Sau Nepal Tới Lượt TQ: Toàn quốc Núi Lở, Đập Vỡ, Thành Phố Chìm Trong Nước, Hàng Ngàn Người Mất Tích

Sau Nepal tới lực Trung Quốc, toàn quốc núi lở đập vỡ thành phố chìm trong nước hàng ngàn người mất tích. Sau trận bùng lũ đá khủng khiếp ở Nepal, giờ đây các thiên tài như gây ra sụp núi, vỡ đập, ngập lục do mưa lớn đang quay sang tấn công dồn dập Trung Quốc, gây ra chuỗi thảm họa điên trội nhất lịch sử của nước này suốt 100 năm qua. Ngọc Vân xin kính chào tất cả quý vị khán giả đang theo dõi chương trình Trên Cung Trời Mới. Kính chúc quý vị cùng người thân có một ngày nhiều niềm vui. Vừa rồi là phần điểm tin, sau đây sẽ là phần nội dung chi tiết. Kính mời quý vị cùng theo dõi. Quý vị và các bạn thân mến, hôm nay Ngọc Vy sẽ cùng với quý vị đi vào một thảm họa mà truyền thông nhà nước Trung Quốc chỉ dám nhắc đến nửa vời, trong khi thực tế thì ngoài hiện trường lại là một bức tranh hoàn toàn khác. Rạng sáng ngày 5 tháng 9, vào khoảng 4 giờ, một trận lở đập đã ập xuống thị trấn Cao Bình, huyện Toài Xuyên, thành phố Các Bình, tỉnh Giang Tây. Chính quyền địa phương thông báo có 12 căn nhà bị hư hại, 3 người được cứu, trong đó một người đã tử vong, còn 11 người khác vẫn đang mất tích. Nhưng quý vị biết đấy, với chính quyền Bắc Kinh, vốn có tiền sử là luôn che giấu thông tin, con số tử vong và mất tích chính thức này vẫn cần được kiểm chứng thêm. Từ ngày 3 đến ngày 4 tháng 9, khu vực Trung và Nam tỉnh Giang Tây hứng chịu mưa lớn đến cực lớn, có nơi mưa phá kỷ lục. Sau những trận mưa xối xã, nhiều tuyến đường tại huyện Toài Xuyên bị sạt lỡ, giao thông tê liệt. Điện bị cắt, nhiều cột thông tin liên lạc và các quan bị hư hỏng. Nhiều khu vực của thành phố Các An đã chìm trong lũ, video ghi lại cảnh nước lũ tràn qua huyện Toài Xuyên sau mưa lớn. Một số người dân địa phương nói đây là trận lục tồi tệ nhất họ từng chứng kiến trong cả trăm năm qua. Một cư dân nắm rõ tình hình cho biết, cả một mãn núi cùng khu vực xung quanh đã sụp xuống, tình hình cực kỳ nghiêm trọng. Rất nhiều căn nhà đã biến mất, hoa màu gần đến vụ thu hoạch thì bị phá hủy hoàn toàn. Người này nói mưa cứ rơi không ngớt, còn nước xả từ hồ chứa thượng nguồn khiến cho tình hình thêm trầm trọng. Khoảng 4 giờ sáng ngày 5 tháng 9, một cây cầu tại huyện Toài Xuyên bị dòng lũ đánh sập, chỉ còn trơ lại phần trụ. Một số cư dân mạng gọi đây là một ví dụ khác của công trình chất lượng kém, một dự án đổ hủ, tức là xây ẩu, rút ruột. Trạm Thủy Văn Cát An trên sông Cám Giang đã vượt mức cảnh báo vào đoạn sáng ngày 4 tháng 9 khi một hồ chứa thượng nguồn tăng lưu lượng xã với mức xã khoảng 9.200 mét khối mỗi giây. Việc xả nước hồ chứa cộng với mưa lớn liên tục và nước từ thượng nguồn đổ về đã khiến áp lực phòng lũ ở Hạ Lưu và Trung Lua sông Cám Giang tăng vọt. Khu vực này bao gồm có Cát An, Cám Châu và Nam Xương, các vụn trụng đối mặt nguy cơ ngập lục cực cao. Trung tâm Giám sát Thủy Văn tỉnh Giang Tây đã nâng mức cảnh báo lũ lên mức cam vào ngày 5 tháng 9. Dự báo cho thấy mực nước sông tại khu vực trung tâm thành phố Cát An có thể dần cao thêm gần 3 mét so với mức cảnh báo, trong khi lưu lượng nước ở khu vực đô thị Cám Châu và Nam Xương sẽ tiếp tục tăng. Cũng chịu ảnh hưởng của bão sao đều, một khu vực khác của tỉnh Giang Tây hứng nhiều ngày mưa lớn. Ngày 2 tháng 9, một vụ sạt lỡ xảy ra gần một trường trung học sau mưa lớn chữ dội. Bùng và cây cối đổ ập xuống xương dốc, vùi lấp một số xe đăng đậu. Video lan truyền trên mạng cho thấy khu vực sạt lỡ gần cổng Tây Bắc của trường. Một lượng lớn bùng đất và rác xây dựng trộn lẫn với nhau. Một phần nước bùng bị mưa cốn ra con phố thương mại phía ngoài trường. Nhà trường và cơ quan giáo dục sau đó nói đây chỉ là một vụ sụp đất nhỏ không gây ra thương vong. Bên cạnh đó, một vụ sạt lỡ khác đã xảy ra vào ngày 3 tháng 9 tại một khu vực khác của tỉnh này. Làm nghẹn đường tràn của một hồ chứa nhỏ trên núi khiến cho mực nước hồ dân cao nguy hiểm, tạo nguy cơ tràn bờ. Sạt lỡ cũng xảy ra trên nhiều tuyến đường. Một lượng lớn bùng đá cây đổ chất đóng trên đường chặn hoàn toàn giao thông. Một ngôi làng bị cô lập tạm thời với bên ngoài. Tuy nhiên, do chính quyền địa phương hạn chế thông tin đến nay vẫn chưa rõ có thương vong hay không. Bão Sao Đeo đi theo một con đường rất bất thường. Sau khi đổ bộ hai lần vào ngày 28 tháng 8 tại Đài Loan vào Chiếc Giang, nó suy yếu thành áp thấp nhiệt đới. Nhưng đến sáng ngày 1 tháng 9, nó lại mạnh lên trở thành bão và đổ bộ lần thứ ba vào Trung Quốc vào ngày 3 tháng 9. Lần đổ bộ thứ ba này diễn ra dọc bờ biển tỉnh Phúc Kiến. Mực nước ở nhiều con sông dân nhanh, thậm chí một số đoạn đê bị vỡ. Số lượng lớn nhà cửa bị lũ phá hủy, nhiều cư dân không kịp sơ tán. Vào lúc 5 giờ sáng ngày 4 tháng 9, một vụ sạt lỡ xảy ra tại Phủ Điền, tỉnh Phúc Kiến. Một lượng lớn đất đá tràn vào. Chặn cầu thang giữa tầng 1 và tầng 2 của một tòa nhà khiến hai người cao tối bị mắc kẹt ở tầng trên. Gánh cứu họa có mặt tại hiện trường, dùng dây thần và thang tre để tiếp cận tầng 2 cứu thành công hai cụ già. Cùng lúc đó, trong đêm rạng sáng ngày 4 tháng 9, một vụ sạt lỡ lớn khác cũng xảy ra tại thôn Lộ Ninh. Thị trấn Hoa Đình phá hủy nhà cửa của hơn một chục hộ dân. Chiều ngày 4 tháng 9, ông Trần, người vừa được sơ tán, kể với phóng viên truyền thông Trung Quốc rằng thôn Lộ Ninh nằm trên một sườn núi nhà cửa xây xác nhau. Khi bước vào làng, ông thấy cả một mảng nuôi lớn đã sụp xuống. Nó chôn vùi nhiều căn nhà, trong đó có nhà của bà nội và chú của ông. Mưa lớn bắt đầu từ hôm trước, nhưng lúc đầu thì chưa có lũ lụt. Người em họ của ông lo cho sự an toàn của bà nội và chú, đã ngỏ ý mời hai người đến nhà mình ở tạm. Nhưng hai người vẫn nhất quyết ở lại nhà của mình thì không ngờ đến khoảng 4 giờ sáng ngày 4 tháng 9 một vụ sạt lỡ đột ngột đã xảy ra, hai cụ già đã mất tích từ đó đến nay. Các chuyên gia nói, sạt lỡ là kết quả của nhiều yếu tố cộng lại, bao gồm biến đổi khí hậu, điều kiện vị chất đặc thụ và hoạt động của con người. Tại Trung Quốc, các dự án xây dựng quy mô lớn như đường xá và nhà máy thủy điện thường liên quan đến việc sang núi, cắt sườn dốc. Nếu các biện pháp bảo vệ sườn dốc không theo kịp, hoặc là việc đào sới phá vỡ thế cân bằng vốn có của cấu trúc núi, sạt lỡ rất dễ bị kích hoạt vào mùa mưa. Ngày 2 tháng 9, một nghỉ trang tại thành phố Chương Châu, tỉnh Phúc Kiến bị sập sau mưa lớn. Nhiều ngôi mộ bị phá hủy, bia mộ vỡ nát, hủ trao cốt bị cuốn trôi. Sau nhiều ngày mưa lớn, mực nước tại các con sông quanh khu du lịch thổ lâu tại Chương Châu Phúc Kiến dân mạnh có nơi đạt độ sâu khoảng 4-5 mét. Chiều ngày 3 tháng 9, một cây đa 600 tuổi tại khu du lịch bị nước lũ bật gốc đổ sập. Chỉ trong 2 ngày, từ ngày 3 đến ngày 4 tháng 9, lượng mưa tại một số khu vực của Phúc Kiến đã vượt 370mm. Có làng thì trấn nhận hơn 480mm mưa chỉ trong một ngày. Còn số đó tương đương lượng mưa cả năm mà nhiều thành phố miền bắc Trung Quốc nhận được. Ngày 3 tháng 9, một cây cầu cổ ngàn năm tuổi ở một huyện thuộc Phúc Kiến bị cuốn trôi. Cây cầu này thường được người dân địa phương sử dụng hàng ngày. Ngày 4 tháng 9, một nhân viên địa phương nói cây cầu đã tồn tại hơn 1.000 năm. Nhưng nhiều bộ phận và đoạn cầu đã được xây dựng lại trong những năm gần đây. Cảnh quay từ tranh cao cho thấy toàn bộ thành phố Phủ Điền chìm trong nước. Ngày 4 tháng 9, mực nước cao nhất đạt gần 3 mét. Nhiều căn nhà lần được sụp đổ sau khi bị nước lũ tàn phá và ngâm trong nước. Một cụ ông vật lộn trong dòng nước bùng, dùng tay bám vào phần còn lại của một tòa nhà đã sập vừa kêu cứu. Một người phụ nữ bị mắc kẹt trong nhà kể với truyền thông rằng mưa lớn bắt đầu từ sáng ngày 3 tháng 9. Đến tối hôm đó, nước lũ đã tràn lên tầng 1, khiến bà cùng người bà 85 tuổi bị kẹt trên tầng 2. Mưa lớn ngừng vào ngày 4 tháng 9 nhưng mực nước đã dân đến cầu thang tầng 1 và không có dấu hiệu rút. Người bà của cô cũng đã không thể rời đi. Một đoạn video khác cho thấy một tòa nhà ba tầng tại Phủ Điền bị nước lũ đánh sập. Nền móng dần bị cuốn trôi cho đến khi toàn bộ công trình bất ngờ sụp đổ. Cảnh tượng đi kèm là một tiếng động lớn khi tường và cửa bị vỡ tan trong tức tắc. Mảnh vỡ bị nước cuốn đi, toàn bộ phù sập diễn ra chỉ trong vài giây. Ngày 3 tháng 9, một lượng lớn nước lũ nhấn chìm các tuyến đường trũng gần đó trong khi mưa liên tục cũng làm gia tăng huy cơ sạt lỡ trên các sơn đồi xung quanh. Đe phòng lũ dọc sông mọc lan khê tại Phủ Điền bị vỡ vào ngày 3 tháng 9. Nước lũ ập vào nhiều làng khiến nhiều ngôi nhà bị sập. Cư dân đã phải kêu cứu. Chính quyền Phủ Điền cho biết tính đến 23 giờ đêm hôm đó thì có khoảng 50 hộ với 171 người được di dời. Tuy nhiên, thông tin công khai cho thấy thôn bị ảnh hưởng có khoảng 268 hộ với khoảng 1.200 cư dân. Số hộ được di dời theo công bố của chính quyền chỉ chiếm khoảng 18% tổng số, còn số người thì chỉ chiếm khoảng 13%. Người dân địa phương nói với truyền thông rằng các hồ chứa ở Phủ Điền và khu vực lân cận đã bắt đầu xả nước mà không hề có cảnh báo. Cư dân không được thông báo trước. Họ nói nước lũ nhấn chìm các làng vào giữa đêm. Một cư dân mạng viết trên nền tảng Weibo rằng đợt lũ lần này ở Phúc Kiến cực kỳ nghiêm trọng. Mấy ngày qua bầu trời như bị thủng, mưa không ngớt. Người này kể rằng 10 làng nơi chị gái mình sống ở Phủ Điền đã bị xả nước hồ chứa vào giữa đêm hôm trước. Cô nói không có cảnh báo hay thông báo nào cả. Khi tỉnh dậy vào ngày hôm sau, nước đã dần lên đến tầng 1, xe cộ bị ngập. Và trong lúc gọi điện với cô thì những căn nhà xung quanh chị gái cô lần lượt sụp đổ. Chị đã để cho cô nghe tiếng nhà cửa đổ dọc qua điện thoại. Bài đăng viết tiếp rằng nhà chị gái cô được xây khá cao nên còn chỗ để di chuyển đồ đạc. Nhưng những người dân khác trong làng không còn nơi nào để đi. Gia đình chị gái cô chịu thiệt hại, tài chính nặng nề. Nhưng phải thừa nhận rằng trước thiên tai, hoàn cảnh của mỗi người là cực kỳ bình đẳng. Thông tin chính thức cho biết trong số 216 hồ chứa vừa và lớn trên toàn tỉnh Phúc Kiến, có rất nhiều hồ đã xả nước trong hai ngày 3 và 4 tháng 9, trong đó có một số hồ chứa lớn đã xả lũ. Một hồ chứa khác thì đang tăng lưu lượng, xả bắt đầu từ 11h30 sáng ngày 3 tháng 9. Một vụ sạt lỡ xảy ra trên thân đập của một hồ chứa vào sáng ngày 2 tháng 9. Một đợt xả nước khẩn cấp được thực hiện vào ngày 3 tháng 9 để bảo vệ con đập. Một nhà máy thủy điện tại một huyện đã mở cửa xả và xả nước từ ngày 1 đến ngày 3 tháng 9. Hai hồ chứa lớn khác, trong đó có hồ Đông Chấn cùng hai hồ Cở Vừa, cũng đã xả nước mà không có cảnh báo, gây ngập trên nhiều tuyến đường đô thị. Người dân địa phương nói nước lũ đến quá nhanh, nhiều người tuyệt vọng gọi cứu. Nhưng đội cứu hồ không thể tiếp cận, kịp tất cả mọi người. Ngày 3 tháng 9, hai hồ chứa lớn của Phúc Kiến đã mở cửa xả lũ. Trong số 10 hồ chứa lớn nhất của tỉnh thì 6 hồ nằm ở một huyện. Việc xả nước từ nhiều hồ chứa vào nhà máy thủy điện trong khu vực đã khiến mực nước sông dân cao. Sông Mọc Lan Khê được gọi là sông mẹ của thành phố Phủ Điện và các nhánh sông của nó dân lên rất nhanh. Một cư dân gần khu vực trung tâm Phủ Điện nói nước lũ đã ngâm nhà cửa, 4 căn nhà đã sập chỉ trong buổi sáng. Người dân địa phương cũng nói không có nhân viên cứu hồ nào đến hiện trường. Cư dân bị ảnh hưởng phải tự cứu lấy mình, thậm chí không biết nên đi đâu. Dân làng nói chính quyền chỉ thông báo rằng hồ đông chấn sẽ xả nước, nhưng họ không nhận được thông báo sơ tán trước. Bắt đầu từ 10h sáng ngày 3 tháng 9, một khu công nghiệp tại Phủ Điện bị ngập. Cư dân nghi ngờ trận ngập này do lượng xả tăng từ các hồ chứa thượng nguồn. Vì không nhận được cảnh báo, họ không kịp di chuyển tài sản. Truyền thông Trung Quốc đưa tin mưa lớn kéo dài không ngất từ ngày 1 tháng 9 đến ngày 3 tháng 9. Mực nước dân nhanh cao. Một chủ cửa hàng nói rằng tôi mở tiệm ở đây 20 năm rồi chưa bao giờ thấy nước cao đến mức này. Ngày 4 tháng 9, Phúc Kiến hứng chịu cả mưa lớn lận xả lũ. Toàn bộ nhà cửa, khu vực đã sụp đổ, cư dân bị mắc kẹt và kêu cứu. Ở đây quý vị cần biết chức năng cơ bản và truyền thông nhất của hồ chứa là kiểm soát lũ trong mùa mưa. Trong mùa lớn hoặc mùa lũ thì hồ chứa được thiết kế để trữ lượng nước dư thựa thượng nguồn, giảm đỉnh lũ bảo vệ các thành phố ở Hà Lưu. Một chức năng khác là chống hạn. Vào mùa khô ít mưa, hồ chứa xả nước để cung cấp nguồn tưới ổn định cho đất nông nghiệp Hà Lưu hỗ trợ cho sản xuất nông nghiệp. Tuy nhiên trên thực tế, các hồ chứa tại Trung Quốc thường xuyên xả nước không cảnh báo trong mùa mưa, đặc biệt là trước hoặc thậm chí trong lúc mưa lớn đang diễn ra. Nguyên nhân là vì nhiều hồ chứa sợ vỡ đập, khi chất lượng công trình của một số con đập cũng là vấn đề đáng lo ngại. Thông tin công khai cho thấy phần lớn hồ chứa tại Trung Quốc được xây dựng vào thập niên 1950 đến 1960. Nhiều hồ được xếp vào diện hồ chứa xuống cấp có nguy cơ mất an toàn. Chuyên gia thủy lợi nổi tiếng Vương Duy Lạc từng nói Trung Quốc hiện có gần 100.000 hồ chứa. Ông nói một cách nhẹ nhàng thì cũng có một tỷ lệ đáng kể trong số đó không an toàn. Có nguồn nói lên tới khoảng một phần ba. Nhiều hồ chứa đó vừa quá tuổi thọ thiết kế nhưng vẫn chưa bao giờ bị tháo dở, thay vào đó mỗi năm nhà nước lại rót một khoản kinh phí lớn để duy trì và mở rộng chúng. Những năm gần đây, dù đã chia ra một khoản khổng lồ mỗi năm cho việc sửa chữa tu bổ, kết quả vẫn không mấy khả quan. Số lượng hồ chứa chất lượng kém tiếp tục tăng lên và rủi ro tiếp tục lớn dần. Khi hai hồ chứa lớn ở Phúc Kiến xả một lượng lớn nước, thì các làng và đô thị, thị trấn, hạ lưu sẽ bị nhấn chìm. Một cư dân bị ảnh hưởng là cô Trần nói với đài truyền hình hải ngoại rằng mỗi khi mưa lớn, cư dân lại lo sợ chuyện hồ chứa nước xả nước. Cô nói người dân ở đây sợ lũ lắm, ai có điều kiện thì đã mua nhà trên thành phố và chuyển đi rồi. Một người khác nói rằng khi mưa lớn, nước dân cao thế này, nhà chúng tôi bị ngập, cả dãy nhà đều như vậy. Mấy nhà gần đó cũng như thế, ngập rất nhiều lần rồi. Chúng tôi sợ lắm nhưng không có tiền mua nhà khác, khó khăn lắm. Nhà chúng tôi cũng chẳng có giá trị gì, tủ lạnh với mấy giặc cũng hỏng vì ngập nước. Một thị trấn ở tỉnh Ninh Đức là một trong những nơi bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Từ ngày 1 đến ngày 2 tháng 9, lũ nghiêm trọng quét qua thị trấn. Nước bùng cuốn theo rác thải tràn qua các con phố, nhiều phương tiện bị cuốn trôi. Khu vực này là nơi sản xuất trà trắng nổi tiếng của Trung Quốc, còn thị trấn này được xem là thị trấn trà trắng số 1 của Trung Quốc. Ngày 4 tháng 9, hậu quả của trận lũ để lại là một khung cảnh hoàn tàn. Toàn bộ các con phố phủ gần 50cm bùng đất màu vàng. Từng đống hộp trà bị vứt bỏ, đồ đặc hư hỏng vì ngấm nước, thiết bị điện gia dụng vỡ nát nằm dọc lây đường. Một lần lớn trà bị ngâm trong nước hư hại hoàn toàn, xe máy điện và ô tô nghiêng đổ mắc kẹt trong bùng, hàng hóa từ các kệ hàng nằm ngỗ ngang trên sàn. Nhiều cư dân bị ảnh hưởng đã đăng video kể lại cảm xúc của mình. Đây, đây mới là thực tế trước mắt chúng ta, đau lòng lắm. Quý vị có thấy không? Xe cổ hết chiếc này đến chiếc khác, giá trị hàng trăm ngàn tệ, đều chìm trong nước hết. Đau thật sự không phải là đau chút ít đâu. Nhìn quanh đi, cả con phố toàn là xe, xe to, xe nhỏ, khắp nơi ngập nước. Nói như thế này đây, mấy cây cầu ở đây đều gãy hết, không còn một cái cây nào trong vườn nhà tôi cả. Phòng biến áp đã bị cuốn trôi, nên đất dưới các tòa nhà xưởng cũng đã rộng hết. Mọi thứ biến thành như vậy đó. Chiều nay tôi phải phức phải lắm mới đến được xưởng của người thân. Khi nhìn thấy cảnh này, tôi thật sự sốc. Sao mà không đau lòng cho được chứ? Đây là cả một đời làm lụm vất vả, chỉ một đêm là mất sạch. Quý vị có biết nhìn cảnh này nó đau đến mức nào không? Tôi vừa đến cửa hàng của anh trai tôi, lần này anh ấy mất hơn một triệu tệ, thật sự là tan nát cả rồi. Trà đóng gói xong, chuẩn bị xuất đi, vậy mà trong tích tắc bị lũ cuốn sạch. Anh vẫn còn đang ở Đài Loan, chưa về được. Đây là nhà của chị gái tôi, đau lòng quá điên. Một số lượng lớn cửa hàng trà và kho chứa hàng tại thị trấn này đã bị ngập theo ước tính sơ bộ của chính quyền. Thảm họa này đã gây thiệt hại kinh tế trực tiếp lên khoảng 330 triệu tệ trên toàn khu vực. Riêng thiệt hại công nghiệp tại thị trấn đã gần 200 triệu tệ. Điều đáng nói đến nay là dù truyền thông nhà nước Trung Quốc đã thừa nhận có nhiều người mất tích. Chính quyền tỉnh Phúc Kiến vẫn chưa công bố con số cụ thể về số người chết hoặc mất tích. Thông tin lan truyền trên mạng nói rằng, hàng trăm căn nhà đã sập chỉ riêng tại Phúc Kiến và con số người mất tích rất khó xác định được. Thưa quý vị, thông tin cập nhật vừa rồi đã khép lại chương trình kênh Cung Trời Mới. Nếu yêu mến những nội dung của chúng tôi, quý vị đừng quên tặng like cho video này. Cảm ơn quý vị đã luôn lựa chọn Cung Trời Mới để cập nhật thông tin mỗi ngày. Còn bây giờ, Ngọc Vi xin chào tạm biệt và hẹn gặp lại quý vị trong các chương trình tiếp theo.