THUẾ QUAN 100% - TỐI HẬU THƯ CUỐI CÙNG: MỸ QUYẾT TÂM PHONG ẤN LỖ HỔNG CANADA TRƯỚC BẮC KINH

Tri Thức Mới
2.1K người theo dõi
606 Lượt xem video·27 thg 1, 2026
THUẾ QUAN 100% - TỐI HẬU THƯ CUỐI CÙNG: MỸ QUYẾT TÂM PHONG ẤN LỖ HỔNG CANADA TRƯỚC BẮC KINH
Ngày 26 tháng 1, truyền thông quốc tế đồng loạt đăng tải thông tin về việc Canada sẽ đạt thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.
Sau đó, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tuyên bố về việc áp thuế 100% đối với tất cả hàng hóa Canada
nếu như thỏa thuận thương mại với Trung Quốc trở thành hiện thực.
Tiếp đó, Bộ trưởng Ngoại giao Canada Anita Annan cho biết là nước này sẽ không bị chạy hướng
trong nỗ lực đa dạng hóa thương mại khỏi Mỹ, bất chấp những lời đe dọa mới nhất từ chính quyền Trump.
Những diễn biến đó cho ta thấy rằng là quan hệ đồng minh giữa Mỹ và Canada dường như đang cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt.
Nhưng nếu đọc lại toàn bộ diễn biến sau hội nghị Davos 2026 năm nay, như một cái chuỗi tin rời rạc,
thì người ta cũng rất dễ hiểu lầm, hiểu sai rằng Canada đang liều lĩnh,
chơi sóc hay thậm chí là cố tình thách thức Hoa Kỳ khi phát cái tín hiệu tiến gần hơn tới một cái thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.
Xong, khi mà đặt câu chuyện trong bối cảnh chiến lược dài hạn của một quốc gia tầm trung sống cạnh một siêu cường,
thì hành động của Ottawa nó lại mang tới một cái logic khác.
Đó là một cái nỗ lực thoát khỏi cái trạng thái lệ thuộc mang tính cấu trúc, dù rằng họ biết rõ cái giá phải trả là rất cao.
Ta biết là trong nhiều thập kỷ, Canada là một trong những nước hưởng lợi lớn nhất từ trật tự do Mỹ dân dắt.
Kinh tế của họ gắn chặt với thị trường Mỹ, an ninh thì được Mỹ bảo trợ gần như tuyệt đối,
và vị trí địa chính trị của Canada cho phép nước này không cần phải đưa ra những lựa chọn đau đớn như là nhiều quốc gia khác.
Chính vì vậy, họ đã quen với việc xem mối quan hệ với Mỹ là mặc định, là nền móng không thể lai chuyển.
Tuy nhiên sự trở lại của Tổng thống Donald Trump đã làm lung lay chính cái giả định này.
Khi ông Trump công khai sử dụng thuế quan, tiếp cận thị trường và sức ép kinh tế như là công cụ chính trị,
kể cả với đồng minh, thì Canada buộc phải đối diện với một sự thật khó chịu.
Đó là sự phụ thuộc quá sâu vào Mỹ, nó không còn là bảo hiểm nữa, mà đã trở thành một cái rủi ro chiến lược rồi.
Và trong bức cảnh đó, khái niệm đa dạng hóa thương mại của Canada không còn thuần túy là câu chuyện xuất khẩu,
nhập khẩu, nó trở thành một vấn đề mang tính sinh tồn quốc gia.
Họ hiểu rằng nếu toàn bộ cái nền kinh tế bị khóa chặt vào một đối tác duy nhất,
thì chỉ cần một thay đổi chính trị ở Washington cũng đủ để đẩy Canada vào thế bị động.
Vì vậy, việc tìm kiếm các kênh thương mại khác, dù khó, dù rủi ro,
là cách Canada cố gắng giành lại một phần không gian chiến lược cho mình.
Trung Quốc xuất hiện trong bức tranh này không phải vì Canada tin Trung Quốc,
mà vì là Trung Quốc là đối tác hiếm hoài đủ lớn để tạo ra cảm giác rằng là Canada vẫn còn lựa chọn.
Về mặt địa chính trị thì đây là một cái tính toán lạnh lủng.
Ottawa cần gửi tiến hiệu tới Washington rằng là Canada không hoàn toàn bị chói tay,
rằng Mỹ không thể coi sự lệ thuộc của Canada là điều hiển nhiên mãi mãi.
Tuy nhiên, chính ở điểm này, Canada đã chạm vào lằn danh đỏ trong tư duy chiến lược của Trump.
Với Trump thì Trung Quốc không đơn thuần là một đối tác thương mại cạnh tranh,
mà là mối đe dọa chiến lược có hệ thống.
Trong cách nhìn này, không tồn tại khái điểm đa dạng hóa vô hại khi nói tới Trung Quốc.
Đặc biệt nguy hiểm hơn, Canada không phải là một quốc gia xa xôi trung lập đâu,
mà là một phần trong cái không gian an ninh của băng Mỹ,
nơi mà Hoa Kỳ coi là chiều sâu chiến lược sống còn của mình.
Vì vậy, khi mà họ phát tiến hiệu mở cửa với Trung Quốc,
thì Trump không đọc cái điều này như một cái động thái kinh tế,
mà như một cái lỗ hổng an ninh ngay trong sân sau của mình.
Cái tuyên bố áp thế 100% với hạng hóa Canada,
vì thế không chỉ nhằm trừng phạt hay gây sức ép đàm phán.
Nó là một thông điệp quyền lực rất rõ ràng.
Trong trận tự mới mà Trump đang tái thiết lập,
đồng minh không được phép mập mờ chiến lược với đối thủ của Mỹ.
Đây không phải là thế giới đa phương mềm mà Canada quen thuộc,
mà là một cái cấu trúc cứng, nơi các quốc gia buộc phải đứng rõ ràng trong hệ thống quyền lực.
Về phía Canada, phản ứng của Ngoại trưởng Anita Annan cho thấy là Ottawa cũng không còn đường lùi dễ dàng.
Nếu nhượng bộ hoàn toàn trước sức ép của Trump,
thì Canada sẽ tự thừa nhận rằng mình không có bất kỳ quyền tự chủ chiến lược nào.
Nhưng nếu tiến quá xa với Trung Quốc,
cái giá phải trả có thể là sự trả đũa nặng nề từ Mỹ,
điều mà nền kinh tế Canada khó có thể chịu được lâu dài.
Canada đang bị kẹt trong một thế tiến thoái lượng nan điển hình của các cường quốc tầm trung
trong thời kỳ mà trật tự thế giới phân mảnh.
Kết cục của câu chuyện này nó chưa ngã ngũ,
nhưng bản chất đã rất rõ ràng.
Canada không chọn Trung Quốc, không thực sự chống Mỹ.
Họ đang cố gắng thoát khỏi một cái mô hình lệ thuộc cũ
trong lúc trật tựa mới chưa hình hành ổn định.
Vấn đề là trong cái thế giới mà Trump định hình,
không gian cho những lựa chọn mơ hồ ngày càng bị thu hẹp.
Và Canada đang học một bài học đắt giá,
quyền tự chủ chiến lược không thể đạt được chỉ bằng tuyên bố,
mà luôn phải trả bằng sức chịu đựng thực tế trước áp lực của các cường quốc.
Vấn đề cốt lói nằm ở chỗ là Canada đang nhầm lẫn giữa tự chủ chiến lược
và tự cắt đứt nền tảng sinh tồn của chính mình.
Hai khái niệm này hoàn toàn không giống nhau,
nhưng giới lãnh đạo Canada dường như đang cố gộp chúng lại
trong một cái lập luận mang nhiều cảm tính hơn là lý trí chiến lược.
Một thực tế không thể tranh cãi đó là Canada không thể tồn tại về mặt an ninh
nếu không đứng trong cái chiếc ô chiến lược của Hoa Kỳ.
Địa lý, quân sự, tình báo, chuỗi cung ứng, hệ thống tài chính,
tất cả đều gắn chặt với Mỹ.
Canada không có năng lực quân sự độc lập, không có chiều sâu chiến lược,
cũng không có khả năng tự bảo vệ không phận, bắt cực hay là các tuyến hàng hải trọng yếu
nếu như Hoa Kỳ rút vai trò bảo trợ.
Và trong điều kiện đó thì việc nói đến tự chủ chiến lược theo nghĩa đối trọng
hay thoát ly khỏi Mỹ thực chất nó chỉ là một ảo tưởng chính trị mà thôi.
Tự chủ chiến lược, nếu hiểu đúng,
nó không phải là phá hủy chiếc ô kinh tế an ninh đang che chắn cho mình
rồi tuyên bố là tôi độc lập đấy.
Đó là một con đường mà chỉ những quốc gia có sức mạnh nội tại rất lớn mới dám đi,
và ngay cả họ cũng phải trả ra đắt trong nhiều thập kỷ.
Canada rõ ràng là không ở vị thế đó.
Vì vậy, cái việc Ottawa phát tín hiệu xích lại gần với Trung Quốc để đa dạng hóa
không phải là một được đi tự chủ của họ,
mà là một sự đánh cực nguy hiểm vượt quá khả năng chịu đựng của chính mình.
Càng bâu thuẫn hơn khi mà Canada từ lâu đã bị Trung Quốc thâm nhập sâu
về kinh tế, công nghệ, giáo dục và ảnh hưởng chính trị mềm,
nhưng lại cố gắng xây dựng một hình ảnh đạo đức rằng là mình không chọn Trung Quốc,
không lệ thuộc Trung Quốc.
Điều này nó tạo ra một cảm giác giả dối.
Một mặt thì họ hưởng lợi từ thị trường, vốn và ảnh hưởng của Bắc Kinh,
mặt khác lại dùng ngôn ngữ giá trị để mà che đậy sự phụ thuộc đó.
Và khi bị Mỹ xiết chặt, Ottawa bỗng quay sang gọi đó là đa dạng hóa,
trong khi về bản chất, nó là sự lúng túng của một quốc gia
không dám đối diện thẳng với cái thực tế quyền lực.
Nói thẳng ra thì ở đây Canada không thể vừa muốn tự chủ chiến lược,
vừa không chấp nhận cái giá phải trả của sự tự chủ.
Lại càng không thể dùng Trung Quốc làm đòn bẩy để mặc cả với Mỹ
mà không bị phản ứng dữ dội.
Trong trật tự địa chính trị mới, nơi các cái danh giới chiến lược ngày càng cứng,
sự mập mờ nó không còn là không gian an toàn nữa, mà là điều miếu chết người.
Và chính ở điểm này, hành động của Ottawa không chỉ thiếu lý trí,
mà còn cho thấy một cái sự khủng hoảng tư duy chiến lược sâu sắc
ở cấp lãnh đạo quốc gia.
Điều kỳ lạ nằm ở chỗ, hôm 26 tháng 1, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump
đã đăng tải một dòng trạng thái rằng là Canada phản đối cái việc xây dựng
vòng vàng trên Greenland, mặc dù vòng vàng sẽ bảo vệ Canada.
Thay vào đó, họ lại bỏ phiếu ủng hộ việc làm ăn với Trung Quốc,
quốc gia sẽ nuốt trưởng họ trong vòng cái năm đầu tiên.
Ông Trump nói như vậy.
Hành động này của Canada, nó chỉ khó hiểu nếu nhìn bằng logic an ninh thuần túy.
Nhưng nếu nhìn bằng cái logic chính trị nội bộ, tâm lý hậu thuộc địa
và ảo tưởng đạo đức của giới tinh hoa tự do thì nó lại rất nhất quán.
Thứ nhất là Canada đang phản xạ chống Mỹ chứ không phải là tư duy vì an ninh.
Vòng vàng trên đảo Greenland, dù về thực chất sẽ bảo vệ cả không phận Canada,
lại được nhìn qua lăng kính chính trị, đó là một sáng kiến của Trump.
Với giới tinh hoa tự do Canada, phản đối Trump gần như đã trở thành
phản xạ bản năng, thậm chí là bản sắc chính trị.
Vì thế, họ sẵn sàng phủ nhận một cái lợi ích an ninh rõ ràng
chỉ để không bị đặt vào cái thế đồng thuận với Trump.
Nói cách khác là họ thà chấp nhận rủi ro an ninh thực tế,
còn hơn chấp nhận thất bại về mặt ý thức hệ.
Thứ hai, Canada đánh giá thấp Trung Quốc và đánh giá sai chính mình.
Việc bỏ phiếu ủng hộ làm ăn sâu với Trung Quốc xuất phát từ một ảo tưởng nguy hiểm
rằng Canada có thể quản lý quan hệ với Bắc Kinh bằng luật lệ, chuẩn mực và thiện trí.
Thế nhưng mà Trung Quốc không chơi theo logic đó thưa quý vị.
Với họ, thương mại là công cụ quyền lực, chứ không phải là giao lưu bình đẳng.
Một nền kinh tế như Canada, phụ thuộc xuất khẩu, mở cửa, thiếu chiều sâu công nghiệp chiến lược,
sẽ không hợp tác với Trung Quốc mà sẽ bị Trung Quốc đồng hóa từng phần.
Về chuỗi cung ứng, công nghệ, tài nguyên, rồi đến chính trị.
Cái gọi là nuốt chừng trong vài năm không phải là cường điệu
mà là mô hình đã xảy ra ở nhiều nước nhỏ hơn rồi.
Thứ ba, Canada sợ bị Mỹ tri phối nhưng không sợ bị Trung Quốc kiểm soát.
Đây là nghịch lý lớn nhất.
Với Mỹ thì Canada lo ngại mất chủ quyền quyết sách,
nhưng với Trung Quốc họ lại tin rằng chỉ là thương mại.
Thực tế thì ngược lại, Mỹ bảo vệ Canada nhưng không cần kiểm soát Canada.
Trung Quốc không bảo vệ ai cả nhưng luôn tìm cách kiểm soát đối tác.
Sự lựa chọn này cho thấy là Canada sợ quyền lực minh bạch của đồng minh
hơn là quyền lực mờ ám của đối thủ.
Thứ tư, đây là biểu hiện của một nền chính trị đã tách rời thực tế sinh tồn.
Phản đối vòm vàng, thứ giúp bảo vệ cả Bắc Mỹ trong khi ủng hộ mở cửa cho Trung Quốc
không phải là một quyết định chiến lược, mà là một tuyên bố đạo đức rỗng.
Nó làm hài lòng cử tri cánh tả đô thị, giới học thuật, truyền thông toàn cầu hóa,
nhưng hoàn toàn không trả lời câu hỏi căn bản là ai sẽ bảo vệ Canada
khi mà trật tự thế giới trở nên thô bạo hơn.
Điều trớ trêu và cũng là buồn cười nhất nằm ở chỗ là giới lãnh đạo Canada
dường như tin rằng chỉ cần làm ăn với Trung Quốc là có thể giàu lên,
như thể Bắc Kinh là một cái cỗ máy phát tiền cho các đối tác thiện trí vậy.
Nhưng đó là một ảo tưởng nghiêm trọng về bản chất quyền lực kinh tế toàn cầu.
Thực tế nó rất đơn giản, ngay cả Trung Quốc còn đang sống nhờ thị trường Mỹ.
Mỹ mới là cái nơi tiêu thụ cuối cùng, là trung tâm của dòng vốn, công nghệ và chuẩn mực.
Trung Quốc có thể là công sưởng, nhưng Mỹ mới là người trả tiền.
Vì thế Bắc Kinh không nhìn Canada như một đối tác ngang hàng,
càng không phải một thị trường thay thế Mỹ.
Canada trong mắt Trung Quốc chỉ là một cái cánh cỡ phụ,
một cái điểm trung truyền để lợi dụng mối quan hệ thương mại đặc biệt Mỹ-Canada
nhằm tuồn hàng vào Bắc Mỹ, né thuế và né kiểm soát mà thôi.
Vì vậy cho nên là, cái giá trị của Canada với Trung Quốc nó không nằm ở Canada,
mà nằm ở mối quan hệ Canada-Mỹ.
Nếu Washington áp thuế 100% lên hàng hóa Canada,
tức là cánh cỡ đó bị đóng sập lại rồi,
thì trong logic lạnh lùng của Bắc Kinh,
Canada lập tức trở thành một đối tác không còn giá trị chiến lược nữa, vô dụng.
Khi đó, Trung Quốc sẽ không đỡ lưng, không chia sẻ rủi ro,
càng không hy sinh lợi ích của mình để mà cứu Canada,
họ đơn giản là sẽ quay lưng lại thôi.
Nhưng vấn đề là giới lãnh đạo Canada không nhìn ra cái điều hiển như thế này,
hoặc cố tình phớt lờ nó vì chính trị, vì ý thức hệ.
Họ đánh đồng thương mại với tình bạn, đánh đồng lời hứa ngoại giao với bảo đảm chiến lược.
Trong khi đó thì Trung Quốc chưa bao giờ che giấu một nguyên tắc rất rõ ràng,
chỉ hợp tác khi còn lợi dụng được.
Vì vậy, sự tự tin của Canada nó không phải là bản lĩnh, mà là ngây thơ nguy hiểm.
Một quốc gia trung bình, phụ thuộc xuất khẩu,
lại sẵn sàng mạo hiểm mối quan hệ sống còn với Mỹ để mà theo đuổi một cái ảo ảnh dâu có từ Trung Quốc.
Thì đó không phải là tự chủ chiến lược nữa rồi,
mà là tự đặt mình vào thế bị bỏ rơi từ cả hai phía.
Và như là quý vị đã thấy, Canada đang tự hủy hoại chính mình một cách có hệ thống,
nhưng không phải bằng một cú sập đột ngột,
mà bằng cái chuỗi lựa chọn sai lầm có vẻ đạo đức và độc lập trên bề mặt,
nhưng mà lại rỗng tách về chiến lược.
Họ không tự hủy vì nghèo, cũng không vì bị ép buộc,
mà vì đánh mất khả năng phân biệt đâu là trụ cuộc sống còn, đâu là lựa chọn phụ.
Một quốc gia tồn tại được, ta biết là nhờ biết mình dựa vào cái gì.
Với Canada thì cái ô kinh tế và an ninh của Mỹ không phải là lựa chọn chính trị,
mà là cái điều kiện tồn tại.
Khi mà Ottawa bắt đầu hành xử như thế, có thể vừa đứng ngoài trật tự do Mỹ dắt dắt,
lại vừa hưởng lợi toàn bộ lợi ích từ trật tự đó, thì cái sự tự hủy đã bắt đầu rồi.
Sự tự hủy này mang tính hệ thống bởi vì nó xuất phát từ tư duy của giới tinh Hoa,
khi tin rằng thương mại có thể tách rời địa chính trị, và Trung Quốc có thể là đối trọng an toàn với Mỹ,
thậm chí tin rằng Mỹ sẽ luôn kiên nhẫn dù lợi ích cốt lõi của mình bị thách thức.
Đó không phải là độc lập chiến lược, mà là ảo tưởng chiến lược,
và lịch sử thì luôn rất tàn nhẫn với những quốc gia nhầm lẫn giữa tư thế đạo đức và năng lực thực tế.
Hẳn quý vị còn nhớ, Giám đốc Đười Hành Hiệp Hội các nhà sản xuất ô tô Canada cho biết,
ngành công nghiệp ô tô của Canada đang chịu áp lực rất lớn.
Quyết định của Chính phủ Liên bang mở cửa thị trường Canada cho xe điện Trung Quốc là điều láng lo ngại.
Quan hệ đối tác chiến lược Canada-Trung Quốc có khả năng làm suy yếu ngành ô tô Canada
và tiêm ẩn rủi ro cho tương lai chuỗi cung cướng ô tô tích hợp Bắc Mỹ của chúng ta.
Tương lai của ngành công nghiệp ô tô Canada đang bị đe dọa,
nhưng hành động của chúng ta thực hiện ngay bây giờ sẽ quyết định
liệu chúng ta có còn là một ngành công nghiệp tồn tại thêm 100 năm nữa hay không.
Và những cảnh báo đó từ Giám đốc điều hành Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Canada,
thực chất nó không chỉ nói về xe điện Trung Quốc mà còn đang dóng lên hồi chuông báo động
về một quá trình tự làm suy yếu quốc gia đang diễn ra một cách có hệ thống,
âm thầm nhưng mà cực kỳ nguy hiểm.
Ngành ô tô Canada nó không phải là một ngành kinh tế bình thường đâu.
Nó là xương sống của nền công nghiệp chế tạo, là mắt xích then chốt trong chuỗi
cung cướng Bắc Mỹ tích hợp chặt chẽ với Hoa Kỳ,
và là nền tảng để Canada duy trì tư cách một quốc gia công nghiệp phát triển,
chứ không phải nền kinh tế phụ thuộc vào tài nguyên hay là tiêu dùng nhập khẩu.
Từ hàng chục năm nay, sức mạnh của Canada nằm ở chỗ là họ không cần tự làm mọi thứ,
nhưng họ nằm trọn trong hệ sinh thái công nghiệp công nghệ an ninh của Mỹ,
nơi mà các tiêu chuẩn, chuỗi giá trị và lợi ích chiến lược nó đang sen chặt chẽ với nhau.
Vì vậy, quyết định mở cửa thị trường cho xe điện Trung Quốc
nó không phải là một bước đa dạng hóa thương mại vô hại,
mà là một cú phá cô trúc.
Trung Quốc không tham gia thị trường theo lô dịch cạnh tranh thông thường.
Xe điện Trung Quốc không được hậu thuẫn bởi thị trường tự do,
mà bởi trợ cấp nhà nước quy mô lớn, kiểm soát chuỗi nguyên liệu
và chiến lược phá giá có chủ đích.
Khi cho phép dòng sản phẩm đó tràn vào,
thì Canada đang tự tay đặt cái ngành công nghiệp của mình vào một cuộc chiến
mà kết cục đã được định sẵn.
Doanh nghiệp đội địa không thể cạnh tranh về giá,
mất thị phần, co cụm sản xuất rồi biến mất.
Nguy hiểm hơn là cái bị phá hủy nó không chỉ là doanh nghiệp Canada,
mà là niềm tin chiến lược của Mỹ.
Chuỗi cung ứng ô tô Bắc Mỹ tồn tại được là vì Mỹ tin rằng Canada
là phần mở rộng an toàn của không gian công nghiệp Mỹ.
Khi Ottawa chủ động mở cổng cho Trung Quốc thâm nhập,
Washington sẽ không nhìn đó là một quyết định kinh tế,
mà là một lỗ hổng an ninh công nghiệp.
Trong bối cảnh Mỹ đang tái công nghiệp hóa,
bảo vệ chuỗi cung ứng và tách khỏi Trung Quốc,
Canada lại đang đi ngược chiều.
Điều này không thể không dẫn tới phản ứng cướng rắn,
từ thuế quan cho tới tái cô trúc chuỗi cung ứng loại bỏ Canada.
Ở đây thì cái sự tổn thương mà giới linh đạo Canada gây ra cho chính mình
nó mang tính tự sát chiến lược.
Họ thường rằng có thể là vừa đứng trong mái nhà kinh tế an ninh của Mỹ
lại vừa làm ăn sâu với Trung Quốc được.
Nhưng mà thế giới hiện tại nó không còn cho phép cái kiểu nước đôi đó nữa rồi.
Ta đã phân tích rất nhiều lần rồi.
Trung Quốc không tìm đối tác để mà cùng phát triển ngành công nghiệp bản địa Canada.
Họ đang tìm cửa ngách để mà thâm nhập Bắc Mỹ, né rào cản Mỹ
và khi cần là họ sẽ không ngần ngại bỏ rơi Canada,
ngay khi mà giá trị không còn nữa, ngay khi mà Canada họ không lợi dụng nữa.
Cho nên cái cảnh báo tương lai 100 năm của ngành công nghiệp của ô tô Canada
nó đang bị đe dọa vì thế nó không hề là cường điệu đâu.
Một khi mà ngành công nghiệp lõi bị phá hủy,
thì Canada sẽ mất luôn đòn bẩy chính trị, vị thế chiến lược
và cuối cùng là quyền tự quyết thực sự.
Khi đó thì mọi lời nói về tự chủ chiến lược chỉ còn là khẩu hiệu rỗng thôi.
Bởi một quốc gia không có năng lực sản xuất cốt lõi,
không kiểm soát chuỗi cung ứng quan trọng
thì không thể độc lập trước bất kỳ cường quốc nào.
Cho nên lời kêu gọi đừng mắc bẫy của Trung Quốc
nó không phải là thông điệp chính trị cực đoan
mà là tiếng nói tỉnh táo cuối cùng của những người hiểu rằng là
nếu tiếp tục con đường này thì Canada không chỉ mất một ngành công nghiệp
mà đang từng bước tự tháo rỡ chính mình với nụ cười ngây thơ trên môi.
Nếu nhìn Trung Quốc bằng con mắt an ninh kinh tế
thì chúng ta sẽ thấy thực tế kinh tế của họ
không hề là một cái con đại bảng kinh tế bất khả chiến bãi đâu.
Và điều này giải thích tại sao cái việc Canada đặt niềm tin trọn vẹn
vào nền kinh tế Trung Quốc là một sai lần chiến lược người chọn.
Trong năm 2025, Trung Quốc đạt được cái mục tiêu tăng trưởng 5% GDP,
tương đương quy mô kinh tế hơn 20.000 tỷ USD,
vẫn đứng thứ hai thế giới sau Mỹ.
Tuy nhiên tốc độ này không thể phủ nhận việc nền kinh tế Trung Quốc
đã mất đà so với quá khứ tăng trưởng từ 6-8% liên tục trước đây.
Các tổ chức quốc tế dự báo tăng trưởng năm 2026 của Trung Quốc
sẽ chỉ ở mức 4,5-4,8%, thấp hơn nhiều so với các cường quốc đang phát triển khác
và so với chính mục tiêu mở rộng trước đây của Bắc Kinh.
Ta biết là Bắc Kinh họ dựa nhiều vào xuất khẩu và sản xuất,
nhất là trong lĩnh vực công nghiệp mà Canada đang tìm cách khai thác
như là ô tô điện, thiết bự điện tử và máy móc.
Năm 2025, thặng dư thương mại của Trung Quốc tăng kỷ lục lên gần 1,2.000 tỷ USD,
tức là hàng hóa suất dài nhiều hơn là nhập vào.
Con số trinh lệnh là rất lớn.
Và điều này đã cho thấy 2 điểm.
Một là Trung Quốc phát triển dựa vào xuất khẩu, nhưng lại không mạnh trong tiêu dùng nội địa.
Thị trường nội địa không đủ lực để tự đầy tăng trưởng nếu như xuất khẩu gặp khó,
cho nên Bắc Kinh họ phải luôn tìm kiếm thị trường nước ngoài để tiêu thụ sản phẩm của mình.
Và hai là một nền kinh tế dựa chủ yếu vào xuất khẩu dễ bị tổn thương
trước biến động thuế quan và chính sách của đối tác lớn, nhất là phía Mỹ.
Trong năm 2025, đầu tư trực tiếp nước ngoài MDI vào Trung Quốc giảm gần 10% 60 năm trước,
chỉ đạt khoảng 107 tỷ đô thôi.
Và đó là một dấu hiệu rõ ràng rằng các nhà đầu tư nước ngoài
không còn háo hức đổ vốn vào Trung Quốc như trước đây,
bởi vì chi phí lo động cũng đã tăng lên rồi, rủi ro chính trị thì cao hơn,
và các biện pháp gia cố chuỗi cung ứng được đẩy ra khỏi Trung Quốc.
Từ đây ta thấy là khi mà Canada trông cậy vào Trung Quốc như vậy,
neo mình vào một cái cột mục lớn nhưng mà không đáng tin cậy,
và khi cái cột mục đó đang lung lay,
thì Canada sẽ là cái quốc gia trả giá nặng nể.
Người ta vẫn nói rằng là không ai đứng dưới một cái bức tường sắp nổ cả,
nhưng Canada thì có vẻ như là đang hành động ngược lại.
Chúng ta hãy chờ xem câu chuyện này rồi sẽ như thế nào.
Liệu rằng Tổng thống Trump sẽ xử lý cái mối quan hệ với Canada ra sao?
Liệu rằng Trung Quốc-Canada họ có tiến tới những cái thỏa thuận lớn nào trong tương lai nữa hay không?
Đến đây thì chương trình ngày hôm nay xin phép tạm dừng.
Xin mời quý vị chia sẻ quan điểm cá nhân ở phần dưới. Xin chào và hẹn gặp lại!
