10 Chiêu Trump Khống Chế Israel, Hamas Để Mang Lại Hòa Bình Cho Gaza

Nga sẽ tấn công hạt nhân nếu Kiev có tô mờ hốc Quang Hải xin kính chào quý vị. Kính chào quý vị. Có 2 tin tức được cho là nóng nhất trong lúc này. Một là liên quan đến tình báo Mỹ cung cấp thông tin cho Ukraine để tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga. Và thứ 2 là liệu Mỹ có chuyển giao tô mờ hốc cho Kiev hay không? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu 2 tin tức này ngay sau đây. Liệu Nga sẽ tấn công hạt nhân nếu Kiev có tô mờ hốc? Tờ Financial Times đưa tin Mỹ đã tham gia chặt chẽ giúp Kiev tấn công vào Nga, từ đó làm suy yếu nền kinh tế Nga và đưa Putin vào bàn đàm phán. Tờ này viết, theo nhiều quan chức Ukraine và Mỹ nắm rõ chiến dịch này, thông tin tình báo của Mỹ chia sẻ với Kiev đã giúp tấn công vào các tài sản năng lượng quan trọng của Nga, bao gồm cả các nhà máy lọc dầu nằm xa tiền tuyến. Phần quan trọng nhất của bài viết nêu chi tiết về cách Mỹ đang hỗ trợ Ukraine. Các quan chức hiểu rõ vấn đề này cho biết, tình báo Hoa Kỳ giúp Kiev định hình kế hoạch, lộ trình, độ cao, thời gian và quyết định nhiệm vụ, cho phép máy bay không người lái tầm xa tránh được hệ thống phòng không của Nga. 3 thông tin thân cận với chiến dịch cho biết, Washington đã tham gia chặt chẽ vào tất cả các giai đoạn lập kế hoạch. Một quan chức Mỹ còn cho biết Ukraine chọn các mục tiêu, sau đó thì Washington cung cấp thông tin tình báo về các lỗ hổng của những địa điểm này. Đoạn trích trên của tờ Financial Times khó có thể xác minh được độ chính xác bởi vì nó được cung cấp bởi những nguồn tin cấp cao ẩn danh mà tờ này trích dẫn. Ngoài ra thì cũng có rất nhiều lý do để truyền thông có thể nói vống về những tin tình báo như vậy. Mục đích là để gây chia rẽ giữa Mỹ và Nga, cản trở nỗ lực hàn gắn quan hệ đang diễn ra giữa hai chính quyền. Dù vậy, cũng có khả năng điều họ tiết lộ là đúng, nhưng mà chúng ta phải luôn thận trọng trước bất cứ điều gì mà truyền thông thiên tả đưa tin. Ví dụ, rất có thể tình báo Anh đang hỗ trợ Kiev tấn công cơ sở năng lượng của Nga và truyền thông Anh như tờ Financial Times chỉ đơn giản là đổ lỗi cho Mỹ, vừa để đánh lạc hướng dư luận khỏi những người thực sự đang đứng sau điều hành Kiev, vừa là để gây chia rẽ Mỹ-Nga. Trong bối cảnh như vậy, cuối tuần qua ông Zelensky và ông Trump đã điện đàm hai lần liên tiếp, một tần suất chưa từng có. Họ đã thảo luận về việc tăng cường phòng không trước các cuộc không kích của Nga, nhưng mà chủ đề chính là về việc tên lửa Tomahawk được triển khai. Sau cuộc trò chuyện, Zelensky đã xác nhận Trump vẫn chưa đưa ra quyết định về những tên lửa này. Tuy nhiên, tổng thống Ukraine đảm bảo rằng nếu như việc chuyển giao được chấp thuận, các cuộc tấn công của Tomahawk sẽ chỉ nhắm vào các mục tiêu quân sự. Đồng thời, bản thân Donald Trump khi bình luận về cuộc trò chuyện với Zelensky đã nhấn mạnh một điều quan trọng. Trump tuyên bố trước khi đưa ra quyết định cuối cùng về Tomahawk, ông dự định sẽ nói chuyện với tổng thống Putin và yêu cầu chấm dứt chiến tranh. Nếu không, Mỹ có thể cung cấp những tên lửa này cho Ukraine. Trump thừa nhận việc chuyển giao như vậy sẽ là một sự leo thang mới mà ông không mong muốn. Nói cách khác là về cơ bản Trump trực tiếp chuyển vấn đề Tomahawk thành một bón hàng mặc cả với Điện Kremlin nhằm thuyết phục nước Nga thay đổi lực trường. Trên thực tế thì hai cuộc trò chuyện liên tiếp với Zelensky cũng có thể được xem là một phần của cuộc mặc cả này. Tức là Trump đang cố gắng chứng tỏ với Điện Kremlin rằng ông ấy nghiêm túc. Hơn nữa, một phái đoàn Ukraine do Thủ tướng Yulia Siridenko dẫn đầu đã bay đến Mỹ để gặp Trump. Liệu lời đe dọa của Tổng thống Mỹ có phải là một lời nói xuông giống như Tổng thống Belarus đã từng nói vào hôm 12 tháng 10 hay không thì chúng ta vẫn còn phải chờ xem. Tổng thống Lukashenko đã cảnh báo rằng Ukraine có thể không tồn tại như một quốc gia bình thường. Và khi bình luận về khả năng Mỹ cung cấp tên lửa Tomahawk cho Ukraine, Tôi nghĩ chúng ta cần bình tĩnh trong vấn đề này. Tôi đã nói rằng người bạn Donald Trump của chúng ta có một chiến thuật đặc biệt. Ông ấy áp dụng các cách tiếp cận quyết liệt hơn, rồi ông ấy buông xuôi và lùi lại. Vì vậy, chúng ta không nên quá nghiêm trọng vấn đề này. Và tôi không nghĩ việc chuyển giao Tomahawk sẽ xảy ra. Như vậy thì thời điểm 10 chốt sắp tới sẽ là cuộc điện đàm giữa Trump và Putin về tên lửa Tomahawk. Vào hôm 12 tháng 10, ông Zelensky nói rằng Điện Kremlin lo sợ Tomahawk và do đó những tên lửa này sẽ buộc Putin phải nhượng bộ. Chúng tôi nghe nói rằng Nga lo ngại người Mỹ có thể cung cấp cho Ukraine tên lửa Tomahawk. Đây là một tín hiệu cho thấy áp lực như vậy có thể mang lại hòa bình. Nhưng mà người Nga chưa hề tuyên bố là họ lo ngại Tomahawk. Điện Kremlin và Tổng thống Putin nhiều lần khẳng định những tên lửa này sẽ không thay đổi tình hình chiến trường. Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là liệu Điện Kremlin có thể lợi dụng việc Mỹ chuyển giao Tomahawk để gia tăng áp lực hay không? Hơn nữa, nhiều lập trường cứng rắn trong nội bộ quan chức Nga từ lâu đến nay đã kêu gọi điều này. Thực tế, khi Nga nói về mối quan ngại hậu quả của các cuộc tấn công bằng tên lửa Tomahawk, điều đó có nghĩa là họ nói đến khả năng leo thang chiến trạnh. Đầu tiên thì Điện Kremlin cảnh báo Tomahawk sẽ phá hủy quan hệ Mỹ-Nga. Thứ hai, Nga ám chỉ sẽ trả đũa bằng cách đẩy hành động quân sự lên một tầm cao mới, và có thể coi việc phóng tên lửa Tomahawk vào Nga là một nỗ lực tấn công hạt nhân. Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga Dmitry Medvedev tuyên bố, việc cung cấp tên lửa Tomahawk cho Ukraine sẽ gây ra bất lợi cho tất cả mọi người, và trên hết cho chính Trump, ám chỉ đến một cuộc tấn công hạt nhân từ Nga. Một phản ứng như vậy cho thấy là Điện Kremlin sẵn sàng sử dụng vũ khí hạt nhân để nhắm vào Ukraine và các nước phương Tây nếu như bị tấn công bằng tên lửa Tomahawk. Có một niềm tin rộng rãi ở Kiev rằng tất cả các mối đe dọa hạt nhân của Nga đều chỉ là lời nói xuân, và không cần phải sợ hãi chúng. Mới đây nhất, trong cuộc phỏng vấn với Fox News, Zelensky cho rằng Nga sẽ không sử dụng vũ khí hạt nhân vì điều đó là điên rồ. Có điều là ông ta cũng quên mất, ông ấy từng tin chắc rằng Putin sẽ không dám tấn công Ukraine vào năm 2022. Mười cách để Trump đem lại hòa bình cho Gaza, gây áp lực cho tất cả các bên. Vào một ngày lịch sử, Hamas đã trả tự do cho tất cả các con tin Israel còn lại sau hai năm chiến tranh. Tổng cộng có 20 người được trả tự do, dự kiến sẽ có thêm 28 nạn nhân đã chết được trả về, mặc dù có báo cáo cho biết hiện tại chỉ có 4 người số số trong đó đã được chuyển giao trở lại Israel. Đổi lại, 250 tù nhân Palestine đang thủ án tù dài hạn và chung thân sẽ được thả khỏi các nhà tù Israel như là một phần của giai đoạn đầu trong thỏa thuận do Mỹ làm trung gian. Ngoài ra, hơn 1.700 người Palestine khác đang bị giam giữ cũng sẽ được thả. Truyền thông độc lập Israel ghi nhận nhiều con tin gây đi trông thấy. Một số video đã ghi lại được cảnh đoàn tụ đầy nước mắt của các con tin với thân nhật. Thủ tướng Israel Netanyahu đã ca ngợi việc trả tự do cho tất cả các con tin trong bài phát biểu trước Quốc hội Israel. Kế hoạch ngừng bắn của Trump đã đưa tất cả con tin của chúng ta trở về nhà và chấm dứt chiến tranh bằng cách đạt được tất cả các mục tiêu của chúng ta, cũng mở ra cánh cửa cho sự mở rộng hòa bình, mang tính lịch sử trong khu vực của chúng ta và vượt ra ngoài khu vực của chúng ta. Việc Netanyahu công khai tuyên bố chấm dứt chiến tranh là một diễn biến quan trọng bởi vì đã có nhiều đồn đoán rằng không rõ quân đội Israel có thực sự rút quân hay không. Vậy thì Donald Trump đã làm gì khác so với các chính quyền Mỹ trước đó để đạt được thành tiệu hòa bình này? Chúng ta sẽ cùng điểm qua 10 cách tiếp cận khác nhau của ông ấy. Thứ nhất, đó là Trump đã cắt giảm đáng kể thu nhập từ dầu mỏ của Iran, ngăn chặn những nỗ lực chế tạo bom hạt nhân của họ. Và nhờ đó, nỗi lo lắng kéo dài hơn nửa thế kỷ của Israel về vũ khí hạt nhân của Iran đã được giải quyết. Đồng thời vị thế cường quốc quân sự của Israel cũng đã tăng vọt lên mức cao nhất mọi thời đại, mặc dù nước này ngày càng bị cô lập về mặt chính trị. Thứ hai, Trump đã bật đèn xanh cho phép Israel tiêu diệt Hamas, làm tê liệt Hezbollah và trả đũa Houthi. Điều đó dẫn đến sự mệt mỏi và sụp đổi chung của các cánh vũ trang do Iran hậu thuẫn. Thứ ba, Trump cũng tận dụng mọi ảnh hưởng của mình để gây sức ép buộc Israel phải đồng ý ngừng bắn. Thứ tư, Trump đã áp dụng các chính sách thuế quan để gây áp lực hoặc là thuyết phục các quốc gia vùng Vịnh và Ả Rập ôn hòa. Không ủng hộ Hamas cũng như đảm bảo tài trợ cho việc tái thiết Gaza. Thứ năm, Trump áp dụng thành công cây gậy và củ cà rốt theo kiểu vừa trừng phạt vừa bảo vệ, hứa hẹn một hiệp ước quốc phòng bảo vệ Qatar. Vụ tấn công của Israel vào ban lãnh đạo Hamas ở Qatar cùng với tín hiệu Israel có thể tấn công bất cứ lúc nào đã khiến cho Qatar phải kinh hái và buộc nước này phải tìm kiếm sự bảo vệ từ Mỹ. Chiến thuật này của Trump nhằm kiềm chế Qatar nếu như họ tiếp tục kiểu chơi hai mặt, vừa ủng hộ hòa bình tại Gaza nhưng lại chớ chấp Hamas. Thứ sáu, Trump đã đối xử với kẻ thù, đồng minh và phe trung lập từ vệ thế mạnh mẽ. Khác với chính quyền Obama, Biden rất yếu đuối và nhu nhược. Chiến dịch ném bọ vào các cơ sở hạt nhân của Iran trong nhiệm kỳ 2 cùng với việc tiêu diệt tướng Iran Qasem Soleimani và thủ lĩnh ISIS trong nhiệm kỳ trước khiến cho các đối thủ không dám xem thường, coi những lời đe dọa của Trump nghiêm túc hơn nhiều so với Obama và Biden. Trump đem lại hòa bình chủ yếu theo phong cách đàm phán băng tính giao dịch. Trump đối xử khá cẩn thận với các đối thủ bằng các thỏa thuận có đi có lại. Sử dụng các thỏa thuận thương mại và quân sự để thuyết phục thay vì những lời lẽ ngoại giao sao giống. Không giống như chính quyền Biden, Trump không phỉ bán người Ả Rập Xê Út hay là bôi nhọ người Do Thái. Ngay sau khi phá hủy cơ sở hạt nhân của Iran, ông Trump bật đèn xanh để Iran tấn công chả rũa mang tính biểu tượng vào một căn cứ của Mỹ ở Qatar. Rồi sau đó thì tuyên bố muốn làm cho Iran vĩ đại trở lại. Thứ Tám Châu Âu đã phải chuyển từ thái độ coi thường Trump trong nhiệm kỳ đầu sang thái độ sợ Trump trong nhiệm kỳ thứ hai khi mà Tổng thư ký NATO phải gọi Trump là cha. Kết quả Châu Âu không dám tìm cách can thiệp vào cuộc đàm phán Trung Đông hay làm nhục nước Mỹ. Thực tế là, Châu Âu chỉ cố gắng giữ thể diện họ cũng là một thế lực bằng cách công nhận tượng trưng về một nhà nước Palestine, chứ không thay đổi thực chất tình hình trên thực địa ở Gaza. Thứ Chín Vào thời điểm này thì Hamas hiểu rằng họ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phải ngừng chiến. Israel vẫn có đủ năng lực quân sự nếu như Hamas tiếp tục khủng bố. Qatar sẽ bị gây sức ép phải trục xuất những tỷ phú ủng hộ tài trợ Hamas. Kết quả là một lựa chọn nghiệt ngã. Bất kỳ một nỗ lực nào của Hamas nhằm tái thiết mạng lưới khủng bố của mình sẽ cần một cái giá rất lớn. Nhưng bên cạnh đó thì Trump cũng hứa hẹn vô số yêu đái đôi bên cũng có lợi, có thể dẫn đến thịnh vượng và an ninh tại Gaza. Thứ Mười Trung Đông không được xem là một nỗ lực hòa bình nhất thời của Mỹ như thường lệ. Thay vào đó, nó là sự tiếp nối của một loạt các lệnh ngừng bắn thành công trước đó giữa Trump khởi xướng với Rwanda và Congo, Armenia và Azerbaijan, Ấn Độ và Pakistan, Kosovo và Serbia, Cambodia và Thái Lan, Ai Gập và Ethiopia. Người Israel và người Palestine đã nhìn thấy thành công của Trump ở những nơi đó và có thể cảm thấy rằng điều tương tự có thể xảy ra ở Gaza. Và nếu như lệnh ngừng bắn được duy trì hoặc ít nhất là đảm bảo giảm bạo lực tại Gaza, sự chú ý của toàn thế giới sẽ đổ rồn về Ukraine. Tại Quốc hội Israel, Tổng thống Trump coi cuộc chiến Gaza đã kết thúc và theo ông thì từ giờ, Mỹ sẽ tập trung hoàn toàn vào việc chấm dứt chiến tranh ở Ukraine. Do đó, Trump đã thúc giục đặc phái viên Steve Whitkop tập trung giải quyết vấn đề Ukraine sau khi xung đột ở Gaza kết thúc. Tổng thống Trump gọi Whitkop là một nhà đàm phán xuất sắc. Ông ấy thảo luận nhiều điều thú vị trong cuộc gặp với Tổng thống Putin tại Moscow. Trump nói rằng, Tôi cử Whitkop đến gặp Putin. Nghĩ rằng cuộc gặp này chỉ kéo dài khoảng 15 đến 20 phút. Whitkop chẳng biết gì về Nga hay Putin. Ông ta biết rất ít về chính trị. Cuộc gặp của ông ta với Putin hóa ra kéo dài 5 tiếng đồng hồ. Tôi hỏi là các ông nói chuyện gì suốt 5 tiếng đồng hồ vậy? Và ông ấy nói là họ đã nói về những điều thú vị. Điều này đã càng cho thấy Tomahawk chỉ là một cuộc mặt cả đơn thuần giữa hai ông lớn Nga và Mỹ mà thôi. Căng thẳng Mỹ-Trung bước vào giai đoạn quyết định Nga chọn phe nào khi bị kẹt giữa hai cực quyền lực. Căng thẳng âm ỉ giữa Mỹ và Trung Quốc lại bùng phát một lần nữa. Nó đánh dấu sự khởi đầu của một chương mới đầy nguy hiểm trong quan hệ thương mại toàn cầu. Sự leo thang mới nhất này diễn ra sau khi Trump đăng bài trên Twitter cáo buộc Trung Quốc có hành vi thù địch chống lại lợi ích của Mỹ. Bài đăng này đã gây chấn động thị trường toàn cầu. Chỉ số chứng khoán giảm mạnh chỉ trong vài giây và một lời nhắc nhở rõ ràng về mức độ nhạy cảm của nền kinh tế thế giới với quan hệ Mỹ-Trung. Tín hiệu cho một giai đoạn leo thang mới đã xuất hiện khi mà Tổng thống Trump đe dọa sẽ hủy cuộc gặp dự kiến vào ngày 29 tháng 10 với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại hội nghị thượng đỉnh APEC sắp tới ở Hàn Quốc. Tờ New York Post vào hôm 10 tháng 10 đăng bài viết cho rằng Trump đang dẫn dắt nước Mỹ đưa nền kinh tế toàn cầu thoát khỏi sự kiểm soát của Trung Quốc. Bài báo chỉ ra rằng nền kinh tế toàn cầu cuối cùng cũng bắt đầu nhận ra những rủi ro của nền kinh tế độc tài với việc Trung Quốc hạn chế xuất khẩu các khoáng sản quan trọng và pin lithium. Nước này đang làm suy yếu hệ thống phòng thủ của Mỹ, đồng thời khiến cho thị trường toàn cầu dư thừa năng lực sản xuất xe điện và thép được bảo hộ, bóp nghẹt không gian công nghệ của các nước có nền kinh tế tự do. Đây hoàn toàn là một trò lừa đạo. Cốt lõi của tranh chấp nằm ở việc Trung Quốc kiểm soát các nguyên tố đất hiếm. Trung Quốc sản xuất hơn 90% nguồn cung đất hiếm của thế giới, mang lại cho nước này lợi ích to lớn trên thị trường toàn cầu. Vào ngày 9 tháng 10, Bộ Thương mại Trung Quốc đã công bố các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đất hiếm nghiêm ngặt, yêu cầu các công ty nước ngoài phải xin giấy phép đặc biệt ngay cả đối với các sản phẩm chứa một lượng nhỏ loại vật liệu này. Trump bố tả động thái này là một nỗ lực nham hiểm và thù địch nhằm độc quyền thị trường, cảnh báo rằng nó đe dọa các ngành công nghiệp quốc phòng và công nghệ của Mỹ. Chưa dừng lại ở đó, Trung Quốc còn mở cuộc điều tra chống độc quyền với tập đoàn chip khổng lồ của Mỹ Qualcomm. Họ còn tuyên bố sẽ áp dụng phí cảng đối với các tàu trao cờ Mỹ. Lệ phí này có khả năng vượt qua 1 triệu đô la mỗi chuyến đối với tàu công ty nước cỡ lớn. Đáp lại vào hôm 10 tháng 10, Trump tuyên bố sẽ tăng mạnh thuế quan lên tới 100% đối với các mặt hàng từ Trung Quốc, từ tiền điện tử cho tới mai móc. Cùng với đó, Mỹ thắt chặt kiểm soát xuất khẩu công nghệ quan trọng bao gồm chất bán dẫn và công cụ sản xuất chip tiền tiến, với lý do là lo ngại về an ninh quốc gia. Các công ty như TSMC đã bị thu hồi giấy phép vận chuyển đến cơ sở sản xuất tại Trung Quốc. Đối với Mỹ, đây là một nỗ lực nhằm chứng minh rằng chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn phụ thuộc vào đồng tiền, công nghệ và cơ sở hạ tầng tài chính của họ. Tác động lên thị trường là ngay lập tức. Chỉ số công nghiệp Dow Jones mất 900 điểm trong khi NASDAQ vốn thiên về công nghệ. Trong đó, các công ty công nghệ phụ thuộc nhiều vào chuỗi cung ứng từ Trung Quốc chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, giảm 3,5%. Đúng lúc thế giới cho rằng cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung sắp leo thang trở lại, thì hôm 12 tháng 10, Trump bất ngờ đăng tải một bài trên nền tảng Truth Social, kêu gọi mọi người đừng lo lắng về Trung Quốc, đồng thời cho rằng ông Tập Cận Bình chỉ đang có tâm trạng không tốt. Ông ấy không muốn đất nước của mình rơi vào suy thoái, và tôi cũng không muốn nước Mỹ như vậy. Mỹ muốn giúp Trung Quốc chứ không phải là làm hại Trung Quốc. Những bài phát biểu của Trump được giới quan sát diễn giải là sự dịu dọng trong thái độ của ông. Tuy nhiên thì cũng có quan điểm cho rằng tuyên bố của Trump cho thấy ông ấy hiểu rõ nội tình trong giữa lãnh đạo Trung Quốc. Lời nhận xét của Trump rằng ông Tập Cận Bình đang trong tâm trạng không tốt thực chất là ám chỉ các nhà lãnh đạo Trung Quốc đang cực kỳ lo lắng trước nhiều vấn đề ngột ngang trong nước, bao gồm các phe phái chống đối, sự bất lực trước viễn cảnh sụp đổ kinh tế và nỗi lo lắng về sự cô lập quốc tế trong các vấn đề liên quan đến Biển Đồng. Nói cách khác là tuyên bố của Trump là một đòn tâm lý chiến của Mỹ. Cuộc leo thang Mỹ-Trung diễn ra trong bối cảnh Washington đang đạt được những thành công ngoại giao ở các khu vực khác mà mới nhất là tại Trung Đông. Sự tương phản thật rõ rệt. Trong khi Nhà Trắng đóng vai trò kiến tạo hòa bình ở những nơi khác thì với Trung Quốc họ lại tập trung kiềm chế và đối đầu. Đối với nước Nga, cuộc đối đầu Mỹ-Trung hiện nay mang đến cả rủi ro lẫn cơ hội. Một mặt, leo thang giữa Mỹ và Trung Quốc mở ra cơ hội để củng cố vị thế của Nga như là một trung tâm quyền lực độc lập. Nga có thể tận dụng sự bất ổn kinh tế để mở rộng hiện diện tại các thị trường châu Á, phát triển các hành lang hậu cần và củng cố vị thế là nhà cung cấp các nguồn tài nguyên thiết yếu từ năng lượng đến uranium và titan. Nước Nga bị kẹt lại giữa hai cực quyền lực. Việc xích lại gần nhau quá mức với bên này hay là bên kia đều hạn chế tính linh hoạt trong chiến lược của họ. Tuy nhiên, Nga được cho là vẫn đang nghiêng phần nhiều vào việc khôi phục quan hệ thương mại với Mỹ, đồng thời phát triển năng lực chủ quyền của riêng mình trong công nghiệp, cơ sở hạ tầng giao thông và công nghệ số. Và bài bình luận ngày hôm nay của chúng tôi cũng xin được kết thúc tại đây. Cảm ơn quý vị đã quan tâm theo dõi. Xin chào và hẹn gặp lại trong các chương trình tiếp theo.