Nhân – Nghĩa – Lễ: Gốc rễ của giáo dục gia đình #vanhoatruyenthong #vietnamoi #giaoductreem

Kính mời các bạn lắng nghe một bài viết của bạn Điều Hay Dạy con xem, chính là món quà lớn nhất cha mẹ dành cho con Trong tam tự kinh bài Nhân Chi Sơ có viết Ngọc bất trát, bất thành khí, Nhân bất học, bất truy nghĩa Vì nhân tử, phương thiếu thời, Thân sư hữu, tập lễ nghi Tạm dịch, Ngọc không mài dũa, không thành đồ quý, Người mà không học, không biết nghĩa lý Là một con người, đương khi còn nhỏ, Gần gũi thầy bạn, luyện tập lễ nghi Chỉ mấy câu ngắn gọn, ngôn từ giảng dị Nhưng lại hàm chứa đạo lý vô cùng sâu xa Càng nghiền ngẫm, càng thấy trong đó Lắng động kinh nghiệm giáo dưỡng con người suốt mấy nghìn năm Câu chuyện Biện Hòa do Ngọc Thời xuân thu, nước sở con người tên là Biện Hòa Một lần lên núi, ông nhận được một khối ngọc thô Và biết đó là bão ngọc hiếm có Ông đem dăng lên sợ lệ phương Nhưng thợ ngọc trong cung, chỉ nhìn bề ngoài liền phán đoán Đó là đá thường Lệ phương cho rằng Biện Hòa lừa dối mình liền sai chặt chăn trái của ông Sau khi lệ phương qua đời Biện Hòa lại đem khối ngọc ấy dăng lên sợ vũ phương Kết quả vẫn vậy, ngọc quý bị coi là đá tầm thường Còn ông thì mất nốt chân phải Đến đời sở vương, Biện Hòa ôm khối ngọc Ngồi dưới chân núi, khóc suốt ba ngày ba đêm Đến khi hai mất rưỡng máu Văn vương sai người hỏi nguyên do Biện Hòa đáp rằng Ông không khóc vì mất chân Mà đau lòng vì ngọc quý bị coi là đá thường Người trung thành lại bị xem là kẻ lừa đảo Văn vương nghe xong Liền cho người đem khối đá đi điêu khắc Lúc ấy mới phát hiện Đó chính là bão ngọc khiếm có Về sau được gọi là Hòa Thị Bích Lưu danh sự sắc Qua câu chuyện trên cho chúng ta thấy Một bài học sâu sắc Dù là ngọc quý sinh ra từ núi sâu Nếu không trải qua quá trình mài vũ ốc cẩn thận Cũng chỉ là một hòn đá thô ráp Không ai nhận ra giá trị Dạy con từ Thổ Còn Thơ Ông bà ta có câu Dạy con từ Thổ Còn Thơ Đứa trẻ mới sinh ra Mang theo tâm hồn trong sáng Và bản tính thuần thiện vốn có Khi trẻ bắt đầu hình thành nhận thức Đó chính là thời điểm lý tưởng Để gieo mầm những điều tốt đẹp Trong 3 năm đầu đời của trẻ Nhiều bậc cha mẹ Thường dành quá nhiều ưu tư Cho thế giới hữu hình ăn uống Quần áo, học sớm Mà quên mất điều quan trọng nhất Thế giới vô hình của con Tức là tính cách, nhân cách Tinh thần, tâm hồn Khi tâm tính chưa định hình Đó là giai đoạn quan trọng nhất Để trẻ được gần gũi thầy tốt Cách giao bạn hiền Học cách khiêm tốn Tiếp nhận lời dạy bảo Rèn luyện lễ nghi tiến thoái Cách ấn xử Và cách đải người Những điều ấy không phải là hình thức bên ngoài Mà là nền móng cho nhân cách cả một đời người Theo đạo Trung Dung trong việc dạy con Khi con trẻ dưới 10 tuổi Cha mẹ nên dạy con học lễ phép Học những điều căn bản Không được ép con học hành khổ sở Vì điều đó dễ khiến trẻ sợ hãi Để lại bóng đen tâm lý Cha mẹ càng không được tùy tiện dùng trôi vọt đánh đập Bởi điều này có thể gây tổn thương thân tâm nghiêm trọng Thậm chí dẫn đến hậu quả đau lòng Tuy vậy, cha mẹ cũng không được để con quá buôn thả Bởi sẽ khiến con không có chí hướng Cha mẹ không nên tùy tiện khen ngợi con thông minh Càng không được mắng chửi, hạ thắp con Khi con từ 11 tuổi trở lên Cha mẹ nên dần dần nghiêm khắc trong việc dạy dỗ Đây là đạo lý lớn trong giáo dục con cái Dạy con làm người nhân nghĩa Học tâm của học văn nằm ở việc minh bạch đạo lý Chứ không phải biết được bao nhiêu Từng trải đến đâu Hay giỏi gian đến mức sinh tâm khen người Nhân, nghĩa, lễ Là nền tảng làm người của văn hóa truyền thống Nhân và nghĩa là nội dung bên trong Còn lễ là biểu hiện ra bên ngoài Là khuôn mẫu cụ thể Để con người thể hiện thiện ý Sự tôn trọng, quan tâm và cảm ơn đối với nhau Dù mỗi dân tộc có lễ nghi khác nhau Hình thức khác nhau Nhưng tự trung đều nằm nuôi dưỡng Mối quan hệ hài hòa giữa người với người Chính vì thế mà dạy con bắt đầu bằng dạy lễ nghi Lễ nghi là con đường cụ thể Để thực hành đạo lý Không có nó Nhân, nghĩa chỉ dừng lại ở ý niệm mơ hồ Nếu từ nhỏ hình thành thói quen Lấy lễ, đãi người Sẽ theo ta suốt cả đời Còn nếu đã quen với cách cư xử tùy tiện Thì khi lớn lên Muốn sửa đổi lại vô cùng khó khăn Lấy một ví dụ trong đời sống Trên đường gặp người quen Nếu đối phương làm ngơ Ánh mắt lạnh nhạt Ta tự nhiên sẽ cảm thấy bị coi thường Trong lòng khó chịu Ngược lại, chỉ một lời chào hỏi Một câu thêm hang sức khỏe Cũng đủ khiến lòng người ấm lại Cảm nhận được sự trân trọng Vì lễ đó Có những nền văn hóa như người xưa Đặc biệt coi trọng lễ nghi Ngay cả với người xa lạ Cũng giữ phép tắc thăm hỏi Xem đó là sự hữu duyên Lễ nghi có thể khác nhau Tùy hoàn cảnh, tuổi tác Quan hệ thân sơ Nhưng mục đích cuối cùng Vẫn là biểu đạt thiện ý Một cách hợp tình, hợp lý Khi hiểu được điều này Ta sẽ hiểu vì sao Cổ nhân xem việc học lễ nghi Từ nhỏ là vô cùng quan trọng Làm cha, làm mẹ Cần học theo biện hòa Kiên nhẫn bảo vệ Và nuôi dưỡng bản tính nguyên sơ quý giá của con cái Để chúng được theo thầy tốt Gần bạn hiền Từng bước phân biệt thiện ác Đúng sai Giữ vững nghĩa lý Giữa muôn vàng ảnh hưởng của đời sống Có như thế Đứa trẻ mới có thể được điêu khắc Thành một khối mỹ ngọc chân chính