Lợi ích và tác hại của cà phê

forever
807 người theo dõi
164 Lượt xem video·11 thg 12, 2025
Cà phê là thức uống yêu thích của nhiều người trên thế giới.
Ước tính toàn cầu tiêu thụ gần 2,2 tỷ tex cà phê mỗi ngày.
Có hơn 1.000 chất khác nhau trong cà phê, thức uống được ưa chuộng của rất nhiều người.
Trong những loại chất khác nhau đó, có chứa một loại chất là cà phê in.
Có hơn 100.000 tấn cà phê in được tiêu thụ mỗi năm trên thế giới.
Cà phê in giúp chúng ta tỉnh táo, tập trung vui vẻ và tràn đầy năng lượng,
ngay cả khi chúng ta ngủ không đủ giấc.
Nhưng nó cũng làm tăng huyết ấp và làm ta cảm thấy bồn trồn.
Nó là loại chất kích thích được sử dụng rộng rãi nhất.
Cà phê in không chỉ có trong riêng cà phê mà nó còn có trong trà,
các đồ uống có ga, sô-cô-la và thuốc có chứa cà phê in.
Cà phê in hoạt động như một chất kích thích của hệ thần kinh trúng ương.
Nó giúp chúng ta tỉnh táo bằng cách chặn một trong các phân tử gây ngủ chính của cơ thể.
Một chất gọi là adenosine.
Cơ thể luôn cần một nguồn năng lượng liên tục có được
nhờ phân tách phân tử cho nhiều năng lượng gọi là ATP.
Trong quá trình đó, nó giải phóng adenosine, trụ cột hóa học của ATP.
Các tê bào thần kinh trong não của bạn có thủ thể vừa khớp với phân tử này.
Khi adenosine gặp đến tới những thủ thể này,
nó kích hoạt các phản ứng hóa liên hoàn,
khiến cho neuron di chuyển chậm hơn
và làm chậm sự giải phóng các phân tử quan trọng báo hiệu cho não.
Nói cách khác, khi bạn buồn ngủ,
caffeine có thể được gọi là chất đối kháng cụ thể của adenosine.
Điều đó có nghĩa là nó làm trệch hướng quá trình làm chậm các neuron
bằng cách chặn các thủ thể adenosine.
Caffeine và adenosine có câu trúc phân tử gần giống nhau,
đủ để chất caffeine có thể leo vào các thủ thể adenosine,
nhưng không đủ giống để kích hoạt chúng.
Nói tóm lại, adenosine ước chế tê bào thần kinh của bạn,
caffeine ước chế chất ước chế,
vì vậy nó kích thích bạn.
Caffeine cũng có thể làm tăng cảm xúc tích cực.
Trong một số neuron,
các thủ thể adenosine liên kết với các thủ thể của một phân tử khác gọi là dopamine.
Một trong những vai trò của dopamine ở trong não là để tăng cảm giác khoái cảm.
Khi adenosine đỗ ở một trong những thủ thể kết nối này
có thể làm khó cho dopamine để vừa với vị trí của mình,
làm gián đoạn việc nâng cao tâm trạng của nó.
Nhưng khi caffeine chiếm chỗ của adenosine,
nó không tạo ra cùng hiệu quả như vậy
và dopamine sẽ len vào.
Có bằng chứng cho thấy,
tác dụng của caffeine lên thụ quan của adenosine và dopamine
có những lợi ích lâu dài,
giảm nguy cơ mắc các bệnh như Parkinson, Alzheimer và một số loại hông thư.
Caffeine cũng có thể tăng khả năng đốt cháy chất béo của cơ thể.
Tất nhiên không phải là tất cả các tác dụng của caffeine đều có lợi.
Nó làm tăng nhịp tim và huyết áp,
khiến bạn đi tiểu nhiều hơn hoặc gây ra tiêu chảy,
làm mất ngủ và lo lắng.
Não bạn sẽ quen với việc thường xuyên tiêu thụ caffeine.
Nếu thủ thể adenosine của bạn bị tắc nghẽn vĩnh viễn,
cơ thể bạn sẽ tạo ra một cái khác.
Vì thế, cho dù có caffeine,
thì adenosine mới vẫn chỉ đạo bộ não theo nhiệm vụ của nó.
Có càng ngày càng nhiều thủ quan adenosine phải bị chặn lại.
Chính vì vậy, bạn cần phải dùng càng ngày càng nhiều caffeine
để có thể cảm thấy tỉnh táo.
Đó cũng là lý do tại sao nếu bạn đột ngột dừng caffeine,
bạn sẽ cảm thấy trống vắng và khó chịu.
Với vô vàn thủ quan và không có đối thủ,
adenosine có thể gây ra các trợ chấn như đau đầu,
mệt mỏi và tâm trạng chán nản.
Nhưng chỉ trong vài ngày, những thủ cảm thừa sẽ biến mất,
cơ thể bạn sẽ điều chỉnh lại
và bạn sẽ cảm thấy tỉnh táo kể cả khi bạn không sử dụng caffeine nữa.
Trở lại với những lợi ích của cà phê.
Cà phê giúp làm giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng.
Một số nghiên cứu cho thấy,
uống nhiều hơn 3 tách cà phê mỗi ngày
có thể làm giảm đáng kể nguy cơ ung thư trực tràng.
Nếu như chúng ta cung cấp ít nhất 400mg caffeine mỗi ngày,
có thể làm giảm nguy cơ soải mật phát triển.
Cà phê giúp làm giảm nguy cơ mắc tiểu đường type 2.
Năm 2009, trong một nghiên cứu y học của Nhật Bản được tuyên bố,
kết quả cho thấy,
những người thường xuyên uống cà phê từ 3 đến 4 ly mỗi ngày
thì sẽ có tỷ lệ mắc tiểu đường type 2 thấp hơn,
dưới 17% đối với nam và thấp hơn 38% so với nữ.
Đại học Harvard nghiên cứu cũng cho kết quả tương tự.
Uống 1 ly cà phê mỗi ngày làm giảm 11% nguy cơ mắc tiểu đường
và giảm 50% khi uống 4 ly mỗi ngày.
Cà phê giúp làm giảm nồng độ acid uric trong máu.
Uống 4 đến 5 tách cà phê mỗi ngày làm giảm 40% nguy cơ mắc bệnh gút.
Nhiều nghiên cứu đến từ Anh và Mỹ đã cho kết quả rất tuyệt vời.
Cà phê giúp làm giảm ung thư gan, ung thư tuyến tiền liệt,
ung thư vú, giúp chống oxy hóa cơ thể, v.v.
Một nghiên cứu ở Mỹ trên 40.000 người
đã cho thấy những người uống cà phê có tuổi thọ trung bình cao hơn.
Tuy nhiên, cà phê cũng có những tác hại của trên nó.
Chính vì cà phê có chứa caffeine,
nên nó có thể gây ra trứng mất ngủ, căng thẳng và buồn trồn.
Uống nhiều cà phê sẽ thúc đẩy việc tăng sản xuất các hormone căng thẳng như
norepinephrine, cortisol và epinephrine.
Tiêu thụ caffeine có thể làm tăng huyết áp ở những người đã bị cao huyết áp.
Nhiều acid được tìm thấy trong hạt cà phê
có thể gây kích ứng dạ dày và niêm mạc ruột non.
Uống cà phê khi dạ dày trống rỗng
có thể kích thích dạ dày tăng tiết acid.
Cà phê cũng có thể gây kích ứng niêm mạc ruột non,
gây tiêu chảy, hội chứng ruột kích thích.
Trao ngược acid và ỡ nóng có thể được gây ra bởi cà phê
do cách nó làm giãn cơ vòng thực quản dưới.
Các cơ vòng này sẽ đóng kín lại sau khi chúng ta ăn
để ngăn không cho thức ăn và acid trong dạ dày
trao ngược lên trên thực quản.
Có một số lo ngại rằng uống nhiều hơn 5 cốc cà phê mỗi ngày
có thể không an toàn cho người bị bệnh tim.
Cà phê có thể an toàn cho phụ nữ mang thai
nếu uống 2 cốc cà phê mỗi ngày hoặc ít hơn.
Tuy nhiên, uống nhiều hơn có thể tăng nguy cơ sởi thai,
sinh non, bé sinh ra sẽ nhẹ cân.
Uống 1 hoặc 2 ly cà phê mỗi ngày
an toàn đối với các bà mẹ cho con bú.
Nhưng cà phê in với số lượng lớn
có thể gây kích ứng đường tiêu hóa,
gây khó ngủ và quá trịu.
Cà phê không an toàn cho trẻ em.
Các tác dụng liên quan với cà phê in
thường nặng hơn ở người lớn.
Uống cà phê có chứa cà phê in
có thể làm tăng lượng canxi được đưa ra ngoài qua nước tiểu.
Điều này có thể làm suy yếu xương.
Nếu bạn bị loãng xương,
hãy hạn chế tiêu thụ cà phê in
ít hơn 300mg mỗi ngày,
khoảng 2-3 tách cà phê.
Uống cà phê có những lợi ích nhất định,
nhưng chúng ta phải biết điều chỉnh liều lượng cho phù hợp
để phòng tránh những tác hại không đáng có từ chúng.
