116/121 Tam quốc diễn nghĩa - La Quán Trung - audio

Chu Du Lục Quốc
285 người theo dõi
19 Lượt xem video·26 thg 6, 2025
116/121 Tam quốc diễn nghĩa - La Quán Trung - audio
Hồi thứ 115, nghe lời dẹm Hậu Chúa bắt lui quân. Tránh tai vã, Khương Duy vợ làm ruộng.
Năm cảnh diệu thứ năm nhà thuộc Hán, mùa đông tháng 10, Đại tướng quân Khương Duy cho ngày đêm sửa sang đường Sàng Đạo,
chỉnh đống lại quân nhu, khí giới và điều bác thuyền bè tại các đường thủy ở Hán Trung đâu đó sẵn sàng.
Duy bèn dân biểu về Hậu Chúa, đại lược như sau.
Thần mấy lần ra đánh Trung Nguyên, tuy công lớn chưa thành, nhưng cũng đã làm cho người ngụy sao suyến lo sợ.
Nay quân ta được nghỉ dưỡng sức đã lâu ngày, nếu không đem đánh giặc sẽ sinh lười biến, lười biến thì sinh bệnh hoạn.
Huấn chi lúc này quân sĩ muốn liều mình vì nước, tướng tá đang dốc lòng nghe mệnh.
Thần ra quân lần này nếu không thắng địch, xin chịu tội chết để đền nợ quốc gia.
Hậu Chúa xem qua còn do dự thì Tiêu Chu đã bước ra tàu.
Đêm đêm thần xem thiên văn, thấy tướng tin phần tay thuộc ta lù mờ không sáng.
Nay đại tướng quân lại xuất sư, thật là bất lợi, xin bệ hạ gián chiếu ngăn lại lạ hơn.
Hậu Chúa phán, hãy để ra quân lần nữa xem, nếu không thắng lợi sẽ cấm hẳn.
Tiêu Chu hai ba lần khuyên can, Hậu Chúa không nghe.
Chu về nhà thở vắng thang dài mãi, rồi cáu ốm không ra khỏi nhà.
Nói về Khương Duy, hôm ra quân tiến phạt, hỏi Liêu Hóa.
Lần này ta thề phải khôi phục được Trung Nguyên, vậy ông tính nên lấy nơi nào trước?
Hóa thưa, đã mấy năm liền chỉ chuyên về việc đánh dẹp, quân dân không được an nghỉ,
và lại ngụy có đằng ngãi là tay nhiều mưu lắm trí, không thể coi như bọn người thường.
Nếu tướng quân cứ gắn gượng cưỡng lại thời thế mà làm, tôi không dám tính gì nữa.
Duy biến sắc mặt, giận dữ nói.
Xưa kia thừa tướng sáu lần đem quân ra Kỳ Sơn cũng chỉ vì nước,
thì ta tám lần đánh Trung Nguyên có phải vì việc riêng của ta chăng?
Này ta cho quân ta ra lấy Thao Dương trước, nếu ai trái lệnh ta chém đầu.
Bẹn cho Liêu Hóa ở nhà giữ háng Trung, Duy cùng các tướng đem ba mươi vạn quân ra lấy Thao Dương.
Có người ở xuyên khẩu đem tin ấy báo cho đằng ngãi ở trại Kỳ Sơn 2.
Bây giờ ngãi đang cùng Tư Mã Vọng bàn về Việt Binh, nghe tin báo bẹn cho quân đi tiểu thám,
thì quân về báo rằng quân Khục đã kéo hết ra ngã Thao Dương, Tư Mã Vọng bảo ngãi.
Khương Duy có nhiều mưu kế, có khi nó giả vờ ra Thao Dương mà kỳ thực nó là đang đánh Kỳ Sơn chăng?
Ngãi nói, nó đã đánh Thao Dương thực đấy.
Sao tướng quân biết?
Từ trước đến nay Duy đều ra đánh chỗ đất có lương, nay Duy ra đánh Thao Dương là chỗ không lương,
vì cho rằng ta chỉ giữ Kỳ Sơn mà không giữ nơi ấy.
Nếu Duy lấy được Thao Dương rồi chứ lương Thảo, kết liên với rợ Khương, ấy là nó tính kế lâu dài đó.
Như vậy ta phải tính sao?
Bây giờ nên đem hết quân Kỳ Sơn chia hai đường đi cứu Thao Dương.
Cách Thao Dương hai mươi lăm dặm có cái thành Hầu Hà, tui nhỏ nhưng chính là cổ hồng của Thao Dương.
Vậy ông nên đem một cánh quân ngầm kéo đến phục ở Thao Dương.
Phải ngã im trống, cho mở toan bốn cửa thành ra.
Và... cứ thế.
Cứ thế.
Còn tôi, tôi đem quân đến phục ở Hầu Hà.
Thế nào ta cũng đại thắng.
Quý vị và các bạn đang nghe sách tại www.thuvien-sách-nối.vn
Trân trọng cảm ơn các bạn rất nhiều.
Bàn định xong, ai nảy y kế theo quân đi.
Chỉ có viên thiên tướng Sử Toản ở lại giữ trại Kỳ Sơn.
Bấy giờ Khương Duy sai Hà Hầu Bá lãnh tiền đội đem quân đi trước lấy Thao Dương.
Bá đi đến gần thành, thấy bên trong không có một lá cờ mà bốn cửa mở toan.
Bá nghi ngại chưa dám vào thành vội, quay lại hỏi các tuy tùn.
Địch định dùng mưu gì lừa mình chăng?
Trừ tướng Đáp, rõ ràng mắt thấy chỉ là một tòa thành bỏ không với một ít dân chúng.
Nghe tin đại tướng quân đến, họ đã sợ hãi bỏ chạy rồi còn gì.
Bá cũng chưa tin, phóng ngựa tới phía nam thành xem xét,
thì thấy phía sau thành vô số già trẻ bồng bế nhau bỏ chạy về hướng tây bắc.
Bá hớn hờ nói, đúng là một tòa thành trống rỗng.
Liền thân thúc ngựa vào thành trước, các tướng lục tục theo sau.
Chợt một tiếng pháo nổ vang, bên trong thành nổi đùng đùng, cờ quạt ngừng nợp dựng lên, cầu treo thì rút ngược.
Bá kinh hải kêu lên, ôi ta trúng kế mất rồi.
Toan quay ra, thì bên trên thành tên bắn ném đá xuống như mưa.
Thường thay bá và năm trăm quân theo, vào trước đều chết gục cả.
Người sau có thơ than rằng, Khương Duy lớn mật đánh thành thao, đàn ngãi đề phòng khắp trước sau.
Hàng hán trọng quyền cam chết ổn, dưới làng tên đá ngậm ngùi bao.
Nguyên văn, đại đảm Khương Duy dịu toán trường.
Thủy tri đàn ngãi, ám đề phòng.
Khả lân, đầu hán, hạ hầu bá.
Khoảnh khắc, thành biên, tiện hạ vong.
Tư mã vọng từ trong thành thả quân đánh ra, quân thuộc thua to bỏ chạy tản lạc.
Vừa lúc ấy Khương Duy đem quân tới tiếp ứng, quân thuộc đánh hàng hái, tư mã vọng phải lui vào thành.
Duy tiến gần đến bên thành hạ trại.
Đóng trại xong mới hay tin hạ hầu bá bị chết.
Duy than tiếc hối hận mãi.
Cành hai đêm ấy, đàn ngãi, ngầm dẫn một cánh quân từ thành hầu hà, lén đánh vào trại thuộc.
Quân thuộc bị đánh bất ngờ, náo loạn cả lên.
Duy ngăn cản không lại.
Trong thành cũng thúc trống vang lên, rồi tư mã vọng dẫn quân đánh ra.
Bị đánh hai mặt, quân thuộc thua to.
Duy tỏ sung hữu đột.
Cố liều chết, mở được lối thoát, rồi truyền rang các tướng rằng.
Được thua là việc thường của nhà binh.
Nay dẫu bị hao quân mất tướng, cũng chưa đáng lo.
Việc thành hay bại chỉ trong ở chuyến này.
Các người chở đội trí.
Ai nói đến rút lui, sẽ bị chém.
Trương Dự tiến lên nói.
Nay quân ngụy đóng cả ở đây, thì Kỳ Sơn chắc là bỏ trống.
Vậy tướng quân ở đây đánh với đàn ngãi ở mặt Thao Dương, Hầu Hà.
Tôi xin đem một cánh quân đi đánh Kỳ Sơn.
Nếu lấy được chính trại Kỳ Sơn, ta sẽ tiến thẳng tới Tràng An.
Đó là kế hay hơn cả.
Duy nghe lời, cho Trương Dự dẫn đội hậu quân đi tắt đường đến đánh Kỳ Sơn.
Còn Duy, thần kéo đến Hầu Hà, thách đàn ngãi ra đánh.
Ngãi đem quân ra, hai bên giáp trận.
Đánh hơn hai mươi hiệp, không phân hơn thua.
Bẹn cùng thua quân về trại.
Ngày hôm sau, Duy lại cho quân thách đánh.
Ngãi đóng cửa không ra.
Duy sai quân chửi mắng thọng tệ.
Ngãi nghĩ thầm.
Quân thuộc bị ta đánh thua mấy trận mà vẫn không chịu nuôi.
Hàng ngày lại còn đến thách đánh.
Chắc là chúng chia quân đi đánh Úc Kỳ Sơn rồi.
Si Toản quân ít trí kém.
Thế nào cũng bị thua, ta phải đi cứu mới được.
Bẹn gọi Đặng Trung vào bảo.
Còn phải hết sức giữ nơi đây.
Quân kia có khiêu khích, cũng chớ ra đánh.
Đêm nay, cha phải đi cứu Kỳ Sơn.
Cảnh hại đêm ấy,
Khương Duy đang ngồi trong trướng nghỉ kế.
Chợt bên ngoài quân nguỵ kéo lên reo hò dày đất,
thúc trống vang trời.
Quân sĩ bảo rằng,
Đặng Ngãi đem 3.000 quân đến đánh đêm.
Các tướng xin ra đánh.
Duy ngăn lại mà rằng,
không nên nhốn nháo hấp tóc.
Số là Đặng Ngãi vợ đem quân đến trước trại thuộc.
Thật ra là...
làm ra vẻ định đánh đêm để xem tình hình.
Rồi nhân đó đem quân đi cứu Kỳ Sơn.
Còn Đặng Trung thì đem quân về đóng thành cửa, cố thủ.
Nhưng Khương Duy đã đoán biết.
Gọi các tướng vào bảo rằng,
Đặng Ngãi nó vợ đến đánh đêm với mình,
rồi thừa cơ hội đem quân đi cứu Kỳ Sơn đây.
Vậy phó thêm hãy thay ta ở đây giữ trại,
chở nên kinh động.
Giảng rồi,
Duy tự đem 3.000 quân đi cứu Trương Dực.
Còn Trương Dực đánh các trại ở Kỳ Sơn.
Tướng giữ trại là siêu toảng,
bình ích, chống không nổi,
xem chừng đã lung túng, trại sắp bị vỡ.
Thì đột nhiên Đặng Ngãi đem quân đến,
đánh thốc một trận lớn vào sau lưng quân thuộc.
Quân thuộc thu to,
Ngãi dồn Trương Dực vào một xóa núi,
cắt đứt đường về.
Đặng lúc Dực và quân sĩ hoang mang ấy
lại thấy trống thúc lên vang rền,
tiếng reo chuyển đất.
Quân Nguy rần rật chạy lui,
bọn tả hữu báo với Dực.
Đại tướng quân bá ước ta đã đánh đến bên ngoài kia.
Dực thừa thế xua quân đánh thốc ra,
hai mặt đánh dồn vào quân Nguy.
Đặng Ngãi thu to,
vội kéo quân vào trại,
đóng cửa chống giữ.
Khương Duy ra lệnh,
vây kính bốn mặt mà đánh.
Ngãi lâm nguy, đầm bối rối.
Đến đây xin kể chuyện Hậu Chúa ở Thành Đô
và tin nghe tên Hoàng Đạo,
tối ngày sau đắm tụ sắc,
không trong coi đến Việt Triệu Chính.
Bây giờ có vợ Quang Đại Thần Lưu Diệm
là hồ thị nhan sắc tuyệt vời
nhưng vào thăm Hoàng Hậu.
Hoàng Hậu giữ lại trong cung một tháng mới cho về.
Lưu Diệm ngờ phu nhân tư thông với Hậu Chúa
mới cho quân lính dưới trướng
bắt 500 người đứng sắp hàng trước phủ
rồi trói vợ lại,
bắt quân sĩ,
người nào cũng phải lấy dây,
đạp vào mặt 12 cái.
Hồ thị chết đi sống lại mấy lần,
Hậu Chúa nghe tin nổi giận,
sai Quang Hữu Ti đem Lưu Diệm ra khép tội.
Quang Hữu Ti tâu rằng
mệnh phụ không thể để cho quân lính đánh mắn,
mặt người không phải là chỗ triệu hình,
tội Lưu Diệm đáng chém giữa chợ.
Hậu Chúa bèn cho đem Lưu Diệm ra chém,
từ đấy có lệnh cấm các bà mệnh phụ không được vào triều.
Nhưng Quang Liêu thấy Hậu Chúa hoang dâm
nên nhiều người vẫn nghi ngờ chán ghét.
Vì thế những người hiện tại xa lánh dần dân
mà bọn tiểu nhân thì kiếm cách len lõi vào trong triều
một ngày một nhiều.
Bây giờ có hữu tướng quân Diêm Vũ
không có một tất công lao,
chỉ vì khéo a du hoàn hảo mà được tước lớn.
Diêm Vũ thấy Khương Duy thống lĩnh quân mã
ở ngoài Kỳ Sơn mới xuối hoàn hảo
tâu Hậu Chúa rằng
Khương Duy mấy lần trinh phạt không lập được công gì,
nay nên cho Diêm Vũ ra cầm quân thay thế.
Hậu Chúa nghe theo, phát chiếu triệu Khương Duy về.
Bây giờ Duy đang điều bác sĩ đánh các trại Kỳ Sơn
bỗng một ngày tiếp hai ba đạo chiếu truyền phải băng sư.
Duy không biết tính sao, đành phải tuân lệnh.
Bèn mật truyền quân đội ở Thao Dương lùi trước,
Duy với trương dịch thì từ từ lùi sau.
Đang ngại ở trong trại tự dưng nửa đêm
nghe tiếng trống thúc vang rền, không hiểu ra sao.
Sáng ngày có tin báo quân thuộc đã lùi về hết,
bỏ lại mấy cái trại không.
Ngại ngờ là Khương Duy dùng kế lừa mình,
không dám lùi theo.
Duy lùi quân về Hán Trung,
chi ra đóng các nơi sông,
bèn cùng sứ giả vào thành đô bệ kiến vua.
Bây giờ đã mười ngày liền,
hậu chúa không ra thiết triều.
Duy đợi mãi không được vào chầu, buồn bực,
mới đi dạo ra cửa Đông Hoa
thì gặp Bí Thư Lan Khước Chính.
Duy hỏi,
Thiên tử Hạ Chiếu bắt Duy băng sư,
ông có biết duyên cớ tại sao không?
Chính miễn cười chua chát nói,
thế ra tướng quân chưa biết gì sao.
Nguyên Hoàng hạo có muốn cho Diêm Vũ lập công,
nên tâu xin Thiên tử Hạ Chiếu triệu tướng quân về,
rồi cho Vũ ra thay.
Nhưng nay chúng nghe nói đặng ngại là
tay giỏi dùng binh, chúng lại sợ,
nên mới im tiệt việc đi đấy.
Duy nghe xong đùng đùng nổi giận nói,
tôi phải giết Lũ Hoạn Quang đi mới được.
Khương Chính can,
Đại tướng quân nối chí Vũ Hầu,
giữ trọng trách không nên nóng nảy,
nếu Thiên tử không dung,
thì xảy việc không lành.
Duy tạ ơn rằng,
lời tiên sinh dạy rất phải.
Hôm sau Hậu Chúa cùng Hoàng Hạo
đang yến ẩm với nhau ở vườn sau,
thì Duy đem theo mấy người tùy tùn đi vào.
Có người báo tin cho Hoàng Hạo biết,
Hạo vội lánh mặt ra nép
ở cành hòn đá giả bên hồ.
Duy cho đến dưới đình,
khóc lại Hậu Chúa vào tâu.
Thần đang vây khốn đặng ngại ở kỳ sơn,
bỗng bệ hạ gián chiếu liên tiếp đòi về,
vậy chẳng hay thánh ý truyền dạy việc gì.
Hậu Chúa ngồi ngay người,
không biết trả lời ra sao.
Hoàng Hạo là một đứa gian xảo chuyên quyền,
hắn chính là thập thường thị đời linh đế đó.
Bấy hạ gần hắn thì hắn gây loạn như trương nhượng,
mà xa lắm thì hắn gây vả như triệu cao.
Sinh sớm giết hắn đi,
thì triều đình tự nhiên thanh bình,
trung nguyên mới có cơ hội phục hội được.
Hậu Chúa miễn cười đáp,
Hoàng Hạo chỉ là một kẻ tôi đồi,
để sai vặt nếu có chuyên quyền
cũng không làm nổi nhờ trò gì nữa khi mà.
Trước đây động doãn căm ghét hắn ghê gớm,
chậm đã lấy làm lạ,
nay Khanh để ý tới hắn làm gì?
Duy khấu đầu tâu.
Ngày nay bấy hạ không giết Hoàng Hạo đi,
thì tai nạn xảy đến không xa.
Hậu Chúa phán,
yêu thì cho sống,
ghét thì muốn bắt chết,
sao Khanh không dùng nổi một tên hoạn quan như vậy?
Nói xong,
sai kẻ hậu cận ra bên núi giả,
gọi Hoàng Hạo vào dưới đình,
bắt lại Khương Duy để tạ tội.
Hạ vào lại xuống khóc lóc với Duy.
Tôi biết sớm tối Hậu Hạ Thánh Thượng
đâu dám can dự vào chính sự quốc gia,
xin Tướng Quân chớ tin lời người ngoài
để tâm giết tôi.
Mạng tôi còn mất tùy ở tay Tướng Quân,
mong Tướng Quân đoái thương
cho tôi được đội ơn.
Nói xong khóc sứt mứt
rồi lại lấy lại để.
Duy càng nghe giọng lười hắn,
càng lộn rụt,
liền lại vua
rồi hầm hầm ra khỏi Hậu Viên,
tìm đến Khước Chính,
kể lại câu chuyện.
Chính nghe qua, giật mình nói
Chết chưa!
Như vậy thì tai vã của Tướng Quân đến nơi rồi,
nếu Tướng Quân bị nguy
thì quốc gia cũng diệt vong.
Duy hối hận nói
Tôi quá nóng nảy càng nghĩ,
giờ nghĩ việc đã lỡ,
vậy nhờ Tiến Sinh nghĩ giùm một kế
để tôi giữ mình và yên được nước.
Gần lũng tay có một xứ gọi là Đạp Trung,
ở đấy đất rất vừa nhiêu,
trồng cái rất tốt,
Tướng Quân nên bắt chước phủ hầu
mở đồn điên.
Hãy tâu thương tử sinh ra đấy làm rộn,
một là có lúa mạch để nuôi quân,
hai là dòm ngó được hết các quận miền lũng hữu,
ba là làm cho cung nghị dòm ngó hán Trung ta,
bốn là Tướng Quân cầm trọng binh ở ngoài,
bọn dân thần không thể bưu hại nổi,
như vậy có thể trách được tai vã,
đó là kế bảo quốc an thân,
Tướng Quân nên mau mau làm đi.
Duy hớn hở tạ ơn
Lời Tiến Sinh dạy thật là lời vàng đá.
Hôm sau, Duy dân biểu xin Hậu Chúa
cho đi mở đồn điên ở đạp Trung
để nôi gương phủ hầu ngày trước.
Hậu Chúa y cho.
Duy về hán Trung triệu tập các tướng,
rồi nói
Ta mấy lần ra quân đánh giặc
chỉ vì lương không đủ mà không lập được công,
nay ta đem tám vàng quân về đạp Trung
vỡ ruộng trọng lúa mạch,
rồi sau sẽ tính kế tiến thủ,
các ông bấy lâu chinh chiến khó nhọc,
nay ai nấy hãy đem quân bản bộ
về quan ải nghỉ ngơi,
cố giữ vững lấy hán Trung,
quân nguy nếu vào cướp
thì phải vận tải hàng ngàn dặm,
phải trèo vượt suối vất vả,
sẽ sinh ra ốm yếu,
ốm yếu thì phải rút về,
bây giờ ta thừa thế đuổi đánh,
ác là phải thắng.
Bèn ra lệnh cho hồ tế
đem quân đóng giữ hán thọ thanh,
vương hàm giữ nhạc thanh,
tượng thư phó thiêm ra giữ ải dương bình,
tượng bân giữ hán thanh,
truyền lệnh xong,
Duy đem tám vạn quân
sang đạp Trung khai hoang làm ruộng
để lấy thêm lương,
làm kế lâu dài.
Đã ngãi được tin Duy đem quân
vào đạp Trung mở đồn điền,
dọc đường đóng thành 40 doanh trại
liên lạc chặt chẽ với nhau,
thế như con rắn dài.
Ngãi vội say quân tế tác
vào xem trộm các địa hình,
rồi vẽ thành bản đồ,
kèm theo biểu văn dân về Lạc Dương,
tấn công từ mã chiêu xem biểu,
đụng đụng nổi dần nói.
Khương Duy mấy lần
ra đánh phá Trung uyên ta,
nếu không tiểu trừ đi,
thì cái lo trong gan ruột ta vẫn còn.
Giả sung nói,
Khương Duy được gia các lượng truyền dạy
rất tinh vi,
không dễ gì đánh được,
bây giờ chỉ nên say một người
đủ cả trí dũng tìm đến mà ám sát,
thì khỏi phải mất động binh khó nhọc.
Viên tùng sự Trung Lan là tuân hút nói,
như thế không hay,
hiện nay vua thuộc lưu thiện
đắm vì gái, say vì rượu,
lại tin hoàn hảo,
các quan đại thần ai nấy
tìm cách tránh sa tai vã.
Khương Duy sinh ra mở đồn điền
ở đạp Trung,
cũng là tránh vã
vì sợ hoàn hảo dẹm ngầm đấy thôi,
vậy ta cứ say một đại tướng
đem quân vào đánh là thắng,
cần gì phải dùng đến thích khách.
Chiều cười hà hả,
lời bàn của người đúng lắm,
vậy ta đánh thuộc
thì nên dùng ai làm tướng?
Đặng Ngãi là tay tướng đời nay,
nếu cho Trung hội làm phó tướng
cùng với Ngãi đi đánh
thì việc lớn thành được.
Người bàn rất hợp ý ta.
Chiều bèn cho gọi Trung hội vào hỏi,
ta muốn khọc phong ngươi
làm đại tướng đánh đông ngô,
ngươi nghĩ sao?
Hồi đáp,
tôi biết ý chú công muốn đánh thuộc
chứ không phải đi đánh ngô.
Chiều cười hà hả,
nhà ngươi biết rõ lòng ta lắm,
vì cho ngươi đi đánh thuộc,
ngươi dùng cái sách nào?
Tôi biết ý chú công muốn đánh thuộc,
nên đã vẽ một bản đồ sẵn đây,
xin trình chú công xem.
Chiều mở ra xem,
thấy trong bản đồ ghi chép tỉ mỹ,
chỗ nào đánh lập trại,
chỗ nào phục quân,
nơi nào chứ lương,
theo lối nào tiến quân,
theo đường nào nuôi quân,
tất cả rất rành mạch,
đúng phép dùng binh.
Xem xong,
Chiều hớn hở khen,
thật là tài lương tướng,
vậy ta cho Khanh cùng Đặng Ngãi vào đánh thuộc,
Khanh nghĩ sao?
Vào thuộc có nhiều lối đi,
không cần tiến quân một đường,
nay xin cho Đặng Ngãi và tôi
chia làm hai đường tiến đánh mới thắng.
Chư bèn phong chung hội
làm chinh tay tướng quân,
ban cho cờ tiết lưỡng Việt,
đôn đốc,
binh mã quan trung
và được quyền điều khiển cả quân đội
các châu, thanh, từ,
duyện, dự, kinh, dương.
Một mặt sai người cầm cờ tiết
ra phong Đặng Ngãi
làm chinh tay tướng quân,
đô đốc quân mã lũng thượng,
hẹn ngày cùng với đánh thuộc.
Hôm sau,
tư mã chiêu
đem Việt ra bàn với Triều Đường.
Tiền tướng quân Đặng Đôn nói
Khương Duy máy phen xăm phạm Trung Nguyên,
quân ta bị chết,
bị thương rất nhiều,
nè cứ ngăn giữ lấy bờ cõi
cũng đã là khó nhọc,
huống hồ còn đưa quân vào sâu
nơi sông núi nguy hiểm
để rước lấy vả chăn.
Chiêu bừng bừng,
mặt giận quát mắng.
Ta muốn khởi quân nhân nghĩa,
đánh kẻ vô đạo,
sao ngươi dám trái ý ta?
Liền quát võ sĩ lôi ra chém.
Chốc lát quân đao phủ
dần nộp đầu Đặng Đôn dưới thềm.
Các quan ai nấy đều sợ,
tái mặt đi,
bây giờ chiêu mới bảo các quan.
Ta từng hay đi dẹp loạn miền Đông về,
quân sĩ được nghỉ ngơi
đã sáu năm nay,
quân nhu khí giới đã đầy đủ.
Nay hãy lấy đánh thục trước,
rồi đem quân đắc thắng,
thuận dòng sông,
thủy lục,
cùng tiến xuống lấy đông ngô.
Đó là đường lối
diệt quát chém ngu vậy.
Ta liệu thứ sĩ Tây Thục
giữ thành đô có độ 8-9 vạn,
giữ nơi biên cảnh độ 4-5 vạn,
Khương Duy đem quân đi mở đồn điền
khoảng độ 6-7 vạn.
Nay ta cho Đặng Ngãi đem quân
quan ngoại lũng hữu hơn 10 vạn
vào đánh
và cầm chân Khương Duy
ở đạp Trung
khiến Duy không thể quay về phía Đông.
Ta lại sai Trung Hội
đem 3 vạn tinh binh quan Trung
qua Lạc Cốc
chi 3 đường vào đánh Úc Hán Trung.
Vua Thục lưu thiện
thì ngu tối,
thể quân ngoài biên cảnh bị vỡ
là tự nhiên
quân dân nam nữ bên trong
nhốm nháo lên
và nước phải mất.
Các quan nghe nói
đều bái phục cao khiến.
Nói về Trung Hội,
sau khi lạnh ấn
Chinh Tây Thướng Quân
sửa soạn đem quân đánh Thục,
sợ cơ mưu tiết lộ
mới giả tiếng đánh ngô,
vợ chuyển quân sĩ
nằm xứ Thanh,
Duyện, Dự, Kinh Dương
sắp sẵn thuyền bè cho đầy đủ,
lại ra lệnh cho hàng tướng đường Tư
thu thập các thuyền lớn
ở ven biển Các Châu,
Đăng, Lai
để chờ lệnh.
Tư Mã Chiêu
không hiểu ý hội
cho gọi vào hỏi
Ta cho người đem quân đi đường bộ
vào đánh Hai Xuyên,
sao lại thu thập thuyền bè làm gì?
Nếu Thục nghe tin
đại binh ta tiến đánh
ác họ phải cầu cứu với đông ngô
vì vậy tôi phải dương thanh thế đánh ngô
khiến ngô không dám nghĩ đến việc
cứu Thục nữa
thì chỉ một năm ta lấy được Thục
bây giờ nhân sẵn thuyền bè
đem quân đắc thắng
đánh luôn ngô
chẳng là thừa thế
thuần thời đấy ư?
Chiều nghe qua
mừng hớn hở
liền cho lựa
ngày ra quân
bây giờ là năm cảnh
nguyên thứ tư nhà ngụy
mùa thu tháng bảy
ngày mùa ba
Trung hội kéo quân lên đường
vào đánh Thục
tư mãi Chiều
thân hành
đưa tiễn
ra khỏi thành
mười dặm mới trở lại
viên Tây Hào Duyện
thiệu để
bảo nhỏ Chiều rằng
Chúa Công cho Trung hội
đem mấy chục vạn quân
vào đánh Thục
ngu ý nghĩ rằng
hội là người có trí lớn
lòng lại mơ ước ngôi cao
mà giao cho giữ
quyền lớn binh nhiều như thế
e có điều không tốt
Chiều mỉm cười đáp
ta há lại không nghĩ
đến điều đó sao?
Chúa Công đã biết
sao không cho người
cùng đi
để kiềm chế
Chiều Bèn
nói mấy câu
để giải thích
khiến đệ hiểu ra
đó chính là
ngựa xe
vừa mới
rủi rong
đã ngờ
đại tướng
đổi lòng
có phen
chưa biết
Chiều
nói với đệ
những gì
xin đọc
hồi sau
Lời bình
của Mao Tôn Cương
trong Thanh Tháng Ngoại Thư
Cương duy ra quân
lần thứ tư
liên tiếp
với lần thứ ba
mà lần thứ ba
thang lớn
lần thứ tư
không công
vì thế
Trương Dực
cho là vẽ rắn
thêm chân
nay kỳ
bác phạt tiếp theo
kỳ thất phạt
kết quả là
thất phạt thắng
mà bác phạt
lại không thắng
đó cũng lại là
vẽ rắn
thêm chân ư
Tuy nhiên
Cương Duy
không cho là thế
vì rằng
nếu đã vẽ thành rắn
thì rắn nào
chẳng có đuôi
hoặc vẽ rắn
mà chưa xong
thì lại càng
không nên vẽ rắn
không có đuôi vậy
Trận đánh Thao Dương
Duy cho là
ngại không liệu tính
được việc của mình
ngờ đâu
ngại lại liệu tính được
cả những điều
mà Duy không liệu tính tới
Trận đánh Cứu Kỳ Sơn
Duy biết là
ngại biết liệu tính kịp
mà ngại lại không biết
rằng việc mình đã làm
bị Duy liệu tính kịp
Đến việc
Hậu Chúa
triệu Duy về
không những
chỉ Duy
không liệu toán ra
mà chính ngại
cũng không dự tính tới
Thế mới biết
cái khôn
của bật trí giả
thường xuất ra
ở ngoài ý tưởng
của kẻ ngu
mà cái ngu
của kẻ ngu
cũng có khi là
xuất ra
ở ngoài ý tưởng
của bật trí giả
Đọc sách đến đây
ai mà không cảm khái
cho được
Có khi xem
truyện ở thiên cuối
mà thấy những việc
xảy ra giống như
lúc mới mở sách
xem những điều
thiên đầu
như rồng vàng
hiện trong giếng
khiến người ta
lại nghĩ đến
chuyện rắn xanh
hiện ra
trước ngữ tòa
trước kia
Xem lúc
Tào Mao
làm thơ
Tiềm Long
khiến người ta
nhớ đến lúc
Hán Thiêu Đế
làm thơ Phi Yến
Như vậy
chẳng cũng là
việc kỳ diệu ư
Đến việc
Khương Duy muốn giết
Hoàng Hảo
thì thật y hệt
chuyện Lưu Đào
Trần Đăng
muốn giết
bọn thập thường thị
Đời Linh Đế
cách đây
114 hồi
Việc 114 hồi
sau
mà lại ám hợp
với chuyện trước
từ đầu đến đuôi
thuộc truyện như vậy
chẳng đáng phục
là kỳ văn sao
Phủ Hầu
xưa ra quân
rồi sau
chấm dứt
ở việc đồn điền
sau này Khương Duy ra quân
cũng chấm dứt
bằng việc đi đồn điền
Một đằng
mở đồn điền
ở đạp Trung
một đằng mở đồn điền
ở vị Tân
có khác gì nhau
Duy tránh vạ
để giữ nước thục
giữ yên thục
rồi tìm dịp đánh nguy
cho nên Duy chưa hề
đem quân đánh Trung Nguyên
lần thứ 9
mà người đời sau
vẫn cho việc
Duy tiến quân
ra đạp Trung
là củ phạt Trung Nguyên
Ôi vì cái chí
muốn giết nguy
mà phải ra đồn điền
thì việc đi đồn điền
được gọi là
ra đánh Trung Nguyên
lần thứ 9
cũng đáng lắm vậy
