Chiêm Ngưỡng Bảo Vật Quốc Gia Cây Hương Đá Chùa Tứ Kỳ

Cổ Ngoạn Cần Thơ
63 người theo dõi
Chim ngưỡng bảo vật quốc gia, cây hương đá chùa Tứ Kỳ
Cây hương đá chùa Tứ Kỳ là một hiện vật có giá trị tiêu biểu, đặc sắc trong nghệ thuật điêu khắc, lưu giữ tại Bảo tàng lịch sử quốc gia.
Theo nghiên cứu, cây hương đá Tứ Kỳ được dựng vào năm cảnh trị thứ tư, tức năm 1666,
dưới thời đời vua Lê Huyền Tông, thời Lê Trung Hưng, tại ngôi chùa cổ làng Tứ Kỳ.
Tên chữ là Linh Tiên Tự, phía nam Quyền Đô Thằng Long.
Ngôi cổ tự sau này đã bị phá hủy trong cuộc kháng chiến chống Pháp.
Đến năm 1959, cây hương đã được Bảo tàng lịch sử Việt Nam đưa về bảo quản và luôn trụ tới ngày nay.
Cây hương có cấu tạo gồm 3 phần.
Phần đỉnh, phần thân và phần bệ với chiều cao tổng thể là 270cm, chiều rộng là 87cm.
Đỉnh của cây hương được đạt như một bát hương có gờ miệng, trang trí giải băng cánh sen nhỏ.
Xung quanh chạm nổi 2 hình rồng thăng mập, vẻ khoắn, có vân mây tạo như là một đôi cánh.
Rồng có 4 chân, móng sắt nhọn, miệng rồng ngậm ngọp chầu vào mặt trời.
Hai đuôi thì cuốn vào nhau vắt lên miệng đỉnh, phía bên dưới là hàng hoa sen 4 cánh.
Hoa cúc, mặt trời cùng một hàng cánh sen, khung khung đầu vuông.
Bên trong có vân mây xoắn, tạo như để nâng bát hương.
Thân cây hương là màu trụ đá cao 150cm, được chí 8 mặt.
Phía trên chạm 8 hình chim vượng với các thư thế như vượng ngậm giải lụa, vượng ngậm sách, vượng vờn trong mây…
Giữa các mặt có khác một bài minh văn chữ hén, ghi chép vị quận công đương triều, nhà lê, kính miệng trời.
Quân mệnh vua đã cho lập một cuộc đá để truyền lại cho muôn đời sau.
Bài minh do Nguyễn Hoàng Sưởng, chức tiểu công lan, lĩnh chức tư vụ ở Bộ Lại, người trong làng, soạn ra.
Có đoạn ghi rõ việc cắt đất, ao, ruộng để thôn giữ làm của riêng
và hàng trăm năm phụng thờ, cúng tế bên dưới thân cây hương, được tạc hình rồng đuôi cá,
hạt ngậm cành sen, hạt ngậm cành cúc, hổ đấu ở mỗi ô, tiếp là hàng cánh sen mập bên trong là giải mây xoắn.
Phần bệ của cây hương cao 70cm, được tạo dọc cấp, cấp trên cùng tạo hình bác giác, cấp dưới cùng tạo hình vuông
và được phân thành sáu tầng hoa văn, với nhiều đồ án hoa văn đa dạng như là lông mã vườn mây, hổ săn mồi,
hoa cúc cách địa hóa rùa, sen cách địa hóa rồng, văn mây hình kháng.
Cây hương đá chuối tứ kỳ là một hiện vật gốc độc bản, có giá trị nghệ thuật độc đáo.
Tạo hình và các đề tài trang trí mang đậm dấu ấn tam giáo, nho, lão, vật cùng văn hóa dân gian Việt Nam.
Trong đó, bài minh trên thân cây hương cũng là một tư liệu về chính sách ruộng đất,
cung cấp thêm những thông tin quan trọng nhằm nghiên cứu tình hình xã hội và tôn giáo thời Lê Trung Hưng.
Chính vì giá trị đó mà cây hương đá chuối tứ kỳ được Thủ tướng Chính phủ công nhận là bảo vật quốc gia
trong đợt công nhận bảo vật quốc gia lần thứ 10, ngày 25 tháng 12 năm 2021.
Cảm ơn các bạn đã quan tâm theo dõi.
Nếu các bạn thấy hay thì nhớ để lại một like và một đăng ký kênh để theo dõi những thông tin hay về cổ vật nha.
