Giữa lõi trung tâm tài chính sầm uất bậc nhất TP.HCM, nơi mỗi mét vuông đất đáng giá hàng trăm triệu đồng. Nhưng, chỉ sau một lối rẽ nhỏ, bạn sẽ lạc vào thế giới của những căn nhà 4-10m2, nơi hàng chục con người phải "chia ca để ngủ" suốt gần nửa thế kỷ qua.
Đó là thực trạng của khu Mả Lạng và Chợ Gà - Gạo. Nhưng lịch sử "vùng tối" giữa lõi vàng Quận 1 này chuẩn bị khép lại.
Ngày 19/6/2026, HĐND TP.HCM chính thức thông qua siêu dự án chỉnh trang đô thị 16.370 tỷ đồng.
Đây không chỉ là một dự án xây dựng, đây là một "cuộc đại phẫu" với quy mô chưa từng có.
0:00 giới thiệu 01:37 vị trí và hình hài Khu Mả Lạng và Chợ Gà - Gạo 03:56 Khối U Của Đô Thị Nén Và Sự Thất Bại Của Nền Kinh Tế "Giải Tỏa Trắng" 06:12 Đơn Giá Bồi Thường Kỷ Lục 08:43 Tập Đoàn Khang Điền, họ thu lại những gì? 10:05 Bệ Phóng Từ Luật Phát Triển Đô Thị 11:36 Kết Luận
Dừng chân tại trái tim quộc 1 cũ TP.HCM, nơi tụ hồi các biểu tượng cụ sự thành vượng, các tòa nhà cao tầng và giá trị mét phun đốc tính bằng hàng trăm triệu.
Nhưng chỉ một lối rẽ nhỏ xíu và một con hẻm tối tâm, bạn sẽ bước hụt vào một thế giới hoàn toàn khác.
Đó là thế giới của những căn nhà võng vẹn 4-10m2, nơi hàng chục con người phải chi ca để ngủ, nơi ánh sáng mặt trời là một thứ xa xỉ
và là nơi xe chửa cháy phải bất lực đứng nhìn vì hẻm chỉ rộng chưa tới 1m.
Đó là thực tế cay đắng mà cư dân mã lạng chợ gà gạo đã phải gánh chịu gần nửa thế kỷ qua.
Nhưng thực tế ấy chuẩn bị khép lại.
Ngày 19 tháng 6 năm 2026, một chương mới được mở ra khi TP.HCM thông qua siêu dự án 16.370 tỷ đồng trịnh trang vùng đô thị này.
Đơn giá đền bộ kỷ lục, mô hình BBB công tư chưa tiền lệ.
Hôm nay, BCNN sẽ đi sâu vào cuộc đại phẫu này.
Vì sao dự án bị lãng quên 23 năm lại hồi sinh thân tốt?
Cấu trúc tài chính, lấy đốc và ngân sách đổi hạ tầng của Tập đoàn Khang Điên hoạt động ra sao?
Và quan trọng nhất, bề phóng pháp lý khổng lồ từ Đạo luật Phát triển Đô Thị Quốc hội vừa thông qua ngày 24 tháng 8 2026 sẽ tác động như thế nào đến TP.HCM?
Kính mời quý vị cùng theo dõi!
Vị trí và hình hai khu mã lạng chợ Gà Gạo
Đầu tiên, chúng ta sẽ tìm hiểu về vị trí đị lý của dự án này.
Siêu dự án trịnh trang đô thị này sở hữu tọa đồ vàng hiếm hoi còn sót lại ngay tại vùng lõi trung tâm quận 1 Cửu, TP.HCM, được chi làm hai phân khu với tổng diện tích hơn 4,2 ha.
Cụ thể, phân khu mã lạng, rộng khoảng 3,77 ha là một khu vực đắc địa được bao bọc bởi các tuyến phố giao thương xâm ước gồm Nguyễn Trãi, Trần Đình Xu, Nguyễn Cư Trinh và Cống Quỳnh thuộc phường Cầu Ông Lãnh.
Cách đó không xa, phân khu chợ Gà Gạo có quy mô khoảng 4.350 m2, tọa lạc tại phường Bến Thanh, án ngữ ngay trên trục đại lộ Đông Tài Viết Mạch, Võ Văn Kiệt và được giới hạn bởi các tuyến đường Nguyễn Thái Học, Giơ Sinh cùng hẻm 3 Giơ Sinh.
Nhân chỗ cho cây xanh, giao thông nội khu và hạ tầng giáo dục, những tiện ít vốn là sự xa xỉ chưa từng tồn tại ở cấu trúc ổn chuột trước đây. Khối u của đô thị nén và sự thất bại của nền kinh tế dại tòa trắng.
Khu mã lạng, hay còn gọi là tứ giác Nguyễn Cư Trinh, với diện tích ban đầu quy hoạch khoảng 6,8 hectare, vốn dĩ là nghỉ trang cầu kho từ trước năm 1975.
Sau quá trình di dời mùa mã, nơi đây trở thành bến độ của những người đi kinh tế mới trở về và dân tử sử tìm cơ hội mua sinh. Quá trình đô thị hóa tự pháp đã băm nát cấu trúc không gian, tạo ra hàng ngàn căn nhà siêu nhỏ.
Tương tự, khu chợ Gà Gạo, thuộc phương Bến Thành, vốn là chợ truyền thống. Theo thời gian, người dân tận dụng luôn sạp chợ làm nơi sinh sống, tạo ra các lối đi chỉ rộng khoảng một mét.
Hệ lụy của việc dồn nén nhân khẩu quá mất là một thảm họa về an sinh và an toàn. Hiện tượng ngủ chi ca trở thành phản xạ sinh tồn. Có những đại gia đình 4 thế hệ, 19 nhân khẩu, trùi rút trong không gian 15m2.
Đỉnh điểm của rủi ro đô thị là vụ hỏa hoạng ngày 1 tháng 12 năm 2015 tại chợ Gà Gạo. Chỉ một diện tích cháy võng vẹn 35m2 nhưng đã thiêu rủi tới 13 căn nhà, phơi bày sự mỏng manh của cấu trúc ổ chuột này trước giặc lửa.
Từ năm 2000, thành phố Hồ Chí Minh đã có chủ trương chỉnh trang. Đến năm 2007, dự án được giao cho tập đoàn Bitexco để xây dựng khu phức hợp thương mại, khách sạn và văn phòng.
Thế nhưng, mô hình lấy đất thương mại bù đắp chi phí giải tỏa tại khu vực lõi đã sụp đổ. Giá đất bồi thương không thỏa thuận được, rủi ro pháp lý trong chéo và dự án rơi vào trạng thái nóng băng suốt hơn 2 thập kỷ.
Người dân bị tước đoạt quyền lợi hợp pháp trên chính mảnh đất của mình, nhà hư không được sửa, đất không được bán. Nhưng sự bế tắc này đã được phá vỡ.
Ngày 28 tháng 3 năm 2023, Ủy ban Nhân dòng quận 1 đã chính thức ký quyết định thu hồi, hủy bỏ 1424 thông báo thu hồi đất đã băng hành năm 2017, chính thức chấm dứt chủ trương giao dự án cho Bitexco.
Đân giá bồi thương kỷ lục
Nguy cơ lớn nhất của việc tái thiết lõi đô thị là hiện tượng địa chủ hóa, nơi người nghèo bị bứng rễ và đẩy ra vùng ven.
Thành phố Hồ Chí Minh đã khắc phục rủi ro này bằng một hệ thống chính sách mang tính nhân văn.
Định giá đen bô theo giá thị trường
Nhờ luật đất đai năm 2024 và nghị định 71-2024, nghị định chính phủ có hiệu lực. Phương pháp định giá đất đã tiềm cận sát với thị trường.
Dự thảo phương án bồi thương vừa công bố cho thấy những con số gai choán.
Tại khu Mã Lạng, đơn giá đất mặt tiền Nguyễn Trãi lên tới 484,5 triệu đồng một mét vuông, Nguyễn Cư Trinh là 457 triệu đồng một mét vuông.
Tại chợ Gà Gạo, mặt tiền đường Gia Sinh chạm mốc hơn 609 triệu đồng một mét vuông. Đây là mức giá đen bô cao gấp 1,7 lần bằng giá đất hiện hành.
Thứ hai, đặt quyền tái định cư tại chỗ 100% và bảo vệ sinh kế.
Khác với đồ án thương mại của BTECO, dự án 16.370 tỷ đồng này cam kết toàn bộ hơn 1.600 hồ dân sẽ được ở lại ngay tại quận 1.
Để giải bài toán nhét hàng nghìn con người vào ủy đất nhỏ, thành phố Hồ Chí Minh áp dụng mô hình đô thị nén TOD theo nghị quyết 38-5025.
Cơ chế này cho phép tăng hệ số sử dụng đất tối đa 1,5 lần so với quy chuẩn.
Kết quả là, tại phu Mã Lạng, 3,77 ha sẽ mộc lên một tòa tháp nhà ở xã hội 38 tầng, cung cấp 1.400 căn hộ, cùng 93 nhà thấp tầng và trường liên cấp nội khu.
Tại chợ Gà Gạo, quy hoạch một phần 500 vừa công bố tháng 8-2026 sẽ xây dựng tòa tháp 35 tầng, cao 135 mét, khối đế 5 tầng thương mại, cung cấp 760 căn hộ.
Đặc biệt, với các hồ có diện tích nhà quá nhỏ, dưới 32m2, họ được quyền mua thêm phần diện tích trên lệch với giá ưu đải bằng giá tái định cư, nhân hệ số 1,2.
Trong thời gian tạm cư từ nay đến năm 2029, mỗi hồ sẽ được nhận tiền thuê nhà lên tới 24 triệu đồng một tháng. Thậm chí, một gói ngân sách 8,6 tỷ đồng đã được phê duyệt riêng để đào tạo nghề cho 170 tiểu thương chợ Gà Gạo.
Câu trả lời nằm ở nghệ thuật đòn bẫy tài chính và cơ chế thanh toán hỗn hợp kiểu mới. Dự án được thực hiện theo phương thức đối tác công tư PPP, loại hợp đồng xây dựng chuyển giao PT. TP.HCM đã thiết kế một phương án thanh toán như sau.
Bề phóng từ luật phát triển đô thị
Ngày 24 tháng 8 năm 2026, Quốc hội đã chính thức bấm nút thông qua luật phát triển đô thị với tỷ lệ tăng thành áp đảo 93%. Đạo luật có hiệu lực từ ngày 1 tháng 10 năm 2026 này mang lại một tấm khiên pháp lý tối thượng cho các dự án như Mã Lạng.
Hãy để lại quan điểm của quý vị ở phòng bình luận để cộng đồng BCNN có thể cùng thảo luận nhé. Đừng quên nhấn like, đăng ký kênh và bật chuông thông báo để không bỏ lỡ những thông tin tiếp theo từ BCNN. Xin cảm ơn, xin chào và hẹn gặp lại!