Kinh Hoàng! Cuộc Chiến Đẫm Máu Nhất Thế Kỷ Vừa Bùng Lại

Lê Oanh 360
986 người theo dõi
532 Lượt xem video·5 thg 8, 2026
Đẫm máu, dai dẳng và không bên nào chịu lùi.
Đó là cách giới quan sát quốc tế mô tả những gì vừa xảy ra ở vùng Tigray, miền Bắc Ethiopia.
Không phải một vụ chạm súng biên giới lẻ tẻ, mà là phát đạn có thể kéo cuộc chiến đẫm máu nhất thế kỷ 21
quay trở lại mảnh đất này, gieo chết chóc lên toàn bộ dân chúng, không chừa một ai.
Chào mừng quý vị khán giả đang theo dõi chương trình bình luận trên kênh Lê Banh 360.
Vâng thưa quý vị, suốt hơn một năm qua, các nhà phân tích về vùng sừng Châu Phi đã liên tục cảnh báo rằng
một trong những mối nguy địa chính trị lớn nhất hành tinh chính là khả năng chiến tranh quay lại Tigray.
Rồi cái khoảnh khắc ấy đã tới.
Sáng thứ Bảy ngày 1 tháng 8 năm 2026, thế giới thức dậy với tin giao tranh vùng nổ tại Tigray,
vùng đất phía Bắc Ethiopia mà quan hệ với chính quyền lên bang ở Addis Ababa,
nói giảm nói tránh nhất cũng phải gọi là đầy hiểm khích.
Hai bên nổ súng là lực lượng phòng vệ quốc gia Ethiopia, gọi tắt là INDF,
và mặt trận giải phóng nhân dân Tigray, gọi tắt là TPLF.
TPLF là một tổ chức bán quân sự mang màu sắc dân tộc chủ nghĩa
và từng có thời gian là đảng cầm quyền của cả nước Ethiopia.
Cả TPLF lẫn Addis Ababa đều cáo buộc bên kia bắn trước.
Chính quyền vùng Tigray xa tuyên bố từ thủ phủ Makelele,
nói rằng quân liên bang mở cuộc tấn công lúc tờ mở sáng.
Bộ trưởng Abraham Pillay, người từng đứng đầu chính quyền truyền tiếp Tigray thời chiến,
xác nhận có sao tranh nhưng đổ ngược trách nhiệm cho lực lượng của Chủ tịch TPLF
Depression Gabriel Mitchell.
Nếu muốn ghi vào sử sách với độ chính xác 100% xem ai bóp cỏ trước,
thì ad rằng nhân loại phải phát minh ra công nghệ đọc suy nghĩ mới làm nổi.
Nhưng dù ai có lỗi đi nữa, kết quả vẫn thế.
Do quan sát khu vực đánh giá đây là hành vi vi phạm nghiêm trọng nhất từ trước đến ngay
đối với thỏa thuận hòa bình mà Addis Ababa và TPLF ký cách đây gần 4 năm.
Và hôm nay, người ta lo rằng cái mà chúng ta vừa chứng kiến
chính là loạt đạn mờ màn trong một cuộc chiến Tigray tham khốc thứ hai.
Vậy Ethiopia có kịp kéo mình lại khỏi bờ vực hay không?
Hay cuộc xung đột đậm máu nhất thế kỷ 21 đã được tịnh sẵn là phải bùng cháy lần nữa?
Trước khi đi vào chi tiết những gì đã xảy ra cuối tuần rồi, Lê Banh phải nói rõ một điều.
Tình hình Ethiopia đang biến động rất nhanh.
Những gì quý vị nghe trong video này là nỗ lực tốt nhất của Lê Banh
để dựng lại bức tranh chiến trường tính tới thời điểm ghi hình.
Rất có thể khi quý vị xem, mọi thứ đã khác.
Vâng, nói vậy rồi, bây giờ chúng ta hãy bảo phần chúng ta biết được.
Giao tranh nổ ra từ khoảng 6 giờ sáng quanh khu vực Sererena,
gần thị trấn Seratro ở phía tây vùng Tigray, sát biên giới của Sudan.
Đây là vùng đất tranh chấp nảy lừa.
Từ khi cuộc chiến trước kết thúc,
nó nằm dưới quyền kiểm soát của những người dân tộc chủ nghĩa thuộc vùng Amhara láng giềng.
TBLF từ lâu đòi phải trả lại Tigray cho họ.
Chính quyền liên bang thì cứ câu giờ, mặc dù TBLF tin chắc rằng
việc hoàn trả Tigray là một trong những trụ cột của tòa thuận hòa bình cũ.
Các nhà phân tích của Tổ chức Giám sát Trung đột, ACLED,
cho rằng TBLF đã ra một quyết định có tính toán,
dùng vũ lực chiếm lại các phù vực tranh chấp vùng Welkhout,
Tegheda, Humera và Chelem.
Và để làm điều đó, họ suy động một đơn vị khét tiếng mang tên Quân đoàn 70.
Quân đoàn 70 là lực lượng thân TBLF
mà binh sĩ của nó từng chạy qua biên giới Sudan trong cuộc chiến Tigray trước kia.
Sang tới nơi, họ quay ra chiến đấu cùng quân đội Sudan
chống lại lực lượng bán vũ trang hỗ trợ nhanh, gọi tắt là ASF,
trong cuộc nội chiến của chính Sudan.
Vâng quý vị, không nghe nhầm đâu.
Bối cảnh phía sau chuyện này dối sắm đến mức khó tin.
Theo phần lớn các nguồn tin, chính quân đoàn 70 là đơn vị đối đầu
với INDF trong đợt đụng độ vừa rồi.
Phó chủ tịch TBLF ông Emmanuel Esfafa nói với hãng tin AFP rằng
quân liên bang đã mở cuộc tấn công vào các vị trí của lực lượng này
bằng pháo hạng nặng ngay từ sáng sớm thứ Bảy.
Cơ dân bên phía Sudan kể với AFP rằng họ nghe tiếng nổ suốt cả ngày.
Một nhân chứng ở thị trấn Hamdejet của Sudan nói
ông nhìn thấy phi cơ bay về hướng tây nam thị trấn.
Đụng độ cũng được ghi nhận ở Beqa và Maekara.
Hai viện nông nghiệp nằm vắt ngang hành lang thương mại núi Ethiopia
với cả Sudan lẫn Eritrea.
Truyền thông Tigray nói, INDF sử dụng bộ binh cơ giới
tức là lính tiến vào trận địa trên xe thiết giáp triều quân
và xe chiến đấu bộ binh được iểm trợ bằng hòa lực trên không.
Trong đó có phi cơ không người lái.
Khi tiếng súng kéo dài, đạn pháo rơi cả vào các trại tị nạn bên trong lãnh thổ Sudan,
khiến một số người tị nạn Ethiopia thiệt mạng và bị thương.
Đến chiều tối thứ Bảy, giao tranh vẫn chưa dứt.
Một nhân chứng bên phía Sudan nói với AFP rằng, tới khoảng 4 giờ 30 chiều,
họ vẫn còn nghe tiếng súng vọng sang từ phía Ethiopia.
Nhắc tới người tị nạn thì phải nói thêm, hàng trăm người đã bỏ chạy
từ miền Bắc Ethiopia sang Sudan để tránh làn đạn.
Con sụ ấy chắc chắn sẽ còn phình to nếu chiến sự leo thang.
Tuy nhiên, cũng có vài dấu hiệu cho thấy giai đoạn ác liệt nhất đã qua,
ít nhất là tạm thời.
Một tay súng TPLF nói chuyện với báo giới trong điều kiện giấu tên,
cho biết tình hình đã lắng xuống vào dạng sáng Chủ nhật.
Người này khẳng định là đang có sự xuống thang.
Một nguồn tin khác cũng xin giấu tên, xác nhận điều tương tự.
Có điều không nguồn nào giải thích được vì sao mọi thứ đột ngột dịu đi
theo một luồng thông tin.
Lý do là vì INDF đẩy lùi các tay súng TPLF quá nhanh.
Amara War Update, một tổ chức có quan hệ mật thiết với lực lượng dân quân dân tộc
chủ nghĩa Fano, vốn cũng đang đánh nhau với Edith Abada.
Tuyên bố rằng, hơn 270 tay súng TPLF đã bị giết và hơn 250 người bị bắt
hoặc bị thương sau khi quân đội Ethiopia chiếm được khu vực này.
Tổ chức này còn nói chính phủ đã giành lại vùng núi Tesfaye Eswar.
Trong khi, đồng minh của họ là lực lượng vệ viên Takeja,
một nhóm dân quân gồm những người Amara trung thành với Edith Abada,
chứ không phải với Fano, đã chốt giữ được địa bàn và buộc các đơn vị TPLF phải giúp lui.
Đến đây, Lê Banh phải nói thẳng, Amara War Update không phải nguồn tin đáng tin cậy.
Họ mang định kiến sẵn có với chính phủ Ethiopia, cả TPLF và bất cứ ai
mà họ coi là kẻ thù của người Amara. Nhưng chúng ta buộc phải dùng tới những tuyên bố ấy,
đơn giản vì thông tin về trận đánh này ít đến mức đáng sợ.
Nhà báo gần như không được tiếp cận Tigray kể từ khi cuộc nội chiến trước vùng nổ,
và cả TPLF lẫn chính phủ Ethiopia đều không công bố hình ảnh hay video nào về các cuộc đụng độ.
Với lượng thông tin ít ỏi như vậy, người ta buộc phải chấp phá từ đủ mọi nguồn,
kể cả các tổ chức thiên vị lẫn tuyên bố chính thức của các bên để dựng lại bức tranh chiến trường.
Điều đó dẫn chúng ta tới câu hỏi lớn hơn, vì sao mọi chuyện lại nông nỗi này?
Bởi vì hiếm có chuyện một chính đảng đang cai trị cả một quốc gia lại tụt xuống
thành lực lượng phát động một trong những cuộc chiến tàn phá nhất lịch sử chính đất nước đó.
TPLF thống trị chiến trường Ethiopia khoảng 27 năm, từ năm 1991 đến năm 2018,
với tư cách thành viên quyền lực nhất trong mặt trận dân chủ cách mạng nhân dân, Ethiopia,
gọi tắt là EPRDF.
Đây là liên minh được lập nên bởi các nhóm đã lật đổ chế độ độc tài của Mengistu Haile Maria.
Người Tigray chỉ chiếm một tỷ lệ khá nhỏ trong dân số Ethiopia.
Vậy mà các nhân vật TPLF lại nắm ảnh hưởng áp đảo trong quân đội,
cơ quan tình báo và nhiều định chế thêm chốt khác.
Chính điều đó giúp họ giữ vị trí thống trị trong EPRDF.
Sự lãnh đạo của họ, nói gọi một chữ là gây tranh cãi.
Đến năm 2015, các cuộc biểu tình chống chính phủ do thanh niên dẫn đầu vùng lên khắp vùng
Oromia và Amhara làm tê liệt đất nước và khiến liên minh cầm quyền không còn cai trị nổi.
Không kiềm chế được làn sóng bất ổn, thủ tướng Haile Maria Deschalens tư chức đầu năm 2018
để mở đường cho cải cách chính trị.
Kết quả là ông Abiy Ahmed lên nắm quyền và tới hôm nay vẫn là thủ tướng.
Ông Abiy lập tức bắt tay các giảm ảnh hưởng của TPLF.
Đến năm 2019, ông lập đảng riêng mang tên Đảng Thịnh Vượng
bằng cách xác nhập ba chính đảng vốn là thành viên EPRDF đại diện cho người Amhara,
người Oromo và các cộng đồng thiểu số ở miền Nam.
TPLF bị bỏ lại chiêu vơ và để giữ độc lập chính trị, họ từ chối gia nhập Đảng Thịnh Vượng.
Đây là phiên bản cực kỳ giàn lược của lịch sử Ethiopia hiện đại.
Quý vị đừng nghe xong rồi nghĩ rằng câu chuyện đơn giản là TPLF ác
còn mọi sắc tộc khác đều hiền lành.
Mối thù giữ người Amhara với người Tigray hay giữ người Oroto với người Amhara
sâu và cay đắng đến mức phải có hẳn một video riêng mới nói hết.
Nhưng để nắm nhanh, quý vị chỉ cần nhớ một điều.
TPLF gần như không có bạn bè nào bên ngoài cái nối ủng hộ của họ là Tigray.
Chính quyền liên bang của ông Abiy coi họ là mối đe dọa vũ trang tiềm tàng.
Vùng Amhara láng giềng coi họ là kẻ áp bức.
Còn nước Eritrea kế bên thì xem TPLF là kẻ tử thù từ cái thời họ còn điều hành Ethiopia.
Vậy nên khi TPLF vớt lời lệnh hoãn bầu cử trong đại dịch và tự tổ chức bầu cử riêng,
rất nhiều người coi đó là cái cớ hoàn hảo để đẩy căng thẳng lên đỉnh điểm.
Tất cả dẫn tới tháng 11 năm 2020, khi lực lượng Tigray phát động cái mà họ gọi là
chiến dịch phủ đầu nhắm vào quân đội Ethiopia.
Edith Ababa đáp trả bằng toàn bộ sức mạnh quân sự với sự hỗ trợ của các lực lượng phi chính quy
từ vùng Amhara và của quân đội Eritrea.
Dân quân Fano người Amhara nhìn thấy cơ hội lấy lại Tây Tigray,
vùng đất mà TPLF đã giành khỏi tay họ từ lâu.
Còn Ishaas Aboukir, nhà độc tài lâu năm của Eritrea, nhìn thấy cơ hội
vừa rửa mối hận cũ, vừa xóa sổ một mối đe dọa chiến lược.
Những gì diễn ra sau đó là một trong những cuộc chiến tồi tệ nhất mà thế kỷ này từng chứng kiến.
Mà quý vị biết không, thế kỷ này còn có nội chiến Sudan, nội chiến Syria,
chứ kể cuộc xâm lược toàn diện của Nga và Ukraine.
Nên đây không phải phép so sánh, nói cho vui miệng.
Tội ác chiến tranh ở Tigray sau mọi bên gây ra, lệnh phong tỏa của chính phủ tạo ra nạn đói cục bộ.
Tổng cộng có những ước tính cho rằng số người chết lên tới 600.000, phần lớn là dân thường.
Cuộc chiến chỉ kết thúc sau khi các vi cơ không người lái do các tiểu vương quốc Ả Rập Thống Nhất
cung cấp chặn đứng một mũi tên công của TBLF đang lao về phía thủ đô Ethiopia.
Ban lãnh đạo Tigray khi đó nhận ra họ chẳng còn lựa chọn nào khác ngoài việc ký một thỏa thuận hòa bình
mang tên Hiệp định Pretoria.
Hiệp định Pretoria chấm dứt chiến tranh năm 2022,
nhưng nó không hề giải quyết những nguyên nhân gốc rễ đã gây ra cuộc chiến ấy.
Do phận Tây Tigray vẫn mập mờ, câu chữ của Hiệp định gợi ý rằng vùng này sẽ được trả về cho TBLF
và chính điều đó góp phần châm ngòi cho một cuộc nội chiến thứ hai giữa chính phủ và vùng Amhara
chưa đầy một năm sau đó.
Quân Eritrea vẫn đóng trên lãnh thổ Tigray và tệ nhất là cả người Amhara lận Eritrea
đều không được mời tới và nắm phán, dù họ là những bên tham chiến trực tiếp.
Hiệp định Pretoria cũng không tạo ra được một trật tự chính trị ổn định nào ở Tigray.
Sau chiến tranh, TBLF bị nứt trừng bởi những cuộc đấu đá nội bộ,
đỉnh điểm là việc một phe trong TBLF chiếm sữ các cơ quan then chốt ở thủ phủ Makelele.
Chuyện đó dọn đường cho một cú thâu tóm quyền lực còn lớn hơn xảy ra hồi tháng 5 năm nay.
Vào ngày 5 tháng 5 năm 2026, TBLF hắt cảng trung tướng Thadeshi Werede,
người đứng đầu chính quyền lâm thời Tigray và được Addis Ababa hậu thẫn,
rồi thay chính quyền của ông bằng một hội đồng vùng.
Do Dickson, chủ tịch TBLF, D. Preston Jebremich-Kern lãnh đạo,
chính là người đã cầm trịch Tigray suốt cuộc chiến trước.
Bây giờ, Lê Banh xin được tóm gọn lại những từ viết tắt.
Cuộc chiến chưa kết thúc với việc người Eritrea và người Amhara cảm thấy bị chính phủ của ông Abi phản bội.
Người Tigray thì đinh ninh, Tây Tigray sẽ được trả lại, và phẫn nộ vì mãi chẳng thấy đâu.
Còn chính phủ ông Abi thì phải xoay sở với một cuộc nội chiến mới chống lại chính các đồng minh Amhara cũ của mình.
Vậy thì cũng chẳng có gì lạ khi rất nhiều nhà quan sát khu vực tin rằng đụng độ là điểm đất yếu.
Và như cuối tuần vừa rồi cho thấy, họ đã đúng.
Bây giờ quay lại với những gì chúng ta chưa biết.
Có rất nhiều câu hỏi còn treo lơ lửng quanh đợt giao tranh này.
Thứ nhất, chúng ta không biết chắc đơn vị nào của quân đội Ethiopia tham chiến,
họ dùng những hệ thống vũ khí gì và rốt cuộc bên nào thắng.
Trong một tình huống như thế này thì đó là những thứ cực kỳ quan trọng để đánh giá cuộc diện.
Chúng ta cũng không có con số thương vong chính xác.
Những con số do Amhara World Update đưa ra tốt lắm cũng chỉ là ước đoán, mà lại chỉ nói về phía TVLF.
INDF thiệt hại bao nhiêu thì không ai biết.
Bao nhiêu dân thường thiệt mạng hoặc phải bỏ nhà chạy loạn thì cao một tỷ.
Điều nữa mà chúng ta không biết là vì sao lại là lúc này.
Ai cũng tin rằng chiến sự sẽ nổ ra vào một thời điểm nào đó.
Nhưng phần lớn không nghĩ nó tới sớm đến như vậy.
Lý do chính là vì cả hai bên đều chưa nên sẵn sàng cho một cuộc chiến mới.
TVLF còn cách rất xa sức mạnh đỉnh cao của họ.
Vài tháng gần đây, tổ chức này đẩy mạnh tuyển quân
và theo những tin chưa kiểm chứng, họ bắt cả những thiếu niên chỉ mới 15 tuổi ra trận.
Nhưng biến tân binh thành một lực lượng chiến đấu ra hồn thì gần thời gian.
Addis Ababa lại được trang bị tốt hơn hẳn.
Họ có cả kho vũ khí đa dạng, có tiền mua thêm loại hiện đại hơn
và đã bỏ nhiều năm huấn luyện cách sử dụng chúng.
Vậy mà dù TVLF không giải giáp hoàn toàn trong quãng hòa bình ngắn người,
họ vẫn đã giao nộp một phần vũ khí hạng nặng cho INDF.
Đúng loại vũ khí mà lại ra bây giờ họ đang rất cần.
Và TVLF thừa viết tất cả những điều đó.
Nếu đúng là quân chính phủ đánh tan được TVLF chỉ trong vòng một ngày,
thì điều đó cho thấy TVLF đã chơi một phán bài quá tay.
Nhưng cũng đừng vội nghĩ mọi thứ toàn màu hồng với quân đội Ethiopia.
Họ có những vấn đề nghiêm trọng của riêng mình,
và những vấn đề ấy cho thấy họ cũng chẳng ở tư thế đánh lâu dài được.
Thứ nhất, họ bị ràn mỏng khủng khiếp.
Quân đội Ethiopia không chỉ đánh TVLF,
họ đồng thời phải đối phó với cuộc nổi dậy của Fano chảy rộng khắp vùng Amhara.
Và cuộc nổi dậy này càng nóng lên trong những tháng gần đây.
Ngoài ra, Edis Ababa còn phải chống một cuộc nổi dậy ở Oromia kéo dài từ năm 2018
với quân đội giải phóng Oromo, gọi tắt là OLA, chống lại lực lượng chính phủ.
Mà ông Abiy Ahmed còn liên tục bóng gió rằng
ông đang chuẩn bị đánh Eritrea để chiếm một càng biển.
Với việc Eritrea đang thân với quân đội Sudan,
chuyện đó đòi hỏi một quân đội dành tay,
chứ không phải một quân đội đang cùng lúc đánh TVLF, Fano và OLA.
Một cuộc chiến kéo dài với người Tigray sẽ kéo rãn quân đội Ethiopia mỏng hơn nữa,
bất kể ANDF có ư thế gì đi chăng nữa.
Và điều đó mở toan cơ hội cho các nhóm nổi dậy khác dành thêm địa bàn ở khu vực của họ.
Chưa hết, Ethiopia còn nguyên những căng thẳng chưa cỡ ướp với láng giềng.
Chuyện với Eritrea thì vừa nói rồi,
nhưng Abdis Ababa còn đang biến chính quyền quân sự Sudan thành kẻ thù.
Quan hệ Ethiopia và Sudan xấu đi trông thấy,
chủ yếu vì sự dính liếu của Abdis Ababa vào cuộc nội chiến Sudan từ tháng 2 năm 2026.
Hãng tin Reuters đã được tin rằng,
Ethiopia bí mật huấn luyện hàng nghìn tay súng cho ANF.
Lực lượng bán vũ trang đang đánh nhau với quân đội Sudan
và bị cáo buộc một cách có cơ sở là phạm tội diệt chủng,
cùng hàng loạt tội ác chiến tranh khác.
Chạy huấn luyện đó được cho là do các tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất tài trợ,
và chính nước này cũng cung cấp huấn luyện viên, vũ khí, thí tài và lĩnh đánh thuê cho ANF.
Sudan còn cáo buộc Abdis Ababa và Abu Dhabi đứng sau loạt tấn công bằng phi cơ không người lái,
trong đó có vụ đánh vào sân bay quốc tế Khartoum hôm 4 tháng 5.
Ngoại trưởng Sudan Mohideen Shalem tuyên bố Khartoum sẽ không chủ động tấn công nước khác,
nhưng sẵn sàng bước vào một cuộc đối đầu công khai với Ethiopia nếu cần.
Và đúng ngày 1 tháng 8, cái ngày Tigray nổ súng, các nguồn tin được cho là đáng tin cậy,
nói với tờ Sudan News Agency rằng quân Ethiopia đã tiến vào khu vực Umbarakis
thuộc bang Kedarat dọc biên giới phía đông của Sudan.
Các nguồn này tin rằng những chuyển động quân sự đó diễn ra theo đề nghị của Abu Dhabi,
nhằm đáp trả các chiến thắng gần đây của quân đội Sudan ở Bắc Kordofan.
Mục tiêu nghe có vẻ rất rõ ràng, mở một mặt trận mới ở miền đông Sudan,
hút bắt nguồn lực quân sự khỏi Bắc Kordofan và cho ASF cơ hội hồi sức
sau khi mất hàng loạt vị trí chiến lược.
Nếu điều này là thật, đó sẽ là một bước leo thang lớn,
có thể khiến cuộc chiến ở Sudan tràn sang Ethiopia.
Hai trong số những cuộc chiến tàn khốc nhất thập kỷ nhập lại là một.
Quý vị hãy thử nghĩ xem điều gì có thể xảy ra.
Rồi còn Eritrea nữa.
Trong cuộc chiến Tigray lần thứ nhất, Eritrea là đồng minh sống còn của Ethiopia,
cung cấp quân, khí tài và tình báo để giúp Abdis Ababa đánh bại TPLF.
Vậy mà mối quan hệ ấy giãn nứt rất nhanh khi Asmara bị gạt khỏi bàn đàm phán kết thúc chiến tranh.
Rồi căng thẳng leo thang khi Thủ tướng Abiy Ahmed tuyên bố rằng,
Ethiopia, một quốc gia không có biển, có quyền mang tính sống còn, được tiếp cận trực tiếp với đại dương.
Ông gọi việc thiếu một hải cảng là một nhà tù địa lý.
Ngày nay, ai cũng tin rằng ông Abiy muốn thôn tính cảng Ashat của Eritrea,
cái cảng mà Abdis Ababa mất quyền sử dụng sau khi Eritrea giành độc lập khỏi Ethiopia năm 1993.
Từ đó đến nay, Ethiopia phải dựa vào cảng của nước láng giềng Tripoli.
Quan hệ giãi nước số đi nhanh đến mức Asmara hôm nay lại đứng về phía TPLF,
dù quân Eritrea vẫn đang chiếm đóng một phần Tigray.
Mối gắn kết ấy sâu tới mức ngày hôm chủ nhật.
Chỉ vài giờ sau khi tiếng súng ngừng, các chỉ huy quân sự cao cấp của Eritrea đã có mặt
tại một thị trấn nhỏ ở Tigray và được chính các chỉ huy cấp cao của TPLF xa đòn.
Mặc không chỉ TPLF, Ethiopia còn cáo buộc Asmara trang bị vũ khí cho quân đội dạy Fano ở vùng Amhara.
Căng thẳng với Sudan, căng thẳng với Eritrea, cộng thêm những cuộc chiến nội vụ khác,
tất cả có nghĩa là Ethiopia không thể dồn toàn lực cho TPLF.
Trong một cuộc chiến kéo dài với đối thủ từng đầy Addis Ababa tới dưới hạn,
đó là điều có thể mang tính thảm họa.
Tất cả dẫn chúng ta tới câu hỏi cuối cùng.
Chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo? Sự thật là chẳng ai biết.
Ông Castiel Tronvo, chuyên gia về Ethiopia tại Đại học Osho New University College,
nhận định đây là vụ leo thang quân sự rõ rệt và là cuộc đối đầu nghiêm trọng nhất
ở miền bắc Ethiopia trong một thời gian dài.
Theo ông, ở giai đoạn này, cuộc tấn công có thể là khởi đầu của một chiến dịch quân sự rộng lớn hơn,
mà cũng có thể chỉ là một màn phô trương sức mạnh nhằm dăn đe phía Tigray đừng leo thang thêm.
Nói cách khác, những ngày và những tuần tới sẽ trả lời giúp chúng ta.
Đây là một phép thử có giới hạn ở vùng biên tranh chấp,
hay là loạt đạn mở màn cho cuộc chiến dành toàn bộ Tigray.
Tính tới lúc này, chưa có báo cáo mới nào về giao tranh.
Có thể vì các nỗ lực xuống thang đã có tác dụng,
mà cũng có thể nói theo kiểu sáo mòn nhưng chính xác.
Đây chỉ là sự yên tĩnh trước cơn bão.
Và nếu cơn bão ấy đổ bộ, Ethiopia sẽ cần một con thuyền cỡ thuyền Noah mới mong sống sót.
Hiện tại, TPLF và PHANO hoạt động thứ hai lực lượng nổi dậy riêng Việt với những nỗi bất bình riêng.
Nhưng họ có chung một kẻ thù là Abdis Ababa và ngày càng có chung một người bạn là Asmara.
ICLED từng cảnh báo rằng trong trường hợp TPLF mở chiến dịch chiếm Tây Tigray,
các phe Phano có quan hệ với TPLF sẽ hoặc đẩy mạnh cuộc chiến của chính họ chống chính quyền liên bang
hoặc chủ động iểm trợ cho mụi tấn công của TPLF ở phía Bắc.
Đợt chính là thế gọng kiềm, được thước kế riêng để kéo dạng AMDF trên những mặt trận mà họ vốn đã chật và giữ.
Quân Eritrea cũng có thể nhảy vào, và điều đó sẽ khiến cuộc chiến tồi tệ hơn gấp nhiều lần.
Trong tình huống ấy, quân đội Sudan có thể chọn can thiệp để hạ bệ một chính phủ đã làm cái gai trong mắt họ quá lâu.
Chuyện đó đương nhiên sẽ kéo RSF vào cuộc để bảo vệ đồng minh ở Abdis Ababa.
Hai cuộc nội chiến tàn khốc biến thành một đám cháy khu vực gần như không thể dập.
Nhưng Liên bang phải nói rõ, đây là kịch bản xấu nhất và không có gì bảo đảm nó sẽ xảy ra.
Nhưng liên minh dựa trên lợi ích nhất thời giữa các nhóm từng chém giết lẫn nhau thường rất mong manh.
Mối thù giữa TBLF với các đồng minh mới của họ là Fano và Esmara vẫn còn rất sâu.
Chính mối thù ấy, chính sự nghi kị giữa ba bên ấy mở ra cho chính phủ Ethiopia một khung cờ hẹp.
Một khoảng thời gian ngắn để họ đàm phán một thỏa thuận có thể kéo Tigray lại khỏi vô vực,
bẻ gãi liên minh với Eritrea và cấu đất nước khỏi một cuộc chiến tàn khốc nữa.
Vấn đề là Abdis Ababa có chủ ý chiến trị hay không?
Không chỉ để ký một thỏa thuận giải quyết được những bất bình của TBLF,
mà còn để thực thi nó tới nơi tổ chốn.
Nếu họ không làm được, thì có vẻ như cuộc nội chiến đậm máu nhất thế kỷ này sẽ được định sẵn phải bùng cháy trở lại.
Chủ đề bình luận hôm nay cũng xin được khép lại tại đây.
Cảm ơn quý vị đã theo dõi đến hết video.
Xin chào và hẹn gặp lại!
