‘TRẠNG THÁI THỜI CHIẾN’ Ở NGHI XƯƠNG: ĐẬP TAM HIỆP THỰC SỰ ĐANG GẶP NGUY?

Tri Thức Mới
2.1K người theo dõi
1.7K Lượt xem video·13 thg 8, 2026
‘TRẠNG THÁI THỜI CHIẾN’ Ở NGHI XƯƠNG: ĐẬP TAM HIỆP THỰC SỰ ĐANG GẶP NGUY?
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Một thông báo nghỉ học ở một thành phố nội địa Trung Quốc bỗng làm dậy sóng dư luận quốc tế.
Không phải vì học sinh được nghỉ 2 ngày,
mà vì trong văn bản ấy xuất hiện 4 chữ rất nặng, trạng thái thời chiến.
Thành phố đó là Nghi Sương, tỉnh Hồ Bắc, nơi đặt đập Tam Hiệp, công trình thủy lợi lớn bậc nhất thế giới
và cũng là biểu tượng gây tranh cãi suốt nhiều thập kỷ của Trung Quốc.
Khi bão đòn phin bất ngờ bẻ hướng, tiến sâu vào nội địa,
chính quyền Hồ Bắc kích hoạt ứng phó khẩn cấp nhiều khu du lịch quanh Tam Hiệp đóng cửa.
Còn trên mạng xã hội lan truyền tin đồn về xả lũ, thiệt hại hạ liu, thậm chí nguy cơ với chính con đập.
Nhưng giữa một bên là thông tin chính thức dày đặc số liệu,
một bên là nghi vấn lan nhanh trong màn xương kiểm duyệt đâu mới là sự thật.
Ngày 10 tháng 8, Sở Giáo dục thành phố Nghi Sương, tỉnh Hồ Bắc, nơi đặt đập Tam Hiệp,
ra một thông báo với ngôn từ khiến nhiều người giật mình.
Yêu cầu toàn bộ hệ thống giáo dục thành phố toàn diện bước vào trạng thái thời chiến.
Kèm theo đó là lệnh dừng dạy học trực tiếp trong hai ngày 11 và 12 tháng 8,
buộc lãnh đạo các trường trực 24 giờ và đích thân xuống cơ sở giám sát.
Hai chữ thời chiến gắn vào một thông báo nghỉ học tránh báo lập tức gây xôn sao.
Nhưng bức màn bưng bít thông tin đặc trưng của Trung Quốc khiến thế giới bên ngoài không thể nắm được
điều gì thực sự đang diễn ra và khoảng trống ấy nhanh chóng bị lấp đầy bằng hoài nghi.
Phải chăng đây là dấu hiệu cho thấy giới chức đang thực sự lo sợ một điều gì đó nghiêm trọng hơn một cơn bão thông thường,
thậm chí là mối nguy với chính con đập Tam Hiệp? Đó là một câu hỏi chính đáng,
và nó xứng đáng được trả lời tới tận cùng bằng chứng cứ, chứ không phải bằng suy đoán.
Hôm nay chúng ta sẽ làm đúng việc đó, dựng lại chính xác những gì đã xảy ra ở Hồ Bắc mấy ngày qua,
truy tận gốc tin đồn thảm họa đang lan truyền song song, và cuối cùng,
chỉ ra đâu mới là khoảng trống thông tin thật sự, thứ không ai có thể lấp đầy bằng phỏng đoán.
Vậy thì rốt cuộc chuyện gì thực sự đã xảy ra ở Hồ Bắc? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu trong video hôm nay.
Trước khi hỏi có gì bị che giấu, cần biết chính xác cái gì đã được công bố công khai.
Và lần này, lượng thông tin công khai thực ra khá lớn.
Bão Bạch Hải Đồn, tên quốc tế Đồn Phiền, hình thành ngày 27 tháng 7 và đổ bộ chết giang tối 9 tháng 8.
Rồi nó là một việc hiếm gặp mà dưới khí tượng Trung Quốc gọi là cú ngoặt lớn bất ngờ.
Thay vì tan trên biển hay đi thẳng ra ngoài, cơn bão vòng xuống Tây Nam rồi bẻ ngoặt lên Tây Bắc.
Tiến sâu vào nội địa và hướng thẳng tới Hồ Bắc, bộ máy hành chính phản ứng đúng trình tự.
Và từng bước đều được công bố công khai.
Ngày 9 tháng 8, tỉnh Hồ Bắc chủ động khởi động ứng phó khẩn cấp phòng lũ cấp 4.
11 thành phố trong tỉnh nối tiếp làm theo.
Riêng Tương Dương nâng lên cấp 3.
Đến 14h ngày 10 tháng 8, Bộ Thủy lợi Trung Quốc mở rộng phạm vi, khởi động ứng phó cấp 4
cho cả Hà Bắc, Sơn Đông, Hà Nam và Hồ Bắc.
Ngày 11 tháng 8, tầng hòa xã tường thuật trực tiếp từ Trung tâm điều hành công trình thủy lợi tỉnh Hồ Bắc,
nơi các chuyên gia thủy lợi, cứu hộ và khí tượng ngồi họp ngay trước màn hình lớn cập nhật số liệu mưa
và nước theo thời gian thực.
Bà Do Tinh Oánh, giám đốc Trung tâm phòng chống thiên tai lũ lụt và hạn hán tỉnh Hồ Bắc,
được dẫn lời với từng con số cụ thể.
Khu vực Lão Hà Khẩu và Cốc Thành thuộc Tương Dương có thể mưa gần 300mm.
Các hồ chứa xuống cấp cùng những ao đập nằm trên cao so với khu dân cư đang đối mặt thử thách lớn.
Còn Hoàng Cương và Nghi Sương, do độ bão hòa đất đã cao, rất dễ xảy ra lũ núi và sạt lở nếu mưa lớn tiếp diễn.
Cùng bản tin ấy còn có số liệu chi tiết.
Từ 7h ngày 10 tháng 8 đến 7h ngày 11 tháng 8, Hồ Bắc có 11 huyện thị với 20 xã mưa to đến rất to.
Riêng huyện Tùy có 3 xã mưa đặc biệt to.
80 huyện thị với 490 xã ghi nhận gió giật cấp 7 đến cấp 10.
Đến 17h ngày 11 tháng 8, Trung tâm Khí tượng Quốc gia chính thức khai tử số hiệu của Đôn Phinh,
tức không còn theo dõi nó như một xoáy thuận nhiệt đới riêng biệt nữa.
Sau khi cơn báo đã tồn tại 15 ngày 3h, di chuyển 7.100km và suy yếu thành áp thấp nhiệt đới.
Cơ quan này cũng nói rõ, khai tử số hiệu không có nghĩa là ảnh hưởng đã chấm dứt,
bởi Hoàn Liêu-Tan Dư vẫn sẽ chút mưa lớn xuống vùng Hóa Bắc trong những ngày tới.
Hãy để ý mức độ chi tiết của cả chuỗi thông tin này.
Tên chuyên gia, lượng mưa tính bằng mm, số xã cụ thể, cấp gió cụ thể, mốc giờ cụ thể.
Đây đều là những dữ kiện có thể kiểm chứng dễ dàng.
Vậy trạng thái thời chiến nghĩa là gì, và vì sao nó không tự động là bằng chứng về con đập?
Trong ngôn ngữ hành chính Trung Quốc, trạng thái thời chiến thực chất là một loại khẩu hiệu quen thuộc,
thường được các địa phương dùng để nhấn mạnh mức ưu tiên cao nhất khi ứng phó khẩn cấp.
Nó được áp cho đủ loại sự cố, từ dịch bệnh đến thiên tai, chứ không riêng gì nguy cơ vỡ đập.
Dùng ngôn từ nặng nề để buộc một ngày ngừng hoạt động vài ngày là cách biểu đạt mức độ nghiêm trọng
hoặc rủi ro khó lường của tình huống.
Nhưng cũng chính vì thế mà bên ngoài Trung Quốc càng dễ dấy lên nghi vấn.
Phải trang họ đang lo sợ đập tam hiệp vỡ, và kiểu thông báo này lập tức thổi bùng tranh luận trong dư luận.
Đây là một sự thật xã hội có thật, nỗi nghi ngờ ấy tồn tại, và nó có căn cứ tâm lý dễ hiểu.
Bởi nghi sương chính là nơi đặt con đập, nên bất kỳ ngôn ngữ khẩn cấp bất thường nào phát ra từ đó
cũng sẽ tự động bị soi qua lăng kính ấy.
Một chi tiết khác càng đổ thêm dầu vào cuộc tranh luận đang bùng lên khắp các diễn đàn tiếng Trung.
Đúng vào thời điểm ấy, hàng loạt khu du lịch quanh đập tam hiệp, khu du lịch đập tam hiệp, tam hiệp nhân ra,
thác tam hiệp đồng loạt ra thông báo tạm đóng cửa 2 ngày 11 và 12 tháng 8,
với lý do được nêu công khai và cụ thể là bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản
cho du khách trước gió mạnh mưa lớn của Hoàn Lưu Báo.
Đóng cửa khu du lịch khi có bão vốn là biện pháp an toàn thông thường,
áp dụng ở bất kỳ điểm du lịch nào trên thế giới.
Nhưng câu hỏi vẫn treo lơ lửng.
Nếu tình hình thực sự nằm trong tầm kiểm soát của công tác quản trị rủi ro,
liệu có cần phải ứng phó gắt gao đến vậy?
Chưa dừng lại ở đó, một luồng thông tin khác đang lan mạnh trên mạng xã hội,
với nội dung đập tam hiệp mở toàn lực 13 cửa xả lũ, gây thiệt hại nặng cho vùng hạ lưu,
quanh nghi sương, nhà cửa và xe cộ bị cuốn trôi.
Đây là thông tin mà cho tới thời điểm này, chúng ta rất khó kiểm chứng trên thực tế.
Vậy đập tam hiệp có thể vỡ trong điều kiện nào?
Trước khi trả lời, cần biết chính xác con đập được tính toán để chịu được những gì.
Bởi mọi công trình lớn đều có một giới hạn thiết kế,
không công trình nào được xây để chống lại một trận lũ vô hạn.
Theo tiêu chuẩn thiết kế chính thức, đập tam hiệp được xây
để chống chịu trận lũ có chu kỳ lặp lại 1.000 năm một lần.
Với những trận lũ hiếm hơn thế, chu kỳ từ 1.000 năm trở lên,
hệ thống còn có thêm một lớp phòng thủ giữ phòng.
Khu phân lũ Kinh Giang, một vùng đất được quy hoạch riêng để hứng nước tràn khi cần,
nhằm bảo vệ chính đoạn Kinh Giang và thành phố Vũ Hán ở hạ lưu.
Một nghiên cứu công bố trên tạp chí Environmental Engineering Science cho biết,
hồ chứa có thể chống chịu hiệu quả các trận lũ dưới chu kỳ 100 năm
mà không cần động đến khu phân lũ.
Nhưng với trận lũ cực hiếm, sát xuất khoảng 0,1% mỗi năm,
tức chu kỳ khoảng 10.000 năm.
Chính nghiên cứu này thẳng thắn thừa nhận,
lượng nước khổng lồ ấy không thể được giữ lại an toàn,
ngay cả khi đã huy động cả khu phân lũ.
Đây là điểm mấu chốt đầu tiên cần ghi nhớ.
Trình dây kỹ thuật xây đập cũng công khai thừa nhận có một ngưỡng
mà nếu vượt qua, không hệ thống nào giữ được an toàn tuyển đối.
Không phải vì đập yếu, mà vì đó là bản chất toán học của mọi công trình phòng lũ trên thế giới.
Chúng được xây cho một sát xuất chấp nhận được, chứ không cho một kịch bản bất khả.
Có hai tắc nhân chính có thể gây vỡ đập,
yếu tố con người và yếu tố tự nhiên.
Xét ở góc độ con người,
việc thiết kế và thi công cả hệ thống đập,
thượng nguồn lẫn hạ nguồn là chuyện thèn chốt.
Và về mặt cấu trúc,
mối lo đáng ngại nhất do con người tạo ra
lại là sự cố dây truyền từ các đập nhỏ phía trên.
Nó không nằm ở chính đập tam hiệp,
mà ở toàn bộ hệ thống nằm bên trên đó.
Trung Quốc có khoảng 98.000 hồ chứa,
trong đó hơn 40.000 bị xếp và loại có nguy cơ,
phần lớn được xây trong giai đoạn 1950-1980 bằng đất và đá.
Này đã chạm hoặc vượt tuổi thọ thiết kế 50 năm.
Một nghiên cứu trên tạp chí Water cho biết,
từ năm 1954 đến 2013,
Trung Quốc đã ghi nhận khoảng 3.523 sự cố vỡ đập.
Hơn 95% số đập ở nước này là đập đất đá,
loại chịu chàn kém hơn nhiều so với đập bê tông trọng lực như tam hiệp.
Nhà địa chất học John Jackson,
tác giả nghiên cứu về hiểm họa động đất
đối với các đập lớn ở miền Tây Trung Quốc,
chỉ ra cơ chế đáng sợ nhất.
Khi các đập được xếp thành chuỗi bậc thang sát nhau,
chỉ cần một đập vỡ, toàn bộ lực của đợt sóng lũ sẽ dội thẳng xuống đập kế tiếp.
Vì địa hình không chưa đủ khoảng cách để năng lượng tiêu tán,
có thể tạo ra hiệu ứng domino sụp đổ liên hoàn.
Với hàng chục nghìn hồ chứa nhỏ nằm rải khắp lưu vực phía trên tam hiệp,
câu hỏi thật sự không phải là tam hiệp có tự vỡ không,
mà là nếu một chuỗi đập nhỏ phía trên vỡ dây truyền,
khối nước đổ về có vượt quá khả năng hấp thụ của tam hiệp không?
Đây đúng là loại tình huống mà năm 2020 đã cho thấy
hướng xử lý trên thực tế phối hợp vận hành liên hồ theo thời gian thực,
và trong một số trường hợp cực đoàn,
chủ động phá bỏ có kiểm soát một đập nhỏ
để giảm áp lực cho toàn hệ thống ở Hạ Lưu.
Với một hệ thống liên hồ khổng lồ gồm 22 hồ chứa bậc thang,
việc điều phối lưu lượng giữa các hồ theo thời gian thực
là một bài toán vận hành phức tạp,
nơi chỉ một size shot về thời điểm mở cửa xả,
một dự báo mưa lệch,
hay một độ trễ thông tin giữa các cấp quản lý
cũng đủ biến một trận lũ trung bình thành khủng hoảng cục bộ
ở đâu đó trong hệ thống,
dù chưa đến mức làm vỡ chính đập tam hiệp.
Chưa kể còn vấn đề chất lượng thiết kế và thi công,
chủ đề gây tranh cãi nhất và cũng khó kiểm chứng độc lập nhất.
Ngay từ trước khi khởi công,
kỹ sư thủy lợi Hoàng Vạn Lý đã công khai phản đối dự án,
cảnh báo về những hệ quả kỹ thuật lâu dài
và ông đã phải trả giá bằng cả sự nghiệp cho quan điểm đó.
Về phía chính thức,
Tập đoàn Tam Hiệp Trung Quốc luôn khẳng định công trình
đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn thiết kế,
với hệ thống giám sát gồm 12,9 – 19 điểm đo,
trong đó 2.681 điểm chuyên phát hiện biến dạng.
Cho đến nay, không có bằng chứng công khai, độc lập
và được kiểm chứng nào cho thấy
có lối thi công nghiêm trọng đang đe dọa con đập.
Nhưng cũng phải thừa nhận rằng
dữ liệu kiểm định độc lập từ bên ngoài Trung Quốc
gần như không thể tiếp cận,
nên ở phần này, ta buộc phải dựa phần lớn
vào chính lời khẳng định của đơn vị vận hành.
Ngoài ra, cũng không thể loại trừ nguy cơ
đến từ một cuộc xung đột vũ trang.
Xét trên lý thuyết chiến lược,
tầm quan trọng khổng lồ của Tam Hiệp
khiến nó luôn được các nhà phân tích quân sự nhắc đến
như một mục tiêu có giá trị chiến lược cực cao
trong bất kỳ kịch bản xung đột lớn nào
liên quan tới Trung Quốc.
Đơn giản vì hậu quả kinh tế và nhân mạng.
Nếu công trình này ngưng hoạt động, là vô cùng lớn.
Đây là một thực tế được bàn luận rộng rãi
trong giới nghiên cứu chiến lược trên khắp thế giới,
tương tự cách mọi hạ tầng trọng yếu
của bất kỳ quốc gia nào
cũng được xem là mục tiêu tiềm năng trong chiến tranh hiện đại.
Nhưng tấn công một con đập không giống tấn công
một mục tiêu quân sự thông thường,
bởi giao cản pháp lý quốc tế là rất lớn.
Điều 56 của Nghị định thư bổ sung
thuộc Công ước Geneva
ký năm 1977
quy định rằng các công trình chứa lực lượng nguy hiểm
tức đập, đê và nhà máy điện hạt nhân
không được trở thành đối tượng tấn công
ngay cả khi bản thân chúng là mục tiêu
quân sự hợp pháp, nếu cuộc tấn công
có thể gây thiệt hại nghiêm trọng cho dân thường.
Điều đáng chú ý nhất, theo phân tích của Viện Liber
tại West Point, chính là mức độ nghiêm khắc
của điều khoản này. Nó áp đặt một tiêu chuẩn
tuyệt đối, chứ không phải tiêu chuẩn
tương đối như nguyên tắc cân sứng thường dùng
cho các mục tiêu quân sự khác.
Nói cho dễ hiểu, với hầu hết mục tiêu quân sự
luật cho phép tấn công nếu lợi ích
quân sự cân sứng với thiệt hại dân sự.
Nhưng với đập và nhà máy điện hạt nhân
luật đi xa hơn một bước cấm hẳn
nếu có thể gây thiệt hại dân sự nghiêm trọng
dù mục tiêu quân sự có lớn đến đâu.
Tiến hành một cuộc tấn công như vậy
trong khi biết rõ hậu quả là một tội ác
Chưa kể, bản thân Trung Quốc
là một cường quốc hạt nhân và họ đã
bố trí phòng thủ cho Tam Hiệp rất dày
với mật độ radar phủ kín.
Nói vậy để thấy, những phát ngôn hay những
video lan truyền trên các nền tảng
về chuyện tấn công đập Tam Hiệp
bằng tên lửa hay bom chuyên dụng phá đập
đều chỉ là chuyện giả tưởng,
rất khó trở thành hiện thực.
Tuy nhiên, nói vậy không có nghĩa Tam Hiệp
là công trình thách thức mọi rủi ro.
Đây là một nhận định hoàn toàn khách quan.
Chính tài liệu kỹ thuật chính thức
đã tự đặt giới hạn cho tuyên bố ấy.
Đập được thiết kế cho lũ chu kỳ một năm,
có lớp phòng thủ giữ phòng cho những trận hiếm hơn.
Nhưng chính các kỹ sư thiết kế
đã công khai thừa nhận có một ngưỡng cực hạn
khoảng chu kỳ 10.000 năm
mà không hệ thống nào giữ được an toàn tuyệt đối.
Đó là toán học của sát xuất,
không phải sự yếu kém riêng của Tam Hiệp.
Cộng thêm, khoa học địa chấn đã
xác nhận có một đường đứt gãy đủ
sức sinh động đất nằm gần giới hạn
chịu đựng của đập, một rủi ro
mà chính hồ chứa góp phần tạo ra.
Và phía trên, nó là hàng chục nghìn hồ chứa nhỏ
đã giả cối, mang theo rủi ro domino
mà không còn đập hạ lưu nào,
dù kiên cố đến đâu,
có thể một mình vô hiệu hóa hoàn toàn.
Nhưng đồng thời, cũng phải công bằng ghi nhận
những gì là thật về năng lực kỹ thuật
của công trình này.
Một hệ thống giám sát dày đặc với gần 13.000 điểm đo.
Ba nguyên tắc vận hành phòng lũ
được thiết kế chặt chẽ,
giữ lũ, cắt đỉnh, tránh trùng đỉnh.
Và quan trọng nhất, một phép thử thực tế đã diễn ra.
Năm 2020,
khi mực nước dâng lên mức kỷ lục lịch sử,
hệ thống Liên Hồ đã phối hợp thành công,
tránh được việc phải di rời
600.000 người mà không cần
xả tràn qua chính đập tam hiệp.
Đó không phải lời tuyên bố xuông,
mà là một kết quả đã thực sự xảy ra,
có thể kiểm chứng qua số liệu mực nước công khai.
Vậy nên,
cách diễn đạt chính xác nhất là thế này.
Đập tam hiệp là một trong những công trình phòng lũ
được tính toán kỹ lưỡng
và giám sát chặt chẽ bậc nhất thế giới,
đã vượt qua những phép thử nghiêm khắc nhất
mà nó từng gặp cho tới nay.
Nhưng giống như mọi công trình lớn khác của con người,
nó vẫn tồn tại trong một khung sát xuất có giới hạn.
Ở đó vẫn còn một khoảng rủi ro rất nhỏ,
nhưng không bằng không,
đến từ sự kết hợp giữa những lực tự nhiên
nằm ngoài khung thiết kế,
và những size shot của con người
trong một hệ thống Liên Hồ khổng lồ,
nơi không một ai,
kể cả chính những người xây nên nó
có thể kiểm soát tuyệt đối mọi biến số.
Thách thức mọi rủi ro
là một câu quảng cáo.
Được thiết kế để chịu được phần lớn rủi ro đã biết,
với một khoảng bất định nhỏ còn lại
mới là một câu kỹ thuật,
và đó cũng chính là mô tả chính xác
cho bất kỳ công trình vĩ đại nào của loài người,
từ đập Hoover cho tới đập tam hiệp.
Yếu tố quan trọng thứ hai chính là thiên nhiên.
Như chúng ta đã biết,
đập bản kiều được thiết kế
để chịu trận lũ chu kỳ 1.000 năm,
tương ứng khoảng 530 mm mưa
trong 3 ngày.
Nhưng vào tháng 8 năm 1975,
bão Nina chút xuống đúng khu vực ấy
hơn 1.000 mm chỉ trong 24 giờ,
và tổng cộng 1.631 mm
trong 3 ngày,
trong đó riêng 6 giờ đỉnh điểm
đã có tới 830 mm,
mức kỷ lục mưa 6 giờ của cả thế giới
vào thời điểm đó.
Hãy diễn đạt bằng con số cho dễ hình dung.
Lượng mưa thực tế gấp khoảng 2 lần rưỡi
đến 3 lần lượng mưa mà con đập được thiết kế
để chịu đựng, và giới khoa học xếp đây
vào loại lũ chu kỳ 2.000 năm.
Về mặt dòng chảy, lưu lượng đổ về hồ đạt
đỉnh 13.000 m3 mỗi giây,
trong khi công trình chỉ được thiết kế
để chịu đỉnh lũ khoảng 4.000 m3 mỗi giây,
còn khả năng xả qua cống
chỉ vào khoảng 1.700-3.000 m3
mỗi giây tùy nguồn.
Nói cách khác, nước đổ về nhanh gấp 3 lần thiết kế,
và nhanh gấp 4-8 lần
khả năng thoát nước thực tế của cống xả.
Hồ chỉ cần dâng cao hơn
đỉnh đập 0.3m,
chưa đầy 30cm là toàn bộ công trình
bị tràn qua và vỡ.
Và điều đáng sợ nhất xét ở tầm hệ thống,
chỉ trong một đêm, 62 đập trong khu vực
vỡ theo kiểu domino.
Vậy mới thấy, một con đập dù được xây
với sức chịu đựng lớn đến đâu về mặt kỹ thuật,
cũng không thể tính trước được ông trời sẽ trút xuống
bao nhiêu nước. Lượng mưa ấy sẽ nằm
trong sức chịu đựng, hay vượt quá.
Còn người không thể biết được,
cho đến khi nó thực sự xảy ra.
Ngoài lượng mưa từ trời,
còn có rủi ro đến từ lòng đất.
Ở đây cần giải thích một điều trước.
Giới kỹ sư không thiết kế đập theo độ Richter thuần túy,
bởi cùng một độ Richter, nhưng động đất
gần hay xa, sâu hay cạn sẽ gây ra
chấn động khác nhau tại đúng vị trí con đập.
Thay vào đó, họ dùng thang cường độ
chấn động tại chỗ, ký hiệu bằng số là má,
cùng đơn vị gia tốc nền gọi là gan.
Đập tam hiệp được thiết kế để chịu
cường độ chấn động cấp 7,
tương đương gia tốc nền 125 gan.
Đây là tiêu chuẩn cho trận động đất
có trù kỳ lặp lại một lần trong 10.000 năm,
ngang với tiêu chuẩn thiết kế
của một nhà máy điện hạt nhân.
Đáng chú ý hơn, nền địa chất nơi đặt tam hiệp
lại khá ổn định, và giới nghiên cứu
đến nay vẫn chưa tìm thấy cơ sở để cho rằng
chính vị trí con đập có thể sinh ra
động đất vượt quá 7 độ.
Nhưng như chúng ta đã từng nói với nhau,
rủi ro từ thiên nhiên mới là thứ
rủi ro khó quản trị nhất.
Không ai đoán được diễn biến của thiên nhiên,
không ai có thể tiên đoán chính xác
những chuyển động địa chất của địa cầu này.
Nếu làm được điều đó, có lẽ đã chẳng còn
những mất mát về nhân mạng và tài sản
mỗi khi một trận động đất lớn ập đến
ở đâu đó trên thế giới, phải không quý vị?
Cho nên, không thể quá tự tin
vào bất kỳ công trình thế kỷ nào.
Và chính những động thái của giới chức Trung Quốc
trong những ngày Don Finn bẻ lái đã cho thấy
có những rủi ro con người không thể lường trước.
Dù có cố nhìn nhận thực tế đến đâu,
chúng ta cũng không thể phủ nhận một điều,
không ai biết trước được mẹ thiên nhiên
sẽ làm gì khi bà nổi giận.
Đến đây, chương trình của chúng tôi cũng xin phép được tạm dừng.
Hãy để lại quan điểm của mình
và cùng thảo luận với chúng tôi.
Còn bây giờ, xin chào và hẹn gặp lại.
