120/121 Tam quốc diễn nghĩa - La Quán Trung - audio

Chu Du Lục Quốc
285 người theo dõi
48 Lượt xem video·26 thg 6, 2025
120/121 Tam quốc diễn nghĩa - La Quán Trung - audio
Hồi thứ 119, giả đầu hàng mẹo hay thành chuyện hảo, lại như ngôi, xe mới in dấu xưa.
Nhắc lại, chung hội mời Khương Duy đến bàn mô bắt đàn ngãi.
Duy nói, giờ cứ cho giám quân dạy quán đi trước bắt ngãi, hệ ngãi chống lại, toàn giết quán.
Chú thích, Duy muốn thịt bớt dạy quán một tay trung thành của Nguy.
Hết chú thích, ấy là phản tình rõ rệt, rồi tướng quân sẽ đến mà bắt sau.
Hội mừng rỡ Saip dạy quán dẫn vài chuột quân khinh kỵ vào thành đô bắt cha con đàn ngãi.
Tướng bộ hạ của quán bàn riêng với chủ.
Đây là mẹo chung tư đồ muốn đặng chinh tây giết tướng quân để cho rõ phản tình.
Tướng quân chớ nên đi.
Nhưng quán nói, ta đã có mẹo của ta, không lo.
Bèn Saip giết mấy chục tờ hịch, đem theo vào trung thành.
Hịch như sau, dân lệnh chỉ bắt đàn ngãi, còn các tướng tây chinh đều có công không tội.
Ai sớm biết huy thuận sẽ được chiếu công thăng chức.
Người nào kháng cự sẽ bị tru diệt ba họ.
Quán lại soạn hai cỗ xe tù đem theo rồi tiến vào thành đô.
Gạp vừa cái sáng hôm ấy, hịch dân đã đưa đến.
Các bộ tướng của ngãi đọc thấy đều kéo nhau chạy ra xem.
Khi quán vào thành, họ xúm đến đông nghẹt trước ngựa.
Bấy giờ ngãi còn đang ngủ chưa dậy.
Quán dẫn mấy chuột quân sĩ xông thẳng vào phủ, thét lớn lên răng.
Có chiếu chỉ bắt cha con đàn ngãi.
Ngãi bàn quan kinh hải, vừa bước xuống khỏi giường đã bị võ sĩ bắt trói lại.
Đưa ra tống vào tù xa.
Đàn trung chạy ra hỏi nguyên do cũng bị bắt trói bỏ lên xe luôn.
Các quán các tướng trong phủ thấy thế sợ hãi.
Toàn ra tay cứu ngãi.
Nhưng quay nhìn ra ngoài đã thấy bụi bay mù trời.
Rồi tiểu mã phi báo vào thành.
Trung tư đồ thân đem đại binh tới ngoài kia rồi.
Thế là tướng lại trong phủ bỏ chạy tán loạn.
Trung hội Khương Duy xuống ngựa cùng vào phủ.
Thấy hai cha con ngãi đã bị trói.
Hội lấy roi đập vào đầu ngãi mà mắn.
Thằng con nhà chăn trâu thuê sao dám như thế.
Khương Duy mắn theo.
Thằng thất phù mạo hiểm chó ngáp phải rùi.
Cũng đến nước này ư.
Ngãi cũng lớn tiếng mắn lại.
Hội sa giải cha con đàn ngãi về Lạc Dương.
Rồi vào thành đô thu hết quân của đàn ngãi và quân mình.
Thế lực càng mạnh.
Qua danh của hội dăng lên như sấm.
Trong một cuộc đối ẩm.
Hội bảo riêng Duy rằng.
Ngày nay mới thật thoả nguyện bình sinh của tôi.
Duy thủng thẳng nói.
Sư kia hàng tính không nghe lời khoái thông.
Đến hội sau bị giả lớn ở cung dị ưng.
Đại phu dăng chủng không biết theo phạm lãi ra chơi ngũ hồ.
Rốt cuộc phải cầm gươm đâm cổ mà chết.
Thiết nghĩ hai người ấy công danh chẳng đã hiện hết đó ư.
Cũng chỉ vì không rõ đường lợi hại.
Không sớm thấy thời cơ mà ra thế.
Nay tướng quân đã lập công lớn.
Quy thế làm rung động ca chúa.
Sao không sớm thả lá thuyền đi ẩn tích nơi sông Hồ.
Hay lên núi Nga My theo xích tùng tử mà nhanh dung.
Hội cười hà hà bảo Duy.
Ông nói sai rồi.
Tối nay tuổi chưa đến 40.
Còn phải nghỉ đường tiến thủ chứ.
Lẽ nào ông dội bắt trước lối hưởng nhàng như thế.
Duy được thẻ khích thêm.
Nếu không muốn lui về hưởng nhàng.
Thì nên sớm mua đồ kẻ lớn đi thôi.
Việc đó chắc trí lực minh công có thừa.
Chẳng cần đến lão phu bàn vào nữa.
Hội vỗ tay cười hà hả.
Ba ước biết đến ruột gan ta rồi.
Từ đó hai người ngày nào cũng bàn đến việc lớn.
Duy ngầm sai người đưa lén lá thư cho hậu chúa.
Đại lực thư rằng.
Xin bệ hạ hãy ráng nhẫn nhục vài ngày nữa.
Thần sắp sửa làm cho xã Tắc đa nguy mà lại an.
Mặt trăng mặt trời mờ rồi lại sáng.
Không khi nào chịu để nhà hán bị diệt đâu.
Trung hội đang cùng Khương Duy mua việc phản quị.
Bỗng hôm ấy có tin báo.
Tấn công tư mãi chiêu đưa thư tới.
Hội mở xem thấy trong thư nói.
Ta sợ tư đồ không bắt nổi đạn ngãi.
Nên phải từ dẫn quân đến Tràng An.
Chẳng mấy ngày nữa sẽ gặp mặt.
Dạy báo trước để khành biết.
Hội sợ hãi nói.
Quân của ta nhiều gấp mấy quân ngãi.
Nếu chỉ có việc bắt ngãi thì ta thừa sức làm.
Tấn công hạn biết như thế.
Sau nay còn dẫn quân đến đây.
Tấn công có ý nghi cả ta nữa rồi.
Điện đem việc ấy bàn với Duy.
Duy nói.
Thôi, vua đã nghi bệ tôi thì bệ tôi phải chết.
Tư đồ không thấy cái gương đạn ngãi đó sao?
Hội quả quyết nói.
Ý ta nhất quyết rồi.
Việc thành thì được cả thiên hạ.
Nếu không thành thì lui về giữa tây thục này.
Làm lưu bị cũng được lắm.
Duy bàn kế.
Gần đây nghe tin quách Thái hậu mới mất.
Dạy tư đồ cứ tuyên ngôn rằng.
Thái hậu có di chiếu truyền đánh từ mở chiêu và tội giết vua ngày trước.
Chú thích.
Nói rằng dân mật chiếu của tàu quán thì sợ chiêu rứt quán đi theo cùng đánh.
Nên phải nói là dân di chiếu của Thái hậu.
Hết chú thích.
Giới tài thần vợ của Minh Công.
Tôi tin chắc trung nguyên kia chỉ cuộn chiếu là định xong.
Vậy tướng quân hãy làm tiên phong.
Sau khi thành việc lớn chúng ta hưởng phú quý.
Duy hăng hái đáp.
Tôi xin trổ hết sức huyện mã ra giúp.
Chỉ sợ các tướng bộ hạ của Minh Công không chịu phục tùng thôi.
Đã vậy ngày mai là Tết Nguyên Tiêu.
Ta cho mở hội qua đăng trong cung cũ.
Mời các thượng tướng vào ăn yến.
Rồi đem việt ra tuyên cáo.
Kẻ nào không theo ta giết ngay.
Duy mừng thầm trong lòng.
Hôm sau Khương Duy mời các thượng tướng vào cung yến ẩm.
Rồi được gai tuân.
Bỗng hội cứ nâng chén mà khóc rống lên.
Các tướng ai nấy kinh ngạc.
Hỏi duyên cớ. Hội nứt nở đáp.
Khi Quách Thế Hậu gần Bang Hà có để mật chiếu lại đây truyền rằng.
Tư Mã Chiêu là đứa đại nghịch bất đạo.
Giết vua ở cửa Nam.
Sớm tối sắp cướp ngôi nhà nguyện.
Và người sai ta kết hợp trung thần nghị sĩ trừ nó.
Vậy giờ các ông hãy cùng ký tên vào đây.
Để đánh đứa nghịch thần ấy.
Các tướng sợ sệt.
Người nọ lén nhìn người kia.
Chẳng ai dám ký.
Hội tuốt cơm ra nói.
Ai trái lệnh ta chém.
Mọi người sợ hãi đành phải gượng ký tên.
Liên đó hội giam các tướng ở trong cung.
Các quân sĩ canh phòng rất nghiêm mật.
Duy suối hội.
Tôi xem ra các tướng không phục tùng.
Chỉ bằng chung sống hết đi.
Khỏi lo hậu quả.
Chú thích.
Cái miệng Khương Duy thật kinh khủng.
Hết chú thích.
Tôi sai đào một cái hố lớn ở trong cung.
Và sắp sẵn mấy cái dù lớn trong đó.
Nếu đứa nào không theo.
Cứ đập chích tươi.
Rập ngay xuống hố là xong.
Chú thích.
Và cái bàn tay chung hội mới càng khủng khiếp ghê hồn.
Hết chú thích.
Bây giờ có viên tướng tâm phúc của hội là Khâu Kiến đứng bên cạnh.
Kiến là bộ tướng cũ của viên hậu quân Hồ Liệt.
Mà Hồ Liệt cũng bị giam trong cung.
Kiến bàn đem lời hội mật báo với Liệt.
Liệt nghe tin rất sợ và lên khóc mà rằng.
Con ta là thằng Nguyên.
Hiện đang cầm quân ở ngoài.
Có biết đâu chung hội lại hái lòng thế này.
Vậy ngươi nên nghĩ đến tình nghĩa cũ ra báo cho con lão biết tin.
Thì lão dù có chết cũng không quán hận.
Kiến ăn ủi.
Ân chủ chớ lo để tôi lập mưu cứu nạn.
Kiến bàn ra bẩm hội.
Chú Công giam các tướng trong cung.
Mỗi khi cho ăn uống có nhiều điều không tiện.
Chỉ bằng cho một người đi lại mang cơm nước cho họ.
Hội vốn tin cận Kiến đã lâu.
Bèn cho hắn được trông coi kiểm soát việc đem cơm nước.
Kiến nhân dịp.
Lén cho người thân tính của Hồ Liệt lọt vào gặp chủ.
Liệt dội biết thư kính giao cho.
Người ấy quả tóc mang thư ra.
Đưa tới trại Hồ Nguyên và kể hết đầu đuôi việc xảy ra trong cung.
Nguyên sợ hãi.
Dội thông tin tức cho các doanh trại cùng biết.
Bọn tiểu tướng Nguyện nghe tin đều giận dữ.
Chạy đến Dinh Nguyên bàn kế đồng thanh nói.
Chúng ta chết thì chết.
Chứ không chịu theo đứa phản thần.
Nguyên đang nóng lòng cứu cha.
Liền bảo các tướng.
Đúng trưa ngày mai 18 tháng Diên.
Chú thích.
Các thượng tướng bị giam ngày 15 tháng Diên.
Nguyên tiêu.
Mới qua ngày 18 đã được cứu thoát.
Hết chú thích.
Các ông hãy theo tôi vào cung.
Cứ làm như thế, như thế là ổn.
Giám quân dậy quán nghe Nguyên bàn.
Mừng quá.
Đội quay về chỉnh đốn quân mãi.
Và bảo khâu kiến vào cung.
Tin cho Hồ Liệt hay.
Liệt được tin lại nói cho các tướng bị giam cùng biết.
Để họ yên lòng.
Hôm ấy chung hội cho mời Khương Duy đến hỏi.
Đêm qua ta nằm mơ thấy mình bị mấy ngàn con rắn lớn súng vào cắn.
Điểm này lanh hay dữ?
Mộng thấy rồng rắn đều là điểm hay cả.
Tướng quân chẳng cần quan tâm.
Hội tin lời giải mộng.
Không lo ngại gì nữa.
Lại hỏi Duy.
Khí cụ đã đủ cả.
Cho đòi các tướng ra tra hỏi thôi chứ.
Bọn chúng không chịu phục tung đâu.
Để lâu sẽ có biến.
Nhân dịp này cứ giết ngay đi là xong.
Hội nghe lời.
Cho Duy dẫn bọn võ sĩ vào giết các tướng Nguy bị giam.
Duy dân lệnh.
Vừa toan đứng dậy đi.
Thì chợt thấy tim đau như xé.
Tối tâm cả mặt mũi ngã quay ra đất.
Tạ hụ vội nâng dậy.
Hồi lâu mới tỉnh.
Giữa lúc ấy chợt bên ngoài cung.
Có tiếng reo hò quát thét giang động cả lên.
Hội vừa toan cho người ra xem việc gì.
Thì nhận rõ tiếng của quân Nguy.
Từ bốn phương tám hướng dồn vào như ông giở tổ.
Duy vội bảo hội.
Đây là mô tự các tướng bên trong gây ra.
Màu chém hết đi.
Duy giết câu thì quân canh cấp báo.
Vô số quân sĩ kéo vào đầy cung rồi.
Hội vội vàng sẽ đóng cửa thượng điện lại.
Và sẽ quân sĩ leo lên mái điện gỡ ngói ném ra ngoài.
Thế là hai bên sô sát giết nhau đến vài chục người.
Rồi ngoài cửa cung lửa bốc cháy ngùng ngục.
Quân bên ngoài phá bật cửa thượng điện tiếng dao.
Hội cầm kiếm đứng chặn.
Đâm chém được mấy người.
Các tướng xông lại cắt lấy đầu.
Bây giờ Khương Duy tút cơm cầm tay.
Qua lại xung đột trên điện.
Tướng Huy sợ không dám tới gần.
Duy lại toan chạy vào nhà giam.
Tàn sát các thượng tướng Huy.
Nhưng cơn đau tim lại nổi lên dữ dội như xé lòng ngực.
Duy ngửa mặt lên trời thét lớn rằng.
Ôi kế của ta không phải thành là bởi sanh kia của ý tuyệt nhà hãng đấy.
Dứt lời cầm cơm đâm cổ mà chết.
Năm ấy Duy được 59 tuổi.
Quân sĩ trong cung bị chết giao đội vài trăm người.
Sau cơn não loạn, về quán ra lệnh.
Tướng sĩ trai nào hãy về trẻ nấy để chờ mình trên.
Quân sĩ tướng tá Nguy đều cam hần Khương Duy vô hạn.
Bây giờ họ tranh nhau mổ bụng Duy để trả thù.
Thì thấy quả mực của Duy lớn bằng quả trứng gà.
Họ lại đi về bắt hết cả gia đình thuộc hạ của Duy mà giết.
Về phần bọn bộ hạ đang ngãi.
Thấy Khương Duy chung hội đều đã chết.
Liên rũ nhau đi gấp ngày đêm, định cướp xe tù giải thoát cho cha con Ngãi.
Có người báo tin ấy cho dạy quán, quán nói.
Chính ta là người bắt Ngãi hôm trước.
Nếu để hắn sống thì ta chết, không có đất mà trôn.
Hộ quân điền tục bảo quán.
Ngày đánh Du Giang, Ngãi định giết tôi.
May có các quan can sinh mãi mới thoát.
Vậy giờ xin cho tôi đi trả cái hần ấy.
Quán mừng lắm, cho điền tục kéo 500 quân gấp đường đuổi theo.
Ra đến Ải Miên Trúc thì gặp cha con Đạn Ngãi vừa được thả ở xe tù ra, đang định trở lại thành đô.
Ngãi thấy tục đến cho là quân bản bộ, không đề phòng gì cả.
Quân chạy đến gần, Ngãi vừa toan cất tiếng hỏi đã bị tục chém một đao chết quay ra đất.
Con trai là Đạn Trung cũng bị giết chết trong đám loạn quân.
Người sau có thơ thang Đạn Ngãi rằng,
tuổi trẻ nhiều mu lạ, lòng ham thích diệt quân,
nghiêng đầu tường địa lý,
ngửa mặt hiệu thiên dân,
gió ngựa cưa non hiểm,
đoàn quân bạc đá ngang,
công thành thân cũng thác,
hồn gửi đám mây tầng.
Nguyên dân, từ ấu năng trù quạch,
đa mưu thiện dụng binh,
ngưng mâu tri địa lý,
ngưỡng diện thức thiên dân,
mà đáo sơn chăn đoạn,
binh lai thạch kính phân,
công thành thân tử nhật,
hồn nhiễu hán gian dân.
Lại có thơ thang cho chung hội,
tuổi thơ tài đã lạ,
từng giữ bí thư lan,
tứng chúa gồm thao lực,
người đời dí tử phong,
thọ xuân mưu dập loạn,
kiếm cát sớm tranh cường,
chẳng nghỉ đường lùi góc,
hồn bay lạc cố hương.
Nguyên dân, thiều niên sưng bảo tuệ,
tăng tác bí thư lan,
dự kế quinh tư mã,
đương thời hiệu tử phong,
thọ xuân đa táng quạch,
kiếm cát hiện ưng dương,
bất học đào chuẩn,
Và có thơ thang Khương Duy rằng,
Thiên Thủy sinh Anh Tuấn,
Lương Châu rạn khí hào,
giống dòng Khương Thượng Phụ,
nố chí vũ hương hầu,
mực lớn chí còn nợ,
tài cao chịu kém đâu,
thành đô tan nghiệp hán,
danh tướng quặng lòng đâu.
Nguyên dân, Thiên Thủy qua Anh Tuấn,
Lương Châu sản diệt tài,
hệ tòng thượng phụ xuất,
thuật phụng vũ hầu lai,
đại động ưng vô cụ,
hùng tâm thệ bất hồi,
thành đô thân tử nhật,
hán tướng hữu dư gai.
Thế là đàn ngải Khương Duy chung hội
đều chết cả.
Trưng Dực cũng bị chết trong đám loạn quân,
Thái tử Lưu Tuyền hán thọ
Đình Hầu Quang Di cũng đều bị quân nguồi giết mất.
Quân dân náo loạn kinh hoàng
chạy xôm vào nhau chết hại mưu số.
Một tuần sau, giả sung dẫn quân đến trước,
cho cấm bản an dân,
bấy giờ mới được tạm yên.
Sung để về quán
ở lại giữa thành đô,
còn Hầu Chúa sung bắt phải theo về Lạc Dương.
Chỉ có Thượng Thư Phàn Kiến,
Thị Trung Trương Thiệu,
Quang Lộc Đại Phu Tiêu Chu
và Bí Thư Lan khức chính đi theo vua.
Còn Liêu Quá động quyết cao ốm không ra,
sau đó đều lo buồn mà chết.
Bây giờ là năm cảnh nguyên thứ 5
nhà ngụy, mùa xuân tháng 3.
Tướng Đông Ngô là Đinh Phụng
thấy Tây Thục mất rồi,
kéo quân về nước.
Duyên Trung Thư Thừa là
Hoa Hoạch Tô Du Ngô rằng
Ngô thuộc như môi với răng,
môi hở thì răng phải lạnh,
thần liệu tư mãi chiêu thế nào cũng đánh ngô nay mai,
xin bệ hạ nên cho phòng thủ.
Tôn Hư nghe lời
bèn cho con Lục Tốn là Lục Kháng
làm Trứng Đông Đại Tướng Quân,
lĩnh Kinh Châu Mục ra giữ gian khẩu,
tả tướng quân tôn dị,
giữ các ải của dùng Nam Từ.
Lại cho đóng mấy trăm dinh trại
dọc bờ Trường Giang,
lão tướng Đinh Phụng,
tổng đốc mọi nơi đề phòng quân nguỵ.
Nhắc lại chuyện Binh Thục,
Thái Thú quận Kiến Ninh là Quắc Hoa
nghe tin Thành Đô thất thủ,
bèn mặc áo trắng trông về hướng Tây
khóc lớn ba ngày liền.
Các tướng thém dậy khuyên rằng
hắn chúa đã mất ngôi nên hàng đi còn chờ gì nữa.
Hoa khóc bảo mọi người
đường xá xa xôi
không biết chúa ta an nguy ra sao?
Nếu vua nguỵ lấy lệ đối đại
với chúa ta, ta sẽ dân thành
sinh hàng cũng chưa muộn.
Dạng nhất vua hán bị nhục,
thì vua nhục bị tôi chết.
Ta đành chết chứ không hàng.
Các tướng cho là phải.
Hoa bèn cho người lên tận Lạc Dương
nghe ngóng tin tức hậu chúa.
Nhắc lại, hậu chúa theo dã sung đến Lạc Dương
thì Tư Mã Chiêu cũng đã về triều.
Chiêu cho hậu chúa vào ra mắt
rồi trách mắn.
Ông Quang Dâm vô đạo, bỏ người hiền
để hỏng chính sự, theo lẽ nên giết đi.
Mặt hậu chúa tái đi như
màu đất, không biết nói năng ra sao.
Các hoàng văn võ thép dậy đều
can chiêu. Vô thuộc mất nước,
sớm biết hàng thuận, nên tha
tội cho. Chiêu bèn phong
cho tướng An Lạc Công,
chú thích. Tên cái tướng thật hợp
với con người quá. Hết chú thích.
Cấp nhà cửa cho ở,
tháng tháng cấp lương, lại ban cho lụa
một dạng tấm đầy tới trai gái
100 người. Con trai là Lưu Giao,
cùng các bầy tôi cũ như
Phàn Kiến, Tiêu Chu, Cức Chính
đều được phong tức hậu.
Hậu chúa lại tạ ơn lùi ra.
Chiêu thép hoàn hảo là đứa
mật nước hạ dân, bèn sa
võ sĩ dẫn ra giữa chợ, xẻo từng
miếng thịt đến chết thì thôi.
Bây giờ quắc qua nghe tin hậu chúa
đã nhận tức phong, mới dẫn bộ
hạ quân sĩ ra hàng. Hôm sau
hậu chúa thân đến phụ của tư mã
chiêu tạ ơn. Chiêu bày
yến thiết đại, lại sai bọn nhà công
nam nữ mua những vũ khúc
và tốn nhặt nguyện ở trước tiệc.
Các hoàng trọng thục thấy thế
đều xúc động thương cảm.
Duy một mình hậu chúa vẫn cười cười như không.
Chiêu lại sai người thục
tấu nhặt thục trước mặt xem sao.
Các hoàng thục đều bồi hồi
nhớ tiếc ứ lệ sóc xa.
Thế mà hậu chúa vẫn cười nói vui mẻ
như thường được. Rồi được
nửa giây, Chiêu bảo riêng giả sung.
Hạ người vô tình đến thế kia
thì dẫu da cát khổng minh có còn
cũng chẳng giúp được lâu dài
nữa là Khương Duy.
Rồi quay lại hỏi hậu chúa
có nhớ thục không?
Hậu chúa không nghĩ ngợi đáp
ở đây vui lắm tôi không thấy nhớ thục.
Một lúc lâu hậu chúa đứng lên đi thay áo
cứ chính dội theo sau
ra đến dưới mái hiên, chính liền
bảo nhỏ. Sao bệ hà lại
nói không nhớ thục? Thẻ ông ấy
có hỏi nữa thì bệ hà cứ khóc lên mà
đáp rằng phần mộ tổ tiên đều ở
trong đất thục. Hàng ngày lòng tưởng nhớ
trong mắt về trời Tây không
giây phút nào quên được. Như vậy mai ra
tấn công sẽ cảm thương mà cho bệ hà về thục.
Hậu chúa nhảm đi
nhảm lại cho thuộc câu ấy.
Rồi lại quay vào bàn tiệc rượu
ngà ngà say. Chiêu lại hỏi
thế nào có nhớ thục chút nào không?
Hậu chúa cứ y lời
khức chính dặn mà đáp lại
muốn khóc nhưng không làm sao cho
nước mắt ra để làm ra vẻ bi ai.
Chiêu thay thế tụng
tiểm cười hỏi sao nghe
lời khức chính vậy?
Hậu chúa giật mình mở toàn mắt sợ hãi
và nhìn Chiêu thú thực
bẩm bẩm quả đúng như thế.
Chiêu và bọn tạ hữu trong thiệt
đều không nín được cười.
Vì thế Chiêu rất tin hậu chúa là người
thành thực và không nghi ngờ đề phòng gì nữa.
Người sau có thơ thang rằng
đắm mê ca hát mặt tư
vui. Nước mắt nhà tan
chẳng ngầm ngùi. Quên hận tổ tông
sầu cố quốc. Mới hay
hậu chúa thật vua tồi.
Nguyên văn
tri quan tác nhạc tiếng nhan khai
Bất niệm nguyên dông bán
điểm ai. Quái lạc dị hương
dông cố quốc.
Phương tri hậu chúa thị dung
tài. Các quan đại thần
trung triều nhân việc Chiêu có công thu
được đất xuyên. Muốn tôn Chiêu
lên tức dương. Bèn cùng nhau
làm biểu tâu lên dương ngụy tàu quán.
Bây giờ quán chỉ có tiếng
làm thiên tử. Còn mọi việc đều
do Chiêu chủ trương. Nên đành phải
nghe lời. Bèn phong tấn công
tư mở Chiêu làm tấn dương. Tôn
Thủy cho cha là tư mở ý làm
tuyên dương. Anh là tư mở
sư làm cảnh dương. Vợ Chiêu
là con gái dân túc. Sinh được cả
hai trai. Con trưởng làm
diêm. Tính mạo khôi ngô hùng dĩ.
Tóc buông chấm đất. Hai tay
dài quá gối. Thông minh mạnh sức
và càng đảm hơn người. Con
thứ là du. Tính tình ôn hòa.
Cung kim hiếu đẻ. Chiêu rất
mến yêu. Vì tư mở sư không có
con. Chiêu mới cho du ăn tự
để hương quả về sau. Chiêu
thường nói thiên hạ này là thiên hạ
của anh ta. Và bây giờ Chiêu
nhận tước tấn dương thì muốn
lập du làm thế tử.
Chú thích vẽ trò giả dối. Nếu
quả thực bụng quý trọng anh đến thế sao
không để con tưởng thờ anh mà
lại chỉ nhường con thứ. Hết
chú thích. Sơn Đào can rằng
bỏ con trưởng lập con thứ
thì trái với lễ và không hay.
Xin chúa công nghĩ cho.
Giả sung hà tăng bùi tú cũng
đều can. Đại công tự
thông minh gián điệu thần giỏ
có tài sư thế. Người đã đẹp
trời lại phú bẩm như thế thật không
phải tướng người bê tôi.
Chiêu vẫn còn do dự chưa quyết.
Thái quy dân tường. Tư không
tuân khải lại khuyên thêm.
Các triều đại trước đây hãy lập con thứ
bỏ con trưởng là loạn nước. Xin
điện hạ nghĩ lại cho. Chiêu
mới lập tư mở diêm làm thế tử.
Các quan đại thần tâu chiêu rằng
vừa rồi ở quyền tương giỏ
thấy có một người tự trên trời
xa xuống, mình cao hơn
2 trượng, dấu bàn chân dài 3 thước
2 tất, rầu tóc bạc phơ,
mặc áo mỏng, đội khăn vàng,
chống gậy lê, xưng là dân dương.
Mọi người thấy lại
chạy tới xem thì người ấy bảo rằng
ta báo cho lũ người biết
thiên hạ đội chúa thì nước được thái bình
ngay. Cứ thế đi lại 3
ngày liền ở chợ rồi tự dưng biến mất.
Đó là điểm hay ứng vào
điện hạ. Vệ sinh để hạ đội
mũ miệng 12 tour dùng
cờ quạt nghi vệ thiên tử suốt
cảnh nhập tất, ngồi xe kim căn
đóng sống ngựa, tiến phòng dương phi
lên hàng dương hậu, phòng thế tử
làm thái tử đi.
Chiêu nghe tâu mừng thầm trong bụng,
trở về nồi cung, vừa toan đi dùng cơm
thì bị trúng gió cấm khẩu.
Thuốc thang đến ngày hôm sau bệnh
càng nguy kịch. Thái quý dương tường
tư đồ hà tăng tư mã tuân khải
cùng các quan đại thần vào cung
vấn an. Chiêu không nói được
chỉ lấy tay trỏ thế tử bìm
rồi chết. Hôm ấy là ngày
tân mạo tháng 8, hà tăng
bàn với các quan. Việc lớn thiên hạ
ngày nay đều ở tấn dương,
vậy ta hãy lập thế tử lên nối ngôi
rồi lóp việc tán tế sau.
Ngày hôm ấy tư mẫu diêm lên ngôi
tấn dương, phòng hà tăng làm tấn
thừa tướng, tư mẫu giọng là tư đồ.
Thạch bào làm phiêu kỵ tướng
quân, đặt tên thủy cho cha là
đăng dương. Việc tăng ma
đã xong, diêm cho triệu giả
sung bùi túm vào cung hỏi.
Nghe sư kia Tàu Tháo có nói
nếu mạnh trợ ở ta, ta chỉ
làm dăng dương nhà chu. Việc ấy
có thực không? Sung câu
Tháo trọn đời ăn lục hán,
sơ ngừa đời nghị luận mà khép tội
xoán nghịch, nên nói thế để dạy cho
Tàu Phi làm thiên tử.
Phụ dương ta giấy bế Tàu Tháo thì sao?
Tháo tuy có công trùm
qua hạ, nhưng dân chỉ sợ
quai chứ không mến đức. Con
là Phi nối nghiệp, lại bắt dân thuế má
và sai dịch nạn nề.
Nay đánh đông, mai phạt
Tây, chưa có năm nào được an ninh.
Đức tuyên dương, cảnh dương
nhà ta lập được nhiều công lớn,
lại biết ban bố đức nhân, thiên hạ
nghiêng lòng huy thuận từ lâu.
Gần đây đức chăm dương lại gồm thâu
được Tây Thục, công trùm cả Hoàng
Vũ, Tháo chỉ sao được giấy
liệt vị tiên dương ta.
Vậy Tàu Phi còn nối được ngôi hán,
thì cô đây lẽ nào không nối được
ngôi ngụy? Giả sung bùi tú
cùng lại hai lại tâu.
Điện hạ nên làm như Tàu Phi
đã nối ngôi hán trước đây, xin cho
đáp đài thụ thiện, báo cáo
thiên hạ mà lên ngôi lớn.
Diêm vui vẻ hài lòng.
Hôm sau, Diêm đeo gươm vào nội
điện, vua ngụy Tàu quán đã mấy
ngày không ra thiết triều, tâm thần
quảng hốt, đứng ngồi vỡ quải.
Hôm ấy chợt thấy Diêm đeo gươm vào,
rồi bước xuống đón tiếp. Diêm
ngồi xong, cất tiếng hỏi
Thiên hạ nhà ngụy là do công
lao ai mà có? Quán đáp
đều nhờ công cho ông Tấn Dương
gây dựng cho. Diêm cười nhạt
nói, tôi xem bệ hạ văn không
luận được rõ đạo Thánh Hiền,
võ không biết đường an dân định nước
sao không nhường cho người đủ tài đức
làm chủ thiên hạ. Quán
sợ hãi câm miệng không biết nói sao.
Diêm hoàng môn thì lan, trương tiết
đứng bên cạnh thấy thế quát to
lên răng. Tấn Dương nói sai rồi,
xưa Đức võ hoàng đế nhà ngụy
đánh đông dẹp tây, chinh nam bình
Bắc, chứ không phải dễ dàng mà được thiên hạ.
Này thiên tử Đức
không tội, lại phải nhường ngôi cho
người khác là cớ gì? Diêm
nổ giận đùng đùng mắn, xã tắc này
là xã tắc nhà Đại Hán.
Tào tháo hiếp thiên tử để
sai khiến chư hầu, sau lại
tự lập làm Nguyệt Dương, rồi cướp
ngôi thiên tử. Chồng ta ba đời
giúp nhà ngụy, thu được thiên hạ không
phải tài năng họ tạo, mà chính do
sức lực họ tư mã ta. Việc đó
bốn biển đều biết. Ngày nay
lẽ nào không nối được ngôi nhà ngụy?
Tiết nói, nếu
làm việc đó tức là giặt cướp nước
Diêm giận dữ càng quắc lớn
Này ta báo thù cho nhà hán đấy
sao lại không hợp? Dứt lời
thét võ sĩ lôi trưng tiết xuống dưới thềm
ngự điện, lấy gậy đập chết tươi
Tàu quán dồi vàng quay xuống
nước mắt ràng rùa kêu sinh, nhưng
Diêm đã đứng dậy bước xuống khỏi điện hầm hầm
ra về. Quán quay lại hỏi
giả sung bùi tú, việc cướp thế này
biết tính sao? Giả sung
nói, số nhà ngụy đã hết rồi
Bệ hạ không thể cứng trái ý trời
nên sử sang lại đại thụ thiện
rồi bắt trước hiến đế xưa
sắm đủ đại lễ, tế cáo trời đất
nhường ngôi cho tấn dương
như thế trên hợp lòng trời
dưới thuần ý dân, bệ hạ sẽ được
an toàn vô sự
Quán phải nghe theo, bèn sai giả sung
đắp lại đại thụ thiện
gia định đến ngày giáp tí tháng chạp
quán sẽ mang ngọc tỉ
truyền quốc đến trên đài
học dân vũ bá quan làm lễ nhường ngôi
người sau có thơ thang rằng
ngụy cướp ngô lưu
tấn cướp tàu, dân trời
xoay chuyển tránh làm sao
khen trương tiết chết vì trung nghĩa
một nắm tay mà chống núi cao
nguyên văn, ngụy thôn hán thất
tấn thôn tàu
thiên dận tuần hoàng bất khả đào
trương tiết khả lân trung quốc tử
nhất quyền cẩm chướng
thái sơn cao
đài được sử sang xong, giả sung
mời tấn dương tư mãi diêm lên đàn nhận lễ lớn
tàu quán mặc phẩm phục tước công
đứng ở đầu hàng các quan
tư mãi diêm bệnh vệ ngồi trên đài
giả sung bụi tú đeo gươm đứng hai bên
cho gọi tàu quán ra trước
chân đài, truyền lại hai lại
rồi phục xuống đất mà nghe mệnh
sung các tiếng sang sáng truyền
từ năm ký ngang
thứ 25 nhà đại hán
ngụy được hán truyền ngôi đến nay
là 45 năm, nay lục trời
đã hết, mệnh trời đã thuộc về nhà tấn
họ tư mãi công đức
cao dời dởi ngất trời khắp đất
đáng lên ngôi quản đế nối nhà ngụy
dạy phong cho nhà ngươi
làm trần lưu dương, hãy ra thành
kim dung mà ở, phải đi ngay bây giờ
từ nay nếu không có chiếu tuyên triệu
không được vào kinh
tàu quán ứa nước mắt lại tạ ơn
rồi ra đi, hoàng thái phó
tư mãi phu đón trước mặt quán
phục xuống lại mà khóc rằng
bệ hạ ơi, thần đã đem thân làm tôi
nhà ngụy, thì trọn đời thề không
bội phản nhà ngụy đâu
tư mãi bim thấy phu như vậy
dội cho mời vào, phong cho tức
an bình dương, nhưng phu
từ chối không nhận, lua về nhà
bây giờ văn võ trăm
quan lại mừng ở dưới đài, ba lần
tung hô dạng tuế
bim nói ngôi nhà ngụy, đổi quốc hiệu
là đại tấn, đổi niên hiệu
là thái thủy, năm đầu đại xá
cho thiên hạ, thế là
nhà ngụy mất, người sau có thơ
than rằng, tấn học đòi
hung phép ngụy dương, trần lưu
nhắc nhớ đến sân dương
chú thích, tàu phi phong
hiến đế làm sân dương công, nay
tư mãi bim lại phong tàu quán
làm trần lưu dương, hết chú thích
hai lần nhường nhận
trên đài ấy, ngẫm luống
buồn cho cảnh hí trường
nguyên văn, tấn quốc quy mô
như ngụy dương, trần lưu
tông tích, tự sân dương
trung hành thủ thiện đài tiền sự
hồi thủ đương niên
chỉ tự thương
vô tấn tư mãi bim
tôn thủy ông, tức tư mãi ý
là tuyên đế, bác
tức tư mãi sư là cảnh đế
cha là tư mãi chiêu, là văn đế
lại lập ra bãi miếu
cho rạng rỡ tổ tông, bãi miếu
ấy thờ các vị sau đây
chinh tây tính quân nhà hán tư mãi quân
thái thú dự trương
tư mãi lượng, con quân
dĩnh châu thái thú tư mãi tuấn, con của lượng
kinh triệu doãn tư mãi phòng
con của tuấn
tuyên đế tư mãi ý, con của phòng
cảnh đế tư mãi sư
văn đế tư mãi chiêu
việc lớn đã định xong
diêm hàng ngày thiết triều bàn kế đánh ngô
đó chính là
hãng kia thành quách đà thay chủ
ngô nọ sơn hà đến nổi tay
chưa biết việc đánh ngô ra sao
xin xem hồi sau kể tiếp
lời bình của Mao Tôn Cương
trong thánh tháng ngoại thư
Hương Duy muốn giết các tướng nguy đã
rồi sau sẽ giết chung hội
giết được chung hội là trung hưng
được nhà hán
xem vậy đồ biết kế của Duy không phải là
không thâm thúy mà lòng Duy không phải là
không đau khổ
muốn trừ đàn ngãi thì mượn tay chung hội
muốn trừ giải quán thì mượn tay đàn ngãi
Duy bày mưu giết các tướng nguy
lại lập kế giết cả giải quán nữa
thế mà chung hội bị giết
các tướng nguy lại không bị diệt
đàn ngãi chết nhưng giải quán
không can gì
xem thế mới biết con người không khưởng lại được trời dậy
nhiều nhà bình luận về sau
thường trách Hương Duy đa sự
nếu vậy thì lục tú phu
cọng du xuống biển trường Thế Kiệt đốt hương
gian thiên tường khóc ở nhai sơn xưa
các bật trung liệt ấy
cũng đa sự sao
Lý Lăng xưa không vội chết
để mong có được lúc hô lời
quyết tâm báo ân hán
thì Hương Duy không vội chết chẳng qua cũng là
hy vọng sống để quyết trí báo nghị hán
chứ có gì lạ
người đời nguyên có câu thơ dịnh vũ hầu
da cắt vì dông
do thị hán
thì ta nay cũng xin mượn câu thơ đối lại
Hương Duy bất tử thường dị lưu
để khỏi phụ tấm lòng đau khổ
của Hương Ba ước đối với nhà thục hán
khi mạc giận dậy
cơ nghiệp của tiên chúa một nửa do khéo khóc
mà có
xem như khi tiện đưa từ thứ
nếu không khóc thì đâu
thứ có ngoài ngựa lại tiến cử da cắt lượng
đến khi cầu lượng nếu không giỏi khóc
thì làm sao mời được lượng xuống giúp
sao cha giỏi khóc thế
mà con lại không biết khóc
cũng có người nói sự đau buồn sự vui vẻ
không ai có thể dạy cho ai được
nếu để người ta dạy rồi sao mới khóc
thì khóc sao nổi
ta xin thưa không phải vậy
tiên chúa thường được người ta dạy cho khóc đấy
như khi tiếp lộ tốt
mà khóc là do khổng minh xui
khóc trước mặt tuôn phu nhân
cũng do khổng minh dặn
nhưng được dạy cho khóc thì người khóc phải biết
lĩnh hội cái ý của sự khóc
còn như hậu chúa kia
bình sinh không bao giờ có nước mắt
không nói khi đã được cao sang
hãy xem như khi ngủ trong bọc tử lông
mẹ chết mà không biết khóc
khi thấy bắt điệp dương tự dẫn
con chết mà cũng không biết khóc
trước hai việc như vậy
mà còn chẳng nhỏ lấy một giọt lệ
thì hỏi còn dịp gì
khiến cho hậu chúa phải khóc nữa
hậu chúa không biết khóc
để tư mãi chiêu cười là không biết khóc
rồi khức chính lại phải
khóc vì cái cười thương hại của tư mãi chiêu
mà không riêng gì khức chính khóc
chính khổng minh đã khóc
tiên chúa cũng đã khóc rồi vậy
tiên chúa có cậu con như thế
nên khi thắt cô đã phải cầm tay người tri kỷ
mà tầm tả lệ rơi
khổng minh có ông vui như vậy
nên khi dân biểu xuất sư
đã phải đầm đề nước mắt
hoặc giả thử coi lưu thiện là tay sâu sắc
mà thử đặt câu hỏi
phải chăng lưu thiện nói
ở đây vui lắm không nhớ thuộc nữa
ấy là thiện dùng sảo thuật
để mong được tự toàn
vì thiện sơn ngày đêm buồn rầu
nước mắt ngắn dài vì nhớ thuộc
thì giang hùng như tư mãi chiêu kia
sẽ không dùng cho sống
gia cử chỉ nhắm mắt rồi mở mắt
cũng chẳng khác nào quyền đức
khi sống uống rượu với mơ xanh
nghe tiếng sấm giả giờ đánh rơi đũa
ôi nếu lưu thiện quả có tài
có bạc lĩnh như thế
thì sao lại đi tinh dùng hoàn hảo
lại nghi ngờ khương duy
để rồi dân thành đô đầu hàng đạn ngải
giả thuyết trên không hợp lý chút nào vậy
họ Tàu làm tướng
2 đời thì cướp ngôi nhà Lưu
họ tư mãi trải 3 đời
mới cướp ngôi nhà Nguy
như thế có người cho là nhà Nguy bị diệt dông
còn chậm hơn nhà Hán
do nhà Hán bị diệt
vào lúc nhà Nguy chưa nhường ngôi
tức là Hán bị diệt trước Nguy
nhưng thật ra không phải vậy
khi Tàu Phương được lập lên
phải coi như nhà Nguy đã mất
đến khi Tàu Phương bị phế
lại coi như nhà Nguy bị mất 1 lần nữa
đến khi Tàu Mao bị giết
tức là nhà Nguy bị diệt dông lần thứ 3 rồi
cứ gì phải đợi
đến khi Tàu Hán mất ngôi
mới coi là nhà Nguy diệt dông
và ta có thể nói nhà Hán mất sau
nhà Nguy mất trước vậy
