Hội nghị thượng đỉnh Trump-Putin: ám ảnh lặp lại thất bại Trump-Kim 2018?

Hội nghị thượng đỉnh Trump-Putin tại Alaska kết thúc, Tổng thống Trump mô tả là cực kỳ hiệu quả. Tổng thống Putin thì nói rất tốt, cái bắt tay giữa ông Trump và ông Putin tại Alaska được ví như cái bắt tay của năm. Tuy nhiên, nhiều người vẫn đang lo ngại rằng lịch sử thất bại đang có nguy cơ lặp lại như đã xảy ra hồi năm 2018 với hội nghị Trump-Kim tại Singapore. Năm đó và năm nay, cả hai sự kiện đều được quảng bá là cơ hội lịch sử giải quyết khủng hoảng quốc tế, đó là chương trình hạt nhân của Triều Tiên và cuộc chiến Nga-Ukraine. Tổng thống Trump muốn Nga và Ukraine ngồi vào bàn đàm phán thật sớm, nhưng hiện hai bên vẫn đang ăn miếng trả miếng trên chế trường. Thậm chí là có những động thái khiến cho ông Trump rất tức giận. Cụ thể là gì? Hãy cùng Khoẻ Tuệ Nhiên bình luận về chủ đề ngày hôm nay quý vị nhé. Quý vị thân mến, theo Ngoại trưởng Marco Rubio, Hoa Kỳ là quốc gia duy nhất trên thế giới và Tổng thống Donald Trump là nhà lãnh đạo duy nhất có thể đưa Tổng thống Nga-Putin đến bàn đàm phán để thảo luận về việc chấm dứt chiến tranh ở Ukraine. Điều đó là dữ thật, tuy nhiên thì công chúng đang mong chờ những điều lớn lào hơn, chính là kết thúc cuộc chiến chết chóc Nga-Ukraine càng sớm càng tốt. Hội nghị Alaska được nhiều người theo dõi, tuy nhiên thì hai cuộc gặp đều kết thúc bằng những bức ảnh được công bố rộng rái nhưng vì thiếu thỏa thuận cụ thể nên các câu hỏi về hiệu quả của nó không ngừng được đưa ra. Nhiều người nghi ngờ rằng bài học từ thất bại Singapore có thể dùng để định hướng con đường cho Ukraine. Sông điệu của Ngoại giao từ Singapore đến Alaska Năm 2018, Hội nghị thượng đỉnh Trump-Kim tại Singapore được xem là một bước ngoặt điểm năng sau nhiều thập niên bế tắc trong vấn đề phi hạt nhân hóa tại bán đảo Triều Tiên. Trước đó thì ông Trump từng gọi ông Kim là người đán ông tên lửa và đe dọa hủy diệt hoàn toàn Bình Dương, tuy nhiên thì ông đột ngột thay đổi rõng điệu, đồng ý gặp ông Kim với kỳ vọng đạt được một thỏa thuận lớn. Kết quả là một tuyên bố chung cam kết phi hạt nhân hóa hoàn toàn bán đảo Triều Tiên nhưng không có lộ chính cụ thể, tiêu chí kiểm chứng hay là thời hạn thực thi. Các nhà phân tích dù thất vọng vẫn biện minh rằng đây chỉ là bước đầu với hy vọng các cuộc gặp tiếp theo ở Hà Nội năm 2019 và bàn điểm môn năm 2019 sẽ mang lại kết quả tốt hơn. Tuy nhiên thì những đần gặp mặt sau đó cũng thất bại. Triều Tiên không chỉ tiếp tục phát triển vũ khí hạt nhân, ước tính hiện tại khoảng 50-70 đầu đạn, tăng từ 20-30 vào năm 2018, mà còn củng cố băng giao với Nga, cung cấp đạn pháo cho chiến trường Ukraine để đổi lấy công nghệ tên lửa và vệ tinh vào năm 2024. Sự thiếu kiên định trong áp lực ngoại giao và vắng bóng các điều kiện giáng buộc đã cho phép Kim Trong Un tăng cường vị thế chiến lược, biến Triều Tiên thành một quốc gia hạt nhân được công nhận trên thực tế, bất chấp các lệnh trừng phạt quốc tế. Hội nghị Alaska 2025, một kịch bản lặp lại Hội nghị thượng đỉnh Trump-Putin tại Alaska ngày 15 tháng 8 năm 2025 mang nhiều nét tương đồng đáng lo ngại. Trước hội nghị, ông Trump công khai gây áp lực với ông Putin, đe dọa hậu quả nghiêm trọng nếu không đạt được lệnh ngừng bắn trong vòng 10-12 ngày. Tuy nhiên, sau 3 giờ thảo luận, hội nghị kết thúc mà không có thỏa thuận cụ thể, không có lệnh ngừng bắn và không có cam kết rõ ràng về an ninh chỗ Ukraine hay là giải pháp lãnh thổ. Ông Putin nhấn mạnh rằng các nguyên nhân gốc dễ của xung đột cũng từ ám chỉ yêu cầu của Nga về việc Ukraine từ bỏ Donetsk, Luhansk, Sapoditsky và Khaishen từ chối gia nhập NATO và giải ráp quân đội phải được giải quyết, trong khi ông Trump tuyên bố tiến bộ lớn mà không cung cấp chi tiết cụ thể. Theo đôi tờ, Tổng thống Putin đã đề xuất Ukraine nhượng toàn bộ Donetsk, hiện Nga kiểm soát khoảng 75% để đổi lấy việc đóng bang chiến tuyến ở các khu vực khác như Khaishen và Sapoditsky. Tổng thống Zelensky lập tức bác bỏ, họ khẳng định trên X rằng không một tất đất nào có thể được đàm phán nếu không có Ukraine tại bàn đàm phán. Các đồng minh châu Âu bao gồm Thủ tướng Đức và Tổng thống Pháp cũng nhấn mạnh rằng mọi thỏa thuận phải tôn trọng chủ quyền của Ukraine và luật pháp quốc tế. Cái giá của bế tắp ngoại giao Theo báo cáo mới nhất từ Phái bộ Giám sát Nhân quyền Liên hiệp quốc tại Ukraine vào ngày 18 tháng 8 năm 2025, cuộc chiến Nga-Ukraine tiếp tục gây ra thiệt hại nặng nề. Tháng 7 năm 2025 ghi nhận 1.674 thường dân bị thương hoặc đã thiệt mạng, mức cao nhất kể từ tháng 5 năm 2022. Tính từ đầu năm 2025, hơn 7.400 dân thường đã thiệt mạng hoặc là bị thương, tăng 52% so với cùng kỳ năm ngoái. Từ tháng 2 năm 2022, có khoảng hơn 14.000 dân thường thiệt mạng, bao gồm 742 trẻ em và gần 37.000 người bị thương. Khoảng 60% thương vong xảy ra ở vùng rộng khu vực Nga kiểm soát, phần còn lại ở các khu vực bị Nga chiếm đóng. Tấn công vào dân thường, vụ tấn công tên lửa vào thành phố Sumy vào ngày 15 tháng 8, đúng ngày diễn ra hội nghị Alaska, khiến cho 38 người thiệt mạng và 134 người bị thương, trong đó có 17 trẻ em. Đây là một trong những vụ tấn công dân sự thiệt hại về người nhiều nhất trong năm 2025, nhấn mạnh sự tàn bạo của chiến tranh ngay cả khi các cuộc đàm phán đang diễn ra. Theo UNICEF, hơn 3 triệu trẻ em Ukraine đang thiếu tiếp cận giáo dục và y tế cơ bản, với 1,5 triệu trẻ em phải di tản trong nước hoặc ra nước ngoài. Những con số này không chỉ là một phản ánh quy mô của thảm họa nhân đạo mà còn là lời cảnh báo về cái giá của việc kéo dài xung đột mà không có giải pháp ngoại giao thực chất. Cuộc chiến đã gây áp lực lớn lên cả Nga và Ukraine. Nga dù kiểm soát khoảng 19% lãnh thổ Ukraine, bao gồm cả toàn bộ Luhansk và 75% Donetsk, đang đối mặt với lạng phát cao, ước tính 8,5% trong năm 2025, thiếu hụt lao động và giảm 20% doanh thu từ dầu mò do giá dầu giảm. Tuy nhiên, ông Putin dường như không có ý định nhượng bộ, tiếp tục đẩy mạnh các cuộc tấn công để củng cố lợi thế trên chiến trường. Bài học của Hội nghị Thượng đỉnh Singapore Cảnh Báo cho Ukraine. Vào ngày 21 tháng 8, báo chí đưa tin ông Trump và các lãnh đạo châu Âu đã gặp nhau tại Tòa Bạch Ốc trong một bối cảnh ngoại giao đầy căng thẳng và mang tính cận cấp. Mục tiêu của cuộc gặp là để triển khai các đề xuất bảo đảm an ninh cho Ukraine, tương tự điều năm của NATO, nhưng vẫn chưa hoàn chỉnh và thiếu cam kết rằng một cụ thể. Ông Trump cũng đã bày tỏ thiện trí tham gia vào các đảm bảo an ninh cho KF nếu có một thỏa thuận chấm dứt giao tranh. Tuy nhiên, bản chất cụ thể của những đảm bảo này vẫn chưa được làm rõ, khi ông Trump sau đó đã loại trừ khả năng Mỹ triển khai quân đội trên bộ ở Ukraine, thay vào đó lại nói rằng Washington có thể hỗ trợ trên không. Ông Trump dường như đã thay đổi từ vai trò của một người môi giới đầy chủ động sang cách tiếp cận thận trọng hơn. Ông khuyến nghị một cuộc gặp trực tiếp giữa Tổng thống Putin và Tổng thống Zelensky trước khi cần nhắc tổ chức một hội nghị ba bên. Tầng thời thì thông điệp từ các lãnh đạo châu Âu nhấn mạnh sự đoàn kết với Ukraine, nhưng cũng thể hiện sự lo ngại trước phong cách ngoại giao bất thường của ông Trump, và không ít nhà quan sát cảnh báo về nguy cư một kịch bản Singapore lặp lại, nơi trừng phạt và ngoại giao thiếu chiến lược rõ ràng có thể để lại hệ quả ngoài dự kiến. Hội nghị Singapore năm 2018 là một ví dụ điển hình về ngoại giao thượng đỉnh thất bại khi thiếu chiến lược rõ ràng và áp lực thực tế. Ông Trump, với mong muốn đạt được một thỏa tuận lịch sử, đã đánh giá quá cao mối quan hệ cá nhân với ông Kim Trong Un, tin rằng sự thân thiện và các cửu chỉ ngoại giao sẽ dẫn đến nhượng bộ. Tuy nhiên thì ông Kim lại tận dụng các cuộc gặp để củng cố vị thế quốc tế của mình, trong khi tiếp tục phát triển chương trình hạt nhân và tiên lửa. Cuộc gặp ở Hà Nội và Panmunjom không chỉ không đạt được tiến bộ mà còn làm ra tăng áp lực lên ông Trump, khiến cho ông phải đối mặt với chỉ trích trong nước về việc nhượng bộ mà không đạt được kết quả. Hội nghị Alaska cho thấy nguy cơ lặp lại kịch bản này, ông Putin, một lãnh đạo lão luyện với hơn 25 năm cầm quyền, đã tận dụng hội nghị để thoát khỏi sự cô lập quốc tế. Theo báo The Guardian, việc ông Trump trải thảm đỏ và đối xử với ông Putin như một đối tác bình đẳng đã mang lại cho ông ta một chiến thắng truyền thông lớn, bất chấp việc Nga tiếp tục tấn công Ukraine trong suốt hội nghị. Tổng thống Trump trong khi đó tuyên bố tiến bộ lớn và xếp hạng cuộc gặp là 10 trên 10 trong một cuộc phỏng vấn với Fox News, nhưng không đưa ra được bất kỳ chi tiết cụ thể nào về các bước đi tiếp theo. Sự thiếu minh bạch này cùng với việc không áp đạt các hậu quả nghiêm trọng mà ông Trump từng đe dọa cho thấy ông có thể đang bị ông Putin tháo túng, tương tự như cách ông Kim Jong-un đã làm 7 năm trước. Những rủi ro của không thỏa thuận Một kết thúc không thỏa thuận tại Alaska không phải là trung lập, nó mang lại lợi thế chiến lược cho Nga, với việc kiểm soát gần 20% lãnh thổ Ukraine, Nga đang cố gắng củng cố vị trí của mình ở Donbass, đặc biệt là Donetsk, nơi các thành phố như Kramatorsk và Sloviansk vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Ukraine. Theo báo New York Times, ông Putin đã đề xuất đóng băng chiến tuyến ở các khu vực khác để đổi lấy toàn bộ Donetsk, một yêu cầu mà ông Zelensky và các đồng minh châu Âu coi là không thể chấp nhận được. Việc kéo dài các cuộc đám phán mà không có tiến triển cho phép Nga tiếp tục gây áp lực quân sự, làm suy yếu Ukraine và làm lung lai quyết tâm của các đồng minh phương Tây. Bế tác ngoại giao cũng làm gia tăng áp lực lên Ukraine và các đồng minh. Theo NPA, Ukraine lo ngại rằng nếu không có lệnh ngừng bắn, Nga sẽ tiếp tục kéo dài chiến tranh, tin rằng thời gian đứng về phía mình. Trong khi đó, ông Trump phải đối mặt với áp lực trong nước và quốc tế khi bị cáo buộc nhượng bộ Putin. Thượng nghị sĩ Chuck Schumer đã chỉ trích ông Trump vì trải thảm đỏ cho một kẻ độc tài, trong khi cựu thủ tướng Anh Boris Johnson gọi hội nghị Alaska là một trong những sự kiện ngoại giao đáng xấu hổ nhất trong lịch sử. Nếu các cuộc đàm ván tiếp theo không đạt được tiến bộ, ông Trump có nguy cơ mất uy tín, trong khi Ukraine phải đối mặt với nguy cơ bị cô lập nếu Mỹ giảm viện trợ. Kinh nghiệm với Triều Tiên là một lời cảnh báo rõ ràng. Sau hội nghị tại Singapore, sự thiếu tiến triển đã dẫn đến việc ông Trump phải đối mặt với áp lực ngày càng tăng để đạt được một thỏa thuận, ngay cả khi đó là một thỏa thuận bất lợi. Các cuộc gặp sau đó với ông Kim không chỉ không đạt được phi hạt nhân hóa, mà còn khiến Mỹ mất đòn bày chiến lược, khi mà Triều Tiên củng cố liên minh với Nga và Trung Quốc. Tương tự nếu các cuộc đàm ván với Nga kéo dài mà không có kết quả, Ukraine có thể bị ép vào một thỏa thuận bất lợi, chẳng hạn như là nhượng bộ lãnh thổ, hoặc là tử bỏ tham vọng gia nhập NATO, để đổi lấy một hòa bình tạm thời không bền vương. Con đường phía trước, từ bế tắc đến đột phá Để tránh đạp lại sai lầm của Singapore, chính quyền Trump cùng với Ukraine và các đồng minh châu Âu cần áp dụng một cách tiếp cận ngoại giao kiên định, thực tế và có chiến lược. Hội nghị Alaska đã bị chỉ trích vì loại Ukraine ra khỏi bàn đám phán. Theo Al Jazeera, việc không mời Tổng thống Zelenskyy đã làm dấy lên lo ngại rằng các quyết định về Ukraine đang được định đoạt mà không có sự tham gia của nước này. Một hội nghị ba bên giữa ông Trump, Putin và ông Zelenskyy như ông Trump đề xuất sau hội nghị là một bước đi cần thiết. Ukraine phải có tiếng nói trực tiếp trong việc xác định các điều khoản hòa bình, bao gồm đảm bảo an ninh, khôi phục biên giới năm 1991 và tái thiết quốc gia. Không có lệnh ngừng bắn, mọi cuộc đàm phán đều có nguy cơ trở thành sân khấu chính trị cho ông Putin. Một lệnh ngừng bắn tạm thời được giám sát bởi các bên thứ ba phải là điều kiện tiên khuyết cho bất kỳ cuộc đàm phán nào. Ngoài ra thì các điều khoản hòa bình cần bao gồm. Thứ nhất, rút quân Nga. Nga phải rút quân khỏi các vùng lãnh thổ chiếm đóng, bắt đầu từ các khu vực bị chiếm sau tháng 2 năm 2022. Thứ hai, bảo đảm an ninh. Một thỏa thuận an ninh đa phương tương tự như đề xuất NATO của ông Trump cần được xây dựng với sự tham gia của Mỹ, EU và các nước như Nhật, Bản, Úc. Thứ ba, tái thiết minh bạch. Với hỗ trợ tái thiết 90 tỷ USD của Mỹ và 520 tỷ EUR từ EU, cần được triển khai với sự giám sát quốc tế để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quảng. Ông Trump đã tử bỏ các mối đe dọa về trừng phạt mới sau hội nghị Alaska, làm suy yếu vị thế đàm phán của Mỹ. Các biện pháp trừng phạt bổ sung, chẳng hạn như là thuế 100% đối với quốc gia mua dầu Nga, cần được tái áp dụng để gây áp lực kinh tế lên Moscow. Đồng thời, Mỹ và EU nên tăng cường viện trợ quân sự cho KF, tập trung vào các hệ thống phòng thủ tên lửa tiên tiến như Patriots và Nasam, để bảo vệ các thành phố như Suomi khỏi các cuộc tấn công tương tự trong tương lai. Việc cung cấp thêm máy bay không người lái và tiên lửa tầm xa có thể giúp KF lấy lại thế chủ động trên chiến trường, buộc Nga phải nghiêm túc hơn trong bản nàm phán. Sự chia rẽ trong lập trường của các đồng minh phương Tây là một trở ngại lớn. EU, NATO, Nhật Bản và Úc cần phối hợp chặt chẽ để duy trì một mặt trận thống nhất. Một liên minh hỗ trợ Ukraine chuyên trách tương tự như G7 nên được thành lập để điều phối viện trợ quân sự, tài chính và nhân đạo. Các quốc gia như Bài Làn, vốn đang kiếp nhận hơn 1,2 triệu người tiên nạn Ukraine, cần được hỗ trợ thêm để giảm gánh nặng kinh tế và xã hội. Ngoài ra, các nước trung độc như Ấn Độ và Brazil có thể được lôi kéo để gây áp lực ngoại giao lên Nga, tận dụng mối quan hệ kinh tế của họ với Moscow để thúc đẩy một giải pháp hòa bình. Theo Ngân hàng Thế giới, chi phí tái thiết Ukraine hiện được ước tính ở mức 520 tỷ euro, cần được ưu tiên để khôi phục cơ sở hạ tầng và dịch vụ công cộng. UNICEF nhấn mạnh rằng 3 triệu trẻ em Ukraine đang thiếu tiếp cận giáo sục và y tế, tòi hỏi các chương trình viện trợ nhân đạo khẩn cấp. Tái thiết sớm ở các khu vực ổn định sẽ gửi tín hiệu mạnh mẽ rằng Ukraine đang chuẩn bị cho một tương lai toàn vẹn, không bị chia cắt bởi các vùng đánh thổ bị chiếm đóng. Các quỹ từ EU và Mỹ cần được phân bổ minh bạch với sự giám sát của các tổ chức quốc tế và tránh tham nhũng và lãm dụng. Hòa bình là một quá trình, không phải là một sự kiện. Hội nghị thượng đỉnh Alaska cũng như Singapore trước đó là lời nhắc nhở rằng ngoại giao thượng đỉnh không phải là một viên đạn bạc để giải quyết các cuộc khủng hoảng quốc tế. Việc thiếu một thỏa thuận tại Alaska không nên làm nản lòng các nỗ lực ngoại giao, nhưng nó đòi hỏi một cách tiếp cận mới. Trong đó thì Ukraine phải được đặt ở trung tâm của mọi cuộc đàm phán. Từ Sumy đến Donetsk, từ các trại tị nạn ở Ba Lan đến những vùng đất bị chiếm đóng, người dân Ukraine đang trả giá mỗi ngày cho một cuộc chiến chưa có hồi kết. Hòa bình không thể đạt được chỉ qua những cái bắt tay hay là những tuyên bố hỏa mĩ. Nó đòi hỏi một sự trung sức từ quốc tế, áp lực không ngừng lên Nga và sự cam kết không đai chuyển để bảo vệ chủ quyền của Ukraine. Nếu ông Trump có thể học từ những thất bại của Singapore và áp dụng một chiến lược ngoại giao kiên định hơn, một hội nghị thượng đỉnh tiếp theo với ông Putin và hy vọng là với ông Zelensky có thể mở đường cho một nền hòa bình thực sự. Nhưng nếu lịch sử tiếp tục lặp lại, cái giá của sự thất bại sẽ không chỉ được cảm nhận ở Ukraine, mà còn trên toàn thế giới, từ châu Âu đến châu Á và ngay cả ở Mỹ. Quý vị thân mến, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 22 tháng 8 tuyên bố ông sẽ cho Tổng thống Nga Vladimir Putin thêm vài tuần nữa, tiếp tục kéo dài thời hạn áp dụng các biện pháp có thể nhằm vào Moscow. Ông nhấn mạnh, tôi sẽ biết trong hai tuần tới mình sẽ làm gì, liệu áp lực từ Tổng thống Trump đối với ông Putin có đủ lớn để hai bên ngồi vào bàn đàm phán trong những ngày tới đây hay không? Chúng ta hãy cùng theo dõi, quý vị nhé. Và những thông tin vừa rồi cũng khép lại chương trình ngày hôm nay của Khoe Tự nhiên. Chân trọng cảm ơn quý vị đã quan tâm và theo dõi. Kính chúc quý vị có một buổi tối cuối tuần vui vẻ và ấm áp bên gia đình. Xin kính chào và hẹn gặp lại!