ĐẠI CÁCH MẠNG VĂN HOÁ: Thời kỳ ĐEN TỐI NHẤT của VĂN HOÁ TRUNG QUỐC | Mạnh Chung | THẾ GIỚI

Làm nghệ thuật, sáng tạo là làm cái gì? Con đường phát triển sự nghiệp của những công việc mang tính chất sáng tạo sẽ ra sao? Tất cả đã có trong. Người trong muôn nghề, ngành sáng tạo nghệ thuật có gì? Xin chào các bạn và chào mừng các bạn đã quay trở lại với Spyroom. Mình là Pink Dot và hôm nay sẽ là bài viết thời kỳ đen tối nhất của văn hóa Trung Quốc. Bài viết được viết và đăng tải trên website spyroom.com và tham gia mảnh chung. Chúng ta hãy cùng đến với nội dung của bài viết ngay bây giờ nha. Thời kỳ đen tối nhất của văn hóa Trung Quốc Cuộc cách mạng văn hóa đã được phát động tại Trung Quốc vào năm 1966 bởi nhà lãnh đạo Mao Zedong nhằm khẳng định lại quyền lực của mình đối với chính phủ Trung Quốc. Mao kêu gọi giới trẻ quốc gia thanh trường các yếu tố không thuần túy của xã hội Trung Quốc và làm sống lại tinh thần cách mạng đã dẫn đến chiến thắng trong cuộc nội chiến 20 năm trước và hình thành Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Cuộc cách mạng văn hóa tiếp tục diễn ra theo nhiều giai đoạn khác nhau cho đến khi Mao Zedong qua đời vào năm 1976. Cuộc đại nhảy lùi, suy giảm uy tín của Mao Zedong Năm 1958, sau kế hoạch 5 năm lần thứ nhất của Đảng Cộng sản Trung Quốc Mao Zedong kêu gọi phát triển một chủ nghĩa xã hội để nhằm đưa Trung Quốc bước sang một tầm cao mới xây dựng một xã hội cộng sản theo mô hình tự cung tự cấp. Để thực hiện, Mao Zedong khởi xương kế hoạch có tên gọi là đại nhảy vọt thiết lập các công xã nhân dân ở nông thôn thông qua việc sử dụng lao động tập thể và vận động quân chúng. Rất nhiều công xã nhân dân đặc biệt được khuy động chỉ để sản xuất một mặt hàng duy nhất là thép. Với đại nhảy vọt, Mao Zedong tuyên bố tăng sản lượng nông nghiệp của Trung Quốc lên mức gấp đôi so với mức năm 1957. Trên thực tế, sản lượng nông nghiệp của Trung Quốc thời kỳ này thậm chí còn không bằng so với thời của vua Càn Long và thời nhà Tống. Thất bại thảm hại này cho thấy cuộc đại nhảy vọt và Mao Zedong phát động này thực chất là một cuộc đại nhảy lùi. Từ tác động của đại nhảy vọt, các ngành công nghiệp Trung Quốc rơi vào tình trạng bất ồn. Nông dân sản xuất quá nhiều thép nhưng chất lượng thấp, trong khi các ngành khác bị bỏ rơi. Phần lớn lượng thép được sản xuất chỉ nhằm mục đích đạt chỉ tiêu do các cán bộ địa phương đặt ra từ áp lực của đại nhảy vọt. Tồi tệ hơn nữa, để tránh bị phát, chính quyền các địa phương đã thường xuyên phóng đại các con số và che giấu sự thật, khiến cho vấn đề càng thêm trầm trọng. Nền kinh tế Trung Quốc hầu như chưa phục hồi được sau nhiều năm chiến tranh và nội chiến, lại thêm một lần nữa rơi vào khủng hoảng. Đến năm 1958, Đảng Cộng sản Trung Quốc buộc phải thừa nhận rằng những số liệu thống kê về sản xuất đều đã bị phóng đại. Phần lớn lượng thép sản xuất ra kém chất lượng và vô ích. Trong khi đó, do thời tiết xấu và việc xuất khẩu lương thực đã dẫn đến một trận đói kém cực lớn tại Trung Quốc. Thực phẩm trong tình trạng khan hiếm và sản xuất giảm đáng kề. Theo nhiều nguồn khác nhau, số người chết do nạn đói này gây ra ước tính khoảng 20-30 triệu người. Sự thất bại của đại nhảy vọt đã tác động lớn vào uy tín của Mao Trạch Đông trong đảng. Năm 1959, ông phải từ chức chủ tịch nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Trung Hoa, nhưng vẫn nắm ghế chủ tịch Đảng Cộng sản Trung Quốc. Lu Thiếu Kỳ là người lên thay. Tháng 7 năm 1959, Bộ Chính trị Trung Quốc họp tại núi Lu để thảo luận về các quyết sách của đảng, đánh giá các tác động của đại nhảy vọt. Tại hội nghị, Nguyên xoái Bảnh Đức Hoài, khi đó là Bộ trưởng Quốc phòng, đã chỉ trích chính sách của Mao Trạch Đông trong đại nhảy vọt là quản lý kém và đi ngược lại quy luật của kinh tế. Hội nghị này đã dẫn đến việc chuyển giao quyền lực vào tay những người thuộc phái ôn hòa, đứng đầu là Lu Thiếu Kỳ và Đảng Tiểu Bình. Lúc này đang nắm quyền kiểm soát chính phủ. Sau hội nghị, Mao Trạch Đông đã tìm được cách đứt bỏ các chức phụ chính thức của Bảnh Đức Hoài và buộc tội ông ta là kẻ cơ hội cánh hữu. Bảnh Đức Hoài bị thay thế bởi Lâm Bù, một vị tướng khác trong lực lượng quân cách mạng. Lâm Bù chính là người sẽ đóng vai trò chủ đạo trong việc thực hiện các chính sách của chủ nghĩa Mao Trạch Đông về sau. Cách mạng văn hóa được Mao Trạch Đông khởi xướng vào ngày 16 tháng 5 năm 1966 với mục tiêu chính thức là loại bỏ những phần tự tự sản tự do để tiếp tục sự nghiệp đấu tranh của tầng lớp cách mạng cộng sản. Tuy nhiên, ngày nay người Trung Quốc thừa nhận rằng đây chính là phương cách để Mao Trạch Đông giành lại quyền kiểm soát tầng cộng sản Trung Quốc sau thất bại của cuộc đại nghiệp vào trước đó, vốn dẫn đến sự tổn thất quyền lực đáng kể của Mao Trạch Đông so với đối thủ chính trị là Lưu Thiều Kỳ. Cách mạng văn hóa cũng được Mao dùng để loại bỏ những người bất đồng ý kiến với ông ta trong đó có những tên tuổi lớn như là Đặng Thiểu Bình, Bảnh Đức Hoài, v.v. Cách mạng văn hóa mở đầu với việc nổ tận gốc tứ cụ nghĩa là tư duy cũ, văn hóa cũ, tập toán cũ, thói quen cũ thể hiện qua việc đập phá các công trình nghệ thuật lâu đời, phá hủy bảo tàng, đặt tên mới cho các ngành nghề bằng tên cách mạng treo ảnh và khẩu hiệu ca ngợi Mao Trạch Đông khắp nơi. Mao Trạch Đông muốn phá hủy tôn giáo bằng được và trước tiên vì nếu không có hệ thống tín ngưỡng thì người Trung Quốc sẽ dễ dàng tin theo bất kỳ điều gì ông ta nói với họ. Rất nhiều đền chùa nổi tiếng, rất cổ kính và các di thích lịch sử bị phá hủy. Ngày nay, nếu đến Trung Quốc thì hầu hết những đền chùa và những di tích lịch sử đều được tái tạo lại vì hầu hết chúng đã bị phá hủy trong cách mạng văn hóa hoặc là từ trước đó. Nhân tố thứ hai Mao muốn thay đổi là giáo dục. Ông ta cho rằng phải kiểm soát và định hướng bằng được giáo dục dưới chi thức là những người chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Giáo viên đi ngược lại đường hướng bị đánh đến chết bằng thắt lưng, bị cha tấn khi ép đeo mũ hề và ép cuối đầu nhận lỗi, bị bỏ tù mà thực chất nhà tù đó là chuồng bò. Những người tiến hành những vụ đánh đập đó là hồng vệ binh, đa số là sinh viên. Nhiều người trong số đó vẫn còn học tiểu học hoặc là phổ thông nên nhiều trường hợp học sinh đi cha tấn còn giết cả giáo viên của mình. Trong suốt cách mạng văn hóa, Mao chạch đông chỉ ra 9 loại kẻ thù mà ông ta muốn người dân nhắm đến. Thứ nhất là địa chủ. Thứ hai là nông dân giàu có. Thứ ba là chống đối cách mạng. Thứ tư là phần tử xấu. Thứ năm là cánh hữu khuynh. Thứ sáu là kẻ phản bội. Thứ bảy là cựu đặc vụ. Thứ tám là người ủng hộ tư bản. Thứ chín, ông ta đặc biệt muốn nhắm vào nhất, đó chính là giới trí thực. Đội hồng vệ binh đầu tiên được bí mật thành lập vào ngày 29 tháng 5 năm 1966 tại một trường phổ thông cơ sở trực thuộc Đại học Thanh Hoa, một trong những trường đại học danh tiếng nhất của Trung Quốc. Chỉ những người sinh ra trong gia đình không có tì vết gì, tức là những người có bố mẹ là đảng viên trước năm 1949 mới được gia nhập hồng vệ binh. Ngày 18 tháng 8 năm 1966, trên quảng trường Thiên An Môn đông nghịt người, Mao Trạch Đông tiến đến trong tiếng gieo hò, niềm vui vỡ quả của các hồng vệ binh và Mao Trạch Đông đã trao quyền cho hồng vệ binh. Đứng bên cạnh Mao Trạch Đông, Lâm Bưu khích lệ các hồng vệ binh phá hủy tất cả những tư đường, văn hóa, tập quán, tho quen cúc của các tầng lớp Bắc Lột. Đó là dấu hiệu của chiến dịch bạo lực và phá hủy của hồng vệ binh, những tiểu tướng của Mao. Trong cuộc gặp gỡ hồng vệ binh, Mao Trạch Đông trên đường đến quảng trường Thiên An Môn, rất nhiều vụ bạo lực đã xảy ra và máu nhuộm đỏ dưới danh nghĩa của cách mạng vĩnh cửu. Họ rất ngạo nghẽ, họ làm thế vì họ có phù hiệu của hồng vệ binh. Tất cả các xe hơi phải dừng lại đón họ và đưa tới bất cứ nơi nào mà họ muốn. Diễn biến của cuộc đại cách mạng văn hóa Thời kỳ đầu từ năm 1967 đến năm 1968 Ngày 8 tháng 8 năm 1966, Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc thông qua quyết định liên quan đến cuộc cách mạng văn hóa vô sản, còn được gọi là Thông cáo 16 điểm. Quyết định này quyết định rằng cuộc cách mạng văn hóa vô sản là một cuộc cách mạng lớn, đụng chạm đến tất cả mọi người và thiết lập một giai đoạn mới trong sự phát triển của cách mạng xã hội chủ nghĩa trong nước, một giai đoạn sâu rộng hơn. Mặc dù giai cấp tư sản đã bị Bắc Lột, chúng vẫn cố gắng sử dụng những tư tưởng và lề thói cũ của giai cấp Bắc Lột để đầu độc quân chúng và nhân dân, nắm bắt tâm trí họ và cố gắng khôi phục giai đoạn tư sản. Giai cấp vô sản phải làm điều ngược lại, đó là tranh đấu với giai cấp tư sản trong lĩnh vực tư tưởng và sử dụng những tư tưởng và lề thói mới của giai cấp vô sản để thay đổi diện mạo tinh thần của toàn bộ xã hội. Hiện tại, mục tiêu của chúng ta là đấu tranh và đe bẹp những kẻ có khuyên hướng Vì vậy, Mao Trạch Đông quyết định lấy phong trào sinh viên có sẵn và phát triển nó lên một cấp độ chiến dịch đại chúng toàn quốc, kêu gọi sự tham gia của không những sinh viên mà còn cả cuộc công nhân, nông dân, quân nhân, trí thức cách mạng và các cán bộ cách mạng để tiến hành nhiệm vụ chuyển đổi cấu trúc thượng tầng bằng cách treo các áp vích ký tự lớn và tổn chức các cuộc tranh luận sôi nổi. Theo ý của Mao Trạch Đông, thì Trung Quốc cần một cuộc cách mạng văn hóa để đưa chủ nghĩa xã hội trở lại. Các quyền tự do quyết định theo thông cáo 16 điểm sau đó được đưa vào Hiến pháp Trung Quốc như là 4 quyền tuyệt vời nhất của nền dân chủ vĩ đại quyền tự do ngôn luận, phát biểu ý kiến, quyền được viết và các áp vích ký tự lớn và quyền được tổ chức tranh luận lớn. Thực ra, trong 4 quyền đó, một số quyền đã bao hoàng lẫn nhau. Những người mà không có mối liên quan với Đảng Cộng sản sẽ được thử thách và thông thường bị buộc tội tham nhũng và bị bỏ tù. Những quyền tự do này được bổ sung bởi quyền được bãi công, mặc dù quyền này đã bị suy yếu bởi những dinh dãng của quân đội và nền chính trị dân sự vào tháng 2 năm 1967. Tất cả những quyền này đã bị xóa bỏ khỏi Hiến pháp sau khi chính phủ của Đảng Tiểu Bình dập tắt phong trào bức tường dân chủ năm 1979. Phong trào nhanh chóng leo thang, nhiều người già và trí thức không chỉ bị tấn công bằng lời nói mà còn bị ngược đải. Kết quả là tình trạng hỗn loạn, khủng bố và tê liệt đã phá vỡ hoàn toàn đến kinh tế đô thị, sản xuất công nghiệp năm 1968 giảm 12% so với năm 1966. Trong giai đoạn đầu của giai đoạn Hồng Vệ Bình, các nhà lãnh đạo chủ chốt của Bộ Chính trị đã bị loại khỏi quyền lực, đáng chú ý nhất là Chủ tịch Lưu Thiếu Kỳ, người kế nhiệm được chỉ định của Mao Trạch Đông cho đến thời điểm đó, và Đảng Tiểu Bình. Vào tháng 1 năm 1967, phong trào bắt đầu tạo ra lật đổ thực sự. Đầu tiên là những cơ quan cấp tỉnh và những nỗ lực đầu tiên để xây dựng các cơ quan chính trị mới để thay thế. Vào tháng 2 năm 1967, nhiều nhà lãnh đạo đảng hàng đầu còn lại đã kêu gọi tạm dừng cách mạng văn hóa, nhưng Mao Trạch Đông và các đảng cấp tiến hơn của ông ta đã thăng thế, và phong trào lại leo thang. Đến mùa hè năm 1967, dối loạn lan rộng, các cuộc đụng độ vũ trang lớn giữa các phe của Hồng Vệ Bình đã xảy ra khắp nơi trên đô thị Trung Quốc. Năm 1967, Mao kêu gọi quân đội giới quyền Lâm Bù thay mặt Hồng Vệ Bình. Thay vì tạo ra sự ủng hộ thống nhất cho những thanh niên cấp tiến, hành động chính trị, quân sự này đã dẫn đến rất nhiều sự chia rẽ cho quân đội. Căng thẳng vốn có trong tình hướng nổi lên là khi Chen Jidao, một chỉ huy quân sự ở thành phố Vũ Hán trong mùa hè năm 1967, bắt giữ hai lãnh đạo cực đoan. Hai tháng sau, Hội nghị Trung ương khóa lần thứ 12 đã họp để kêu gọi triệu tập toàn bộ đại hội đảng và xây dựng lại bộ máy của đảng. Từ thời điểm đó, vấn đề ai sẽ thừa kế quyền lực chính trị khi cách mạng văn hóa bị phá vỡ trở thành câu hỏi trung tâm của chính trị Trung Quốc. Giai đoạn 1969-1971 Khi đại hội đảng lần thứ 9 triệu tập vào tháng 4 năm 1969, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Lâm Bù chính thức được chỉ định là người kế vị của Mao và quân đội đã xiết chặt hơn toàn bộ xã hội. Nội bộ đảng và chính phủ đều bị quân đội thống trị. Lâm đã lợi dụng các cuộc đụng đội biên giới Trung-Sô vào mùa xuân năm 1969 để tuyên bố thiết quân luật và tiếp tục sử dụng vị trí của mình để loại bỏ một số đối thủ thêm năng kế vị. Một số nhà lãnh đạo đã bị thanh trừng trong năm 1966, đã chết theo chế độ thiết quân luật năm 1969 và nhiều người khác đã bị tổn thương nặng nề trong thời kỳ này. Lâm nhanh chóng gặp phải sự phản đối. Mao Trạch Đông cũng đã cảnh giác với một người kế vị tham lam và táo bạo như là Lâm Bù. Sợ Lâm Bù vượt khỏi tâm kiểm soát, ông ta đã bắt đầu chống lại Lâm Bù. Thủ tướng Chu Ân Lai đã gia nhập lực lượng với Mao trong nỗ lực này, cũng như vợ của Mao là Giang Thanh. Do đó, mặc dù nhiều biện pháp được thực hiện vào năm 1970-1971 để trả lại trật tự và bình thường cho xã hội Trung Quốc, nhưng các vấn đề nội bộ vẫn không giải quyết và ngày càng nghiêm trọng, có nguy cơ chia rẽ hãng ngũ lãnh đạo hàng đầu. Những quỳnh hướng này xuất hiện lần đầu tiên tại một hội nghị toàn thể vào hè năm 1970. Ngay sau đó, Mao bắt đầu một chiến dịch chỉ trích Chen Boda, một người ủng hộ Lâm Bù như một lời cảnh cáo cho chính Lâm. Chen biến mất khỏi tầm nhìn của công chúng vào tháng 8 năm 1970. Các vấn đề này nảy sinh vào đầu tháng 9 năm 1971 khi Lâm Bù gặp nạn trong một vụ tai nạn máy bay. Là nhiều nguồn tin cho rằng đó là một nỗ lực chạy trốn sang Liên Xô sau một âm mưu ám sát chống phá Mao. Hầu như toàn bộ chỉ huy quân sự cấp cao của Trung Quốc đã bị thanh trừng trong những tuần sau cái chết của Lâm. Niềm tin của nhiều người đã bị lung lay, người dân Trung Quốc bắt đầu cảm thấy rằng họ chỉ đơn giản là bị thao túng bởi mục đích chính trị ca nhân. Thứ mà họ ủng hộ trong suốt nhiều năm thực ra là một cuộc đấu đá quyền lực. Giai đoạn cuối cùng từ năm 1972 đến năm 1976 Ban đầu, Thủ tướng Chu Ân Lai được hưởng nhiều lợi nhất từ cái chết của Lâm và từ cuối năm 1971 đến giữa năm 1973 Chu đã cố gắng đưa Trung Quốc trở lại ổn định. Ông khuyến khích sự hồi sinh của hệ thống giáo dục và đưa trở lại những tầng lớp trí thức cán bộ cũ từng bị kích chức tấn công trong quá khứ. Trung Quốc lại bắt đầu gia tăng thương mại và các liên kết khác với thế giới bên ngoài nên kinh tế tiếp tục đã phát triển và bắt đầu xây dựng vào năm 1969. Mao Trạch Đông tới khi này đã buộc phải phê duyệt các chính sách này. Có điều ông ta vẫn rè trừng vì sợ những kết quả của nó sẽ tô cáo những sai lầm của ông trong cuộc cách mạng văn hóa. Tuy nhiên, vào năm 1972 Mao Trạch Đông bị đột quỵ nghiêm trọng và đồng thời Chú Ân Lai cũng biết rằng mình bị mắc bệnh ác tính. Đầu năm 1973 Chú và Mao đã quyết định trao lại quyền lực cho Đảng Tiểu Bình. Chú Ân Lai hy vọng Đảng Tiểu Bình là người kế thừa xứng đáng. Thời điểm tháng 7 năm 1974 sự suy giảm kinh tế và hỗn loạn gia tăng đã khiến cho Mao Trạch Đông nhận ra tất cả. Lúc này, ông mới thức tâm ủng hộ bộ đôi Chú Ân Lai và Đảng Tiểu Bình. Khi Chú Ân Lai nhập viện quyền lực của Đảng Tiểu Bình ngày càng tăng vào mùa hè năm 1974 đến cuối mùa thu năm 1975. Nhưng mâu thuẫn vẫn còn tồn tại. Tuy Mao Trạch Đông đã ngâm ủng hộ Đảng Tiểu Bình nhưng khi người ủng hộ cũ của ông đã quay sang ủng hộ Đảng Tiểu Bình và chỉ ra những sai lầm trong cách mạng văn hóa của Mao. Mao Chủ tịch đã không bằng lòng và xử phạt rất nhiều người song song với đó là những động thái chèn ép Đảng Tiểu Bình. Chú Ân Lai qua đời vào tháng 1 năm 1976 và Đảng Tiểu Bình lúc này chính thức bị thanh chừng với sự ủng hộ của Mao vào tháng 4. Mãi tới khi Mao Trạch Đông qua đời vào tháng 9 và cuộc thanh chừng tứ nhân bang bởi một liên minh của các nhà lãnh đạo chính trị, cảnh sát và quân đội vào tháng 10 năm 1976 đã mở đường cho sự tái xuất sau đó của Đảng Tiểu Bình vào năm 1977. Khi nắm quyền, Đảng Tiểu Bình nhận định như sau Cách mạng văn hóa là một sai lầm chúng ta phải mạnh dạn chối bỏ sai lầm của Mao Chủ tịch trong những năm tháng cuối đời của ông. Nhưng cũng cần nhìn vào sự thật. Sự thật là không phải mọi sai lầm Hậu quả đáng sợ Nhiều nghiên cứu cho rằng khoảng 500.000 đến 2 triệu người đã mất mạng vì cuộc Cách mạng văn hóa. Có lẽ khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất chính là phía Nam Quảng Tây. Những hoạt động thanh chừng mạnh cũng xảy ra ở Đồi Mông khi nhiều người ở đây bị cho là những kẻ đòi ly khai. Khi sự hỗn loạn bao trùm Bắc Kinh vào mùa hè năm 1966, các nhà ngoại giao nước ngoài cũng cảm thấy mình sắp phải chịu lên đới. Năm 1967, mọi chuyện trở nên sâu hơn. Hồng vệ binh đã bao vây lại các đại sứ quán Liên Xô, Pháp và Indonesia tấn công xe của đại sứ Mông Cổ và treo một tấm biển bên ngoài đại sứ quán Anh có dòng chữ là đập nát chủ nghĩa đế quốc Anh. Vòng một đêm cuối tháng 8, các nhà ngoại giao đã buộc phải chạy trốn của đại sứ quán Anh khi nơi này bị tấn công. Những người biểu tình bên ngoài hô vang giết chết, giết chết. Anthony Gray là một nhà báo của Reuters tại Bắc Kinh, đã bị giam cầm hơn 2 năm khi bị chính quyền Trung Quốc giam giữ vào tháng 7 năm 1976. Cẩm nang chính thức của cuộc cách mạng văn hóa là một cuốn sách nhỏ màu đỏ. Một bộ sưu tập các trích dẫn bỏ tôi đến từ Mao đã đưa ra một thiết kế cho cuộc sống của Hồng vệ binh. Ở đỉnh ca của cách mạng văn hóa, các buổi đọc sách nhỏ được tổ chức trên xe buýt công cộng và thậm chí là trên bầu trời của Trung Quốc khi các nữ tiêm viên hàng không giảng những lời của Mao cho hành khách của họ. Trong những năm 1960, sách nhỏ đỏ được cho là cuốn sách in nhiều nhất trên trái đất hơn một nửa tỷ bản nước in. Trên đây là một phần nào đó về một giai đoạn hỗn loạn của Trung Quốc với cuộc đại cách mạng văn hóa của Mao Trạch Đông. Nếu các bạn thích bài về này, hãy like và share để ủng hộ chúng mình. Đừng quên bấm nút subscribe và nút chuông bên cạnh để không bỏ lỡ video nào bọn mình ra trong tương lai. Cảm ơn các bạn đã lắng nghe. Đây là Spyroom, có mình là Pinkdart. See ya!