Lịch sử Trung Hoa qua các triều đại

Cổ Phong 古風
60 người theo dõi
1.2K Lượt xem video·18 thg 9, 2026
Văn minh 5000 năm Trung Hoa là một bản anh hùng ca vĩ đại và đầy biến động, nó có ảnh hưởng rất lớn đến thế giới.
Trong video ngày hôm nay, Cổ Phong 古風 sẽ đưa các bạn bước lên cỗ máy thời gian, tua nhanh qua toàn bộ những cột mốc chấn động nhất: từ quá trình thống nhất thiên hạ của Tần Thủy Hoàng, sự huy hoàng của vương triều Hán - Đường, những cuộc chiến tranh giành quyền lực đẫm máu thời Tam Quốc, nhà Minh, nhà Thanh.
Với lịch sử phong phú như thế qua các triều đại, Trung Hoa đã để lại 1 di sản văn hoá vô cùng đồ sộ cho nhân loại : văn minh 5000 năm
Chào mừng các bạn đã quay trở lại với kênh Ngẫm Sử Đông Tây.
Hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau đi một mạch từ cội nguồn sương mù của nền văn minh Trung Hoa
cho đến tận thế kỷ 21.
Không dài dòng hay vẽ vời rìm ra, bánh xe lịch sử bắt đầu lăng ngay bây giờ.
Theo những ghi chép xa xưa nhất, lịch sử Trung Hoa bắt đầu hình thành rõ nét từ thời nhà hạ
khi Đại Vũ trị thủy thành công.
Vũ truyền ngôi cho con là Khải, chính thức biến chế độ bộ lạc bầu chọn thủ lĩnh thành cha truyền con nối.
Nhà hạ cai trị vùng đồng bằng Trung Thổ hơn 400 năm,
cho đến khi hạ Kiệt, một bão chúa khét tiếng xuất hiện.
Bất mãn trước sự tàn ác của Kiệt, thành thang,
thủ lĩnh bộ lạc Thương đã khởi bình lật đổ nhà hạ, lập ra nhà Thương.
Nhà Thương để lại cho đời sau những mảnh giáp cốt văn,
ghi chép việc bói toán và kỹ thuật đúc độ đồng thau tuyệt mỹ.
Nhưng quy luật thịnh suy không chừa một ai.
Đến đời Trụ Vương, cơ độ nhà Thương sập đổ trong xa hoa và tàn bạo.
Chú Vũ Vương cơ phát, giấy binh phạt trụ.
Tại trận Mục Giả, đối diện với hàng vạn quân thương, Vũ Vương giỏng giạc tuyên bố
Trụ Vương tội ác tay trời, nay ta tuân mệnh trời mà tháo phạt.
Quân thương phản tráo đổi cờ, Trụ Vương đành chạy lên lọc đài tự thiêu.
Nhà Chú chính thức ra đời.
Nhà Chú thiết lập chế độ phân phong chư hầu,
chia đất cho công thần và tông thất để cùng bảo vệ thiên tử.
Vài trăm năm yên bình trôi qua, cho đến khi Chú Ú Vương
vì muốn làm vui lòng nạn bao tử mà đốt phong hỏa đài,
lừa gạ các chư hầu mang quần đến cứu giá.
Trò đùa tai hại này đã làm niềm tin sụp đổ.
Khi quân khuyển nhung thực sự tấn công,
không một chư hầu nào đem quân tới cứu.
Chú Ú Vương bị giết, nhà Chú phải dời đô về phía đông,
mở ra thời kỳ xuân thu chiến quốc đẫm máu và loạn lạc.
Trong hơn 500 năm, hàng trăm chư hầu không ngừng sâu xé thôn tính lẫn nhau,
cuối cùng chỉ còn lại 7 thế lực mạnh nhất được gọi là chiến quốc thất khùng.
Đây cũng là thời đại trăm nhà đua tiếng,
nơi khổng tử rong rũi khắp các nước chư hầu truyền bá đạo nho,
còn tôn vũ, cống hiến cho đời những bình pháp kiệt xuất.
Tại phía Tây, nước Tần nhờ thương ưỡng biến pháp
mà Vương lên trở thành cổ máy chiến tranh đáng sợ nhất.
Đến thời đại của doanh chính, nước Tần như hổ mọc thêm cánh.
Bằng chiến lược viễn giao, cận công,
doanh chính lần lượt dập tắt ngọn lửa chiến tranh của 6 nước còn lại.
Năm 221 trước công nguyên, nước Tần thống nhất thiên hạ.
Đứng trên đỉnh cao quyền lực chưa từng có,
doanh chính tự hào tuyên bố
Chấm là Thủy Hoàng đế.
Từ nay về sau, môi Hoàng đế sẽ truyền từ đời thứ hai,
thứ ba cho đến muôn đời không dứt.
Tần Thủy Hoàng áp dụng luật pháp vô cùng hà khắc,
đồng nhất chữ viết, xe cùng chung cỡ trục,
cân đò đồng đếm quy về một mối,
đồng thời huy động hàng triệu dân phu xây dựng vạn lý trường thành
và lăng mộ hoành tráng cho chính mình.
Thế nhưng, giấc mộng muôn đời của ông sập đổ chỉ sau 15 năm.
Thủy Hoàng chết đi, hồ hợi lên ngôi,
vắt kiệt sức dân, khiến thiên hạ đại loạn.
Trần Thắng, ngô quảng, phất cờ khởi nghĩa
dấy lên một câu hỏi làm chấn động lịch sử.
Khắp nơi nổi dậy hứng ứng,
nổi bật nhất trong thời loạn là Tây Sở Bá Vương Hạng Vũ
với sức mạnh vô song và Hán Vương Lưu Bang,
một người mưu mô, biết dùng người tài.
Hạng Vũ đập tan chủ lực quân tầng tại trận Cửu Lọc,
nhưng Lưu Bang lại nhanh chân tiến vào Hàm Dương trước.
Cuộc chiến Hán Sở tranh hùng nổ ra.
Tại trận quyết chiến cai hạ,
Hạng Vũ rơi vào vòng vây thập diện mai phục,
đêm nghe tiếng hát đất sở búng về,
biết vạn sự đã thành bọt nước,
liền tự xác bền bến Âu Giang.
Lưu Bang bước lên môi vị cao nhất,
lập ra Vương Triều nhà Hán.
Máu và lửa của thời Tân Sở đã khép lại,
nhưng chỗ cho một Vương Triều huy hoàng và thịnh vượng bật nhất
sẽ định hình toàn bộ văn hóa dân tộc Trung Hoa
trong hàng trăm năm tiếp theo.
Nơi những biến cố lớn mạnh từ thời Hán Vũ Đế
hay sự xoán ngôi chấn động của Vương Mãng
sẽ làm đảo lộn cả đất trời.
Tiếp nối Vương Triều nhà Hán do Lưu Bang dạy công tạo dựng,
sau những năm tháng nghỉ ngơ dưỡng sức dưới thời văn cảnh chi trị,
nhà Hán vương lên đỉnh cao quyền lực
dưới bàn tay của Hán Vũ Đế Lưu Triệt.
Nhận thấy hiểm hòa từ tộc hung nô ở phương Bắc,
Hán Vũ Đế quyết không chịu cảnh hòa thân cống nạp như các đời trước.
Ông cử hai danh tướng Vệ Thanh và Hoắc Khứ Bệnh
dẫn hàng vạn kỵ binh đánh sâu vào sa mạc,
đánh đuổi quân hung nô tàn tác.
Cùng lúc đó, Trương Khiên được phái đi sứ Tây Vực
chính thức mở ra con đường tơ lụa lường danh
nối liền phương Đông và phương Tây.
Tinh thần của thời đại này uy dụng đến mức
tướng quân Trần Thang sau này đã tuyên bố
Kẻ nào phạm vào đại hán ta,
dù xa xôi đến đâu cũng tất trù.
Tuy nhiên khi Vương Triệu dần đi vào suy thoái,
quyền lực rơi vào tay ngoại thích.
Năm thứ 9 sau Công Nguyên,
Vương Mãn đoạt ngôi nhà Hán, lập ra nhà Tân.
Ông ta đưa ra hàng loạt cải cách
đi ngược lại hoàn cảnh xã hội lúc bấy giờ,
động chạm đến lợi ích của giới quý tộc và địa chủ.
Thiên tài liên miên cộng với chính sách sai lầm
khiến lòng dân quá án hận,
khởi nghĩa nông dân nổ ra khắp nơi,
nổi bật nhất là quân Lục Lâm và Xích Mi.
Giữa thời loạn lạc, Lưu Tú,
một người mang dòng máu hoàng tộc nhà Hán đã nổi lên.
Tại trận công dương, Lưu Tú lấy ích địch nhiều,
đánh tan đại quân của Vương Mãn.
Vương Mãn bị giết, vương trường nhà Tân sập đổ nhanh chóng.
Lưu Tú lên ngôi hoàng đế,
xưng là Hán Quang Vũ Đế,
khôi phục lại gian sơn họ lưu,
dời đô về lạc dương,
sử gọi là thời Đông Hán.
Đông Hán duy trì sự hương thịnh được gần 200 năm
thì lại đi vào vết xe đổ của Tây Hán.
Các hoàng đế nối ngôi khi còn quá nhỏ,
khiến quyền lực bị sâu xé giữa Thái Hậu,
Ngoài Thích và Hoàng Quang.
Đỉnh điểm của sự thối nát là nạn hạng Hán,
đói kém mũa vầy khắp nơi.
Năm 184,
thủ lĩnh Thái Bình Đạo là Trương Giác hô vang khẩu hiệu
Trời xanh đã chết, trời vàng đương lập,
nằm ở Giáp Tý, thiên hạ Đại Cát.
Cuộc khởi nghĩa khăn vàng bùng nổ,
rung chuyển toàn bộ nền móng nhà Hán.
Triều Đình hốp hoảng,
vội vã trao quyền lực quân sự cho các châu quận địa phương
để tự dẹp loạn.
Khởi nghĩa khăn vàng tươi bị dập tắt,
nhưng nó đã tạo cơ hội cho các chư hậu cát cứ xây dựng quân đội riêng,
mở ra một thời kỳ đẫm máu bật nhất trong lịch sử,
thời kỳ Tàm Quốc.
Động trác mượn cớ vào kinh,
phế lập hoàng đế, thao túng Triều Chính.
Các chư hậu do viên thiệu đến đầu,
liên minh phạt động chác,
nhưng nhanh chóng tan rã vì mưu độ riêng.
Trong cuộc khổng chiến đó,
Tào Tháo nổi lên như một thế lực đáng gợm.
Đón hãng hiến đế về hứa xương,
Tào Tháo dùng nước cờ,
hiệp thiên tử dĩ lệnh chư hậu,
để danh chính môn thuận,
thu phục các lộ quân Việt.
Tại trận Quang độ,
Tào Tháo đánh bại đại quân hùng hậu của viên thiệu,
thống nhất toàn bộ miền Bắc.
Mang khao khát thống nhất thiên hạ,
Tào Tháo dẫn hàng chục vạn đại quân xuôi nam.
Trước sức ép khổng lồ,
Tôn Quyền chém đứt góc bàn tiệt và nói,
kẻ nào còn dám nói đến chuyện hàng tàu,
kết cục sẽ như chiếc bàn này.
Tôn Quyền liên minh cùng Lưu Bị,
giao cho Chu Du làm đô đốc.
Nhờ gió đông và hỏa công,
liên quân Tôn Lưu thiêu rụi chiến thuyền Tào Tháo
tại trận Xích Bích.
Tào Tháo đại bại, rút về phương Bắc,
Thế Trần, Vạt, Nguyễn, Thục, Ngô chính thức hình thành.
Ba nước không ngừng chinh phạt lẫn nhau hàng chục năm,
nhưng không ai giành được thắng lợi quyết định.
Tại nước Nguyễn,
quyền lực dần rơi vào tay gia tộc Tư Mã.
Tư Mã Ý,
người đã kiên nhẫn, ẩn nhẫn,
chịu đựng suốt mấy đời vua Nguyễn,
cuối cùng phát động binh biến cao bình lăng.
Trước khi hạ lệnh,
Tư Mã Ý,
tà vung kiếm chỉ một lần,
nhưng đã mại kiếm mười mấy năm.
Cháu nội của ông là Tư Mã Viêm,
sau đó cướp ngôi nhà Nguyễn,
lập ra nhà Tấn,
đem quân tiêu diệt nước Ngô,
thống nhất Trung Hoa vào năm 280.
Nhưng nhà Tây Tấn thống nhất chưa được bao lâu,
thì nội bộ hoàng tộc chém giết lẫn nhau,
tranh giành quyền lực trong loạn Bác Vương,
vắt kiệt sức mạnh quốc gia.
Tận dụng cơ hội,
các bộ tộc thiểu số phương Bắc tràn xuống Trung Nguyên,
mở ra thảm kịch Ngũ Hồ loạn Hoa.
Triều đình nhà Tấn hoảng loạn,
bỏ chạy xuống miền Nam,
lập ra nhà Đồng Tấn.
Từ đây, lịch sử Trung Hoa bước vào thời kỳ
Nam-Bắc triều chia cắt,
kéo dài gần 300 năm.
Phương Bắc là sự thay thế liên tục
của các vương triều do người Du Một lập nên,
nổi bật nhất là Bắc Nguy của người Tiên Ti.
Phương Nam là các vương triều Tống, Tề, Lương, Trần,
nối tiếp nhau, thay thế Đồng Tấn.
Phải đến năm 581,
Dương Kiên, một quyền thần của Bác Chu
ở phương Bắc đoạt ngôi, lập ra nhà Tùy.
Chỉ 8 năm sau, đại quân nhà Tùy vượt sông Trường Giang,
tiêu diệt nhà Trần ở phương Nam,
một lần nữa thu non sông về một mối.
Tùy văn đế Dương Kiên chăm lo trị quốc,
tạo nên một quốc gia giàu có,
kho tàn đầy áp lúa gạo.
Thế nhưng con trai ông là Tùy giãn đế Dương Quảng,
lên môi lại tàn bão và xa hoa độ lượng.
Dương Quảng huy động hàng triệu dân đinh
đào kênh Đại Vận Hà nối liện Bắc Nam,
lại ba lần mang quân chinh phạt cao câu ly,
thất bại thảm hại.
Dân chúng lầm thang, sát chết đầy đường,
bình biến nổ ra khắp nơi.
Đường quốc công Lý Uyên giấy binh từ Thái Nguyên
tiến vào Trường An, báo hiệu sự kết thúc của nhà Tùy.
Chính trên đống trò tàn của vương triều nhà Tùy ngắn ngũi,
một trong những triều đại rực rỡ,
thịnh vượng và cởi mở nhất trong lịch sử Trung Hoa
chuẩn bị trốn dậy.
Năm 618, Lý Uyên ép Tùy cung đế Nhường Ngôi,
chính thức lập trai nhà đường, định đô ở Trường An.
Mặc dù Lý Uyên là hoàng đế khai quốc,
nhưng người có công lao lớn nhất trong việc đánh đồng dẹp bắt,
bình định các chư hầu,
lại là người con trai thứ, Lý Thế Dân.
Công cao lấn chủ,
Lý Thế Dân trở thành cái gai trong mắt Thái tử Lý Kiến Thành.
Mâu thuẫn ngày càng gây gắt,
đỉnh điểm là sự biến huyền Vũ Môn năm 626.
Lý Thế Dân phục kết giết chết Thái tử Kiến Thành,
cùng em trai là Tệ Vương Nguyên Cát,
sau đó ép cha Nhường Ngôi.
Đứng trước bá quàng vang vỏ, Lý Thế Dân giỏng giạc nói,
Việc hôm nay là vạn mất đắc dĩ,
từ nay về sau ta sẽ dùng đức để trị thiên hạ.
Lý Thế Dân lên ngồi, tức đường Thái Tông.
Ông khép lại những đẫm máu của việc tranh giành quyền lực,
mở ra thời kỳ trinh quán chi trị rực rỡ.
Thái Tông biết lắng nghe lời can gián,
thường nói với các đại thần,
vua như thuyền, dân như nước,
nước có thể chở thuyền, cũng có thể lật thuyền.
Nhờ chính sách khoan sức dân, trọng dụng nhân tài,
nhà đường vương lên trở thành đế quốc
hùng mạnh bậc nhất thế giới thời bấy giờ,
vạn quốc lai triều.
Thế nhưng, lịch sử nhà đường không chỉ ghi dấu ấn
bởi những đấn nam nhi.
Sau khi đường Thái Tông băng hà,
người con trai đường Cao Tông, Lý Trị lên nối ngôi
đã đưa một phi tần của vua cha là Võ Tắc Thiên về cung.
Từ một tài nhân thấp kém,
bằng sự thông minh và thủ đoạn chính trị tàn nhẫn,
Võ Mỹ Nương từng bước phế hoàng hậu,
nắm giữ quyền lực rồi đăng cơ xưng đế,
đổi quốc hiệu thành Chu.
Bà trở thành nữ hoàng đế duy nhất trong lịch sử Trung Hoa.
Mặc cho những tranh cãi về sự tàn nhẫn
trong việc cai trị và giết hại tông thất nhà đường,
Võ Tắc Thiên vẫn duy trì được một đế chế vững mạnh,
mở rộng khoa cử, trọng dụng nhân tài.
Trước khi qua đời, bà để lại di chiếu,
trả lại ngôi vị cho con trai là đường Trung Tông,
khôi phục quốc hiệu đại đường
và lập một tấm bia vô tử trước làng mộ với hàm ý.
Công tội của ta để cho người đời sau phán xét.
Nhà đường tiếp tục hưng thịnh và đạt đến đỉnh cao huy hoàng
dưới thời đường Huyền Tông, Lý Lòng Cơ
với thời kỳ khai nguyên thịnh thế.
Tuy nhiên, ở nửa sao triệu đại,
Huyền Tông đắm chìm trong tựu sắc,
sủng ái Dương Quý Phi và bỏ bê triệu chính.
Chính sự lơ là này đã tạo điều kiện
cho tiết độ sứ An Lọc Sơn
và sử tư minh Giấy Bình Tạo Phản.
Lịch sử gọi là Loạn An Sử.
Quân phản loạn công phá Trường An,
đường Huyền Tông phải tháo chạy vào thục.
Tại Mã Mùi Pha,
binh lính phẫn nộ bức tử Dương Quý Phi.
Cuộc nổi loạn kéo dài 8 năm
đã tàn phá tan hoang nền tảng kinh tế
và quân sự của nhà đường.
Chiều đại này thòi thóp thêm hơn 1 thế kỷ
trong nạn hoạn quan lộng quyền
và phiên trấn các cứ,
cho đến khi cuộc khởi nghĩa Hoàng Sao nổ ra.
Năm 907,
Chú Ôn ép đường Ai Đế nhường ngôi,
nhà đường chính thức diệt vong.
Sự sập đổ của nhà đường mở ra
thời kỳ Ngũ Đại Thập Quốc
kéo dài hơn nửa thế kỷ.
Trung Nguyên liên tục bị dày xéo
với các cuộc chiến tranh dành quyền lực ngắn ngũi.
5 chiều đại nối tiếp nhau thay thế ở phương Bắc
và 10 vương quốc các cứ ở phương Nam.
Bình đạo loạn lạc chỉ thực sự khép lại
khi Triệu Khuôn Dẫn,
một tướng lĩnh của nhà Hậu Chu,
được binh sĩ khoát hoàng bào lên người
tại Trần Kiều, tôn làm hoàng đế.
Năm 960,
Triệu Khuôn Dẫn lập ra nhà Tống,
tức Tống Thái Tổ.
Để tránh vết xe đổ của các chiều đại trước,
ông tổ chức một buổi tiệc rượu,
khuyên các tướng lĩnh thân tính
giao lại binh quyền về quê dưỡng lão.
Sự kiện Bôi Tử Thích Binh Quyền
đã giúp nhà Tống chấm dứt nạn phiên trấn,
thu quyền lực quân sự
về tay Trung ương.
Khi đem quân đi đánh diệt Nam Đường
để thống nhất phương Nam,
trước lời cầu sinh của sứ giả Nam Đường,
Tống Thái Tổ lạnh luồng đáp
Thiên hạ rộng lớn,
dương của ta há để người khác nấy ngủ.
Nhà Tống tuy kinh tế
và văn hóa vô cùng phồn vinh
nhưng sức mạnh quân sự lại yếu kém
do chính sách trọng văn khinh võ.
Ở phương Bắc,
nhà Tống liên tục bị các thế lực du mục như
Liêu, Hạ và sau này là Kim
đe dọa, ép phải nợp
cống nạp để đội lấy hòa bình.
Năm 1127,
quân Kim ập xuống cướp phá Biển Kinh,
bắt sống cả Tống Khâm Tông
và Thái Thượng Hoàng Tống Huy Tông
mang về phương Bắc.
Sự kiện tỉnh Khang Chi Sĩ này
đánh dấu sự diệt vong của Bắc Tống.
Khang Vương Triệu Cấu
chạy xuống phía Nam, lập ra nhà Nam Tống.
Trong thời kỳ bi phẫn này,
giành tướng Nhạc Phi nổi lên
như một biểu tượng của lòng trung quân ái quốc
liên tục đánh thắng quân Kim.
Thế nhưng,
giữa lúc tiều đình hẹn nhát muốn cầu hòa,
Nhạc Phi bị gian thần tần cối
ngụy tạo bằng chứng, hãm hại
bằng tội danh Mạc Tu Hữu,
không cần có.
Cái chết oan khuất của Nhạc Phi
khiến việc khôi phục Trung Nguyên
vĩnh viễn là giấc mộng gian dở.
Trong khi Nam Tống
và Kim còn đang giàn co,
ở phía xa trên thả nguyên Mông Cổ,
Thiết Mộc Chân đã thống nhất các bậu lạc
và được tôn là Thành Các Tư Hãng.
Vó ngựa quân Mông Cổ
như cần lóc càng quét khắp Á Âu,
tiêu diệt cả Tây Hạ lẫn Kim.
Cháu nội của ông là Hốp Tất Liệt
Xương Đế, lập ra nhà Nguyên
và dồn toàn lực đánh xuống Nam Tống.
Năm 1279,
tại trận hải chiến nhai sơn khốc liệt,
quân Nam Tống đại bại.
Thưa tướng Lục Tú Phu
ôm vị hoàng đế 8 tuổi Triệu Bính
nhảy xuống biển Từ Vẫn.
Hàng chục vạn quân dân Nam Tống
cũng gieo mình xuống biển Tuẩn Tiết.
Nhà Tống chính thức diệt vong.
Lịch sử Trung Quốc lần đầu tiên
bị cai trị hoàn toàn
bởi một dân tộc thiểu số phương Bắc.
Tể tướng Văn Thiên Tường
bị quân Nguyên bắt giáp mặt Hốp Tất Liệt
nhưng kiên quyết không hàn
để lại câu thơ lưu dân thiên cổ.
Nhân sinh tự cổ
thùy vô tử
lưu thủ đan tâm
chiếu hãng thanh.
Đời người tự cổ ai không chết
để lại lòng son chiếu sự sanh.
Vương Triều nhà Nguyên
mang sức mạnh quân sự bắt chiến bắt thắng
nhưng lại áp dụng các chính sách
phân biệt chúng tộc tàn nhẫn.
Chỉ có người thành bốn đẳng cấp
và bóc lột thậm tệ người Hán
ở tầng lớp dưới cùng.
Sự thống trị bằng bạo lực
không thể duy trì được lâu dài
khi lòng dân sụp sôi cam phẫn.
Giữa cảnh thiên tai, dịch bệnh
và đói kém bủ vây
một người nông dân xuất thân
từng phải đi làm hòa thượng ăn mầy
sẽ đứng lên tụ tập hàng vạn quân chúng
lật đổ ách thống trị của người Mông Cổ
thiết lập lại trật tự của người Hán.
Giữa lúc thiên tai hoành hành
và sự cai trị hà khắc
của nhà Nguyên
đẩy người Hán vào bước đường cùng
cuộc khởi nghĩa Khang Đỏ bùng nổ.
Chùa Nguyên Chương
từ một kẻ bần nông phải đi làm
sư mô sinh ăn để sống qua ngày
đã gia nhập nghĩa quân và bộc lộ
tài năng lãnh đạo Thiên Bẩm.
Ông lần lượt đánh bại các thế lực
các cứ lớn, trong đó có trận
thủy chiến Hồ Phạm Dương, Trấn Động
tiêu diệt đại quân cường đực
Trần Hữu Lượng.
Năm 1368, chùa Nguyên Chương
xưng đế tại Nam Kinh
lập ra vương triệu nhà Minh
tức Minh Thái Tổ.
Lập tức, ông phái đại quân
bắt phạt, giỏng giạc truyền hịch
xua đuổi Thác Đác, khôi phục Trung Hoa.
Quân Minh tiến vào Đại Đô
hoàng đế nhà Nguyên phải hốt
hoảng tháo chạy về Thảo Nguyên phương Bắc.
Ách thống trị của người Mông Cổ
tại Trung Nguyên chấm dứt.
Minh Thái Tổ cai trị bằng bàn tay sát
trừng trị tham nhũng cực kỳ tàn khốc
và tiến hành nhiều cuộc thanh trừng
đẫm máu nhằm dọn đường cho con cháu.
Khi ông băng hà
người báu được truyền lại cho người cháu nội
là Chu Doãn Văn
tức Kiến Văn Đế.
Lo sợ thế lực của các phiên vương
là chú ruột mình quá lớn.
Kiến Văn Đế ra lệnh bãi bỏ phiên vương.
Tức giận và cảm thấy bị đe dọa
Yên Vương Chu Lệ ở Bắc Bình
đã phất cờ khởi binh.
Lấy cớ, ta làm việc này
là để thanh trừng giang thần bên cạnh hoàng đế.
Cuộc nội chiến
tỉnh Nang chi dịch kéo dài 4 năm
kết thúc bằng việc quân Yên
tiến vào Nam Kinh.
Hoàng cung chìm trong biển lửa
và Kiến Văn Đế mất tích bí ẩn.
Chu Lệ bước lên ngay vàng
trở thành Minh Thành Tổ
hay còn gọi là Hoàng đế Vĩnh Lạc.
Minh Thành Tổ
là một vị vua hùng tài, đại lược.
Nhận thấy Nam Kinh không thể cản quốc
quân Mông Cổ từ phương Bắc
ông quyết định về đô về Bắc Kinh
và cho xây dựng tử Cấm Thành
vô cùng tráng lệ.
Cũng dưới thời Vĩnh Lạc
nhà Minh thể hiện uy danh hàng hải
vô tuyền khoáng hậu
khi phái Hoàng quan Trịnh Hòa
chỉ huy hạm đội khổng lồ
với hàng vạn thủy thủ
thực hiện bảy chuyến Tây Dương.
Hạm đội của nhà Minh đi qua Đông Nam Á,
Ấn Độ Dương, thậm chí vương tế tận
bờ đông Châu Phi
thu thập vô số kỳ trân dị bão
và khiến hàng chục quốc gia
phải cúi đầu triều cống.
Tuy nhiên sự thịnh vượng không kéo dài mãi.
Đến thời Minh Anh Tông
Hoàng đế nghe lời xuối dục
của Hoàng quan Vương Chấn
tự mình dẫn 15 vạn đại quân
đi đánh tộc Ngoá Lạc ở phương Bắc.
Kết quả tại Thổ Mộc Bảo
quân Minh bị thảm sát
bản thân Minh Anh Tông bị bắt sống.
Tinh dữ truyền về Bắc Kinh
khiến triều đình hoán loạn.
Giữa lúc quân thần rục trịch
đòi giời đô về Nam
binh bộ thị làng Vưu Khiêm đứng ra gặn giọng
Kẻ nào sướng nghị giời đô
đáng chém
Giang Sơn là trọng
quân Vương là khinh
Vưu Khiêm phò tá em trai của Anh Tông lên ngôi
để ổn định lòng dân
sau đó lãnh đạo quân dân tử thủ
đánh bật quân Ngoá Lạc
cứu vãn nhà Minh khỏi nguy cơ sụp đổ.
Trải qua hơn 200 năm
vương trùi nhà Minh bước vào
giai đoạn hoàng hôn.
Những hoàng đế cúi trường Minh
nếu không phải là kẻ bỏ bê trừ chính
hàng chục năm không thượng triều như
Minh Thần Tông thì cũng đam mê
làm mọc như Minh Hy Tông
quyền lực chơi vào tay bè lũ hoạn quang
đỉnh điểm là nguy trung hiền
chuyên quyền độc đoán sát hại trung lương
Trong khi đó ở phương Bắc
thủ lĩnh tộc Nữ Chân
là nổ nhĩ cáp xích
đã thống nhất các bộ lạc lập ra nhà hậu kim
và liên tục xua quân đánh phá
Ở bên trong nạn đói
bùng phát khiến nông dân nổi dậy
mạnh nhất là lực lượng của Lý Tự Thành
Năm 1644
quân của Lý Tự Thành
phá vỡ cổng thành Bắc Kinh
Hoàng đế cuối cùng của nhà Minh là Sùng Trinh
sau khi tự tay đâm chết công chúa
và ép hoàng hậu tự mẩn
đã đi lên mê sơn
treo cổ tự tử
Trước khi chết ông để lại dòng huyết thư
trên vạt áo
Trẩm tự làm mất thiên hạ
không mặc mũi nào nhìn thấy tổ tông
xin giặc hãy phanh thay Trẩm
đừng làm hại một người dân nào
Nhà Minh chính thức diệt vong
Lý Tự Thành chiếm được Bắc Kinh
nhưng lại dùng túng cho thuộc hạ cướp bóc
thậm chí cướp cả ái thiếp
trần viên viên của tấn quân Ngô Tàm Quế
người đang nắm giữ trọng binh
trấn giữ Sơn Hải Quang
Phẫn nộ tột cùng
Ngô Tàm Quế gầm lên
Đại trưởng Phu không bảo vệ được nữ nhân của mình
mặc mũi nào đứng trong trời đất
Đứng trước lựa chọn lịch sử
Ngô Tàm Quế quyết định
mở toan cánh cửa Sơn Hải Quang
dẫn đại quân Mãng Châu
do Đa Nhĩ Cổm chỉ huy
trang vào Trung Nguyên
Lực lượng Mãng Châu nhanh chóng đánh bật Lý Tự Thành
chiếm lấy Bắc Kinh
xưng đế và đổi quốc hiệu thành Thanh
Để bắt người Hán hoàn toàn khuất phục
Nhà Thanh ban hành lệnh
cạo đầu thắt biếm vô cùng tàn khốc
với truyền bố
Để tóc thì mất đầu
Giữ đầu thì cạo tóc
Máu đã chảy thành sông trong những cuộc thảm sát
tại Gia Định, Dương Châu
khi người Hán kháng cử lại đạo luật này
Bất chấp khởi đầu đẫm máu
Vương trường Nhà Thanh dần đi vào ổn định
và đạt đến đỉnh cao rực rỡ nhất
trong thời kỳ Khang-ung-càng
kéo dài hơn một thế kỷ
Khang-hi-đế
người lên môi khi mới 8 tuổi
đã dùng mưu trí trừ khử quyền thần
ngào bái
sau đó vùng kiếm dẹp yên loạn tam phiên
dọn ngù tam quế cầm đầu
lại đưa quân thu phục Đài Loan
Đứng trước bá quàng văn võ
Khang-hi giỏng giạc
Gián sơn đại thanh ta
Một tất đất cũng không thể nhường
Con trai ông
Ung-chính-đế
Nổi tiếng là một vị vua cần mẫn bật nhất
Thức khuya dậy sớm phê duyệt tấu chương
Trừng trị nạn tham nhũng thẳng tay
Không nể nàng hoàng thần quốc thức
Đến thời Càng-long-đế
Lãnh thổ Nhà Thanh được mở rộng
đến mức tối đa
Thông qua thập toàn võ công
Kinh tế phùng vinh tột đỉnh
Thế nhưng, đằng sau lớp võ hào nhoán ấy
Càng-long lại bế quang tỏa cảng
Cấm giao thường với phương Tây
Dung túng cho đại tham quan hòa thân
Vờ vét của cải
Gieo mầm móng cho sự suy tàn sau này
Bước sang thế kỷ 19
Các đế quốc phương Tây
Với súng ống và tàu thép
Đã gõ cửa phương Đông
Để cân bằng cán cân thương mại
Đế quốc Anh lén lút tuồn thuốc viện vào Trung Hoa
Bòn trúc hàng triệu lạng bạc trắng
Và làm suy nhược cả một thế hệ
Người Trung Quốc
Nhận thấy thảm họa
Làm tắt tự dân tấu lên đảo quang đế
Nếu không trừ tận gốc thuốc viện
Vài chục năm nữa
Trung Hoa sẽ không còn quân đội để đánh giặc
Không còn bạc trắng để chi tiêu
Được ủy quyền
Làm tắt tự đến Quảng Châu
Tịch thu và thiêu hủy hàng vạn rương thuốc viện
Tại Hổ Mồn
Viện cớ bảo vệ tự do thương mại
Hạm đội Anh nã pháo tấn công
Mở ra cuộc chiến tranh nhà phiến lần thứ nhất
Vào năm 1840
Cùng tên
Và những chiếc thuyền gỗ của quân Thanh
Không thể chống lại sức mạnh pháo hạm phương Tây
Nhà Thanh đại bại
Phải ký hiệp ước Nam Kinh tủi nhục
Cắt nhượng Hồng Kông
Và bồi thường chiến phí
Cửa biển bị xé toạt
Trung Hoa dần chìm vào thân phận nửa thuộc địa
Nửa phòng kiến
Ở bên trong
Cuộc khởi nghĩa Thái Bình Thiên Quốc
Do Hồng Tú Toàn lãnh đạo bùng nổ
Quét qua một nửa đất nước
Và tàn phá tan hoang miền Nam
Trong hơn 10 năm
Trước khi bị tăng quốc phiền dập tắt
Giữa bối cảnh thù trong giặc ngoài
Từ hi Thái Hậu
Thâu tấm quyền lực qua cuộc đảo chính tân dậu
Buôn rèm nhiếp chính
Thao túng triệu định Đại Thanh suốt nửa thế kỷ
Phong trào dương vụ
Học hỏi kỹ thuật phương Tây
Được phát động nhằm tự cường
Nhưng đã hoàn toàn phá sản
Sau thất bại kinh hoàng trước Nhật Bản
Trong chiến tranh Giáp Nỏ
Năm 1894
Thay vì dồn sức
Cứu vãn quốc gia
Giới cầm quyền thối nát dưới trứng tự hy
Chỉ ôm khư khư quyền lực bằng tư tưởng
Chỉ cần hoàng gia được an nguyên
Các đất bội thường
Cũng đành chịu
Khi những hiệp ước bất bình đẳng
Liên tục được ký kết
Khi liên quân tám nước tràn vào cướp phá từ cấm thành
Người dân Trung Hoa hiểu rằng
Vương triều mãn thanh
Vĩnh viễn không thể cứu chữa được nữa
CẢM ƠN CÁC BẠN ĐÃ THEO DÕI KÊNH
