Bác sĩ tuyên bố bệnh nhân đã ‘chết não’, quy trình hiến tạng được khởi động. Nhưng may mắn thay, người nhà thấy bệnh nhân bất ngờ mở mắt, hoặc có những cử động phản ứng… khi mũi dao vừa chạm vào người. Họ đã được cứu sống kịp thời! Nhiều vụ ‘chết não’ tương tự như thế, khiến giới chức phải điều tra lại hàng trăm hồ sơ hiến tạng. Rốt cuộc là vì bác sĩ đã phóng tay chẩn đoán sai? Hay là do phương pháp có vấn đề? Hãy cùng KTN đàm luận trong video hôm nay.
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Tóm tắt video
Được tạo bởi AI
Video thảo luận về những trường hợp hy hữu bệnh nhân hồi phục sau khi bị tuyên bố chết não, phân tích sự khác biệt giữa hôn mê và chết não, cùng những nguyên nhân gây sai sót trong chẩn đoán y khoa. Nội dung nhấn mạnh tầm quan trọng của đạo đức y tế, sự minh bạch và tính độc lập trong quy trình xác định tử vong để bảo vệ quyền con người và tránh những sai lầm không thể cứu vãn.
Bác sĩ tuyên bố bệnh nhân đã chết não,
quy trình hiến tạng được khởi động
Nhưng may mắn thay, người nhà thấy bệnh nhân bất ngờ mở mắt
hoặc có những cử động phản ứng khi mũi dao vừa chạm vào người
Họ đã được cứu sống kịp thời, nhiều vụ chết não tương tự như thế
khiến cho giới chức phải điều tra lại hàng trăm hồ sơ hiến tạng
Rốt cuộc là vì bác sĩ đã phóng tay chẩn đoán sai hay là
do phương pháp có vấn đề
Hãy cùng Khoẻ Tự nhiên đàm luận trong
chương trình ngày hôm nay quý vị nhé
Thưa quý vị, khi đang ở giữa ranh giới sinh và tử,
hầu hết bệnh nhân và người nhà đều phó thác rủi may vào tay bác sĩ
Nhưng có những câu chuyện còn hơn cả kỳ lạ
Tháng 10 năm 2021, tại một bệnh viện ở Kentucky nước Mỹ, Anthony
Thomas Hoover nằm bất động sau khi dùng thuốc quá liều và bị ngừng tim
Gia đình được thông báo rằng anh đã chết não, tình trạng đang rất xấu
Các bước chuẩn bị hiến tạng bắt đầu
Nhưng rồi, khi Hoover được đưa qua hành lang bệnh viện
Anh bất ngờ mở mắt, thậm chí còn dõi theo những người đi bên cạnh
Việc lấy tạng bị dừng lại, Hoover sống sót
Vụ việc làm dấy lên cuộc điều tra liên bang
và việc rà soát hàng trăm hồ sơ hiến tạng
Những ca như Hoover không phải quá hiếm trong hồ sơ y khoa
Điều gì thực sự đã xảy ra ở đây?
Chết não có giống hôn mê không?
Trước tiên thì chúng ta cần phân biệt 2 khái niệm rất dễ bị nhầm lẫn
Hôn mê sâu và chết não
Một người hôn mê có thể nằm bất động, không nói,
không mở mắt, thậm chí là phải sử dụng máy thở
Nhưng não của họ vẫn còn những hoạt động nhất định
Tùy nguyên nhân và mức độ tổn thương,
bệnh nhân vẫn có khả năng hồi phục
Còn chết não là tình trạng toàn bộ chức năng của não
bao gồm cả thân não đã ngừng hoạt động vĩnh viễn
Theo tiêu chuẩn y khoa hiện hành,
một người được xác định chết não đúng quy trình được coi là đã tử vong
Vậy thì tại sao tim của họ vẫn có thể đập?
Bởi tim có hệ thống tạo nhịp riêng, khi máy thở tiếp tục cung cấp
oxy thì tim vẫn có thể duy trì hoạt động trong một khoảng thời gian
Dù não đã mất hoàn toàn chức năng,
nhưng để kết luận chết não thì bác sĩ không thể chỉ dựa
vào việc bệnh nhân bất động hay là không còn phản ứng
Họ phải thực hiện những kiểm tra nghiêm ngặt,
đồng thời loại trừ ảnh hưởng của thuốc,
hạ thân nhiệt và các tình trạng có thể làm sai lệch kết quả
Vấn đề nằm ở chỗ trong một số hồ sơ được ghi nhận,
những kết luận chết não sau đó đã phải được xem xét lại
Và trường hợp đầu tiên là một thanh niên người Mỹ, người từng kể
rằng vẫn nghe thấy bác sĩ thông báo về cái chết của chính mình
Jack Dunlap, người nghe thấy bác sĩ thông báo mình đã chết
Ngày 17 tháng 11 năm 2007, Jack Dunlap, 21 tuổi,
gặp tai nạn khi điều khiển xe địa hình tại Oklahoma, Mỹ
Anh bị chấn thương sọ não nghiêm trọng và được chuyển
đến một trung tâm điều trị chấn thương ở Texas
Tình trạng của Jack nhanh chóng xấu đi,
áp lực trong hộp sọ tăng cao, các phản xạ thần kinh suy giảm
Kết quả kiểm tra được các bác sĩ diễn giải là
không còn dòng máu lưu thông bên trong hộp sọ
Ngày 19 tháng 11, Jack được tuyên bố chết não, gia đình vô cùng đau đớn
nhưng cuối cùng vẫn đồng ý hiến nội tạng của anh
Họ hy vọng những cơ quan còn khỏe mạnh có thể cứu sống người khác
Thế nhưng khi bệnh viện đang chuẩn bị cho việc hiến tạng
một người anh em họ của Jack vốn là điều dưỡng đã đến kiểm tra phản ứng
anh dùng một con dao bỏ túi chưa mở lưỡi
miết mạnh vào lòng bàn chân Jack
bất ngờ Jack rút chân lại
người này tiếp tục tạo kích thích đau ở ngón tay
lần này thì Jack có cử động cánh tay
theo hướng tránh vị trí bị kích thích
nhận thấy những dấu hiệu bất thường này
anh lập tức yêu cầu các bác sĩ đánh giá lại
quá trình lấy tạng bị dừng
Jack được chuyển trở lại điều trị tích cực
những ngày sau đó thì tình trạng của anh dần cải thiện
Khoảng một tuần sau tai nạn thì Jack bắt đầu tự mở mắt
Hai tuần sau thì anh đã có thể nói chuyện với cha mẹ
Sau khoảng 50 ngày, anh được xuất viện
Những câu chuyện còn một chi tiết đặc biệt
Trong cuộc phỏng vấn trên chương trình Deadline của NBC vào năm 2008
Jack kể rằng khi đang nằm bất động,
anh vẫn nghe thấy bác sĩ thông báo mình đã chết não
Anh mô tả cảm giác tức giận khi nghe điều đó
nhưng không thể cử động hay lên tiếng để phản đối
và điều khiến cho trường hợp này có giá trị
nghiên cứu đặc biệt xuất hiện nhiều năm sau
Năm 2025, hai tác giả Đỗ Yên Nguyễn và Kristen Reiner công bố một
nghiên cứu phân tích lại khoảng 790 trang hồ sơ y khoa của Jack Dunlap
bao gồm các kết quả chụp đánh giá lưu lượng máu não.
Họ phát hiện một vấn đề đáng chú ý, năm 2007 hình ảnh kiểm tra
đã được diễn giải là không còn dòng máu lưu thông trong não
nhưng khi được xem xét lại thì các chuyên
gia nhận thấy dấu hiệu của dòng máu rất yếu.
Nói một cách khác thì có khả năng lượng máu não cực
thấp đã bị đọc nhầm thành hoàn toàn không có dòng máu
Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng cuộc kiểm tra ngừng thở,
một bước quan trọng trong đánh giá chết não
đã không được thực hiện vì tình trạng nhịp tim chậm của Jack
Các tác giả cho rằng kết luận chết não ban đầu là không chính xác
Đây là một phân tích hồi cứu không phải phán
quyết khẳng định mọi bác sĩ tham gia đã mắc lỗi
Nhưng nó cho thấy một kết quả kiểm tra có thể bị diễn giải sai
đặc biệt là khi các tín hiệu nằm ở mức rất khó phân biệt
Với Jack Dunlap, việc phát hiện những dấu hiệu thần
kinh đã khiến cho quá trình hiến tạng dừng lại
và anh đã có cơ hội tiếp tục điều trị
Câu chuyện ấy tưởng như chỉ là một trường hợp hiếm gặp
Nhưng năm 2021 tại Anh,
một thanh niên khác cũng khiến cho gia đình và các bác sĩ
phải đối diện với tình huống gần như tương tự
Louis Robert tự thở trở lại trước khi bị lấy tạng
Tháng 3 năm 2021, Louis Robert, 18 tuổi,
gặp tai nạn giao thông nghiêm trọng tại Anh Quốc
Chấn thương não khiến cho Louis rơi vào tình trạng nguy kịch
Sau quá trình kiểm tra thì các bác sĩ tuyên bố anh đã chết não
Gia đình được thông báo về tình trạng của Louis
và bắt đầu chuẩn bị cho việc hiến nội tạng
Nhưng chỉ vài giờ trước thời điểm dự kiến lấy
nội tạng thì một diễn biến bất ngờ xảy ra
Louis bắt đầu tự thở
Đây là chi tiết rất quan trọng bởi não chịu
trách nhiệm điều khiển nhiều chức năng sống tự động,
trong đó có hô hấp, khả năng tự thở xuất
hiện trở lại là dấu hiệu không phù hợp
với kết luận chức năng não đã mất vĩnh viễn.
Quá trình lấy tạng được dừng lại, Louis tiếp tục được
điều trị và bắt đầu một hành trình phục hồi kéo dài.
Ban đầu thì anh vẫn phải ngồi xe lăn,
chưa thể nói chuyện và gặp nhiều khó khăn trong sinh hoạt,
nhưng theo thời gian thì khả năng vận động và giao tiếp dần cải thiện.
Theo Sky News, khoảng một năm sau tai nạn, Louis đã hồi phục
đủ để tham gia những hoạt động như đá bóng và chơi bóng rổ
Trường hợp này gây chú ý tại Anh Quốc, đặc biệt trong bối cảnh
các chuyên gia xem xét lại hướng dẫn đánh giá chết thần não
Chị gái của Louis cho rằng việc kiểm tra đã được thực hiện quá sớm,
khi não của em trai chưa có đủ thời gian để hồi phục
Sau những chấn thương nghiêm trọng thì tình trạng phù não, áp lực,
nội sọ và hoạt động thần kinh có thể thay đổi theo thời gian
Bác sĩ phải phân biệt được chức năng nào đã mất, không thể phục hồi
và chức năng não đang tạm thời bị ức chế
Với Louis thì chúng ta biết hai sự kiện đã được báo chí ghi nhận
Anh từng được tuyên bố chết não và sau đó thì anh bắt đầu tự thở
tiếp tục điều trị rồi hồi phục đáng kể
Nhưng điều gì xảy ra nếu không chỉ một
bác sĩ mà nhiều bác sĩ cùng kiểm tra
đều đưa ra kết luận chết não rồi kết luận ấy vẫn phải rút lại
Một hồ sơ tại London năm 2022 đã đặt ra chính câu hỏi đó
Em bé tại London khi bệnh viện phải rút lại tuyên bố tử vong
Quý vị thân mến, năm 2022, một bé trai được gọi là A,
mới vài tháng tuổi, được điều trị tại bệnh viện ở London
Em bị tổn thương não rất nặng sau tình
trạng xuất huyết nội sọ và thiếu oxy não
Các xét nghiệm cho thấy tổn thương lan rộng,
bác sĩ bắt đầu đánh giá chức năng thần não
Ngày 19 tháng 6 năm 2022, sau các cuộc kiểm tra,
bệnh viện tuyên bố em đã tử vong theo tiêu chuẩn
Tuy nhiên, cha mẹ bé không chấp nhận việc ngừng hỗ
trợ sự sống và đề nghị có thêm ý kiến chuyên môn
Ngày 22 tháng 6, hai bác sĩ từ một cơ sở
y tế khác tiếp tục kiểm tra và đưa ra kết luận tương tự
Như vậy, kết luận chết thần não đã được xác nhận qua nhiều đợt đánh giá
Bệnh viện sau đó đưa vụ việc ra tòa để giải quyết
những vấn đề pháp lý liên quan đến việc ngừng máy thở
Nhưng trước khi quá trình tố tụng kết
thúc thì một điều bất ngờ đã xảy ra
Đầu tháng 7, nhân viên
y tế phát hiện em bé bắt đầu có những nhịp tự thở
Các bác sĩ tiến hành kiểm tra lại và xác nhận đây
là dấu hiệu chức năng hô hấp xuất hiện trở lại
Bệnh viện lập tức rút lại tuyên bố tử vong trước đó
Điểm đáng chú ý là diễn biến này không chỉ xuất hiện trên báo chí
mà được ghi nhận trong phán quyết của tòa án cấp cao tại Anh Quốc
Trong phán quyết vào ngày 28 tháng 9 năm 2022, tòa nêu rõ các bác sĩ đã
tuân thủ hướng dẫn đánh giá chết thần não được áp dụng tại thời điểm đó
Các cuộc kiểm tra được thực hiện đúng quy trình và
kết quả ban đầu đáp ứng những tiêu chí theo hướng dẫn
Nhưng khi em bé bắt đầu tự thở thì kết luận trước đó không còn phù hợp,
điều này đặt ra một vấn đề rất khó
Nếu quy trình đã được thực hiện đúng hướng
dẫn thì tại sao kết luận vẫn phải rút lại?
Các chuyên gia đã thảo luận những giả thuyết liên quan đến
sự phát triển chưa hoàn thiện của hộp sọ ở trẻ sơ sinh
Những thay đổi về áp lực nội sọ và ảnh hưởng
của tổn thương lên chức năng thần kinh
Tuy nhiên thì chưa có một nguyên nhân duy nhất được
xác định chắc chắn để giải thích toàn bộ diễn biến
Cũng cần nhấn mạnh rằng em bé
A không tỉnh lại và hồi phục như Jack Dunlap hay là Louis Robert
Em vẫn bị tổn thương não cực kỳ nghiêm trọng,
không thể tự duy trì hô hấp nếu thiếu máy hỗ trợ
Vì vậy, đây không phải là câu chuyện về một
em bé đã chết rồi sống lại khỏe mạnh
Giá trị của hồ sơ nằm ở chỗ một tuyên bố tử
vong theo tiêu chuẩn thần kinh đã được đưa ra
Sau đó thì bị rút lại khi mà xuất hiện dấu hiệu tự thở
Và lần này không thể đơn giản giải thích rằng
một bác sĩ đã bỏ sót bước kiểm tra nào đó
Chính trường hợp của bé trai đã góp phần thúc đẩy những
cuộc thảo luận về hướng dẫn xác định chết não tại Anh
Đặc biệt đối với trẻ nhỏ
Những hồ sơ khác cho thấy điều gì?
Vâng kính thưa quý vị, ngoài 3 trường hợp vừa kể thì các tài liệu
y khoa còn ghi nhận một số tình huống đáng chú ý khác.
Năm 2011, tạp chí Critical Care Medicine công
bố trường hợp một bệnh nhân nam 55 tuổi tại Mỹ.
Người này bị ngừng tim, được hồi sức và điều
trị hạ thân nhiệt nhằm hạn chế tổn thương não.
Sau quá trình đánh giá thì bệnh nhân được tuyên bố là chết não.
Gia đình đồng ý hiến tạng,
nhưng khoảng 24 giờ sau khi chuẩn bị lấy tạng
thì các bác sĩ phát hiện phản xạ giác mạc, phản xạ ho,
Và những nhịp tự thở xuất hiện trở lại
Quá trình hiến tạng không thể tiếp tục như dự kiến
Tuy nhiên thì những dấu hiệu phục hồi này
Chỉ diễn ra trong thời gian ngắn
Và không làm thay đổi tiên lượng cuối cùng
Báo cáo nhấn mạnh sự thận trọng
Khi mà đánh giá chết não ở bệnh nhân
Từng được điều trị hạ thân nhiệt
Một trường hợp khác được công bố năm 2009
Trên tạp chí Pediatric Neurology
Bệnh nhân là bé trai 10 tháng tuổi
Tại Canada
Bị đuối nước và phải hồi sức tim phổi
Trong 37 phút
Khoảng 42 giờ sau tai nạn thì bé được đánh giá là
đáp ứng các tiêu chí chết não áp dụng tại Canada
Nhưng 15 giờ sau đó thì em bắt đầu tự thở
Bên cạnh những hồ sơ này thì còn có những trường
hợp thường bị truyền thông gọi là chết não sống lại
dù thực tế chưa hoàn toàn chẩn đoán chết não
Một ví dụ là Cô Lâm Bờn tại New York năm 2009
Người phụ nữ 41 tuổi này nhập viện vì
dùng thuốc quá liều và rơi vào hôn mê sâu
Trong quá trình chuẩn bị hiến tạng sau ngừng
tuần hoàn thì cô bất ngờ mở mắt trong phòng mổ
Việc lấy tạng lập tức bị dừng,
các cuộc thanh tra sau đó phát hiện nhiều sai sót
liên quan đến đánh giá tình trạng bệnh nhân, theo dõi tác dụng thuốc
và xử lý các dấu hiệu thần kinh. Bệnh viện đã bị xử phạt.
Tương tự, Trammon Macquilly, 13 tuổi,
hồi phục sau chấn thương sọ não nghiêm trọng
năm 2018 khi gia đình đã đồng ý hiến tạng.
Sam Smith tại Mỹ và Stephen Thorpe tại Anh Quốc cũng từng hồi phục
sau chấn thương não nặng,
trong bối cảnh các bác sĩ đã trao đổi về tiên lượng xấu
và khả năng hưởng hỗ trợ sự sống.
Những trường hợp này cho thấy một vấn đề cần được phân biệt rõ
Tiên lượng bệnh nhân rất khó qua khỏi,
không đồng nghĩa với việc bệnh nhân đã chết
Và quyết định ngừng điều trị cũng không phải là tuyên bố chết não
Vì sao có thể xảy ra sai lệch?
Nhìn lại các hồ sơ thì có thể thấy một số yếu tố
thường được nhắc đến trong việc đánh giá chết não
Đầu tiên là ảnh hưởng của thuốc
Một số thuốc an thần, thuốc gây mê hoặc là các chất gây ngộ độc
Có thể ức chế rất mạnh hoạt động của hệ thần kinh
Bệnh nhân có thể không mở mắt,
không phản ứng, thậm chí là không thể tự thở
Nếu thuốc chưa được đào thải hoặc là
tác dụng của chúng chưa được loại trừ
Kết quả đánh giá có thể không phản ánh chính xác tình trạng não
Yếu tố thứ 2 là hạ thân nhiệt
Khi nhiệt độ cơ thể xuống quá thấp thì các
phản xạ thần kinh có thể suy giảm nghiêm trọng
Vì vậy thì hướng dẫn xác định chết não năm 2023
tại Mỹ đặt ra những yêu cầu cụ thể về thân nhiệt
và thời gian quan sát sau khi bệnh nhân được làm ấm trở lại
Yếu tố thứ 3 là các xét nghiệm hỗ trợ
Trường hợp của Jack Dunlap cho thấy hình ảnh đánh giá lưu lượng máu não
có thể rất khó diễn giải khi mà dòng máu giảm xuống mức cực thấp
Nếu kết quả không rõ ràng,
các bác sĩ cần cân nhắc thời hạn của phương pháp
thay vì vội vàng dùng một dấu hiệu riêng lẻ để kết luận
Cuối cùng là thời điểm đánh giá
Sau những tổn thương nghiêm trọng thì não
có thể trải qua nhiều thay đổi phức tạp
Được xác định một chức năng đã mất vĩnh viễn
đòi hỏi phải loại trừ những tình trạng có khả năng hồi phục
Đó là lý do các hướng dẫn hiện đại yêu cầu nhiều
điều kiện bắt buộc trước khi mà xác định chết não
cho kênh Ghiền
Nhưng khi câu chuyện liên quan đến
hiến tạng thì vấn đề còn phức tạp hơn
Bởi hoạt động hiến tạng từ người đã
Mì Gõ Để không
qua đời thường có hai hình thức chính
Một là sau khi xác định chết não,
hai là sau khi tử vong do ngừng tuần hoàn
bỏ lỡ những
Ở hình thức thứ 2 thì bệnh nhân có thể vẫn còn sống khi mà gia
video hấp dẫn
đình và bác sĩ quyết định ngừng các biện pháp duy trì sự sống
Chỉ sau khi tuần hoàn ngừng, tử vong được xác định
theo quy định thì việc lấy tạng mới được phép diễn ra
Quyết định ngừng hỗ trợ sự sống phải
độc lập với lại quyết định hiến tạng
Bác sĩ xác định tử vong cũng phải độc lập với đội lấy tạng
Đây là những nguyên tắc nhằm bảo vệ
người bệnh và tránh xung đột lợi ích
Vậy điều gì xảy ra nếu các nguyên tắc ấy không được tuân thủ đầy đủ?
Chúng ta hãy quay trở lại trường hợp của Hoover tại Kentucky
Hoover và cuộc điều tra hàng trăm hồ sơ hiến tạng
Vâng kính thưa quý vị,
chúng ta cùng quay trở lại với trường hợp của Hoover
Tháng 10 năm 2021,
Hoover nhập viện sau khi mà dùng thuốc quá liều và bị ngừng tim
Anh được hồi sức nhưng tình trạng thần kinh rất nghiêm trọng
Theo lời của chị gái thì gia đình được
thông báo Hoover không còn hoạt động não
được ghi nhận và được chuẩn bị tinh thần cho việc ngừng hỗ trợ sự sống
Hoover đã đăng ký hiến nội tạng từ trước
Vì vậy, quá trình đánh giá khả năng hiến tạng bắt đầu
Trong lúc được đưa qua hành lang bệnh viện thì Hoover bất ngờ mở mắt
Theo lời chị gái thì đôi mắt anh còn dõi theo những người xung quanh
Gia đình được giải thích rằng đó có thể chỉ là phản xạ
Một số nhân chứng sau này cũng cho biết
Họ đã nhận thấy những dấu hiệu bất thường
khi Hoover được chuẩn bị hiến tạng
Cuộc lấy tạng cuối cùng bị dừng lại
Hoover sống sót nhưng cần trải qua quá trình phục hồi kéo dài
Và điều đặc biệt là sau khi câu chuyện được báo chí đưa tin
Một tranh chấp xuất hiện
Gia đình Hoover khẳng định họ được thông báo anh đã chết não
Một số tài liệu y khoa cũng có ghi nhận như vậy
Nhưng Network for Hope,
tổ chức điều phối hiến tạng kế thừa đơn vị liên quan đến vụ này
lại khẳng định Hoover chưa từng được tuyên bố chết não
Theo tổ chức này thì anh được xem xét theo
quy trình hiến tạng sau ngừng tuần hoàn
và chưa từng được xác nhận tử vong để tiến hành lấy tạng
Như vậy thì trạng thái chẩn đoán chính xác của
Hoover vẫn là điểm có tranh chấp giữa các bên
Tuy nhiên thì vụ việc đã khiến cho cơ quan quản lý liên bang vào cuộc
Ngày 21 tháng 7 năm 2025,
Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ công bố kết quả một cuộc giả soát
liên quan đến tổ chức điều phối hiến tạng tại Kentucky
Họ đã xem xét 351 trường hợp được chấp thuận
hiến tạng nhưng cuối cùng không hoàn tất
Trong số đó thì 103 hồ sơ tương đương với
khoảng 29% có những dấu hiệu đáng lo ngại
Đặc biệt là 73 bệnh nhân được ghi nhận là
có những dấu hiệu thần kinh không phù hợp
với việc tiếp tục quy trình hiến tạng tại thời điểm đánh giá
Ngoài ra thì ít nhất là 28 trường hợp có khả
năng bệnh nhân chưa được xác định là đã tử vong
khi mà quá trình thu nhận nội tạng bắt đầu
Những số liệu này phản ánh các vấn đề về
an toàn người bệnh được phát hiện trong quá trình giả soát hồ sơ
Cơ quan quản lý chỉ ra nhiều thiếu sót liên quan đến đánh giá thần
kinh, phối hợp giữa các đội ngũ y tế và xác định nguyên nhân tử vong.
Đặc biệt, báo cáo đặt ra câu hỏi về cách những dấu hiệu thần kinh của
bệnh nhân được ghi nhận và xử lý trong quá trình chuẩn bị hiến tạng.
Đến ngày 5 tháng 8 năm 2026,
giới chức Mỹ bắt đầu thủ tục rút chứng nhận của Network for Hope
sau khi những cuộc kiểm tra tiếp tục cho thấy các vấn đề
an toàn vẫn chưa được khắc phục đầy đủ.
Từ một người đàn ông bất ngờ mở mắt trên đường đến phòng mổ,
vụ việc đã dẫn tới một cuộc điều tra hàng trăm hồ
sơ và những biện pháp quản lý ở cấp liên bang.
Và những gì được công bố vẫn cho thấy một thực tế đáng suy nghĩ.
Ngay cả trong một hệ thống y tế phát triển với các quy trình,
cơ chế giám sát và tiêu chuẩn chuyên môn,
những sai sót nghiêm trọng vẫn có thể xảy ra.
Khi sai sót liên quan đến việc xác định tử vong hoặc là chuẩn
bị lấy nội tạng, hậu quả có thể không còn cơ hội sửa chữa.
Hiến tạng trong thực tế đã giúp cho nhiều bệnh nhân kéo dài tuổi sống
nhưng điều đó không có nghĩa là những vấn đề trong quá trình đánh giá
và thu nhận nội tạng được phép bỏ qua
Một hệ thống thực sự đáng tin phải bảo
vệ được cả người đang chờ ghép tạng
lẫn người có thể trở thành người hiến
Bởi mong muốn cứu một người không thể là lý
do để làm giảm những biện pháp bảo vệ dành cho người khác
Khi đạo đức không còn, những đồ tể khoác áo trắng xuất hiện
Vâng quý vị thân mến, những trường hợp vừa kể cho
thấy một kết luận chết não đôi khi là vẫn có thể sai
Nhưng đó mới là câu chuyện về giới hạn của việc chẩn đoán
Còn một câu chuyện còn nghiêm trọng hơn
Điều gì xảy ra nếu như người ta cố tình bỏ qua việc xác định tử vong
Hoặc lợi dụng quyền hạn để lấy nội tạng từ người chưa chết
Đây không chỉ là một giả thuyết đạo đức
Năm 2022, một nghiên cứu trên tạp chí American Journal
of Transplantation
đã phát hiện 71 báo cáo ghép tạng tại Trung Quốc
có những mô tả là không phù hợp với việc
xác định chết não hợp lệ trước khi lấy tạng
Và trong bối cảnh ấy thì một bằng sáng
chế năm 2012 mang tên là Vương Lập Quân
một cựu quan chức công an Trung Quốc cũng gây chú ý
Thiết bị này được mô tả là có khả năng tạo mô hình tổn thương thân não
đôi khi là được truyền thông gọi là máy gây chết não
Nghiên cứu được tuyên bố là dùng để chẩn đoán và ngăn ngừa
các chấn thương sọ não gây ra do tác động vào Thái Dương
Tuy nhiên thì mục tiêu bao trùm của thiết bị lại dường như
đối nghịch với tuyên bố dùng để cứu người của chính nó
Thay vào đó thì nó cho thấy chấn thương
đối với não bộ ở nhiều mức độ khác nhau
Nếu đánh trúng điểm ở Thái Dương có thể gây ra chấn thương cuống não,
mất nhận thức, từ đó chết não
Tuy nhiên thì tim vẫn đập các tế bào
và cơ quan nội tạng khác vẫn còn sống
Mặc dù chưa có bằng chứng công khai
thiết bị này được sử dụng trên con người
Nhưng khi phát minh máy gây chết não được đặt bên
cạnh những bằng chứng vi phạm nguyên tắc lấy tạng
và các cáo buộc cưỡng đoạt nội tạng một cách chuyên nghiệp
trong hệ thống các bệnh viện của chính quyền Trung Quốc,
thì câu hỏi về khả năng lạm dụng công nghệ và
quyền lực rõ ràng là điều không thể tránh né.
Năm 2019, một hội đồng điều tra nhân dân
độc lập tại London đưa ra kết luận cho rằng
hoạt động cưỡng bức lấy nội tạng đã diễn
ra tại Trung Quốc trên quy mô đáng kể.
Năm 2021, các chuyên gia nhân quyền của Liên Hiệp Quốc tiếp tục bày tỏ
lo ngại và kêu gọi điều tra độc lập.
Tất nhiên, chính quyền Trung Quốc bác bỏ các cáo buộc này.
Cứu người phải bắt đầu bằng bảo vệ người
Thưa quý vị, mỗi năm thì có rất nhiều bệnh nhân đang chờ đợi một
trái tim, một lá gan hay là một quả thận để có cơ hội tiếp tục sống
Với họ thì một ca hiến tạng thành công không chỉ là một
cuộc phẫu thuật mà còn là hy vọng được trở về với gia đình,
được sống tiếp những năm tháng tưởng chừng như đã khép lại
Chính vì vậy thì hiến tạng tự nguyện luôn
là một nghĩa cử cao đẹp, cần được tôn trọng
Không ai phủ nhận giá trị của việc cứu
sống những người đang chờ ghép tạng
Nhưng mục đích cao đẹp ấy không thể trở thành lý
do để xem nhẹ sự an toàn của người hiến
Tại bất kỳ quốc gia nào thì các mắt xích trong
hệ thống hiến tạng đều lên tiếng khẳng định rằng
mình hoạt động minh bạch, độc lập
Tuy nhiên trên thực tế, thị trường buôn
bán người và giao dịch nội tạng đen
vẫn giao dịch không ngừng bấy lâu nay
Những câu chuyện được nhắc tới trong
chương trình ngày hôm nay cho thấy rằng
chỉ một kết luận sai, một dấu hiệu thần kinh bị bỏ qua
hay là một quy trình chưa đủ tốt cũng có
thể dẫn tới hậu quả không thể khắc phục
mà quyết định liên quan trực tiếp đến sinh mệnh của con người
Cứu người là một sứ mệnh cao quý
nhưng cứu người trước hết phải bắt đầu bằng việc bảo vệ con người
Còn quý vị, quý vị nghĩ như thế nào về quan điểm này?
Xin hãy để lại ý kiến của quý vị bên dưới phần
bình luận cho mọi người cùng được biết quý vị nhé
Còn bây giờ, xin kính chào và hẹn gặp lại
quý vị trong các chương trình tiếp theo