🙏 Dạ xin chào mừng quý cô chú anh chị đã đến với kênh youtube :( Tâm Thiện Ý Hoan hỉ dúp đở ũng hộ kênh bằng cách bấm like chia sẽ video đăng ký kênh miễn phí tại đây ạ
---------------------------------------------------------------------- 🙏 Dạ xin chúc quý cô chú anh chị có những phúc giây xem video thân tâm luôn an lạc hạnh phúc và thành công trên con dường tu học phật pháp mầu nhiệm ---------------------------------------------------------------------- 🙏 ỦNG HỘ / GÓP Ý🙏
🙏 Hãy để lại bình luận của cô chú anh chị ở dưới mô tả video hoặc gửi mọi thắc mắc góp ý đến ;Gmail [email protected] ---------------------------------------------------------------------- 🙏 Hãy góp, đề xuất ý tưởng để kênh Tâm Thiện Ý có thể tạo ra nhiều sản phẩm chất lượng hơn nữa ạ ----------------------------------------------------------------------
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Tóm tắt video
Được tạo bởi AI
Câu chuyện kể về hành trình trưởng thành của Lương Minh Kha, người được cha mẹ giấu kín sự giàu có để rèn luyện đức hạnh và bản lĩnh thông qua cuộc sống gian khó. Đối lập với Minh Kha là Triệu Văn Hào, một thiếu gia kiêu ngạo, sa ngã vì sự nuông chiều. Tác phẩm đề cao giá trị của lao động, lòng nhân ái và triết lý để lại đức hạnh cho con cái quý giá hơn mọi vật chất.
Thủa ấy, tại huyện Vĩnh An có một khu chợ lớn.
Trong khu chợ, nổi tiếng nhất là cửa hiệu mang tên Phúc Thịnh Đường, chuyên buôn trà và dược liệu.
Cửa hiệu ba gian rộng rãi, phía sau có hai kho hàng lớn, khách khứa ra vào không dứt.
Chủ nhân Phúc Thịnh Đường là Lương Đức Phúc, năm nay đã ngoài 50.
Vợ ông là Tô Ngọc Lan, nhỏ hơn chồng vài tuổi.
Hai người vốn không phải sinh ra trong nhung lũa.
Hơn 20 năm trước, họ chỉ là đôi vợ chồng nghèo từ thôn Lạc Hà lên huyện kiếm sống.
Ngày mới đến Vĩnh An, trong tay Đức Phúc chỉ có mấy quan bạc,
còn Ngọc Lan mang theo vài bộ quần áo cũ cùng chiếc châm đồng mẹ để lại.
Hai vợ chồng thuê một mái lều nhỏ ở cuối chợ,
ba ngày mua ít trà khô đem ra ngồi bán, chỉ mong kiếm được vài đồng lợi.
Có khi, cả ngày bán chẳng được bao nhiêu,
hai người chỉ dám mua một cái bánh hấp rồi chia đôi ăn.
Ngọc Lan khẽ nói, khổ thì khổ,
nhưng chỉ cần mình không làm điều thất đức, trời nhất định không tuyệt đường người.
Đức Phúc nghe vợ nói mà trong lòng dâng lên một sự quyết tâm.
Thế nhưng, ông bán hàng chưa từng cân thiếu của ai một lạng.
Gặp người già nghèo khó, ông còn thường bớt giá.
Chính vì những điều ấy mà không ít lời bàn tán,
có người cười chê ông ngu, buôn bán mà cứ thương người thế này, bao giờ mới giàu?
Đức Phúc nghe chỉ đáp, kiếm bạc cũng phải từ từ,
không vì kiếm bạc nhanh mà đánh mất lương tâm.
Không ngờ chính sự thật thà ấy khiến khách hàng ngày một tin tưởng.
Rồi, từ một sạp trà nhỏ, hai vợ chồng dần mở được cửa hiệu.
Sau hơn 20 năm, Phúc Thịnh Đường đã trở thành một trong những cửa hàng lớn nhất huyện.
Bạc vàng có rồi, nhà cửa có rồi,
chỉ có một nỗi buồn vẫn nằm sâu trong lòng hai vợ chồng,
vì mãi họ không có con.
Ngọc Lan cũng từng mang thai hai lần, nhưng đều không giữ được.
Đức Phúc thấy vợ buồn liền nói,
Con cái là duyên trời, có thì ta quý,
không có thì hai vợ chồng mình nương tựa nhau đến già.
Ngọc Lan nghe mà nước mắt không kiềm được.
Bà nghĩ, tuổi đã gần 40, chắc không còn mong gì hy vọng.
Từ đó, hai vợ chồng bèn đem một phần của cải ra sữa cầu,
phát gạo, phát cháo, giúp người nghèo,
coi như lấy việc thiện để an lòng tuổi già.
Vậy mà chuyện lạ, không ngờ lại đến.
Năm Ngọc Lan 49 tuổi, bà bỗng mang thai.
Đức Phúc biết chuyện, mừng đến rơi nước mắt.
Ông chuyên tâm châm lo cho vợ có khi quên cả ngủ.
Suốt 10 tháng, ông gần như chẳng cho vợ động tay vào việc nặng.
Cuối cùng, vào một đêm mưa đầu xuân, Ngọc Lan được bà đỡ giúp,
bà cũng hạ sinh được một bé trai khỏe mạnh.
Đức Phúc đứng bên ngoài cửa nghe tiếng trẻ khóc, hai chân run lên.
Một lúc sau, ông bước vào,
nhìn đứa trẻ đỏ hồng nằm bên cạnh vợ rồi quỳ xuống ngay trước giường.
Ngọc Lan giật mình, ông làm gì vậy?
Đức Phúc lao nước mắt, con tạ ơn trời thương hai vợ chồng già này.
Sáng hôm sau, Đức Phúc đặt tên con là Lương Minh Kha,
chữ Minh là sáng suốt, chữ Kha là khiêm nhượng.
Ông mong con sau này dù có sống giữa giàu sang cũng không quên lòng thiện.
Tin ấy cuối cùng cũng lan ra ngoài.
Ai cũng nghĩ đứa con trai độc nhất sinh khi cha mẹ đã lớn tuổi,
chắc chắn sẽ được nuông chiều như Ngọc Quý.
Còn trong nhà, Đức Phúc càng nhìn con, ông càng lo.
Tối đó, khi Minh Kha đang ngủ, ông ngồi trong thư phòng xem sổ sách.
Ngoài sân, Tần Quản gia bước vào, ông đặt thêm một quyển sổ lên bàn.
Đức Phúc không mở ngay mà hỏi,
Tần Quản gia, ngươi còn nhớ nhà họ Chu ngoài phố Đông không?
Tần Trung Nghĩa gật đầu, sao lại không nhớ?
Trước kia, nhà họ ấy giàu nhất phố Đông, có ba cửa hàng gạo.
Đức Phúc thở dài, giờ thế nào rồi?
Nghe nói bán sạch rồi, cậu con trai cả mê đánh bạc, cậu thứ hai mê ca kỹ.
Mấy hôm trước, lão Chu còn phải bán cả nhà tổ.
Đức Phúc im lặng một lúc lâu, rồi ông lại hỏi.
Còn nhà họ Tần phía bắc huyện?
Tần Quản gia lắc đầu, cũng chẳng khá hơn,
con trai ông ta mang khế đất đi cầm, của cải ba đời chưa đến hai năm đã sạch.
Ngọc Lan lúc ấy vừa bước vào, nghe đến đây liền hiểu tâm sự của chồng.
Đức Phúc xoay qua nhìn đứa con đang ngủ trong nôi, chậm rái nói.
Ta không sợ Minh Kha lớn lên nghèo, ta chỉ sợ nó lớn lên mà nghĩ mọi thứ trên đời đều có sẵn.
Ngọc Lan nhìn chồng.
Đức Phúc nói tiếp, ta đã nhìn thấy quá nhiều đứa trẻ sinh trong nhà giàu.
Khi còn nhỏ, chúng muốn gì cha mẹ cũng cho.
Lớn lên, chúng tưởng bạc vàng tự nhiên sinh ra.
Không biết quý một bát cơm, không hiểu một đồng đội bằng bao nhiêu mồ hôi.
Cuối cùng, cha mẹ để lại càng nhiều, chúng càng phá nhanh.
Ngọc Lan cúi xuống nhìn con, ý ông là.
Đức Phúc gật đầu, ta muốn trở về lạc hà.
Ngọc Lan kinh ngạc, còn Phúc thịnh đường.
Đức Phúc quay sang tận quản gia, ta sẽ giao việc ở đây cho Trung Nghĩa quản lý.
Ba tháng một lần mang sổ sách về quê cho ta kiểm tra.
Còn chúng ta trở về căn nhà cũ, sống như một gia đình bình thường.
Ngọc Lan nhìn chồng hỏi, ông muốn giấu Minh Kha chuyện nhà mình có của.
Đức Phúc đáp, đúng, từ nhỏ cho nó biết làm ruộng, nuôi gà, trồng rau.
Cho nó biết muốn có bát cơm thì phải đổ mồ hôi, muốn có bạc phải tự tay kiếm.
Sau này nó có tài sản trong tay, ta mới yên tâm rằng tài sản phục vụ nó,
chứ không phải nó trở thành nô lệ của tài sản.
Ngọc Lan chậm rãi mỉm cười, vậy thì về thôi.
Một tháng sau, người trong huyện đều nghe tin chú Phúc thịnh đường tuổi đã cao,
muốn lui về quê dưỡng giả.
Đức Phúc giao cửa hiệu cho tần Trung Nghĩa quản lý.
Ông không mang theo xe ngựa sang trọng, cũng không dẫn theo gia nhân.
Ba người chỉ mang mấy hòm quần áo cũ, ít nông cụ, cùng một chiếc xe bò thuê ngoài chợ.
Từ huyện Vĩnh An về Thanh Khê mất gần cả ngày đường.
Đến chiều, khi chiếc xe bò lọc cọc đi vào thôn, không ít người đứng trước cổng nhìn theo.
Một bà láo nhận ra Đức Phúc liên gọi.
Có phải Đức Phúc nhà họ lương đấy không?
Một người khác vỗ đùi.
Đúng rồi, hai mươi mấy năm trước hắn bỏ làng lên huyện, ta còn tưởng phát tài lớn lắm.
Một phụ nhân nhìn mấy cái hòm cũ phía sau xe bò rồi biểu môi.
Phát tài gì?
Nhìn xem, đến bộ đồ mới cũng chẳng có, chắc làm ăn trả ra gì nên mới quay về.
Tin nhà họ lương trở về chẳng mấy chốc truyền khắp thôn lạc hà.
Căn nhà tổ của họ nằm gần cuối thôn, sát một vườn trẻ.
Nhà cũ đã lâu không người ở, mái ngói reo xanh, sân đầy cỏ dại.
Ngay bên cạnh là nhà Triệu Đại Phú.
Triệu Đại Phú có hơn hai mươi mẫu ruộng tốt, hai con trâu, nhà ngói ba gian, trong thôn được xem là khá giả.
Vợ ông ta là Hạ Kim Quế, tính tình thích hơn thua, chuyện nhà người khác chưa rõ đầu đuôi đã thích bàn tán.
Khi thấy họ lương trở về, Kim Quế đứng tựa cổng nhìn rất lâu.
Bà ta nói lớn với chồng, ông xem, ngày trước rời làng còn hăng hái lắm, giờ trở về tóc bạc đầu chẳng thấy mang được gì.
Triệu Đại Phú cười khẩy, người có số nghèo thì đi đâu cũng nghèo.
Kim Quế hạ giọng, nhà mình ở sát bên, ông nhớ cẩn thận, biết đâu ít hôm nữa họ sang mượn gạo mượn bạc.
Triệu Đại Phú gật ngủ, tốt nhất đừng thân quá.
Những lời ấy vô tình lọt đến tai Đức Phúc đang mở cổng hàng rào vào nhà.
Ngọc Lan cũng nghe thấy sắc mặt hơi buồn.
Đức Phúc quay lại cười, bà đừng để trong lòng, người đời khi thấy ta nghèo mà tránh xa cũng chẳng phải chuyện lạ.
Ngọc Lan hỏi, sao lại không lạ?
Đức Phúc đáp, nhờ nghèo mới biết ai trọng người, ai chỉ trọng bạc vàng.
Từ ngày đó, nhà họ Lương bắt đầu cuộc sống hoàn toàn khác.
Đức Phúc khai lại mảnh vườn sau nhà, trồng cải xanh, củ cải và hành.
Ngọc Lan trồng thêm mấy cây lê, đào cùng táo đỏ.
Hai người dựng một chuồng nhỏ nuôi hơn chục con gà, cuộc sống tuy đơn giản nhưng thật bình yên.
Rồi thời gian trôi qua khá nhanh, Minh Kha lúc này đã lên năm tuổi.
Mỗi sáng cậu đều theo cha ra vườn.
Đức Phúc đưa cho con một chiếc gáo nhỏ.
Con tưới luống rau này đi.
Minh Kha hí hừng làm theo.
Ban đầu nước đổ lên chân nhiều hơn lên rau.
Ngọc Lan đứng bên cạnh bật cười.
Đức Phúc không giúp ngay.
Ông chỉ nói, làm không được thì làm lại, không ai sinh ra đã biết.
Và cứ như vậy, từng năm trôi qua, Minh Kha lớn dần.
Lên 7 tuổi, cậu đã biết cho gà ăn.
Lên 8 tuổi, biết nhổ cỏ.
Lên 9 tuổi, có thể cùng mẹ gánh một ít rau ra chợ.
Một sáng mùa đông, trời lạnh đến mức hơi thở hóa thành khói trắng.
Ngọc Lan và Minh Kha ngồi bên một góc chợ bán hai rổ củ cải cùng ít trứng gà.
Từ sáng đến gần trưa vẫn chỉ bán được vài đồng.
Minh Kha co hai bàn tay đỏ lên vì lạnh.
Cậu nhìn mẹ hỏi, mẹ sao kiếm bạc khó vậy?
Ngọc Lan soa đầu con, bởi vậy một đồng bạc mới quý.
Nói rồi, bà lấy từ túi áo ra một đồng bạc nhỏ đặt vào lòng bàn tay con.
Con nhìn xem, đồng này chẳng lớn.
Nhưng muốn có nó, cha con phải reo hạt, tưới rau, nhổ cỏ.
Mẹ phải hái, rửa sạch rồi mang ra chợ.
Ngồi dưới trời lạnh nửa ngày mới đổi được.
Sau này con có một trăm lượng bạc, cũng phải nhớ từng đồng đều có giá của nó.
Minh Kha nắm chặt đồng bạc rồi gật đầu.
Con nhớ, lúc đó trong thôn Triệu Văn Hào cũng ngày một lớn.
Văn Hào hơn Minh Kha vài tháng tuổi.
Khác với nhà họ Lương, Triệu Đại Phú và Kim Quế xem con trai như vàng ngọc.
Sáng Văn Hào đi học, có người làm mang sách.
Chiều về, cơm nước đã dọn sẵn.
Muốn mua con dế tốt, cha cho bạc.
Thấy con người khác có áo mới, cậu phải đòi áo tốt hơn.
Kim Quế chẳng những không trách mà còn nói.
Con trai nhà họ Triệu phải ăn mặc sao cho người ta nhìn vào biết nhà mình có của.
Vài ngày sau, Văn Hào lại được cha mua cho một đôi giày theo mới.
Buổi trưa đó, vừa tới lớp, cậu đã cố tình đặt chân lên ghế khoe với bạn bè.
Rồi nhìn sang Minh Khá đang mang đôi giày vải mẹ tự khâu.
Mũi giày đã sờn, Văn Hào bật cười.
Minh Khá, giày ngươi vá mấy lần rồi?
Mấy đứa trẻ xung quanh cười theo.
Minh Khá cúi nhìn giày mình rồi đáp.
Ba lần.
Văn Hào cười lớn.
Nhà nghèo thật đáng thương.
Hay bảo cha mẹ ngươi sang nhà ta xin đôi củ?
Cả lớp lại cười.
Minh Khá không nổi giận.
Cậu chỉ nói, giày củ vẫn đi được, xin người khác làm gì?
Văn Hào hừ một tiếng.
Đúng là người nghèo nói chuyện cũng nghèo.
Chuyện ấy lọt vào tay thầy đồ tạ trưởng thanh.
Ông gọi cả hai lên.
Tạ tiên sinh hỏi Văn Hào.
Giày của con đẹp hơn Minh Khá.
Vậy con có hơn nó ở chỗ nào?
Văn Hào đáp ngay.
Nhà con giàu hơn.
Tạ tiên sinh hỏi tiếp.
Bạc ấy do con kiếm sao?
Văn Hào nghẹn lời.
Là, cha con kiếm.
Tạ tiên sinh lại quay sang Minh Khá.
Giày con cú, con có thấy xấu hổ không?
Minh Khá lắc đầu.
Mẹ con tự tay khâu.
Con thấy rất tốt.
Tạ tiên sinh vút dâu.
Ông không mắng ai.
Chỉ nói.
Áo đẹp che được thân.
Không che được tính.
Nhà giàu không phải lỗi.
Nhà nghèo cũng chẳng phải nhục.
Điều đáng sợ nhất là chưa từng làm ra một đồng bạc mà đã coi thường người không có bạc.
Văn Hào nghe vậy đỏ mặt nhưng trong lòng không phục.
Từ đó cậu càng không ưa Minh Khá.
Hôm sau trong lớp xảy ra chuyện.
Một học trò nghèo tên A Thuận phát hiện nghiên mực của thầy bị mất.
Văn Hào lập tức chỉ vào cậu.
Nhất định là A Thuận lấy.
Nhà nó nghèo nhất lớp.
A Thuận hoảng hốt.
Không phải ta.
Văn Hào nói.
Không phải người thì ai.
Người nghèo mới hay lấy đồ của người khác.
Minh Khá nghe vậy lập tức đứng dậy.
Không thể vì A Thuận nghèo mà nói cậu ấy trộm.
Văn Hào trừng mắt.
Người bênh nó vì hai đứa đều nghèo phải không?
Minh Khá không đáp mà cúi xuống tìm quanh lớp.
Một lát sau cậu phát hiện nghiên mực rơi sau chiếc giá sách.
Thì ra trước đó Văn Hào vào lớp sớm nhất.
Lúc không thấy ai cậu vội lấy nghiên mực đem dấu để cố ý vuan Minh Khá.
Cuối cùng A Thuận được minh nộn.
Tạ tiên sinh nhìn Minh Khá rồi chậm dãi nói.
Người có học không chỉ học chữ.
Từ đó ông càng quý Minh Khá hơn.
Minh Khá cũng không vì học giỏi mà kêu.
Tan học cậu vẫn về phụ giúp cha mẹ.
Trong thôn có một bà góa tên Lưu bà bà.
Sống một mình trong căn nhà tranh cuối thôn.
Chồng mất sớm con trai lại đi làm ăn xa.
Bà không còn ai nương tựa.
Mùa đông ấy Lưu bà bà lại lâm bệnh.
Bà xốt liền ba ngày nhưng không có bạc mua thuốc.
Trong xóm cũng có vài người thương nhưng vài người đó cũng nghèo.
Chỉ thỉnh thoảng mang sang được ít cháo.
Hôm ấy Minh Khá vừa cùng mẹ bán giao về.
Trong túi cậu có 12 đồng bạc.
Đó là cậu được mẹ cho để dành gần hai tháng
để mua một quyển sách cũ của thầy tạ.
Đi ngang qua nhà Lưu bà bà nghe tiếng ho dữ dội bên trong.
Cậu dừng lại.
Rồi cậu xoay qua xin mẹ cho đến hỏi thâm bà bà.
Ngọc Lan thấy con có lòng như vậy bà cũng không căng ngăn.
Ngược lại bà còn khuyến khích.
Con đi đi mẹ về trước.
Minh Khá mừng rỡ cậu cuối đầu chạy một mạch đến nhà Lưu bà bà.
Khi bước vào thấy bà nằm run trên giường cậu hỏi
Bà chưa uống thuốc sao?
Lưu bà bà cười yếu ớt.
Ra rồi uống thuốc cũng tốn bạc.
Minh Khá đứng im một lúc.
Sau đó cậu chạy thẳng ra tiệm thuốc ngoài chợ.
12 đồng dành mua sách được đổi lấy mấy thang thuốc đã sắc.
Cậu mang trở về đặt lên giường Lưu bà bà.
Minh Khá thưa bà dùng ngay cho khỏe.
Lưu bà bà xửng người.
Con lấy đâu ra bạc mà mua cho bà.
Minh Khá thưa bạc mẹ cho con.
Bà cứ dùng đừng ngại gì cả.
Nói xong cậu xoay người chạy về nhà.
Lưu bà bà cố hướng mắt nhìn theo mà xúc động.
Khi biết chuyện Ngọc Lan hỏi.
Minh Khá thưa sách lúc khác mua cũng được.
Nhưng bệnh của Lưu bà bà không chờ lâu được.
Ngọc Lan quay mặt đi giấu đôi mắt đỏ.
Chuyện ấy chẳng mấy chốc đến tai văn hảo.
Cậu ta hướng mắt nhìn sang nhà cười Minh Khá.
Đã nghèo mạc mà cứ thích làm người tốt.
Bạc dùng mua sách cũng đem cho người khác.
Sau này đói thì đừng trách ai.
Minh Khá đang bó lại mấy bó rau.
Nghe vậy chỉ ngần đầu.
Cậu nói nhà nghèo có thể thiếu bạc.
Nhưng không nên thiếu lòng.
Văn hảo xứng lại một chút rồi hư lạnh bỏ đi.
Cùng lúc đó ở phía bên trong nhà.
Đức Phúc đã nghe chọn câu nói ấy.
Chiều hôm đó ánh nắng cuối ngày phủ vàng vườn rau.
Đức Phúc đứng dưới cây lê.
Nhìn con trai đang cúi người bắt sâu trên lá cải.
Ngọc Lan cũng bước đến bên cạnh ông.
Ông khẽ nói bà còn nhớ ngày chúng ta rời huyện không?
Ngọc Lan đáp nhớ.
Ông nói tiếp ngày ấy ta cũng từng lo.
Bà hỏi lo chuyện gì?
Ông nhẹ giọng.
Lo rằng mình bắt con chịu khổ quá.
Rồi ông nhìn Minh Kha khẽ mỉm cười.
Bây giờ xem ra chúng ta không đi sai đường.
Ngọc Lan nhìn chồng.
Ông không sợ sau này khi biết sự thật con trách chúng ta xáo?
Đức Phúc lắc đầu.
Nếu đến ngày ấy nó chỉ nhìn thấy vàng bạc.
Vậy chúng ta đã thất bại.
Nhưng nếu nó hiểu được vì sao cha mẹ làm thế.
Thì những năm nghèo khó này sẽ là gia sản quý nhất mà chúng ta để lại cho nó.
Nghe vậy bà cũng khẽ mỉm cười hài lòng.
Rồi thời gian tiếp tục trôi qua nhanh như nước sông thanh thủy.
Chớp mắt hơn 8 năm đã trôi qua.
Kể từ ngày gia đình Lương Đức Phúc trở về thôn Lạc Hà.
Các nhà tổ cũ kĩ năm nào này đã được sửa sang đôi chút.
Nhưng vẫn giữ nguyên vẻ giàn dị.
Phía sau là mấy luống rau xanh.
Và một vườn lê.
Và đào vẫn chịu quả.
Góc sân bên trái là chuồng gà nhỏ.
Mỗi sáng đều vang tiếng cục tác.
Người trong thôn nhìn vào vẫn chỉ thấy một gia đình sống nhờ mấy xào vườn.
Và những chuyến bán rau ngoài chợ.
Không ai biết rằng ở huyện Vĩnh An Phúc Thịnh Đường ngày càng làm ăn phát đạt.
Tần Trung Nghĩa quản lý cửa hiệu rất cẩn thận.
Mỗi 3 tháng ông vẫn âm thầm đem sổ sách về thôn Lạc Hà vào ban đêm.
Khi thì cải trang thành người buôn thuốc.
Khi thì giả làm khách qua đường.
Tránh để dân làng nghi ngờ.
Còn Lương Đức Phúc tuy đã rời thương trường.
Nhưng đầu óc chưa từng rời khỏi việc làm ăn.
Ông xem từng khoản thu chi.
Hỏi kỹ giá trà, giá dược liệu, số hàng tồn kho, bạc công của người làm.
Có lần Tần Trung Nghĩa đề nghị giảm bạc công cho mấy người phu khuân hàng để tăng lợi nhuận.
Nhưng Đức Phúc liền lắc đầu.
Bạc lời kiếm ít đi một chút không chết.
Nhưng người làm đổ mồ hôi cho mình mà bị ép một đồng.
Thì cái đức của chủ nhà lại mất một phần.
Tần Trung Nghĩa nghe xong lập tức cúi đầu.
Lão gia dạy phải.
Đó cũng chính là cách Đức Phúc nuôi dạy Minh Kha.
Năm ấy, Minh Kha đã 17 tuổi.
Chàng cao hơn cha gần nửa cái đầu, dáng người thanh tú, gương mặt không quá nổi bật nhưng ánh mắt điềm đạm.
Vì thường xuyên làm việc ngoài vườn nên đôi bàn tay không trắng trẻo như những công tử nhà giàu.
Buổi sáng chàng theo tạ tiên sinh học sách.
Buổi chiều về nhà giúp cha mẹ tưới cây, trẻ củi, sửa hàng rào.
Khi mùa quả đến, chàng vẫn gánh từng giỏ lê ra chợ bán như thường lễ.
Có người trong thôn thấy vậy nói.
Minh Kha học chữ nhiều thế làm gì? Cuối cùng chẳng phải vẫn về bán rào sao?
Minh Kha nghe vậy cũng chỉ cười dồi thừa.
Nếu con thật sự nghèo thì giận cũng không biến thành giàu.
Nếu con không nghèo trong lòng thì người ta nói thế nào cũng chẳng khiến con thấp đi.
Trong khi ấy, ở căn nhà sát vách, Triệu Văn Hào cũng đã 17 tuổi.
Cậu càng lớn càng giống cha mẹ ở tính sĩ diện, nhưng lại hơn họ ở sự phóng túng.
Triệu Đại Phú có hơn 20 mẫu ruộng, mỗi năm thu được không ít thóc.
Ngoài ra còn cho người trong thôn vai thóc lấy lái.
Nhà họ Triệu không phải Đại Phú, nhưng ở Lạc Hà cũng đủ để người khác kín nề vài phần.
Hạ Kim Quế lại luôn miệng nói, nhà ta sau này chỉ có Văn Hào kế nghiệp,
bạc không để cho con thì để cho ai.
Bởi vậy Văn Hào muốn gì đều được.
Khi đến năm 14 tuổi muốn một con ngựa nhỏ, cha mua.
Năm 15 tuổi muốn áo gấm từ huyện Thành, mẹ đặt may.
16 tuổi theo đám công tử huyện Vĩnh An học uống rượu.
Đến năm 18 tuổi, Văn Hào đã quen mặt với không ít kẻ ăn chơi.
Trong số đó thân thiết nhất là Chu Tam Bảo, con trai một chủ hiệu giàu ngoài huyện.
Tam Bảo mồm mép lanh lợi, thích đánh bạc, mê tử lâu, chuyên kết giao với con nhà có bạc.
Hắn thường nói với Văn Hào,
Nam nhi sống trên đời, có bạc mà không biết hưởng thì để làm gì?
Văn Hào nghe câu ấy như gặp chi âm.
Thế rồi chuyện học ngày một bỏ bê.
Tạ Tiên Sinh từng nhiều lần khuyên,
Văn Hào tuổi trẻ như buổi sớm, qua rồi khó tìm lại.
Cậu lại đáp, nhà con có ruộng, sau này đâu cần đi thì.
Tạ Tiên Sinh thở dài.
Có những lời người ngoài nói mãi cũng vô ích,
bởi cha mẹ ở nhà lại đăng dạy một điều hoàn toàn khác.
Một ngày đầu xuân, huyện Vĩnh An mở hội hoa đăng.
Thanh niên nam nữ các vùng lân cận đều kéo về xem hội.
Triệu Văn Hào thay áo gấm xanh,
đeo ngọc bội bên hồng,
cưỡi con ngựa mới mua cùng chú Tam Bảo vào huyện từ sớm.
Cũng trong ngày ấy, Minh Kha theo mẹ mang mấy giỏ lê khô cùng trứng gà ra chợ.
Ngọc Lan thấy phỗ xá đông vui liền bảo,
con bán giúp mẹ hết giỏ trứng rồi đi xem hội một lát cũng được.
Minh Kha cười,
con xem hội năm nào chẳng được,
mẹ ngồi đây một mình con không yên tâm.
Ngọc Lan giả vờ trách,
con trai 17 tuổi mà cứ quanh quẩn bên mẹ,
thì sau này cô nương nào chịu lấy?
Minh Kha đỏ mặt thưa,
chuyện ấy còn xa.
Hai mẹ con đang nói thì phía đầu phố bỗng xảy ra náo loạn.
Một chiếc xe ngựa chở hai nữ quyến bất ngờ bị bánh xe mắc vào rãnh đá.
Con ngựa hoảng sợ hí vang,
suýt kéo xe nghiêng xuống bên đường.
Người đánh xe cố ghim dây cương,
nhưng trượt chân ngã xuống.
Minh Kha lập tức chạy tới.
Chàng cùng hai người bán hàng gần đó giữ lấy bánh xe,
rồi dìu phu xe sang bên.
Một thiếu nữ từ trong xe bước xuống,
nàng khoảng 16, 17 tuổi,
mặc áo màu nguyệt bạch,
dung mạo thanh tú,
đi theo nàng là một nhà hoàn nhỏ tuổi hơn tên Tiểu Mai.
Thiếu nữ ấy chính là Tống Uyển Nghi,
con gái duy nhất của Tống Chính Đức,
một viên ngoại chuyên buôn dược liệu ở Vĩnh An.
Uyển Nghi lo lắng nhìn người đánh xe.
Lão Trương, ông có bị thương không?
Người phu xe ôm chân.
Tiểu Thư, chỉ chảy một chút.
Minh Kha cúi xuống nhìn rồi nói,
không phải chỉ chảy, chân ông ấy bị bong gân.
Nói xong, chàng lấy từ túi áo một gói thuốc nhỏ.
Đó là thuốc xoa mà cha thường xoa mỗi khi ra làm vườn.
Minh Kha đưa cho người phu xe.
Xoa tạm rồi lát nữa tìm đại phu xem lại.
Uyển Nghi nhìn chàng.
Công tử, đa tạ.
Minh Kha chỉ lắc đầu, chuyện nhỏ thôi.
Đúng lúc ấy, phía sau vang lên giọng cười quen thuộc.
Triệu Văn Hào cưỡi ngựa đi tới.
Thấy Uyển Nghi đứng đó, ánh mắt hắn lập tức sáng lên.
Trước đây, Văn Hào đã gặp nàng vài lần tại tiệm tra của Tống Gia.
Còn cố tình tìm cách làm quen.
Hắn vội nhảy xuống ngựa, phủi áo rồi cười.
Tống Tiểu Thư, thật trùng hợp.
Uyển Nghi gật đầu cho có lệ.
Văn Hào liếc thấy Minh Kha quần áo dính bùn vì vừa đỡ xe, bèn cười nhạt.
Người đúng là có duyên với việc nặng.
Không bán giao thì kéo xe.
Chú Tâm bảo đứng sau lập tức bật cười.
Minh Kha không đáp.
Uyển Nghi nghe vậy hơi nhíu mày.
Nàng nhìn Văn Hào.
Lương công tử vừa giúp xe ta thoát nạn.
Văn Hào cười lớn.
Việc ấy có gì đáng kể.
Người nghèo khỏe tay một chút cũng là chuyện thường.
Minh Kha chỉ phủi bùn trên tay rồi quay về giúp mẹ bán hàng.
Uyển Nghi nhìn theo bóng chàng hồi lâu.
Tiểu Mai ghé tay nàng nói nhỏ.
Người kia lạ thật, bị nói như vậy mà không giận.
Uyển Nghi đáp.
Không phải không biết giận, là không thấy cần phải giận.
Sau ngày hôm ấy, Uyển Nghi bắt đầu biết đến cái tên Lương Minh Kha.
Còn Văn Hào lại nghĩ mình đã gây được ấn tượng với nàng.
Từ đó, hắn càng thường xuyên tìm đến Tống Phủ.
Tống chính Đức ban đầu không quá phản đối.
Nhà họ Triệu, tuy không bằng Tống Gia,
nhưng cũng có ruộm đất, lại sống cùng huyện.
Văn Hào bề ngoài đẹp trai, biết ăn nói, mỗi lần đến đều mang quả.
Còn Triệu Đại Phú, nghe con trai thân thiết với tiểu thư Tống Gia
thì vui như mở cờ trong bụng.
Ông nói với vợ, nếu thành thông gia với Tống Viên Ngoại,
sau này nhà ta ở Lạc Hà còn ai dám coi thường.
Kim Quế cười đến hiếp mắt.
Con trai tôi vốn có số hưởng.
Từ đó, hai vợ chồng càng cho Văn Hào nhiều bạc hơn
để hắn ăn mặc cho da dáng cao quý.
Một lần cả nhóm thanh niên đi qua chợ,
một ông lão bán bánh vô tình va phải Văn Hào
khiến một chút nước sốt dính lên áo hắn.
Văn Hào lập tức nổi giận, đã văng cả rổ bánh, quát.
Ông lão dun dậy cúi xuống nhặt.
Công tử tha lỗi.
Văn Hào còn chưa ngôi.
Người biết áo này bao nhiêu bạc không?
Đúng lúc đó, Minh Kha từ hiệu sách đi ra nhìn thấy.
Chàng không tranh cãi với Văn Hào.
Chàng chỉ cúi xuống giúp ông lão nhặt bánh.
Một số bánh đã lăn xuống đất không thể bán.
Minh Kha lấy mấy đồng bạc còn lại trong túi đặt vào tay ông.
Lão bá, số bánh này coi như ta mua.
Ông lão vội xua tay.
Không được, bánh bẩn rồi.
Minh Kha cười.
Bánh hỏng, nhưng công sức của lão không nên mất.
Quyền Nghi tình cờ đứng bên kia đường nhìn thấy từ đầu đến cuối.
Nàng không nói gì.
Một lúc sau, nàng lặng lẽ quay trở về.
Tối hôm đó, khi Tổng chính Đức hỏi.
Con thấy Văn Hào thế nào?
Quyền Nghi chỉ đáp.
Biết ăn mặc nhưng chưa biết làm người.
Tổng chính Đức nghe xong không nói thêm.
Ông vốn là người từng trải.
Chỉ một câu ấy cũng đủ hiểu lầm con gái.
Một hôm, Văn Hào dẫn Quyền Nghi về lạc hà ngắm hoa đảo.
Đi ngang nhà họ lương đúng lúc Minh Kha đang trèo thang hái quả cho mẹ.
Văn Hào cố ý dừng lại.
Minh Kha!
Chàng quay xuống.
Văn Hào cười lớn.
Người nhìn xem ai đến.
Minh Kha thấy Quyền Nghi liền cuối đầu chào.
Chào Tống cô nương.
Quyền Nghi cũng đáp lễ.
Văn Hào khoắc tay lên lan can, cố ý nói.
Sau này nếu ta cùng Quyền Nghi thành thân,
Người nhớ đến uống rượu.
Có điều lúc ấy nhớ thay bộ áo sạch một chút.
Tiểu Mai nghe vậy khó chịu ra mặt.
Minh Kha vẫn bình tĩnh đáp.
Chuyện vui của huynh, nếu có duyên ta sẽ đến chút.
Câu nói ấy không hề cố ý cạnh tranh.
Nhưng chính sự bình thản của chàng lại khiến Văn Hào như đấm vào chính mình.
Quyền Nghi nhìn Minh Kha rồi bất giác mỉm cười.
Chỉ một nụ cười ấy đủ khiến lòng Văn Hào bốc lửa.
Tối hôm đó, hắn tìm Chu Tam Bảo uống rượu.
Sau vài chén, Văn Hào nghiến rằng.
Ta ghét nhất dáng vẻ của tên Minh Kha.
Tam Bảo cười.
Hắn nghèo rất mồng tơi, ngươi sợ gì?
Ta không sợ hắn.
Nhưng Nghi cứ nhìn hắn.
Chu Tam Bảo xoay chén rượu trong tay.
Muốn một cô gái ghét một người rất dễ.
Văn Hào ngầng lên.
Làm sao?
Tam Bảo hạ giọng.
Chỉ cần làm cho hắn mang tiếng xấu.
Cuối cùng sau một lúc tính toán, hai kẻ cũng dựng ra một âm mưu thâm độc.
Vài ngày sau, huyện Vĩnh An lại tổ chức phiên trợ lớn.
Minh Kha tiếp tục mang dao và trứng đến bán.
Văn Hào cùng Chu Tam Bảo cũng xuất hiện.
Lợi dụng trong lúc chợ đông, Tam Bảo lấy một chiếc ngọc bội của Văn Hào lén nhét vào giò tre của Minh Kha.
Sau đó Văn Hào bất ngờ la lớn.
Ngọc bội của ta đâu?
Mọi người xung quanh quay lại.
Văn Hào giả vờ tìm kiếm một lúc rồi chỉ vào Minh Kha.
Lúc nãy chỉ có hắn đi ngang qua ta.
Một người bán hàng hỏi.
Ý công tử là Minh Kha lấy.
Văn Hào nói.
Ta không muốn oan ai.
Nhưng cứ tìm thử giò của hắn là biết.
Đám đông lập tức xì xào.
Minh Kha nhìn Văn Hào.
Chàng đã hiểu có điều không ổn nhưng vẫn đặt giò xuống.
Muốn tìm thì cứ tìm.
Chu Tam Bảo bước tới lục lõi.
Chẳng bao lâu hắn lấy ra chiếc ngọc bội rồi thốt lên.
Á, quả nhiên ở đây.
Đám đông ổ lên.
Văn Hào lập tức lớn tiếng.
Minh Kha, người nghèo cũng không thể đi trộm đồ chứ.
Tin này nếu truyền về Lạc Hà, danh dự của một người đọc sách như người gần như bị hủy.
Minh Kha vẫn không hoảng.
Chàng chỉ hỏi.
Ngọc bội của Huynh mất lúc nào?
Văn Hào đáp.
Vừa rồi.
Minh Kha hỏi tiếp.
Ta đã đi ngang qua Huynh sao?
Có ai nhìn thấy ta lấy không?
Văn Hào cứng hỏng.
Chu Tam Bảo chen vào.
Vật trứng ở trong giò còn chối gì?
Đúng lúc ấy, một giọng già nua vang lên.
Ta nhìn thấy.
Mọi người quay lại.
Đó chính là ông lão bán bánh năm trước, từng được Minh Kha giúp.
Ông chống gậy bước ra.
Ta không nhìn thấy lương công tử lấy ngọc.
Nhưng ta thấy vị công tử đứng bên cạnh kia đi đến gần giò rào.
Nghe vậy, Chu Tam Bảo biến sắc.
Lão già, đừng nói bậy.
Một tiểu nhị của quán trà bên đường cũng lên tiếng.
Ta cũng thấy.
Hắn cúi xuống cạnh giò một lúc.
Mọi ánh mắt lập tức chuyển sang Chu Tam Bảo.
Hắn hoảng hốt.
Văn Hào cũng tái mặt.
Chuyện cuối cùng không đủ chứng cứ để đưa lên nhà môn.
Nhưng người trong chợ đã hiểu quá nửa.
Cùng lúc đó, bên đường Uyển Nghi tình cờ đứng quan sát từ rất lâu.
Nàng nhìn Văn Hào rồi bước sang nói.
Triệu công tử, nếu muốn hơn người khác, hãy hơn bằng phẩm hạnh.
Dùng thủ đoạn chỉ khiến mình thấp đi.
Nói xong, nàng quay lưng bỏ đi.
Văn Hào đứng giữa chợ, mặt đỏ như máu.
Từ ngày ấy, Uyển Nghi không còn tiếp hắn ở Tống Phủ nữa.
Tống chính Đức cũng cho người trả lại những món quả triệu gia từng mang đến.
Kim Quế biết chuyện thì tức giận.
Bà không trách con trai mà lại trách Minh Kha.
Nhất định thằng nghèo ấy dở trò.
Triệu đại phú cũng gần rộng.
Nhà họ lương đúng là khắc tinh của nhà ta.
Cách một hàng rào, Đức Phúc nghe được những lời ấy chỉ thở dài.
Ông nói với vợ.
Người không chịu nhìn lỗi của mình thì trời có đặt gương trước mặt cũng vô ích.
Không lâu sau, Văn Hào bỏ hẳn lớp của tạ tiên sinh.
Rồi hắn theo Chu Tam Bảo uống rượu.
Sau đó, bắt đầu vào sòng bạc.
Lần đầu thắng được khoản bạc hơi lớn tận 10 lượng.
Chu Tam Bảo vỗ vai hắn.
Thấy chưa, kiếm bạc đâu cần cực như đám người bán rao.
Nghe vậy, Văn Hào càng tin là đúng.
Thế nhưng, lần thứ 2 hắn thua lại 20 lượng.
Rồi lần thứ 3 tiếp tục thua 50 lượng.
Hết bạc, hắn vây mượn rồi về nhà đòi mẹ trả nợ.
Kim Quế nghe mà xỰng người.
Văn Hào lại gần rộng.
Con cần gỡ lại.
Cuối cùng bà nói để mẹ xin cha con.
Khi triệu đại phú biết chuyện, số bạc mất đã không nhỏ.
Ông tức giận đánh con một dòi.
Nhưng hôm sau lại bán một mẫu ruộng để trả nợ.
Văn Hào biết chuyện không những không sợ mà còn nghĩ.
Cha có ruộng, ta mắc nợ rồi cha vẫn lo được.
Chính lần cứu ấy đã gieo thêm một tai họa lớn hơn.
Trong khi Văn Hào ngày càng chìm sâu,
Minh Kha lại bước đến một ngã rẽ khác.
Tạ tiên sinh thấy học trò đã đủ sức
liên muốn tiến cử chàng lên huyện dự khảo thí.
Minh Kha ban đầu do dự.
Bởi đúng lúc ấy Ngọc Lan lâm bệnh.
Thật ra bệnh không quá nặng.
Nhưng bà và Đức Phúc muốn nhân cơ hội
nhìn xem con sẽ lựa chọn thế nào.
Minh Kha lập tức nói, con không đi thi nữa.
Ngọc Lan hỏi, con học bao năm chỉ chờ kỳ này.
Sao lại bỏ?
Minh Kha thừa, thi năm nay không được
thì năm sau còn có thể.
Cha mẹ già rồi, con sao yên tâm bỏ đi.
Ngọc Lan nghe xong quay mặt lau nước mắt.
Tối đó Đức Phúc gọi con vào.
Ông hỏi, con nghĩ ở lại là Hiếu sao?
Minh Kha ngạc nhiên.
Cha, Đức Phúc nói, Hiếu không phải lúc nào
cũng là đứng cạnh giường cha mẹ.
Cha mẹ nuôi con lớn, không phải để con
cả đời quanh quẩn trong sân nhà.
Con có tài mà không dùng, có đường mà không đi
đó cũng là phụ công cha mẹ.
Minh Kha cúi đầu, Đức Phúc đặt tay lên vai con.
Đi đi, làm người cho tử tế.
Đó mới là điều cha mẹ cần.
Nghe cha nói vậy, cuối cùng
Minh Kha cũng lên huyện dự thi.
Sau 3 ngày thi cử, kết quả
chàng đứng đầu kỳ khảo thí của huyện Vĩn An.
Tin truyền về thôn Lạc Hà
tạ tiên sinh vui đến đỏ mắt.
Ngay cả những người từng cười nhà họ lương nghèo
cũng bắt đầu thay đổi giọng.
Nhà nghèo mà nuôi được đứa con như thế
cũng có Phúc.
Đức Phúc nghe câu ấy chỉ cười.
Ông biết họ vẫn chưa hiểu.
Phúc không nằm ở việc con trai
đứng đầu một kỳ thi.
Phúc nằm ở chỗ khi chưa có gì trong tay
con vẫn không đánh mất lòng mình.
Nhưng chính lúc nhà họ lương đang yên ổn nhất
bí mật giữ suốt nhiều năm
lại bắt đầu có khen nứt.
Một đêm cuối hạ, Tần Trung Nghĩa
từ huyện Cửa Ngựa về Lạc Hà.
Ông mang theo sổ sách cùng một số thư tử quan trọng.
Tần Trung Nghĩa vào nhà bằng cửa sau.
Vừa gặp Đức Phúc,
ông lập tức cúi đầu.
Lão ra, việc ở huyện tháng này đều thuận lợi.
Thế nhưng lúc đó
không ai biết ngoài hàng tre
có một người vừa đi ngang qua.
Đó chính là Chu Tam Bảo.
Hắn đến tìm Văn Hảo uống rượu
nhưng vừa nghe hai chữ
Lão ra, hắn dừng chân.
Qua khe hàng rào, hắn thấy rõ
người đang cúi đầu trước Đức Phúc
chính là Tần Quản gia của Phúc Thịnh Đường.
Chu Tam Bảo từng nhiều lần mua hàng ở đó
nên tuyệt đối không thể nhận nhầm.
Hắn chết lặng.
Tần Quản gia, tại sao lại gọi
lão lương nghèo kia là Lão ra?
Tam Bảo nấp sau bụi tre hồi lâu.
Rồi hắn nghe thêm vài câu.
Kho phía đông đã nhập đủ hàng.
Ba cửa hiệu tháng này lời hơn tháng trước.
Khế đất cùng ngân phiếu
đều còn ở mật thất.
Mắt Chu Tam Bảo mở lớn.
Hắn lùi từng bước.
Trong đầu chỉ còn một ý nghĩ.
Nhà họ lương chưa từng nghèo.
Sáng sớm hôm sau, Chu Tam Bảo chạy thẳng đến nhà họ triệu.
Văn Hảo lúc ấy vừa thức dậy
sau một đêm uống rượu.
Tam Bảo kéo hắn vào phòng rồi đóng cửa.
Ta phát hiện một chuyện động trời.
Văn Hảo câu mày.
Chuyện gì?
Chu Tam Bảo ghé sát lại.
Nhà Minh Kha, hắn nốt nước bọt.
Có lẽ giàu hơn nhà ngươi gấp trăm lần.
Văn Hảo bật cười.
Ngươi còn chưa tỉnh rượu sao?
Tam Bảo nghiêm mặt.
Ta tận mắt thấy tần quản gia của Phúc Thịnh Đường
cuối đầu gọi cha hắn là Lão Gia.
Nghe vậy, nụ cười trên mặt
Văn Hảo từ từ biến mất.
Ngươi nói thật.
Chu Tam Bảo nheo mắt. Ta nghe rất rõ.
Văn Hảo, ngươi thử nghĩ xem.
Một người nghèo thật có quản gia của đại hiệu
đến báo sổ sách giữa đêm sao?
Văn Hảo ngồi im.
Trong đầu hắn hiện lên từng hình ảnh những năm qua.
Minh Kha mặc áo vải.
Minh Kha bán dao.
Lương Đức Phúc quốc đất.
Tô Ngọc Lan mang trứng ra chợ.
Rồi hắn lại nghĩ đến Phúc Thịnh Đường ở huyện.
Nếu tất cả đều là giả,
Vậy những năm qua hắn đã cười ai?
Hắn đã chế diễu một người giàu hơn mình rất nhiều sao?
Nhưng điều ấy không khiến Văn Hảo xấu hổ.
Nó lại khiến lòng ghen ghét trong hắn càng dữ dội.
Hắn nghiến rằng,
Nếu nhà hắn thật sự giàu,
Chú Tâm bảo hỏi, thì sao?
Văn Hảo siết chặt nắm tay.
Ta càng không thể để hắn hơn ta.
Còn ở nhà họ Lương,
Đức Phúc vẫn không biết bí mật đã bị người khác nhìn thấy.
Nhưng có lẽ,
Điều ấy cũng chẳng còn quan trọng.
Bởi cây đã lớn,
Thì sớm muộn cũng phải rời khỏi bóng dâm.
Minh Kha đã được cha mẹ che dấu gia sản gần 20 năm.
Điều họ cần dạy,
Con trai đã học được tất cả.
Sau đêm,
Chú Tâm bảo phát hiện bí mật nhà họ Lương.
Trong lòng chịu Văn Hảo
Như có một ngọn lửa âm ỉ cháy mãi không thôi.
Hắn vốn đã không ưa Minh Kha.
Nay lại biết,
Người mình từng khinh thường suốt bao năm
Là con trai của một gia đình giàu có bậc nhất huyện Vĩnh An.
Hắn càng cảm thấy khó chịu.
Điều khiến hắn đau nhất
Không phải nhà họ Lương có bạc,
Mà là Minh Kha có tất cả những thứ hắn muốn.
Học vấn,
Danh tiếng,
Và cả ánh mắt của Tống Uyển Nghi.
Càng nghĩ hắn càng tức,
Nhưng cũng sinh ra chán nạn.
Chính vì vậy, hắn lại lâm vào cảnh sa sút nặng hơn.
Sau những lần thua bạc trước đó,
Hắn không những không hối cãi,
Mà bắt đầu lúng sâu thêm.
Văn Hảo lại mắc nợ Bách Thắng Phường
Hơn trăm lượng bạc.
Ban đầu chủ song bạc còn nề mặt chịu đại phú
Nên cho khất.
Nhưng khi thấy Văn Hảo cứ vay thêm mà không trả,
Chúng bắt đầu cho người đến tận nhà.
Một buổi sáng,
Ba tên lực lưỡng xông vào sân nhà họ chịu.
Tên cầm đầu ném một tờ giấy xuống bàn.
Ba ngày.
Chịu đại phú tái mặt.
Ba ngày gì?
Ba ngày trả đủ cả vốn lẫn lãi 120 lượng.
Hà Kim Quế nghe con số ấy suýt ngã khỏi ghế.
120 lượng.
Bà quay sang Văn Hảo.
Con làm gì mà nợ nhiều thế?
Văn Hảo cúi mặt.
Tên đòi nợ cười lạnh.
Nếu ba ngày không trả thì lấy nhà.
Chịu đại phú đập bàn.
Nhà này là tổ nghiệp.
Tên kia nhún vài.
Vậy thì đem ruộng đến.
Nói xong cả đám người bỏ đi.
Trong sân chỉ còn lại sự im lặng nặng nề.
Chịu đại phú quay sang còn.
Ông dưa tay định đánh.
Nhưng nhìn thấy Văn Hảo cúi đầu.
Ông lại không nỡ.
Cuối cùng ông chỉ nghiến rằng.
Đây là lần cuối.
Hôm sau ông gọi người đến bán thêm 5 mẫu ruộng.
Trả nợ.
Nhưng cái gọi là lần cuối ấy chẳng bao lâu lại trở thành lần kế tiếp.
Văn Hảo vốn đã quen với việc cây chuyện rồi.
Cha mẹ đứng sau dọn dẹp.
Hắn không hiểu rằng mỗi lần cha mẹ cứu hắn khỏi hậu quả.
Chính là một lần lấy đi cơ hội để hắn biết sợ.
Rồi chưa đầy nửa năm.
Tất cả ruộng đã bán sạch.
Kim Quế lúc đầu còn giấu dân lãng.
Sau cùng giấy nợ chất đầy bàn.
Muốn giấu cũng chẳng còn cách.
Một tối.
Kim Quế ngồi trước sân nhìn kho thóc trống rỗng rồi bật khóc.
Ông à.
Nhà ta sao lại thành thế này.
Chịu đại phú không đáp.
Ông ngồi bất động rất lâu.
Bỗng ông nhớ đến câu mình từng nói
ngày nhà họ lương trở về.
Người có số nghèo thì đi đâu cũng nghèo.
Giờ nghĩ lại.
Lời ấy như một cái tát vào chính mặt ông.
Trong khi đó, bên kia
Minh Kha đang chuẩn bị lên phủ
thành dự kỳ khảo thí lớn hơn lần trước.
Tạ Tiên Sinh hết sức kỳ vọng.
Trước ngày lên đường, ông gọi Minh Kha đến.
Con có biết kỳ này quan trọng thế nào không?
Minh Kha thừa.
Con biết.
Tạ Tiên Sinh nói tiếp.
Nếu đỗ, con sẽ có cơ hội
bước ra khỏi huyện Vĩnh An.
Minh Kha cúi đầu.
Nhưng con không dám nghĩ quá xa.
Tạ Tiên Sinh hỏi.
Tại sao?
Minh Kha lại thừa. Đường xa đến đâu cũng phải đi từng bước.
Tạ Tiên Sinh bật cười.
Đúng là tính con.
Tin Minh Kha sắp dự thi
truyền đến tai Văn Hảo.
Nghe vậy, hắn càng cầm ghét.
Tối hôm đó, hắn gọi Chu Tam bảo đi quán uống rượu.
Hai người ngồi trong dân phòng nhỏ
phía sau tử lâu.
Văn Hảo nói. Nếu hắn đỗ nữa,
sau này ta còn mặt mũi nào ở lạc hạ.
Chu Tam bảo nhấp chén rượu.
Muốn hắn không đỗ thì có gì khó?
Văn Hảo nhìn lên. Ngươi có cách?
Tam bảo ghé sát lại.
Ngày mai hắn đi phủ thành.
Chúng ta chỉ cần giấu một món hàng cấm vào hành lý.
Đến trạm kiểm tra, hắn sẽ bị giữ.
Chỉ cần lỡ kì thi là đủ.
Văn Hảo thoáng do dự.
Nhưng sự ghen ghét nhanh chóng thắng lý trí.
Làm đi.
Chu Tam bảo chia tay.
Ba lượm.
Văn Hảo cao mẩy. Trước kia ngươi đâu lấy nhiều thế?
Tam bảo cười nhạt.
Trước kia nhà ngươi còn ruộng.
Bây giờ khác rồi.
Văn Hảo đỏ mặt.
Hai người bắt đầu cãi nhau.
Không ai biết phía ngoài cửa,
một tiểu nhị đang thu dọn bát đĩa đã nghe gần hết.
Tiểu nhị ấy tên Phúc Sinh.
Năm trước mẹ cậu từng được Minh Kha giúp thuốc khi đau nặng.
Phúc Sinh không dám đối đầu trực tiếp.
Cậu âm thầm chạy đi báo cho nhà dịch.
Sáng hôm sau,
khi Chu Tam bảo vừa chuẩn bị hành động,
quan sai đã xuất hiện.
Tam bảo bị bắt tại chỗ.
Sau khi điều tra, Văn Hảo cũng bị đưa
lên nhà môn tra hỏi.
Chuyện nhanh chóng lang khắp huyện.
Triệu Đại Phú nghe tin con bị bắt
thì như bị xét đánh.
Kim Quế khóc ngất. Hai người vội chạy đến công đường.
Quan huyện vốn đã biết
chuyện Văn Hảo nhiều lần gây dối.
Ông đập kinh đường mọc.
Triệu Văn Hảo, ngươi vì đố kỵ
mà 5 lần 7 lượt hại người.
Lần này còn định vu an bằng hàng cấm.
Ngươi có biết hậu quả không?
Văn Hảo quỳ dưới đất, mặt trắng bạch.
Lần đầu tiên trong đời hắn thực sự sợ.
Hắn nhìn sang cha mẹ.
Triệu Đại Phú ra đi
như thêm 10 tuổi, chỉ trong một ngày.
Kim Quế khóc không thành tiếng.
Đúng lúc ấy,
Minh Kha bước vào công đường.
Vì chuyện này mà chàng phải rời lại ngay đi dự thi.
Nhưng vẫn chưa bị trễ hẹn.
Do trước đó, Minh Kha định đi sớm hơn 10 ngày
để cho khỏe, cũng để chuẩn bị tốt hơn.
Nhưng không mai gặp chuyện,
nên đành đi muộn lại.
Văn Hảo nhìn chàng,
lập tức cúi đầu.
Hắn tưởng Minh Kha sẽ yêu cầu sự nặng.
Nhưng Minh Kha chỉ chắp tay với quan huyện.
Đại nhân, chuyện lần này chưa gây hậu quả.
Nếu có thể, xin đại nhân cho hắn
một cơ hội sửa đổi.
Cả công đường im lặng.
Ngay cả Văn Hảo cũng ngằng đầu nhìn.
Quan huyện hỏi, hắn muốn hại tiền đồ của ngươi.
Ngươi không hận sao?
Minh Kha đáp,
hận hay không là chuyện của lòng người.
Nhưng sự thế nào là chuyện của phép nước?
Tiểu sinh chỉ xin đại nhân xét hắn
chưa thực sự gây thành hậu quả.
Quan huyện suy nghĩ rồi quyết định
phạt Văn Hảo đánh roi, giam vài ngày
và buộc viết cam kết không tái phạm.
Chú Tâm bảo vì là kẻ chú mưu,
lại có nhiều tiền án cờ bạc gian trá
nên bị xử nặng hơn.
Tin ấy cũng đến tay Uyển Nghi.
Nàng vội gọi phu xe, lấy xe ngựa
chở nàng đến nhà môn.
Sau khi Minh Kha ra nhà môn,
nàng liền bước đến hỏi
Huynh thật sự không hận hắn sao?
Minh Kha nhìn dòng người qua lại trên phố.
Hắn sai thì hắn phải trả giá.
Nhưng nếu vì hắn làm ác
mà ta cũng xinh lòng ác,
vậy ta và hắn khác nhau ở đâu?
Uyển Nghi im lặng rất lâu,
rồi nàng khẽ nói, bây giờ ta mới hiểu
vì sao cha ta luôn nói nhìn người phải nhìn
lúc người ta bị xúc phạm.
Minh Kha cười, ta cũng chưa chắc
đã tốt như nàng nghĩ.
Uyển Nghi lắc đầu.
Người tốt không phải người chưa từng giận,
là người biết không để cơn giận dẫn mình đi sai đường.
Minh Kha nhìn nàng.
Lần đầu tiên,
hai người không còn nói chuyện như những người xa lạ.
Vài hôm sau,
ở thôn Lạc Hà, Triệu Gia đã bước đến
bờ vực cuối cùng.
Văn Hào được thả trở về, nhưng căn nhà
đã bị chủ nợ đến siết.
Ngày những người của Bách Thắng Phường dán giấy lên cổng,
Kim Quế đứng giữa sân gào khóc.
Đây là nhà của ta,
các người không được lấy.
Nhưng giấy nợ đã có chữ ký.
Triệu Đại Phú không thể chối.
Cuối cùng, cả gia đình chỉ còn
vài bộ quần áo, một số đồ dùng cũ.
Người từng sợ nhà họ lương sang
vai gạo, giờ chính mình không còn gạo
nấu cơm.
Những người bạn từng theo Văn Hào ăn uống đều biến mất.
Có người gặp hắn ngoài đường còn quay mặt tránh.
Đến lúc ấy,
Văn Hào mới hiểu.
Họ không kết giao với hắn,
họ kết giao với bạc của hắn.
Chiều đó,
hắn đi ra ngồi bên bờ sông Thanh Thủy.
Nhìn đôi bàn tay mềm nhẵn chưa từng làm việc
nặng của mình, hắn cười cay đắng.
Ta còn gì?
Không ai trả lời. Đúng lúc ấy,
từ đầu làng vang lên tiếng vó ngựa.
Một đoàn xe tiến vào Lạc Hà.
Trên xe treo cờ hiệu lớn.
Phúc thành đường. Dân làng ủa ra xem.
Tần Trung Nghĩa ngồi trên chiếc xe đầu tiên,
theo sau là mấy quản sự và người làm.
Họ dừng trước nhà họ lương.
Tần Trung Nghĩa xuống xe. Trước mặt
cả thôn ông cúi người thật sâu.
Lão ra. Phu nhân. Thiếu ra.
Không khí lập tức im bật.
Kim Quế đứng phía xa
như hóa đá.
Chiều Đại Phú cũng không tin vào tay mình.
Một người trong làng lắp bắp.
Láo. Láo ra.
Tần Trung Nghĩa quay sang mọi người.
Lương Láo ra vốn là chủ Phúc thịnh đường
ở huyện Vĩnh An.
Những năm qua người giao cửa hiệu cho ta quản lý,
còn mình trở về quê dưỡng giả.
Hiện Phúc thịnh đường đang phất lên rất nhanh.
Nên hôm nay ta đến báo tin cùng chúc mừng
thiếu ra chuẩn bị lên phủ dự thi.
Cả thôn như nổ tung.
Những người từng nói nhà họ Lương thất bại trở về
giờ không biết giấu mặt vào đâu.
Có người nhớ mình từng tránh Đức Phúc
vì sợ ông vai bạc.
Có người từng chê Ngọc Lan mặc áo cũ.
Có người còn từng cười Minh Kha bán giao.
Giờ tất cả đều im lặng.
Nhưng người kinh ngạc nhất lại là Minh Kha.
Chàng nhìn cha.
Cha. Đức Phúc thở dài đáp.
Đến lúc rồi.
Rồi ông ra hiệu cho quảng gia
cùng hộ tống đưa cả nhà lên huyện.
Sau nhiều giờ đoàn xe đi không ngừng nghỉ.
Cuối cùng khi trời vừa gần sáng
họ cũng đã đến nơi.
Lần đầu tiên Minh Kha bước vào
Phúc thịnh đường với thân phận thiếu chủ.
Chàng nhìn những kho hàng đầy trà
và dược liệu.
Nhìn từng giãy sổ sách.
Nhìn người làm kín cẩn chào cha mình.
Đức Phúc đưa chàng vào gian phòng phía sau.
Trên bàn là những khế đất,
ngân phiếu cùng sổ thu chi nhiều năm.
Ông hỏi, con có trách cha mẹ không?
Minh Kha im lặng.
Ngọc Lan đứng bên cạnh trong lòng thấp thỏm.
Một lúc lâu sau
Minh Kha mới nói, nếu nói không bất ngờ
thì là giả.
Đức Phúc gật đầu. Cha hiểu.
Minh Kha nhìn từng quyển sổ trên bàn
rồi chàng mỉm cười.
Nhưng con không trách.
Ngọc Lan hỏi, vì sao?
Minh Kha thưa, nếu từ nhỏ con biết
đây đều là của nhà mình,
có lẽ con chỉ biết trong nhà có bao nhiêu bạc.
Nhưng những năm qua cha mẹ cho con biết
một đồng bạc từ đâu mà có.
Đức Phúc đỏ mắt.
Minh Kha nói tiếp, cha mẹ không giúp con
bằng gia sản. Cha mẹ giúp con
học cách không cần dựa vào gia sản.
Trong phòng im lặng,
Ngọc Lan quay mặt lau nước mắt.
Đức Phúc đặt tay lên vai con.
Cha chỉ sợ một ngày mình chết đi để lại cho con
quá nhiều mà con lại không biết giữ.
Minh Kha thưa, cha để lại
cho con đủ rồi.
Những năm ở thôn Lạc Hà mới là thứ quý nhất.
Thế nhưng,
sau khi bí mật lộ ra,
cuộc sống nhà họ Lương không thay đổi ngay lập tức.
Họ lại quay trở về thôn
tiếp tục sống dàn dị.
Đức Phúc vẫn trồng rào. Ngọc Lan vẫn cho gà ăn.
Minh Kha vẫn tự gánh hành lý
đi thi. Điều ấy càng khiến
dân làng kính trọng.
Nhưng có một việc khiến tất cả bất ngờ hơn.
Khi biết Triệu Đại Phú bệnh nặng vì mất nhà,
Đức Phúc chủ động mang thuốc
và gạo sang.
Căn nhà tạm của Triệu ra nằm trong một góc cuối lãng.
Kim Quế vừa thấy ông liền đỏ mặt.
Bà không dám ngẩn lên.
Năm xưa chính bà từng nói sợ nhà họ
Lương mượn gạo. Giờ Đức Phúc lại
mang gạo đến cho bà. Kim Quế
bật khóc. Lương láo ra.
Ông đến cười chúng tôi sao?
Đức Phúc lắc đầu. Nếu muốn cười,
ta đã chẳng mang thuốc.
Kim Quế quỳ xuống. Ngày trước tôi nói
quá nhiều lời khó nghe. Tôi còn dạy
con mình coi thường Minh Kha.
Giờ nhà tôi thành thế này. Bà nghẹn lại.
Đúng là báo ứng.
Đức Phúc đỡ bà dậy.
Biết sai thì chưa muộn.
Bên kia Triệu Đại Phú nằm trên giường.
Mắt đỏ hoe. Ông nói
ta từng cười ông nghèo.
Giờ ta mới hiểu nghèo nhất không phải không có bạc
mà là trong nhà có bạc nhưng không biết
dạy con. Đức Phúc
ngồi xuống. Đại Phú
Ông và tôi đều làm cha. Chỉ khác
là ông sợ con chịu khổ. Còn tôi
sợ con không biết khổ.
Triệu Đại Phú nhắm mắt. Hai hàng nước mắt
chạy xuống. Sau đó
Đức Phúc không giúp Triệu ra bạc.
Ông chỉ nói ta có một khu vườn cây
mới. Định thuê thêm người trồng.
Nếu ông khỏe lại. Đến làm.
Bạc công có thể khá hơn.
Triệu Đại Phú nhìn ông. Ông không sợ
tôi không làm nổi sao? Đức Phúc
đáp. Làm rồi sẽ nổi.
Còn Văn Hảo. Đức Phúc cũng gọi đến.
Hắn đứng trước mặt ông. Đầu
cuối thấp. Đức Phúc nói
ta có thể cho ngơi một trăm lượng ngay hôm nay.
Văn Hảo ngẳng lên.
Nhưng ta không cho. Hắn
lại cuối đầu. Đức Phúc tiếp.
Ta chỉ cho ngơi một công việc ở kho hàng
ngoài huyện. Nếu ngơi cần.
Mỗi ngày khuân hàng. Kiểm số lượng.
Học sổ sách. Lương tháng giống
mọi người. Văn Hảo cắn môi.
Ông không sợ tôi trộm sao?
Đức Phúc đáp. Nếu ta chỉ nhìn
việc ngơi từng làm mà không cần giúp nữa.
Nhưng giúp người không phải giúp quá khứ.
Là giúp phần người còn có thể sửa
trong họ. Sau một lúc
lâu suy nghĩ. Cuối cùng Văn Hảo
cũng đồng ý. Rồi
Đức Phúc gửi thư thông báo cho quản gia
sắp xếp. Cho người lấy xe ngựa đưa
giúp Văn Hảo đi làm những ngày đầu.
Hôm sau. Ngày đầu tiên làm
việc. Văn Hảo phải khuân từng bao trả.
Đến trưa. Vai đau rát.
Hắn nhìn một người
phu già hơn 50 tuổi vẫn lặng lẽ
làm bên cạnh. Lần đầu tiên hắn hiểu.
10 lượng bạc mình từng ném xuống
bàn bạc. Có thể là bạc công cả tháng
của một người. Một vò rượu
hắn từng uống hết trong một đêm.
Có thể bằng bạc gạo của một gia đình nghèo trong
nhiều ngày. Tối ấy
hắn về. Hai bàn tay run đến mức không
cầm nổi đũa. Kim Quế nhìn
con. Vừa thương vừa muốn bảo nghị.
Nhưng Triệu Đại Phú ngăn lại.
Đừng. Kim Quế
quay sang. Con đau thế kia.
Triệu Đại Phú nói. Chính
vì trước kia bà không chịu nhìn nó đau.
Nên hôm nay cả nhà mới đau đến thế này.
Kim Quế đứng lặng. Từ đó
bà không nói nữa.
Một hôm. Văn Hảo tìm Minh Kha.
Hai người đứng bên bờ Thanh Thủy.
Nơi năm xưa từng chơi cùng nhau khi còn nhỏ.
Văn Hảo cúi đầu.
Ta nợ ngươi một lời. Minh Kha
nhìn hắn. Lời gì?
Văn Hảo cười buồn. Xin lỗi.
Ta từng cười ngươi nghèo. Sau đó
ta ghét ngươi học giỏi. Ghét
uyển nghi để ý ngươi. Ghét cả
việc ngươi sống tốt hơn ta.
Hắn xiết hai bàn tay chai sần. Bây giờ
mới hiểu. Ta không thật sự ghét
ngươi. Ta ghét việc đứng cạnh ngươi
ta nhìn thấy mình tệ đến mức nào.
Minh Kha im lặng.
Văn Hảo hỏi. Ngươi có tha thứ không?
Minh Kha đáp. Ta có
tha hay không không quan trọng bằng việc từ nay
ngươi sống thế nào. Biết sai
hôm nay vẫn hơn cả đời không biết.
Đó là lần đầu tiên hai người thật sự
nói chuyện như hai người trưởng thành.
Sau kỳ khảo thí
ở Phủ Thanh lần đó, Minh Kha đặt
kết quả rất tốt.
Còn ở nhà họ Tống, Tống chính Đức
nhiều lần nghe con gái thỉnh cầu
muốn gã cho Minh Kha nhà họ lương.
Vì thấy con thường xuyên
Vài ngày sau, ông quyết định
chính thức sang lương ra bàn chuyện hôn sự.
Ông nói với Đức Phúc
Đức Phúc cười. Ta chỉ mong
nó đừng làm người xấu.
Tống chính Đức cũng cười. Được vậy đã khó lắm rồi.
Sau một hồi bàn chuyện
rồi hai bên cũng định ngày cho hai trẻ.
Hôm Minh Kha và Uyển Nghi
thành thân, cả thôn lạc hà
náo nhiệt. Nhưng hôn lễ không
xa hoa như người ta tưởng.
Minh Kha xin cha giảm bớt tiệc rượu.
Số bạc còn lại dùng sửa căn nhà cũ
của Tạ Tiên Sinh thành một lớp học lớn.
Nghe con nói, Đức Phúc vô cùng
hài lòng. Qua ngày cưới
mọi người cũng bắt tay vào tu sửa lại căn nhà.
Từ đó, trẻ con
nhà nghèo được học miễn phí.
Tạ Tiên Sinh nhìn tấm biển
rất lâu. Ông hỏi Minh Kha,
sao con lại làm việc này?
Minh Kha đáp, ngày nhỏ nếu không có thầy
con cũng chỉ biết trồng rào.
Con được thầy mở đường. Giờ
con muốn mở lại một con đường cho người sau.
Tạ Tiên Sinh quay đi.
Ông sợ học trò nhìn thấy nước mắt.
Vài tháng sau,
Đức Phúc rào dần dần việc kinh doanh
cho Minh Kha cùng Uyển Nghi quản lý.
Nhưng Minh Kha xin cha đặt ra
gia quy. Con cháu nhà họ
Không được dựa vào gia nhân.
Không được coi thường người nghèo.
Không được lấy danh tiến của cải ở nhà để
khoe khoang. Người làm lâu năm
phải được đối đải tử tế.
Gặp năm mất mùa, Phúc Thịnh Đường phải mở kho
cứu tế cho dân.
Tin ấy được truyền ra ngoài.
Có người hỏi, lương thiếu da, nhà cậu đã
giàu như vậy, sao còn bắt con cháu chịu khổ?
Minh Kha đáp,
ta không muốn chúng chịu khổ.
Ta chỉ muốn khi Phúc đến, chúng biết Phúc
đáng quý thế nào.
Còn Văn Hảo, hắn không thể lấy lại
mối duyên với Uyển Nghi.
Cũng không thể lấy lại những năm tuổi trẻ đã mất.
Nhưng sau nhiều năm làm việc,
hắn dần trở thành một người khác.
Từ phu khuân hàng, hắn học được cách
kiểm kho.
Từ kiểm kho, hắn học ghi sổ.
Về sau, Minh Kha giao cho hắn
trong coi một kho nhỏ.
Văn Hảo không còn uống rượu, không còn đánh bạc.
Hắn dành dụng bạc giúp cha mẹ
mua lại một căn nhà tranh nhỏ trong thôn.
Ngày dọn vào,
Kim Quế đứng trước mái nhà đơn sơ mà khóc.
Không phải vì chê nghèo,
mà vì bà hiểu đây là căn nhà đầu tiên
do chính con trai mình lao động mà có.
Một buổi chiều cuối thu,
Đức Phúc và Ngọc Lan
ngồi dưới cây lê giả trong sân.
Minh Kha cùng Uyển Nghi đã có một đứa
con trai nhỏ. Đứa trẻ
chạy đến hỏi.
Ông nội, cha nói nhà mình rất giàu.
Nhà mình giàu từ bao giờ vậy?
Đức Phúc bật cười.
Ông chỉ về phía Minh Kha
đang đứng ngoài cổng giúp một ông lão
buộc lại chiếc xe trở cùi.
Không phải từ ngày có Phúc thịnh đường.
Đứa trẻ nghiêng đầu.
Vậy từ khi nào? Đức Phúc nói
từ ngày cha con còn nhỏ
có 12 đồng bạc mua sách mà vẫn
đem mua thuốc cho một bà láo.
Ngày ấy ta biết nhà họ lương đã có thứ
quý hơn bạc. Đứa trẻ
vẫn chưa hiểu. Ngọc Lan xoa
đầu cháu. Sau này con sẽ hiểu.
Còn ta tiên sinh năm ấy
đã rất già. Một lần ông ngồi
trước nghĩa học Lạc Hà, nhìn đám trẻ đọc sách
rồi nói. Người đời thường hỏi
phải để lại bao nhiêu ruộng cho con?
Bao nhiêu bạc cho cháu?
Nhưng của cái lớn nhất không nằm ở bạc vàng
mà để lại cho con một đôi tay không sợ lao động.
Một tấm lòng không khinh
người nghèo. Một cái đầu biết phân
phải trái. Và một da phong khiến nó
dù giàu vẫn nhớ mình từng từ đâu
bước lên. Phía xa
Văn Hào đang đưa cha mẹ đi ngang qua.
Hắn nghe thấy. Liền dừng lại
cuối đầu thật sâu với tạ tiên sinh.
Tạ tiên sinh nhìn hắn, mìm cười.
Bởi ông hiểu nhân quả không phải
chỉ để trừng phạt. Nhân quả còn để
con người tỉnh ngộ. Kẻ gieo
sai nếu biết dừng tay vẫn có thể
gieo lại hạt mới. Chỉ là những gì
đã mất sẽ nhắc họ cả đời rằng
có những bài học không thể mua bằng bạc.
Nhà họ triệu từng có bạc
mà mất phúc vì nuông triệu.
Nhà họ lương có bạc nhưng giấu của để
giữ đức. Một nhà nghĩ rằng cho
con mọi thứ là thương con.
Một nhà hiểu rằng thương con
đôi khi phải để con tự bước.
Sau cùng triệu gia mất một phần
gia sản nhưng tìm lại được người con.
Lương gia thì giữ được
cả gia sản lẫn ra phòng.
Minh Kha có được công danh,
tình duyên và một mái nhà hòa thuận.
Nguyễn Nghi trở thành người vợ hiền
cùng chồng chăm lo nghĩa học và
giúp người khó. Đức Phúc
cùng Ngọc Lan tuổi già được con cháu
phụng dưỡng trong Bình An.
Và rồi người trong thôn Lạc Hà
thường kể cho con cháu nghe một câu
Để vàng cho con, chưa chắc
giữ được vàng. Để đức cho con
dù tay trắng cũng có ngày dựng nghiệp.
Cha mẹ già nghèo không phải
vì muốn con chịu khổ
mà vì họ hiểu một điều sâu xa.
Con cái có thể thừa kế bạc vàng
của cha mẹ nhưng không thể thừa kế
bản lính nếu chưa từng tự mình
rèn luyện. Của cải có thể giúp
một người đi nhanh nhưng chỉ có đức hạnh
mới giúp người ấy đi xa.
Nhân quả trên đời cũng giống như
reo hạt xuống đất. Reo kiêu ngạo
sẽ gặt cô độc. Reo nuông
chiều có thể gặt ra yếu đuối.
Reo đố kỵ, sớm muộn
cũng tự chuốc lấy khổ đau.
Nhưng reo lương thiện, biết nhẫn
biết lao động, biết thương người
có thể phúc chưa đến ngày.
Xong khi đủ ngày đủ tháng
phúc nhất định sẽ tìm về đúng cửa.
Kính thưa cô chú, anh chị
xin chân thành cảm ơn quý vị đã luôn
đồng hành cùng kênh Tâm Thiện Ý trong suốt
thời gian qua, qua từng câu chuyện
nhân quả, từng lời kể sâu lắng.
Sự ủng hộ và thương mến
của cô chú anh chị chính là nguồn
động lực lớn lao để kênh tiếp tục
lan tỏa những nội dung thiện lành
reo hạt từ bi giữa cuộc đời.
Rất mong trong thời gian tới, quý vị
vẫn sẽ tiếp tục dõi theo, chia sẻ
và lan rộng những câu chuyện nhân quả đầy ý nghĩa này.
Biết đâu, một câu chuyện
nhỏ cũng có thể thắp lên ánh sáng
trong lòng ai đó, giúp họ khởi tâm thiện
lành, chuyển hóa cuộc sống.
Kênh Tâm Thiện Ý xin gửi
lời chúc chân thành đến cô chú
anh chị Hữu Duyên đang xem video.
Luôn luôn an vui,
khỏe mạnh, ngủ ngon rất
và gặp được nhiều điều tốt lành trong cuộc sống.
Nam Mô A Di Đà Phận