Chào mừng quý vị đến với chương trình cuối ngày 23/7 của Việt Nam Xưa và Nay. Sau đây sẽ là các sự kiện chi tiết, nổi bật tại Việt Nam.
00:00 Điểm tin 00:56 Thảm họa Vịnh Xanh 58: Ai chịu trách nhiệm cho 37 mạng người? 06:42 Lũ lịch sử đổ về trong đêm – hơn 2.200 nhà dân bị nhấn chìm ở Nghệ An 08:58 Vingroup chính thức gửi đề xuất đến Hà Nội, đưa ra loạt chính sách hỗ trợ chuyển đổi xe xăng sang xe điện 10:47 Tổng thống Trump công bố thỏa thuận thuế với Philippines, Indonesia và Nhật Bản 13:13 Mỹ tuyên bố rút khỏi tổ chức UNESCO 14:52 “Dầu không gian” tràn lan Singapore và Đông Nam Á: Thanh thiếu niên thành “xác sống” đường phố 17:32 Góc nhìn văn hóa: Nhà Hát Lớn Hà Nội - Một lời nói, một giai thoại còn mãi
Chúc quý khán giả có một buổi tối xem video thật ý nghĩa và an lành.
Thảm họa Vịnh Xanh 58, ai chịu trách nhiệm cho 37 mạng người
Lũ lịch sử đổ về trong đêm, hơn 2.200 nhà dân bị nhấn chìm ở Nghệ An
Vingroup chính thức gửi đề xuất đến Hà Nội đưa ra loạt chính sách hỗ trợ chuyển đổi xe xăng sang xe điện
Tổng thống Trump công bố thỏa thuận thuế với Philippines, Indonesia và Nhật Bản
Mỹ tuyên bố rút khỏi tổ chức UNESCO
Dầu không gian tràn lan Singapore và Đông Nam Á, thanh thiếu niên thành sát sống đường phố
Góc nhìn văn hóa, nhà hát lớn Hà Nội, một lời nói, một giai thoại còn mãi
Ngọc Vi xin kính chào quý vị khán giả của Việt Nam xưa và nay
Cảm ơn quý vị đã yêu mến và lựa chọn chúng tôi để cập nhật tin tức mỗi ngày
Vừa rồi là phần điểm tin, sau đây sẽ là phần thông tin chi tiết, xin mời quý vị cùng theo dõi
Thảm họa Vịnh Xanh 58, ai chịu trách nhiệm cho 37 mạng người
Thưa quý vị, vụ lật tàu du lịch Vịnh Xanh 58 tại Hạ Long hôm 19 tháng 7 vừa qua
không chỉ khiến 37 người thiệt mạng, mà nhiều người khác đã mất tích
và còn để lại một câu hỏi nhất nhối, đâu là nguyên nhân thực sự của thảm họa này
Đằng sau cơn giông bất ngờ ấy, phải chăng là một loạt lỗ hổng trong quản lý,
cảnh báo và trách nhiệm pháp lý chưa được làm rõ
Tàu Vịnh Xanh 58 biển kiểm soát QN7105 chở theo 46 hành khách và 3 thuyền viên
Rời cảng, tàu khách quốc tế Hạ Long lúc 12 giờ 55 phút
trong điều kiện thời tiết được đánh giá là nắng đẹp
Tuy nhiên, đến khoảng 13 giờ 30 phút, một cơn giông mạnh bất ngờ ập tới
khiến con tàu bị lật trong chưa đầy 10 giây
Hàng chục người đã rơi xuống biển, số khác mắc kẹt trong khoang tàu,
trong bóng tối và dòng nước siết
Dù các lực lượng cứu hộ đã được huy động với gần 1.000 người và phương tiện hiện đại
nhưng hậu quả đã quá nặng nề
Tại buổi họp báo, đại diện tỉnh Quảng Ninh nhấn mạnh rằng
tàu Vịnh Xanh 58 đạt tiêu chuẩn an toàn cao hơn mức quốc gia
Tuy nhiên, chúng ta hãy cùng tham khảo thêm ý kiến của một cựu thuyền trưởng có nhiều kinh nghiệm
Cựu thuyền trưởng chia sẻ rằng, nếu bạn từng đến Hạ Long,
từng đứng từ cầu cảng Tuần Châu hay Bãi Cháy ngắm nhìn hàng trăm con tàu du lịch
rập rờn trên sóng nước, bạn sẽ thấy một điểm chung
Hầu hết đều là tàu nhiều tầng, thiết kế cao, thân bè, tạo dáng vẽ sang trọng, tiện nghi
Nhưng chính sự hào nhoán đó lại tiềm ẩn một nguy cơ rất lớn về an toàn hàng hải
đặc biệt trong điều kiện thời tiết bất thường như dông lốc, gió mạnh hay sóng lừng bất ngờ ập đến
Từng là một thuyền trưởng có nhiều năm sống trên tàu, tôi có một số nhận định như sau
Thứ nhất, thiết kế tàu cao tầng nhưng mớn nước lại nhỏ
Phần lớn tàu du lịch trên Vịnh Hạ Long hiện nay đều được cải hoán để có ít nhất 2-3 tầng
Chiều cao từ mạng khô đến nóc cục bùm thường rất cao khoảng 5-9 mét
Nhằm tăng sức chứa hành khách và tối đa hóa lợi nhuận
Trong khi đó mớn nước của tàu thường rất nhỏ chỉ khoảng 1,2-2,5 mét
Điều này vô tình lại làm tăng trọng tâm của tàu
Khi trọng tâm quá cao so với mực nước và khối lượng phân bố không đều
Hành khách dồn lên bòn, cabin đầy người, cân bằng các két nước, dầu không tốt
Khiến cho sự ổn định của tàu giảm đi rất nhiều
Rất dễ mất cân bằng ngang khi có ngoại lực tác động như sóng ngang, gió mạnh hay va chạm
Trong điều kiện bình thường tàu vẫn ổn định
Nhưng chỉ cần 1 cơn gió giật từ cấp 7-8 trở lên
Cộng với luồng gió quét ngang thân tàu có diện tích lớn
Thì chỉ trong vài chục giây lực lực sinh ra có thể vượt ngưỡng phục hồi
Và làm tàu nghiêng không trở lại được
Thứ 2 là đáy bằng không phù hợp cho biển động
Một đặc điểm đáng chú ý nữa là rất nhiều tàu du lịch hiện nay
Đều sử dụng thiết kế đáy bằng
Có đáy khá bằng thay vì đáy tròn, sâu, dạng quả dưa
Hay đáy chữ V như tàu cá hoặc tàu vượt sóng
Thiết kế đáy bằng giúp tàu dễ neo độ tại bến
Tăng diện tích sử dụng và ổn định khi nằm yên
Hay khi di chuyển trong điều kiện sóng gió nhỏ
Nhưng khi di chuyển trong điều kiện có sóng to, đặc biệt là sóng ngang
Thì tàu đáy bằng gần như ôm trọn lực của va sóng
Tạo ra tác động mạnh theo hướng ngang
Dễ gây lắc, chào đảo và nguy cơ mất ổn định, tỉnh học rất nhanh
Thứ ba là khí hậu khu vực biển khó lường
Khu vực Vịnh Hạ Long, Vịnh Bái Tử Long
Nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa
Lại có địa hình được bao quanh bởi vô số các hòn đảo
Tạo thành một lồng chảo
Khiến những cơn dông lốc ở đây trở nên đáng sợ hơn
Thường tạo ra sự xoáy lốc 360 độ
Nơi đây cũng là nơi dông lốc có thể nổi lên bất cứ lúc nào
Nhất là vào mùa hè
Tôi đã nhiều lần bị gặp dông lốc mạnh ở đó
Khi còn công tác ở khu vực này
Nhiều trường hợp mưa lớn, gió lốc hình thành đột ngột không kịp trở tay
Trong khi tàu vẫn đang di chuyển giữa luồng mà không có nơi trú ẩn
Trong khi với thân tàu cao, diện tích tiếp xúc gió lớn
Lại thêm trọng tâm cao và đáy bằng
Tình huống lật úp là hoàn toàn có thể xảy ra chỉ trong vài phút
Thứ tư, bài học đắt giá và lời cảnh tỉnh
Là một người nhiều năm bám biển
Tôi đã chứng kiến không ít vụ việc đáng tiếc
Mà lẽ ra có thể phòng tránh được
Nếu như thuyền trưởng tỉnh táo xử lý và bất chủ quan
Trong ngày hàng hải không ai dám vỗ ngực tự hào
Rằng tôi là một người thuyền trưởng giỏi
Hay tôi là một thủy thủ cừu khôi
Cho đến khi họ lập được nhiều thành tích và bước lên bờ
Và không bao giờ quay lại tàu nữa
Bởi giữa biển cả mềm mộng
Con tàu dù to đến mấy cũng như một chiếc lá tre
Nổi trên một mặt hồ rộng lớn
Chỉ cần một cơn sóng mạnh có thể nhấn chìm tất cả
Kể cả những người có kinh nghiệm lành nghề
Do vậy sự chủ quan khi tháo dây buộc tàu trời khỏi cầu cảng
Không khác nào là một sự tự sát cả
Và hôm nay vụ việc lật tàu Queen 7105 Vĩnh Xanh
Là một minh chứng rõ ràng nhất cho điều đó
Cũng là lời cảnh tỉnh cho nhiều thuyền trưởng khác
Đang còn làm việc trên những con tàu du lịch ở Hạ Long
Mong rằng các anh sẽ có được bài học cho mình
Để trở thành những tay lái cừu khôi
Đưa đón an toàn hàng triệu lực khách du lịch
Đang và sẽ đến với Hạ Long trong tương lai
Và không để cho những vụ việc đau lòng như thế này
Diễn ra thêm một lần nào nữa
Thưa quý vị, như vậy là cựu thuyền trưởng
Đã đưa ra những nhận định về thiết kế
Và điều kiện vận hành con tàu
Nhưng còn một câu hỏi đáng lo ngại hơn
Được đặt ra nữa là
Trong suốt hơn 90 phút kể từ lúc tàu mất tín hiệu GPS
Không một lực lượng chức năng
Hay đơn vị giám sát nào phát hiện ra
Đến tận 15h30 một người dân mới
Là người đầu tiên thông báo tai nạn
Mở ra cuộc tìm kiếm khẩn cấp
Nhưng đã quá muộn với phần lớn hành khách
Với hàng trăm con tàu hoạt động mỗi ngày
Nhưng thiếu camera, thiếu radar kiểm soát
Thì việc để lọt một thảm họa như vận xanh
Sẽ còn kéo dài nguy cơ đối với tính mạng con người
Nếu không muốn thêm một giọt nước mắt tiện đưa
Nếu không muốn thêm một chiếc ghế gỗ
Tiếp tục lọt vào cứu sinh bất đắc dĩ
Thì đã đến lúc
Phải xem lại toàn bộ quy trình
Từ việc cấp phép cảnh báo thời tiết
Huấn luyện thuyền viên
Cho đến việc kiểm tra giám sát
Lũ lịch sử đổ về trong đêm
Hơn 2.200 nhà dân bị nhấn chìm ở Nghệ An
Thưa quý vị
Một trận lũ lớn chưa từng có
Đã bất ngờ ập đến trong đêm khuya
Khiến hàng trăm ngàn hộ dân ở các xã miền núi
Tỉnh Nghệ An trôi vào cảnh ngập sâu
Cô lập hoàn toàn
Nguyên nhân được xác định là do thủy điện bản vẽ
Cùng một số thủy điện thường nguồn khác
Buộc phải xả lũ khẩn cấp để bảo vệ an toàn công trình
Giữa lúc mưa lớn
Do ảnh hưởng của hoạn lừa bão uy pha
Vẫn đang diễn biến phức tạp
Theo chính quyền xã Tương Dương chỉ trong vài giờ
Nước lũ đã dân cao đột ngột cuốn trôi 3 cây cầu treo
Bắt qua sông Nam
Khiến 21 thôn bản bị cô lập hoàn toàn
Có tới 2.210 căn nhà bị ngập sâu
Nhiều nơi nước dân đến hơn 2 mét
Buộc toàn bộ người dân phải sơ tán khẩn cấp trong đêm
Khi mưa đã tạnh vào sáng nay
Nước lũ tại Tương Dương vẫn không có dấu hiệu rút
Do lưu lượng xã lũ từ thủy điện bản vẽ
Vẫn đang ở mức rất cao
Theo ông Lê Văn Nương
Nước đổ về nhanh dữ dội
Người dân chỉ kịp di chuyển một vài tài sản quan trọng
Trước khi tất cả bị nhấn chìm trong lũ
Ông Vi Tân Hợi cho biết
Ông chưa từng chứng kiến trận lũ nào khủng khiếp đến như vậy
Theo thông báo khẩn của tỉnh Nghệ An
Lúc 21 giờ đêm 22 tháng 7
Lưu lượng nước đổ về thủy điện bản vẽ
Chạm mốc 9543 mét khối mỗi giây
Gần đạt mức kiểm tra thiết kế
Với tầng xuất chưa từng có
Lúc cao điểm vào rạng sáng 23 tháng 7
Nước đổ về hồ lên tới
12.800 mét khối trên giây
Buộc nhà máy thủy điện
Phải xã lũ với lưu lượng gần
3.300 mét khối trên giây
Nhằm đảm bảo an toàn cho thân đập
Dù biết sẽ gây áp lực lớn cho vùng hạ du
Thủy điện bản vẽ
Là công trình thủy điện lớn nhất tỉnh Nghệ An
Và toàn khu vực Bắc Trung Bộ
Với công suất thiết kế 320.000 MW
Đóng vai trò quan trọng trong điều tiết lũ và phát điện
Trong khi đó
Theo Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia
Đến lũ trên sông Cả
Tại một số trạm như Mừng Sén, Thạch Giám, Con Cuông
Đã vượt báo động cấp 3
Vượt mức lịch sử từng ghi nhận
Đặc biệt tại Thạch Giám đến lũ sáng nay
Vượt xa trận lũ năm 2018
Gần 4 mét
Nguy cơ ngập lục diện rộng
Ố Trung và Hạ Lưu song Cả
Trong những ngày tới đang ở mức rất cao
Khi dự báo lũ vẫn tiếp tục dân
Quốc lộ 7 tuyến giao thông huyết mạch
Qua khu vực Tương Dương
Hiện đã bị chia cắt thành nhiều đoạn
Gây áp tác giao thông và cản trở công tác cứu hộ
Vingroup chính thức gửi đề xuất đến Hà Nội
Đưa ra loạt chính sách hỗ trợ
Chuyển đổi xe xăng sang xe điện
Thưa quý vị, mới đây tập đoàn Vingroup
Đã chính thức gửi văn bản đến lãnh đạo thành phố Hà Nội
Đề xuất một loạt chính sách hỗ trợ
Người dân thủ đô chuyển đổi từ xe xăng sang xe điện
Theo chỉ số 20 do Thủ tướng ban hành
Ngày 12 tháng 7, 2025
Chính phủ yêu cầu Hà Nội
Triển khai lộ trình loại bỏ phương tiện
Sử dụng nhiên liệu hóa thạch khỏi khu vực nội đô
Theo kế hoạch thì từ ngày 1 tháng 7, 2026
Xe máy, ô tô chạy xăng
Sẽ không còn được phép lưu thông
Trong khu vực Vành đai 1
Mở rộng cho đến Vành đai 2
Từ năm 2028 đến năm 2030
Sẽ áp dụng trong khu vực Vành đai 3
Vào ngày 21 tháng 7
Vingroup đã công bố gói chính sách
Gồm 6 nhóm giải pháp hỗ trợ người dân
Thực hiện chuyển đổi phương tiện
Một cách dễ dàng, tiết kiệm và hiệu quả
Với hệ sinh thái xanh đang được hoàn thiện
Bao gồm xe điện VinFast, hệ thống trạm sạc, VGreen
Nền tảng vận tải xăng SM Platform
Cùng với các gói hỗ trợ tài chính linh hoạt
Từ ngày 24 tháng 7
Vingroup đã tiếp cận các gói vai ưu đãi
Từ nhiều ngân hàng lớn như VPBank, TechCampaign
Hay là BIDV
Với mức hỗ trợ lãi xuất lên đến 4% trong 3 năm
Riêng với xe máy điện VinFast
Người dân Hà Nội có hộ khẩu hoặc tạm trú
Có thể sở hữu xe chỉ từ 0 đồng vốn ban đầu
Với sự bảo lãnh tài chính từ GSM
Vingroup còn công bố
Miễn toàn bộ phí trước bạ
Cho người mua xe máy điện trong 3 tháng
Miễn phí sạc tại các trạm
VGreen cho đến hết tháng 5 2027
Và cam kết mức chia sẻ doanh thu
Cho các tài xế vận hành xe điện
Trên nền tảng Sun SM Platform
Trong song đó là một chuỗi chương trình
Tạo điều kiện cho người dân tham gia
Đổi xe ngay tại chỗ
Ngoài ra VinFast còn có chương trình ưu đãi 4%
Giá xe và giảm tới 100 triệu đồng
Nếu chuyển đổi từ xe Sun sang mẫu VF9
Tổng thống Trump công bố
Thỏa thuận thuế với Philippines, Indonesia và Nhật Bản
Thưa quý vị
Tổng thống Mỹ Donald Trump
Ngày 22 tháng 7 đã công bố
Một loạt thỏa thuận thương mại được đánh giá
Là mang tính đột phá
Bao gồm việc áp dụng mức thuế đối ứng cao
Đối với 3 quốc gia châu Á, Philippines, Indonesia và Nhật Bản
Đây là bước đi tiếp theo
Trong chiến lược thương mại
Nước Mỹ trên hết mà ông Trump đẩy mạnh
Từ khi tái đắc cử
Theo thông cáo từ tòa Bạch Ốc
Mỹ và Indonesia đã đạt được đồng thuận ban đầu
Về việc Jakarta sẽ xóa bỏ hoàn toàn thuế quan
Đối với hơn 99% hàng hóa của Mỹ
Đồng thời dỡ bỏ các rào cản phi thuế quan
Đối với doanh nghiệp Mỹ
Đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ và nông nghiệp
Đối lại Mỹ sẽ áp mức thuế đối ứng 19%
Đối với hàng hóa nhập khẩu từ Indonesia
Tổng thống Trump khẳng định
Trên nền tảng Russo Show
Rằng đây là một chiến thắng lớn
Cho các công nhân, nông dân và doanh nghiệp Mỹ
Đồng thời cho biết
Hai bên sẽ tiếp tục đàm phán
Về các quy tắc xuất xứ
Nhằm ngăn chặn sự lợi dụng từ nước thứ 3
Nội dung thỏa thuận cũng đề cập
Đến các lĩnh vực thương mại số, đầu tư
Và tiếp cận thị trường bền vững
Cũng trong ngày 22 tháng 7
Ông Trump thông báo Mỹ sẽ áp thuế
19% đối với hàng hóa từ Philippines
Sau cuộc gặp trực tiếp với
Tổng thống Ferdinand Marshall Jr.
Tại Tòa Bạch Ốc
Trong khi Mỹ siết thuế nhập khẩu phía Philippines
Cam kết sẽ mở cửa thị trường cho hàng Mỹ mà không áp thuế
Đồng thời tăng cường hợp tác quân sự song phương
Đây là bước tiến mới
Trong việc củng cố quan hệ an ninh Mỹ-Philippines
Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược gia tăng
Tại khu vực Biển Đông
Điểm nhấn trong loạt thông báo của Tổng thống Trump
Là thỏa thuận khổng lồ với Nhật Bản
Trên trút xô xô, ông cho biết
Tokyo sẽ đầu tư 550 tỷ đô la Mỹ vào thị trường Mỹ
Cam kết mà ông gọi là lớn nhất
Trong lịch sử thương mại song phương
Đối lại, Mỹ sẽ được tiếp cận sâu hơn
Với thị trường ô tô, xe tải, gạo
Và nhiều nông sản Nhật Bản
Nhưng ông không nhắc đến việc áp thuế ô tô Nhật
Vấn đề từng gây bế tắc nhiều năm
Theo tờ Reuters tuyên bố được đưa ra
Sau cuộc gặp với trưởng đoàn đàm phán
Akasawa Royce
Tại Tòa Bạch Ốc, ông Trump nói rằng
Tôi vừa ký thỏa thuận thương mại lớn nhất
Lịch sử Mỹ, có thể là cả Nhật
Chuyên gia Max Lovely nhận định rằng
Thỏa thuận giúp Nhật né tránh
Được thuế 25% với ô tô
Và thúc đẩy xuất khẩu gạo Mỹ
Nhật hiện là đối tác thương mại lớn
Thứ 5 của Mỹ với 148 tỷ đô la
Mỹ hàng xuất sang Mỹ
Và giữ hơn 1.100 tỷ đô trái phiếu
Chính phủ Mỹ, khẳng định vai trò
Chiến lược của Tokyo
Mỹ tuyên bố rút khỏi tổ chức UNESCO
Thưa quý vị, chính phủ Mỹ dưới thời
Tổng thống Donald Trump vừa chính thức thông báo
rút khỏi tổ chức giáo dục khoa học và văn hóa
của Liên Hợp Quốc UNESCO
Với lý do cho rằng việc tiếp tục tham gia tổ chức này
không còn phù hợp với lợi ích quốc gia
Phát ngôn nguyên Bộ Ngoại giao Mỹ là bà Tammy Bruce
đã tuyên bố rằng
UNESCO theo đuổi các mục tiêu văn hóa
và xã hội gây chia rẽ
Đồng thời tập trung quá mức vào các mục tiêu
phát triển bền vẫn mang nặng tính toàn cầu hóa
Điều mâu thuẫn với chính sách nước Mỹ
trên hết của chúng tôi
Quyết định rút sẽ có hiệu lực cuối tháng 12
năm 2026 theo quy định của UNESCO
Phó phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc
Anna Kelly đã nói thêm
Đây là phản ứng trước các chương trình
xã hội cấp tiếng mà UNESCO cổ suý
không còn phù hợp với định hướng
mà cử truyền Mỹ lựa chọn trong cuộc bầu cử 2024
Toàn giám đốc của UNESCO
Arie Azouli
bày tỏ tiếc nuối khi thừa nhận
đã lường trước và có sự chuẩn bị
nói rằng tôi rất tiếc về quyết định
của Tổng thống Trump khi một lần nữa
rút Mỹ khỏi UNESCO
Được thành lập năm 1945
UNESCO nổi tiếng với chương trình Di sản thế giới
ghi danh nhiều địa danh Việt Nam
như Hội An, Tràng An, Vịnh Hạ Long
Mỹ cũng từng rút khỏi UNESCO
vào năm 1984 dưới thời Tổng thống Reagan
với cáo buộc chống Mỹ
và quản lý yếu kém
Quay lại năm 2003 thời Tổng thống Bush
rồi rút lần nữa vào năm 2017
dưới thời ông Trump
trước khi tái gia nhập năm 2021
dưới thời Tổng thống Biden
Hiện Mỹ chỉ đóng góp khoảng 8%
ngân sách UNESCO giảm mạnh
từ mức 20% trước 2017
và việc rút lui lần này dự kiến
sẽ gây tác động đến tài chính lớn cho tổ chức này
Dầu không gian
Tràn lan Singapore và Đông Nam Á
thành thiếu niên thành sát sóng đường phố
Thưa quý vị
một lan sóng ma túy mới đang âm thầm
lan trộm trong giới trẻ Đông Nam Á
dưới vỏ bọc vô cùng tinh vi
thuốc lá điện tử
Gần đây hiện tượng được gọi là dầu không gian
không chỉ gây chấn động tại Hong Kong
mà còn lan nhanh sang Singapore
và nhiều quốc gia trong khu vực
để lại những hậu quả nghiêm trọng
về cả sức khỏe và trật tự xã hội
Tại Singapore, vụ việc cây rúng động
xảy ra vào tháng trước tại khu vực Punggoy
khi 4 thành thiếu niên với biểu hiện như sát sóng
bị bắt gặp loạn choạn đổ gục trên đường phố
Cảnh tượng đáng sợ này được người dân ghi lại
lan truyền trên mạng xã hội
và khiến cả thành phố không khỏi bàn hoàng
Những hành vi bất thường này
là kết quả của việc sử dụng dầu không gian
loại thuốc lá điện tử có chứa chất
etomidate, một loại thuốc mê
bị lợi dụng để trụng vào tinh dầu vape
Etomidate vốn được sử dụng
trong game y tế
nay bị đưa trái phép vào thuốc lá điện tử
khiến người hút có thể rơi vào trạng thái mất ý thức
loạn thần co giật
hoặc di chuyển vô thức như một zombie
giữa đời thực. Dù Singapore đã cấm
thuốc lá điện tử từ lâu
và quy định hình phạt nghiêm cắt
nhưng etomidate lại chưa được
liệt kê vào danh sách các chất ma túy
nguy hiểm, tạo nên một khẻ hở pháp lý
nghiêm trọng. Tính đến ngày 30 tháng 6
2024, đã có ít nhất 28
ca liên quan đến etomidate
bị phát hiện tại Singapore, tăng gần gấp
3 lần so với cả năm trước đó.
Không dừng lại ở đó, vào cuối năm 2023
một cô gái 19 tuổi đã thiệt mạng
sau khi sử dụng dầu không gian
để lại nỗi đau xé lòng cho gia đình
đặc biệt là khi cha cô từng là người
có tiền án liên quan đến ma túy.
Tình trạng này không chỉ giới hạn
ở Singapore. Một báo cáo mới nhất
của Văn phòng Liên Hợp Quốc về ma túy và tội phạm
UNODC cho thấy
các sản phẩm thuốc lá điện tử
chứa ma túy đang lan nhanh khắp Đông Nam Á.
Tội phạm mạng đã và đang
tận dụng các nền tảng như Instagram,
TikTok để lôi kéo thành thiếu niên,
những nạn nhân dễ bị tổn thương nhất.
Tại Malaysia, năm 2023
ghi nhận 119 vụ tịch thu
thuốc lá điện tử chứa ma túy,
trong khi con số của năm 2022
chỉ là 32. Còn tại Thái Lan,
lực lượng cảnh sát triệt phá một đường dây
buôn bán thuốc lá điện tử chứa
methamphetamine và heroin
do người Singapore điều hành.
Sự khác biệt trong cách quản lý thuốc lá điện tử
và danh một chất cấm
giữa các quốc gia Đông Nam Á đã tạo nên
một vùng xám pháp lý. Đây chính là
lỗ hỏng bị tội phạm lợi dụng để tuồn
buôn bán xuyên biên giới, gây khó khăn
trong công tác kiểm soát và ngăn chặn.
Dù Singapore đã tăng cường
truy quét và truyền thông,
nhưng buôn lộ qua mạng tối, rockweb
và các ứng dụng nhắn tin vẫn khiến
những sản phẩm này len lõi vào học đường
và cộng đồng dân cư.
Bản tin vừa rồi đã khép lại
phần tin tức hôm nay. Như thường lệ
trước khi ra màn hình, Ngọc Vi xin mời
quý vị chuyển sang một góc nhìn khác
để chúng ta có thể khám phá và trân trọng
những giá trị văn hóa truyền thống,
yếu tố không thể thiếu trong sự phát triển
bền vẩn của mỗi dân tộc.
Nhà hát lớn Hà Nội
Nằm giữa phố tràn tiền nhộn nhịp,
nhà hát lớn Hà Nội như một khoảng lặng,
nơi thời gian chậm lại và lịch sử
cất tiếng. Gần một thế kỷ rưỡi
trôi qua, công trình ấy vẫn đứng đó,
vừa là biểu tượng của thủ đô,
vừa là chứng nhân văn hóa
và ký ức đô thị.
Giai thoại về bà hàng nước
góp phần tu sửa công trình này
là minh chứng sóng động cho trí tuệ
dân gian và tinh thần của cộng đồng
người Việt. Từ một lời nói giảng dị
bà đã giúp hồi sinh vẻ đẹp
của nhà hát, gợi lên niềm tự hào
về những đóng góp nhỏ bé nhưng đầy ý nghĩa.
Năm 1901,
người Pháp đã khởi công
xây dựng nhà hát lớn trên vùng đầm lầy
thuộc các làng Thạch Tần,
Tây Luôn và Cựu Lâu huyện Thọ Xương.
Sau 10 năm, công trình
hoàn thành vào năm 1911
mang kiến trúc tân cổ điển Pháp
kết hợp hài hòa giữa phong cách
tân cổ điển và tân baroque.
Ngay từ khi hoàn thiện,
nhà hát đã trở thành trung tâm nghệ thuật
của Hà Nội, ban đầu là nơi biểu diễn
danh cho tầng lớp quan lại Pháp
và giới thượng Luôn Việt. Sau dần trở
thành sân khấu của nghệ sĩ Việt Nam,
những đêm diễn tự thiện, những buổi công diễn
kịch nói đã biến nơi đây
thành không gian sóng động của đời sống
văn hóa bản địa.
Đến năm 1964,
do không được bảo dưỡng, nhà hát đã xuống
cấp nghiêm trọng. Năm 1995,
để chuẩn bị cho hội nghị
thượng đỉnh Pháp ngữ,
chính phủ chi 156 tỷ đồng trùng tu.
Kiến trúc sư Hồ Thiệu Trị,
người Việt mang quốc tịch Pháp được mời
về hỗ trợ, ông đã sang Pháp
tìm lại tài liệu. Tại Viện Lưu trữ
Đồng Dương, mang về các mẫu vật
nguyên bản như đá, trài màu, gạch
để phục dựng đúng nguyên gốc.
Khó khăn lớn nhất là phần máy ngói.
Dốn vùng đá Aroi từ Pháp nay
không còn sản xuất. Nhập khẩu tốn
2 triệu đô la và mất nhiều thời gian
khiến đội ngũ bế tắt.
Đến một ngày trong cuộc trò chuyện ngỗ nhiên
với bà chủ quán cóc ở bờ hồ
đã làm thay đổi mọi thứ.
Khi kiến trúc sư nghe bà cổ nói
loại ngói này ở La Châu có rất nhiều
bà còn khẳng định giống y như thế.
Câu nói xuất phát từ kinh nghiệm
sống, từ sự hiểu biết của người dân địa phương
đã mở ra hướng giải quyết hoàn toàn
bất ngờ. Khi cử người đến
La Châu khảo sát, họ phát hiện
đó chính là đá Ste La Châu.
Loại đá mang vẻ đẹp trầm mặt
cổ kính, màu sắc tự nhiên
tinh tế, không thấm nước, không rêu
mốc, không phai màu và chịu được
nhiệt độ cao. Đây là
tất cả đặc tính mà một di sản
cần có. Sau hai năm cải tạo
nhà hát lớn đã được hồi sinh
với mái ngói đá Ste La Châu
vòm nóc, tượng sư tử
bằng kẽm được phục chế chi tiết
đại sảnh và cầu thang nâng cấp bằng
đá hòa ý giữ nét tinh tế
của kiến trúc cốc. Dù khoác
lên mình chiếc áo mới cổ kính hơn
hoặc sang trọng hơn, nhưng công trình
vẫn giữ được nét tinh tế cái hồn
vốn có của kiến trúc cốc.
Câu chuyện về bà hàng nước không chỉ là
giai thoại thú vị, nó còn phản ánh
sự giao thoa giữa tri thức học thuật
và trí tuệ dân chàng, giữa cái xa
và cái gần. Khi nhà hát lớn
tỏa sáng trong đêm Hà Nội,
ít ai biết được từng viên ngói trên mái
chứa đựng câu chuyện về lòng tự hào dân tộc.
Từng mảnh đá La Châu
không chỉ che chắn cho tòa nhà,
mà còn là minh chứng rằng những điều quý giá
nhất thường nằm ngay trong tầm tay.