Đại 7A0- Bài 2.2: Giải phương trình có dấu giá trị tuyệt đối bằng phương pháp đánh giá

Nguyễn Hữu Hạnh
123 người theo dõi
27 Lượt xem video·8 thg 11, 2025
Thì nhắc lại là phàm khi gặp bài toán mà to, xấu, cồng cành hoặc xa lạ
thì người ta phải dùng cách đặc biệt để xử lý vấn đề
không thể dùng cách bình thường để giải quyết những vấn đề không bình thường được đúng không?
Thế thì nó có một cái cách gọi là phương pháp đánh giá để tìm ích
hoặc là phương pháp đánh giá để giải pháp trình
ý tưởng của phương pháp là như này
tức là chúng ta có một cái vế trái bằng một cái vế phải
đầu bạn cho một cái phương trình như thế này
có cái vế trái và vế phải bằng nhau đúng không?
thì chúng ta làm được một cái việc như thế này
việc thứ nhất là chúng ta chứng minh được vế trái lớn bằng A
chúng ta chứng minh được vế trái lớn bằng A
sau đó chúng ta lại chứng minh được vế phải
vế phải nhỏ bằng A thì chuyện gì xảy ra?
vế trái bằng vế phải nhưng vế trái lớn hơn A
còn vế phải nhỏ bằng A thì chuyện gì xảy ra?
thì cả hai cái này phải cùng bằng con A đúng không?
thì chúng ta sẽ suy ra
vế trái cũng phải bằng A
và vế phải cũng phải bằng A
thì đây là ý tưởng của phương pháp đánh giá
thế bây giờ như thế này nhé
chúng ta bắt đầu đi vào bài số 5
các bạn cảm thấy là
mình cảm thấy mình đánh giá được bạn nào dễ hơn?
rất đơn giản
vế phải dễ hơn
x mũ 4 cộng x bình phương cộng 2
sẽ lớn bằng gì?
lớn bằng 2 luôn còn gì nữa?
vì x bình phương lớn bằng 0
và x mũ 4 cũng lớn bằng 0
tất cả các bạn mũ chắn đều lớn bằng 0 đúng không?
như vậy việc chúng ta đánh giá vế phải lớn bằng 2
là một việc rất đơn giản
ok chưa?
thế thì bây giờ chúng ta có một giấc mơ
một ước mơ
đó là vế trái làm sao nữa thì ok
vế phải đã lớn bằng 2 rồi
thế vậy vế trái này làm gì nữa
thì nó sẽ thành công
mình sẽ thành công
nó nhỏ bằng 2 nữa là ok
tại vì vế phải đã lớn hơn rồi
thì vế trái nhỏ hơn là ok đúng không?
bây giờ mình đi chứng minh rằng
vế trái nhỏ bằng 2 thực chất là đi tìm min mắc
của cái vế trái đúng không?
giống như bài vừa nãy chúng ta làm đúng không?
thế nên bây giờ chúng ta sẽ làm như sau
vế trái bằng
chỉ đối x cộng 2 đúng không?
thì bây giờ tách thành cộng 1 cộng 1 như này
sau đó chia cho chỉ đối x cộng 1 như này đi đúng không?
và bằng gì?
bằng gì?
cái này chia như này đi có thể ra 1 không?
có 1 cô đơn, 1 cô đơn chia như này đi
1 trên chỉ đối x
cộng 1
do cái này làm sao đây? lớn bằng mấy đây?
mẫu này lớn bằng mấy đây?
lớn bằng 1, thì phân số này nhỏ bằng gì?
bạn 1 này vẫn là bạn 1 nhé
còn cái bạn này thì nhỏ bằng là 1 phần 1 đúng không?
và nó chính là 2
có phải xong rồi không?
thế vậy ta có làm
ta có
vế phải thì lại lớn bằng 2
2 này lớn bằng vế trái
nên
nên thu được điều gì?
đúng thế, vế trái bằng 2
vế trái cũng phải bằng 2
và vế phải cũng phải bằng 2
nên suy ra điều gì?
suy ra điều gì?
vế trái muốn bằng 2 nhé, vế trái đây này
muốn bằng được cái số 2 này thì tại chỗ này này
chỉ đối x phải bằng 0 đúng không?
còn vế phải muốn bằng 2 được
đây chúng ta tra lại đây, thì cũng là do 2 bạn này
phải đối x bằng 0 đúng không?
thì suy ra x bằng 0
thoải mái, vậy tập nghiệm
tập nghiệm S là chỉ có 1 nghiệm thôi
là x bằng 0
có phải xong không?
bất ngờ chưa?
bài toán 2 vế xa lạ thì người ta sẽ dùng
phương pháp đánh giá
người ta tổng kết 1 câu nói như thế này
xa lạ thì đánh giá
nghĩa là chúng ta nhìn thấy 2 phương trình
2 bên nó xa lạ nhau, thì không thể làm theo cách bình thường được
và 1 trong những cách không bình thường
chính là cách đánh giá, nó rất là mạnh
cách đánh giá làm cho các bạn rất xa lạ
có thể kết nối với nhau
chúng ta có hiểu ý tưởng của bài này không?
chúng ta ghi lại nhé
chúng ta làm những bài này rồi
thì đến lúc những bài nhẹ đẹp kia chúng ta nhìn 1 cái ra ngay đúng không?
đấy
thật ra tác dụng của cái môn toán này
và đặc biệt là toán nâng cao
thì nó sẽ giúp cho là
khi 1 người nhìn thấy 1 vấn đề trông nó rất là khủng khiếc
thoạt nhìn có vẻ khủng khiếc
nhưng người đấy không sợ bởi vì chúng ta đã trải qua những vấn đề đấy rất nhiều rồi
chúng ta sẽ bình tĩnh tự tin
và chúng ta sẽ có thể quan sát
và lựa chọn ra 1 cái phương án nào đấy nó hợp lý
và cuộc sống của chúng ta sau này cũng thế thôi
rất nhiều vấn đề tưởng chừng
như là không chịu đựng được nhưng mà
chúng ta bình tĩnh và chúng ta
dùng trí tuệ, dùng những cái
chúng ta học được để chúng ta bình tĩnh xử lý
và nhiều lúc chúng ta sẽ xử lý được ngon lành
các bạn có biết là vì sao 1 số bạn
bạn tự tử từ trẻ đúng không
hoặc là nhiều cái tình huống rất là đáng tiếc
là bởi vì đôi khi là vấn đề
thực ra nó rất nhỏ bé thôi
nhưng bạn ấy cứ tưởng là nó khó
tưởng là không thể vượt qua được đúng không
đấy cho nên là thật ra những bạn giỏi toán
thường rất tự tin rất thông minh
và ít khi nào gặp những vấn đề kiểu như thế lắm
đấy không phải lý do ngẫu nhiên
mà tự nhiên phụ huynh của các con đều
đều mong muốn con mình học toán tốt 1 chút
thầy sẽ xóa bảng nhé
chúng ta có 1 cái điều như thế này
trị đối của x
thì bằng x nếu x lớn bằng 0
và bằng chữ x
nếu x nhỏ hơn 0
đây là điều thứ nhất
nhưng điều thứ 2 nó tuyệt vời như thế này
trị đối của x
thì sẽ lớn hơn bằng x
với mọi x
có ai biết chuyện này không
nếu x lớn hơn 0
thì sao
thì 2 bạn này làm sao
nếu x lớn hơn 0
thì bạn này và bạn này làm sao
bằng nhau luôn nhé
tức là bạn này lớn hơn bạn này là đúng
còn nếu x nhỏ hơn 0
thì sao
thì cái này có phải là dương không
còn cái này là âm đúng không
dương thì phải lớn hơn âm còn gì nữa
vậy cái này vẫn đúng đúng không
cho nên chốt lại là
chúng ta thu được 1 cái kết quả này nhé
kết quả này để đánh giá rất quan trọng
trị đối x thì luôn lớn bằng x
với mọi x và dấu bằng sẽ ra khi nào
dấu bằng sẽ ra khi nào
trị đối x bằng x khi nào
khi x lớn bằng 0 thôi
lớn bằng 0 thôi đúng không
bây giờ về mặt tư duy đánh giá
chúng ta sẽ có kiểu là
trị đối x thì sẽ lớn bằng x
bây giờ như thế này
chúng ta quay sang bài số 6
chúng ta có
x chữ 1
cộng trị đối x chữ 3
đây bằng
chúng ta sẽ viết lại
thành như thế này cộng với 3 chữ x
đây chúng ta viết
thành 3 chữ x như thế này
có ai đoán được là chúng ta chuẩn bị làm gì không
tại sao lại đổi thành 3 chữ x
bởi vì chúng ta đang làm một việc rất hay như sau
áp dụng cái này lớn hơn bằng nhé
đây nhé
trị đối x chữ 1 thì lớn bằng gì
theo cái phong cách này thì lớn bằng gì
lớn bằng x chữ 1
đúng không
trị đối x chữ 1 thì lớn bằng x chữ 1 đúng không
thế còn trị đối của
3 chữ x thì lớn bằng gì
lớn bằng 3 chữ x đúng không
và thế là cái này bằng gì
bằng gì luôn
bằng 2 và đây chính là vế phải
như vậy vế trái lớn bằng vế phải đúng không
đấy
suy ra
vế trái lớn bằng vế phải
đấy vế trái lớn bằng vế phải
nhưng đầu bài lại cho vế trái bằng vế phải mà
đúng không
nên ta có
vế trái bằng vế phải
khi 2 điều xảy ra nhé
điều thứ nhất là bạn này bằng bạn này
bạn này bằng bạn này
nhưng bạn này bằng bạn này khi nào
khi x chữ 1 lớn hơn hoặc bằng 0
đúng không
và 3 chữ x này này
3 chữ x này cũng lớn bằng 0 đúng không
đây này dấu bằng xảy ra giữa bạn này và bạn này
là khi nó lớn bằng 0
đây
2 x
x chữ 1 lớn bằng 0 thì x phải lớn bằng 1 đúng không
3 chữ x lớn bằng 0
thì x phải nhỏ bằng 3 đúng không
đây đây chính là
hỏa mãn bài toán này
nó chính là nghiệp luôn
như vậy thầy giảng lại nhé
đầu tiên đối với 2 chị đối với này
đối với 2 chị đối với này nếu mà theo cách
bình thường giống như bài 4 chúng ta phải set 2 trường hợp
set 3 trường hợp và chúng ta sẽ rỗi ra
và cũng đều thành công cả
nhưng ở đây chúng ta còn có
1 cái tư duy khác đó là tư duy đánh giá
khi mà có tư duy đánh giá thì gặp
chị đối của x thì mình biết là chị đối x sẽ lớn bằng x
đấy là tư duy đánh giá
sau này chúng ta giải các bài toán
chúng ta sẽ dùng tư duy đánh giá khá nhiều
thế thì như thế này chị đối của x chữ 1
sẽ lớn bằng x chữ 1
chị đối của x chữ 3 mình đổi
thành 3 chữ x thì lớn bằng 3 chữ x
nhưng mà nó có điều rất hay ở chỗ này
mình cộng 2 này lại thì nó khử x đi
và ra 2 luôn
và nó chính là về phải
điều này có nghĩa là về trái lớn bằng về phải
nhưng phương trình của mình là 2 cái này bằng nhau
cho nên là
muốn 2 cái này bằng nhau thì sao?
thì bạn này phải bằng cái này
nhưng 2 bạn này bằng nhau thì sao khi nào?
theo cái phong cách này
1 cái chị đối của x mà muốn bằng x được
thì cái x này, cái biểu thức bên trong này phải lớn bằng 0
cho nên chúng ta phải có cái x chữ 1 này phải lớn bằng 0 này
và cái 3 chữ x này cũng phải lớn bằng 0
thế bây giờ mình xử lý
điều kiện này thì sinh ra được là từ 1 đến 3
nói cách khác x chỉ cần chạy từ 1 đến 3
thì đều sẽ thỏa mãn phương trình
vậy chúng ta kết luận là
vậy 1 nhóm bằng x
nhóm bằng 3
thì sẽ thỏa mãn phương trình
đấy thế là sao?
gọi là giải phương trình bằng phương pháp
không phải giải phương trình
mà chỉ là nhận xét thôi
có kinh khủng không?
đây là bài mới đúng không?
thì chúng ta tiếp tục sang bài số 7
bài số 7 chúng ta cũng dùng tư duy đánh giá nhé
bây giờ đánh giá
chúng ta có 2 vế, bây giờ chúng ta cảm thấy vế nào dễ đánh giá hơn?
vế phải dễ đánh giá hơn
đây, vế phải
vế phải bằng
trị đối của x chữ 1
cộng 1, chúng ta biết rằng trị đối
luôn lớn bằng gì?
lớn bằng 0 luôn nhé
trị đối luôn lớn bằng 0 đúng không?
cho nên cái này lớn bằng 1 này đúng không?
như vậy chúng ta thu được là vế phải của chúng ta lớn bằng 1
đấy, như vậy chúng ta đánh giá được
vế phải lớn bằng 1 rồi
vậy bây giờ
chúng ta có 1 mơ ước là vế trái nhỏ bằng 1
là cuộc đời tươi sáng là xong đúng không?
thế thì bây giờ
chúng ta sẽ đi đánh giá vế trái
chúng ta có trị đối của x
thì sẽ lớn hơn bằng x
ok chưa? cái này chúng ta biết quen rồi đúng không?
còn cái trị đối của
2 chữ x kia, x chữ 2 kia
thì mình đổi chỗ đã nhé, mình đổi nó đánh
x chữ 2 này
và nó lớn bằng 2 chữ x
đúng không?
điều này suy ra gì?
suy ra nhé
mình lấy 2 này cộng lại, trị đối x
cộng với x chữ 2
sẽ lớn hơn bằng
2 cái này cộng lại, x cộng với 2 chữ x
và nó bằng bao nhiêu đây?
chính là 2 đúng không?
bạn này lớn bằng 2 thì suy ra
vế trái
vế trái là 2 trên
trị đối x cộng với
trị đối của x chữ 2
so với 2 trên 2 thì sao?
do bạn này này
chúng ta có lớn bằng 2 rồi
thì sao? thì bây giờ làm sao đây?
2 phân số cùng từ số
mẫu lớn hơn đúng không?
thì phân số nhỏ hơn đúng không?
mà cái này chính là 1
điều này có nghĩa là
chúng ta có là vế trái nhỏ bằng 1
đây là cái số 2
chúng ta kết hợp 1 cái 2 này lại có thể thành công không?
đây, từ 1 và 2
thì ta có gì?
vế phải lớn bằng 1, vế trái nhỏ bằng 1
thì chứng tỏ là ta có gì?
ta có là vế trái cũng phải bằng 1
và vế phải cũng phải bằng 1 luôn
đúng không?
thế nhưng, vế trái muốn bằng 1
chúng ta bàn vế phải đi
vế phải muốn bằng 1 được
thì có phải là cái này phải bằng 0 không?
cái này bằng 0
thì có phải x chữ 1 bằng 0 không? x bằng 1 không?
nhưng x bằng 1
thì khi mà thay vào đây
nó cũng thoải mãn luôn là
vế trái này cũng bằng 1 luôn
nghĩa là nếu x bằng 1, mình thay 1 vào đây
1 ở đây, 2 chia 1 cộng 1
tức là cả cái cụm này nó vẫn là 1
thì nó thoải mãn luôn đúng không?
đây
từ vế
phải bằng 1
thì chúng ta suy ra được x bằng 1 luôn
x bằng 1 thì nó lại thoải mãn nhé
nó lại thoải mãn
nó lại thoải mãn là vế trái cũng bằng 1 luôn
cho nên vậy chúng ta có tầm nghiệm S là
có 1 nghiệm là bằng 1 thôi
đấy
Thầy hy vọng là qua
3 ví dụ là câu 5, câu 6, câu 7
là chúng ta bắt đầu làm quen với
1 khái niệm là giải phương trình
nhưng mà dùng phương pháp đánh giá
thì cái phương pháp đánh giá này là đặc biệt hay
thi vào trường chuyên kho tự nhiên
thi toán vòng 1
hoặc thi toán vòng 2 rất hay thi
hoặc là các kỳ thi học sinh tỏi
và đây là 1 phương pháp rất hay
lên cấp 3 chúng ta cũng sẽ dùng cái phương pháp này nhiều lần
và do vì đây là buổi đầu
cho nên là mặc dù chúng ta là A0
nhưng mà chúng ta vẫn chưa quen lắm
thì các bạn ghi chép cẩn thận
và chúng ta sẽ có bài tập về nhà tương ứng nhé
