ hồng ở những thân cây lớn. Do đó, khi mất những cây này, khả năng sinh sản của chúng cũng bị ảnh hưởng. Một loài ấn tượng khác là chim cao cát bụng trắng. Loài này có kích thước trung bình trong họ hồng hoàng. Chúng ăn côn trùng và các loài trái cây. Khi hái quả, cao cát thể hiện kỹ năng tuyệt vời bằng cách sử dụng chiếc mỏ to lớn của mình. Nói về khả năng bắt ruồi, thì không loài chim nào giỏi hơn chim chảo. Những con chim này có màu tươi sáng và xuất hiện trước khi hoàng hôn xuống để săn tìm thức ăn. Chim chảo là loài có bụi lông sống động nhất trong rừng nhiệt đới. Chim hút mật đảo xung quanh, uống mật hoa hoặc ăn côn trùng nhỏ. Đây là loài chim thanh lịch và thanh mảnh với các dấu vết riêng biệt. Chúng sử dụng cái mỏ dài và cong để lấy mật hoa từ những bông hoa hình phễu. Quá trình này rất quan trọng cho cây để nó tái sinh thông qua việc thụ phấn. Chiếc mỏ dài là một trong những công cụ hoàn hảo để chúng thưởng thức những bữa ăn có nhiều calor. Loài chim này có họ hàng xa với chim xuôi ở Nam Mỹ và chim hút mật ở Australia. Một loài chim rừng khác có màu sắc khá đẹp là những con cô rốc. Màu xanh chủ đạo của bộ lông giúp nó hòa lẫn trong đám lá. Những đống vàng đỏ điểm duyết trên cơ thể làm nó thêm lộng lẫy khi nhìn ở cận cảnh. Với hai cái lông đuôi duyên dáng, chim trèo bèo cờ là một trong những cư dân thanh lịch của khu rừng. Loài chim này thường săn côn trùng, bị khuấy động bởi những loài động vật lớn đang kiếm ăn trên cây. Mối quan hệ cộng sinh giữa các loài động vật giúp chúng kiếm được nhiều thức ăn hơn bình thường. Chim chóc là những sứ giả của rừng. Tiếng kêu của chúng thường là những cảnh báo đầu tiên cho các loài động vật khác về mối nguy hiểm đang dình dậm. Các thợ săn to lớn của rừng là những loài chim săn mồi. Chúng ăn các loài chim nhỏ, ếch, côn trùng. Những chú vọc non cũng có thể là miếng mồi béo bờ của chúng nếu vọc bố mẹ mất cảnh giác. Đây là những thợ săn đáng sợ nhất vì chúng động yên lặng và thường khuất khỏi tầm nhìn. Những thời kỳ thuận lợi cung cấp cho các cư dân của rừng một cơ hội sống sót lớn hơn. Quy luật sinh tồn trong rừng là tận dụng mọi cơ hội. Với một số loài chim, thời gian tiệc tùng là khi xuất hiện nhiều con mồi. Mùa sinh sản là khoảng thời gian sôi động cho các loài chim trình diễn vũ điệu để giành được bạn tình. Nghi thức tán tình này thường xảy ra mỗi năm một lần và sau đó các cặp chim có thể chăm sóc chứng. Hầu hết các loài chim làm tổ từ rêu, cành cây, lá và lông. Chúng có một chỗ an toàn và ấm áp để giữ chứng. Khả năng ngụy trang để giấu kiến tổ đã giúp một số loài chim có nhiều cơ hội sống sót hơn. Tán rừng nhiệt đới là một thế giới gần như độc lập. Hầu hết các loài động vật trúng ngụ trong rừng đều có thể tìm thấy thức ăn, chỗ ở hoặc bạn tình mà không cần phải đi thật xa như các loài sống trên sa mạng. Cơ chế sinh học phục vụ cho việc bay lượn đã được hoàn thiện dần qua hàng triệu năm. Trong suốt quãng thời gian ấy, có nhiều kiểu cấu tạo cánh khác nhau đã được hình thành. Ở một số loài chim, cấu tạo cánh rộng giúp chúng không phải vỗ cánh nhiều. Năng lượng để bay lượn được lấy từ các luồng không khí. Nhưng ngược lại, có những loài có cấu tạo cánh nhỏ khiến chúng phải liên tục vỗ cánh mới có thể giữ được cơ thể trong không chung. Chim đóng một vai trò quan trọng đối với việc duy trì sự cân bằng của rừng nhiệt đới. Chúng ăn côn trùng, chuột bọ và trái cây trong khi khả năng bay giúp phát tán hạt của cây rừng. Có hàng nghìn loài chim, trong đó nhiều loài hiếm khi được nhìn thấy. Tuy nhiên, chúng vẫn âm thầm thực hiện các chức năng của mình.