Đại số cơ bản: Giải phương trình - Bài 3: Rút gọn về phương trình bậc 2 và động tác ghép thích hợp

Nguyễn Hữu Hạnh
123 người theo dõi
114 Lượt xem video·19 thg 10, 2025
Chúng ta sang bài thứ 3
Bài thứ 3 là gồm vài phương trình
Mặc dù sau khi mình nhân tung hết ra
Nó vẫn là phương trình bậc 2 nhé
Nó vẫn là phương trình bậc 2 nhưng mà chúng ta có 2 cách
2 cách tiếp cận
Cách tiếp cận thứ nhất là chúng ta nhân tung hết ra
Xong thu gọn lại và cuối cùng chuyển về dạng bậc 2
Cơ bản
Là dạng A Í Bình Cộng Bê Cộng C
Mà chúng ta làm ở trong bài thứ 2 rồi ấy
Còn cách làm thứ 2 là chúng ta không nhân tung ra
Mà chúng ta sẽ ghép
Một cách thích hợp mà có được cái
Nhân tử chung là chúng ta sẽ thành công
Như vậy có 2 cách
Cách 1 nhân tung hết ra
Rồi sắp xếp lại thu gọn lại
Cuối cùng ra dạng bậc 2 chuẩn
Và đã ra dạng bậc 2 chuẩn thì chúng ta đều biết cách làm rồi
Còn ngoài ra thì
Còn có một cái
Tư duy khác đó là chúng ta có thể
Ghép với nhau
Không tháo tung ra mà chúng ta sẽ ghép các yếu tố với nhau
Nếu các yếu tố với nhau mà đi với nhau mà có được nhân tử chung
Thì chúng ta không phải nhân ra nữa
Đấy thì chúng ta bắt đầu nhé
Đối với bài số 1
Đối với bài số 1 này rất đơn giản thôi
Chúng ta nhân ra thôi
Nhân ra rồi chuyển 8 sang một bên
Thì có phải là
X bình phương
Trừ 2x
Trừ 8 bằng 0 không
Chúng ta chỉ cần nhân ra rồi chuyển vế
Sau đó để ra dạng là
Một cái biểu thức bậc 2, một cái phương trình bậc 2 dạng chuẩn
Bậc 2, bậc 1, bậc 0
Sau đó chúng ta phân tích hình nhân tử là sao đúng không
Khi chúng ta phân tích hình nhân tử
8 thì bằng 2 x 4
Mà 2 thì bằng 4 x 2
Cho nên chỗ này chúng ta tách thành là
X bình phương trừ 4x
Cộng 2x
Trừ 8 bằng 0
Và
Đặt nhân tử chung ra ngoài
Đến đây là thành công đúng không
Rất đơn giản
Chúng ta sang bài số 2
Bài số 2
Chúng ta đi theo kiểu cách 1
Cách 1 ở đây là
Chúng ta nhân hết ra
Nhân tung hết ra
Nhân ra và rút gọ
Thì
Ở đây chúng ta nhìn thấy là
X cộng 1 bình phương, x chứ 2 bình phương
Đây là các hẳn hẳn thức
Rồi đây là phép nhân đúng không
Chúng ta nhân tung hết ra
Thì chúng ta sẽ có như thế này
Chúng ta có
X bình phương
Cộng 2x cộng 1
Đây là hẳn thức đầu tiên đúng không
Hẳn thức tiếp theo sẽ là gì
X bình phương
Trừ 4x
Cộng 4
Bây giờ nhé, mình nhân 2 bạn này với nhau
Thì trước mặt có dấu trừ cho nên chúng ta mở ngọc ra
Chúng ta mở ngọc ra và bây giờ nhân bình thường đi
X bình phương
Chúng ta lấy x nhân với x
Rồi lấy x nhân trừ 2
Rồi lấy 1 nhân x và 1 nhân trừ 2
X bình phương trừ 2x
Cộng x
Trừ 2
Bằng 9
Bây giờ chúng ta bắt đầu thu gọn lại nhé
Chúng ta có thể nhầm luôn như thế này
Đây là x bình
Chúng ta xếp từ x bình nhầm
Từ bậc cao về bậc thấp nhé
1 x bình, 2 x bình, trừ x bình
Như vậy chúng ta vẫn còn x bình nữa đúng không
Tiếp theo bây giờ chúng ta sẽ
Quan sát hệ số của x nhé
2 trừ 4
Trừ 4 là âm 2
Âm 2
Trong hoạc này
Trong hoạc này nó là
Trừ x nhưng mà
Nhưng mà đặt số trừ nữa
Thành cộng x
Âm 2 mà cộng 1
Âm 2 mà cộng 1 thì nó thành là trừ x thôi
Đúng không
Nhìn lại nhé
Trừ 2 trừ 4
Cộng 2 trừ 1
Thì thành âm 1 đúng không
Nếu bạn nào cẩn thận có thể
Rút gọn từng bước, từng bước 1
Chúng ta có thể nhầm được luôn
1 cộng 4 là 5, 5 cộng với 2
5 cộng 2 là 7
Bằng 9
Bây giờ mình chuyển 9 sang
x bình phương
Trừ x, trừ 2, bằng 0
Như vậy sau khi chúng ta nhân tung ra
Chúng ta chuyển sang thì sẽ ra 1 cái phương trình bậc 2
Dạng đẹp
Mà chúng ta đang nghiên cứu nhiều rồi đúng không
Thì cái này sẽ tương đương với
Chúng ta đang làm nhiều rồi
Chúng ta sẽ tương đương với
Chỗ này mình sẽ phân tích thành là x
Trừ 2 x cộng 1 x
Trừ 2 đúng không, x chừ 2
Nhân x cộng 1
Bằng 0
Với cái cách chúng ta nhân ra là
Đôi khi một số bài bắt buộc chúng ta phải làm cách này
Bởi vì không có cách khác
Không có cách khác cho nên là chúng ta phải
Cơ bác một chút, phải bình tĩnh nhé
Nếu không thì chúng ta sẽ bị nhầm giấu
Tính toán nhầm là rất là lãng phí
Tức là đây là cái bài toán
Người ta kiểm tra mình
Xem là mình đối với một vấn đề phức tạp
Đối với những phép tính nhiều
Thì chúng ta có xử lý được chính xác hay không
Làm được chính xác hay không
Là một tố chất rất quan trọng
Tuy nhiên
Về mặt thông minh
Thì đây chưa phải là cách thông minh
Trong bài này thì chưa phải thông minh
Chúng ta còn một cách khác, cách khác cũng rất hay
Cách 2
Ở đây thì chúng ta có thể gấp
Thử gấp con 9 với cái x cộng 1 bình nhé
Chúng ta chú ý nhé
Thấy nhau ở đây
Lấy cái x cộng 1 bình phương chúng ta trừ 9
Thế thì có phải là
Nó là x cộng 1
Bình phương trừ 3 bình phương không
Và theo hành thức thì nó sẽ là gì
Nó sẽ là
X cộng 1 trừ 3
Thì thành x trừ 2 không
X cộng 1 trừ 3 thành x trừ 2
X cộng 1 cộng 3
Thành x cộng 4 không
X cộng 1 cộng 4
Nghĩa là có một nhân tử x trừ 2
Trong khi đó thì ở đây
Chúng ta cũng có x trừ 2
Đấy, thì lúc đấy chúng ta có nhân tử x trừ 2 rồi
Thì chúng ta sẽ
Đặt x trừ 2 ra ngoài là xong
Không cần phải nhân tung ra đúng không
Thế thì đối với những bài toán
Nếu chúng ta có thể
Có những nhân tố mà chúng ta ghép được với nhau
Ví dụ 2 bạn này ghép với nhau
Mà xuất hiện x trừ 2 thì chúng ta không phải nhân nữa
Thì đấy là một cách nhé
Thế bây giờ chúng ta sẽ làm
Chúng ta có
X cộng 1 bình phương
Trừ 9
Cộng với x trừ 2
Bình phương
Trừ đi x cộng 1
Nhân x trừ 2 bằng 0
Cái số 9 ở đây mình đã chuyển sang đây rồi đúng không
Thế sau đó mình phân tích
Thành là x trừ 2
Nhân x cộng 4
Ở đây là vì thầy đã nhắp
Ở đây cho nên thầy viết mất số ở đây luôn
Còn khi chúng ta chỉnh 7
Thì chúng ta sẽ phải thông qua một bước này đã
Thông qua một bước trung gian đã
Cộng với x trừ 2
Bình phương
Sau khi đến đây chúng ta nhìn nhé
1, 2, 3, 3 bạn này đều có chữ x trừ 2 cả đúng không
Cho nên chúng ta đặt nhân tử chung
X trừ 2 ra
Nhìn chung ở trong chương trình lớp 8
Chúng ta giải phương trình là
Đa phần chúng ta sẽ tìm cách đưa về nhân tử
Khi có nhân tử chung chúng ta đặt ra là xong thôi
Thế thì bây giờ sẽ làm gì nhé
Ở đây có x cộng 4 này
Ở đây còn x trừ 2 nữa này
Ở đây mình đặt x trừ 2 rồi
Thì còn x cộng 1 này
Bây giờ dư gọn đi nhé
x trừ 2
1x, 2x trừ x là vẫn có x nữa này
4 trừ 2 trừ 1
Là còn x cộng 1
Bằng 0
Thế là xong
Nó cũng giống cái này trên này đúng chưa
Ờ
Đây là bài số 2 và chúng ta có 2 cách nào
Chúng ta chuyển sang bài số 3
Bài số 3
Trông có vẻ là khá to và trông là liu diếu đúng không
Thế ở đây nhé
Chúng ta nhìn có một điều rất là vui ở đây này
Cái bộ phận này
Một cách đầu tiên chúng ta có thể nghĩ đến là chúng ta nhân tung hết ra
Rồi chuyển hết ra ngoài bên là chắc chắn chúng ta thành công nhé
Bởi vì đối với mọi chương trình lớp 2
Chúng ta đều đã làm được rồi
Do đó là
Nếu mà chúng ta đi con đường đấy chắc chắn là chúng ta thành công
Nhưng có điều là trông hơi to
Và có vẻ không thông minh
Cho nên chúng ta nghĩ đến một phương án khác
Ở đây có một điều là
Chúng ta cứ để nguyên bạn này và 2 bạn này ghép với nhau nhé
Khi 4x bình chừng 2x5 thì có một cái niềm vui như thế này
Đó là 2x5 chính là 5 bình phương
Còn 4x bình phương chính là 2x tất cả bình phương
Cho nên chúng ta đi với nhau
Thì nó sẽ ra hiệu bình phương
Và chúng ta thu được cái lời giải như sau
Là
4x mình để là 2x tất cả bình phương này
Còn 2x5 thì mình để là 5 bình phương này
Còn cái bạn kia mình để nguyên
9 x x2
Đấy
Vậy là
Khi chúng ta nhìn vào đây chúng ta thấy ra
Cái này là 2x5 x 2x5
Giống 2x5 ở đây này
Vậy mình đặt 2x5 ra ngoài nhé
Mình đặt 2x5 ra ngoài
Thì ở đây sẽ còn là
2x5
Và chúng ta sẽ trừ đi
Mình đặt luôn như tử 2x5 ra ngoài này
Trừ đi những bộ phận này luôn
Trừ đi 9 x x2
Chúng ta đặt luôn như vậy
Thì
Mình vứt gọn đi nhé
2x-5
Đây là 2x-9x
Là 7x này
Cộng 5-18 là 13
Vào 0
Và đến đây chúng ta đã thành công
Như vậy là
Đối với cái bài số 3 này
Nếu mà chúng ta nhân tung ra thì chúng ta thấy là
Nó khá là nhiều các thứ tự
Các bước hơn
Nhiều động tác hơn
Dễ nhầm hơn
Tuy nhiên chúng ta cũng dẻn được 1 cái chữ nhẫn đúng không
Còn
Nếu chúng ta nhanh tay nhanh mắt
Gép 2x5 với 4 x bình
Thì nó sẽ ra luôn những nhẫn tử chung
Và do đó thu được lời giải đẹp mắt hơn
Bây giờ chúng ta chữa nốt câu số 4 nhé
Còn câu 6 chúng ta về nhà nhé
Câu số 4
Câu số 4 này có phong cách gần giống
Câu số 3
Cũng có 1 cái tích
Có 1 cái tích ở đây chúng ta có quyền lựa chọn
Là chúng ta nhân vào, tháo tung ra, chuyển sang
Và chúng ta cũng sẽ thành công
Nhưng ở đây thì không chữa cách đấy
Mà chúng ta thử nhé
Cái 12x9 và 4 x bình
Thật ra nó chính là hẳn thức đúng không
Còn các bạn có phát hiện ra không
4 x bình phương này
Nếu mình để 12x9 chuyển sang bên này
Đi cạnh 4 x bình phương
Thì nó sẽ trở thành là chữ 12x
Cộng 9
Còn cái cụm kia mình để nguyên nhé
Cái 7 x x3
7 x x3
x 2x-3
Bằng 0
Chúng ta để nguyên
Thì 3 bạn này này, nó chính là hẳn thức đấy
Nó chính là 2x trừ đi 3
Tất cả bình phương này
Đấy, và nó bắt đầu giống cái này này
Giống 2x-3 này, và chúng ta đã thành công
x-3
2x-3
x 2x-3
bằng 0
Thì 2 x 3, 2 x 3 giống nhau, mình đặt ra ngoài
2x 3 x
2x 3
Cộng với 7 x
Là 7 x 21 luôn
Đấy
Chúng ta dứt gọn đi là chúng ta đã thành công
Thì
Bài số 3 này là bài dạng phương trình
và chúng ta có một cái dạng là dạng phương trình bập 2
Đảm chất của nó là bập 2 thôi nhé
thì chúng ta có 2 con đường
con đường thứ nhất là lao động cơ bác
chúng ta nhân tung hết ra, nhân tung hết ra, đường ẩm thực tháo hết ra
phân nhân nhân hết ra và chuyển hết sang 1 bên
thì rút vọn đi nó sẽ ra 1 phương trình bậc 2
ra 1 phương trình bậc 2 dạng cơ bản nhất, đẹp nhất
và lúc đấy chúng ta đã có kỹ năng phân tích thành nhân tử đối với mọi phương trình bậc 2 rồi
và chúng ta sẽ thành công
nhưng tuy nhiên con đường đấy là 1 con đường sẽ gồm nhiều thao tác
và đôi khi 1 số bàn nó khá là to đúng không
thế thì chúng ta lưu ý có 1 phương pháp nữa
đó là chúng ta sẽ ghép các bộ phận với nhau
chúng ta không nhân tung ra mà chúng ta ghép các bộ phận với nhau
nếu xuất hiện nhân tử chung là chúng ta sẽ thành công
