Mọi sự trên đời đều có nhân duyên của nó. Nếu ta không gieo nhân, thì hôm nay đâu có quả.
Bạn thử nghĩ xem, nếu hôm nay người ta mang đau khổ cho bạn, bạn lại trả thù người ta bằng cách làm người ta đau khổ lại.
Như vậy, đau khổ chồng lên khổ đau, thì đời đời kiếp kiếp, khổ đau cứ theo ta hoài, không bao giờ chấm dứt.
Để hóa giải nghiệp quá khứ, chúng ta phải huân tập tâm tự bi thật miên mật mới có được kết quả tốt.
Trong phim Tây Du Ký có đoạn, Hồng Hài Nhi phun lửa, được Thế Giang không thể dập được, phải nhờ tới nước cam lộ của Bồ-Tát.
Lửa của Hồng Hài Nhi thể hiện lòng sân, lòng thù hận của con người Thế Giang.
Nước cam lộ của Bồ-Tát thể hiện lòng tự bi của chư Thánh, chư Phật, chư Bồ-Tát.
Có một câu chuyện về chú lửa như thế này.
Có một chú lửa đang chạy chơi tung tăng rất vui vẻ.
Bỗng nhiên, chú bị xa vào một cái hố.
Cái hố rất sâu, chú kêu la lên để cầu cứu.
Người chủ của chú và những người dân làng chạy đến cái hố.
Họ tìm cách để đưa chú lên, nhưng không thể nào được.
Cái hố đó quá sâu.
Cuối cùng, họ lấy đá ném xuống cái hố để trôn sóng chú lửa.
Vì họ không muốn thấy người chủ của chú đau khổ.
Khi nghe tiếng kêu gạo cầu cứu của chú lửa.
Chú lửa đau khổ nhìn người chủ của mình và những người dân làng với ánh mắt tuyệt vọng.
Như muốn hỏi, tại sao lại đối xử với tôi như vậy?
Chú kêu gạo trong sự thất vọng và cay đắng.
Thế rồi chú nhìn những viên đá đang rơi xuống và chợt lé lên một tia hy vọng.
Chú nghĩ tại sao mình không bước lên những viên đá kia để leo lên khỏi cái hố nhỉ.
Thế là chú bắt đầu từng bước từng bước dẫm lên những viên đá.
Và cuối cùng chú đã lên khỏi cái hố sâu đó trong sự ngưỡng mộ của tất cả mọi người xung quanh.
Bài học qua câu chuyện trên là những viên đá ném xuống với mục đích để giết hại chú lửa.
Đó lại chính là những cơ hội để giúp chú lửa thoát thân.
Chúng ta cũng vậy.
Những người mang đến nghịch cảnh cho ta là họ đang giúp ta vương lên.
Họ tạo cho ta một cơ hội để trả nghiệp quá khứ mà ta đã từng gây tạo.
Và đó cũng là cơ hội cho ta để thực hành tâm tự bi.
Khi nghịch cảnh đến mà ta vẫn giữ được sự im lặng trong tình thương yêu.
Thì ngay lúc đó trong ta đang phát ra một năng lực vô hình.
Đó chính là đạo hành.
Sức mạnh của lòng tự bi đạo hành sẽ theo ta đến vô lượng kiếp về sau.
Và đó cũng là bàn đạp cho ta tăng tiến trên con đường tu hành theo chánh pháp.
Hoa sen chỉ tỏa hương sắc nơi bùng xịn.
Đức hạnh của con người cũng nên được huân tập trong nghịch cảnh mà thành.
Xin tâm con thương hết cả những người ghét con.
Thậm chí đã đưa con vào khốn cùng đau khổ.
Xin vượt qua thù hận để mãi mãi về sau.
An trái chẳng theo nhau.
Lòng an vui thanh thản.
Trong đời dù là người lương thiện, tốt bụng hay giàu sang.
Thì ai cũng phải đối diện với những nghịch cảnh.
Những sự việc hoàn toàn trái ngược với yên muốn của mình.
Nhưng đó là điều rất đổi bình thường.
Mà có khi sau này ngắm nghĩ lại chúng ta sẽ phải cảm ơn nghịch cảnh.
Trong quyển những bước thăng trầm.
Ngài Narada có nói một câu.
Dù chúng ta có sống một đời sống trong sạch như một vị Phật.
Nhưng chúng ta không thể tránh được sự thị phi và nguyện rũa.
Trái yến nghịch lòng là những điều luôn diễn ra trong cuộc đời này.
Và khi đối diện trước những vấn đề ngoài ý muốn.
Chúng ta thường hay buồn phiền, chán nản, bỏ cuộc hay sân hận.
Thang trách số phận.
Ông trời bất công bạc bẻo.
Tuy nhiên mọi thứ trong cuộc đời này đều không vận hành theo ý nghĩ của chúng ta.
Chúng có quy luật riêng và có lý do để đến.
Một người có cách nhìn cởi mở và tích cực sẽ thấy dễ chịu, thoải mái hơn.
Xem đó là động lực mình chinh phục và bước gần hơn đến mục tiêu của mình.
Như một công thức chung.
Đa phần những người dám đương đầu và vượt qua nghịch cảnh là những người thành công.
Bởi nghịch cảnh sẽ giúp con người đó trưởng thành, mạnh mẽ hơn.
Tuy rằng không ai mong cầu nghịch cảnh xảy ra với mình.
Nhưng nghịch cảnh lại là bước đềm cho sự thay đổi một điều gì đó bên trong con người hay cuộc sống của họ.
Cũng như khi cơn lũ đi qua sẽ để lại một khối lượng lớn phụ xa để cây cối được phát triển tốt hơn.
Chúng ta thấy những vật quý giá không bao giờ xuất hiện ở giữa đường.
Mà chúng thường ở trong rừng sâu, đuối thậm.
Ngày xưa, để có được những viên ngọc trai, người ta phải lặn sâu xuống dưới đại dương để tìm những con trai có hạt cát rơi vào trong vỏ.
Khó khăn muôn trùng và sát rút để có được những viên ngọc trai là không cao.
Nhưng họ có thể phải đánh đổi cả tính mạng.
Hay trong những bộ phim cổ trang mà chúng ta đã từng được xem.
Những bí kiếp võ lâm, những vật quý hiếm thường được cất giấu ở những nơi hiểm trở, khó tìm thấy.
Vì sao?
Bởi tạo hóa hay con người luôn muốn những thứ đó chỉ xứng đáng được sở hữu từ những con người có nghị lực phi thường.
Còn những thứ tầm thường quá dễ dàng có được thì làm sao có giá trị cao?
Cho nên những nơi khó khăn gây cho ta nhiều cản trở.
Đó lại là những nơi có những cái gì đó đặc biệt.
Nhiều người thắc mắc rằng,
Vì sao tức Phật lại sinh ra ở đất nước nghèo nàng như Ấn Độ mà lại không sinh ra ở một nơi giàu có, sung sướng?
Cũng như anh hùng chỉ xuất hiện khi thời thế loạn lạc.
Không có loạn lạc thì không có một trang anh hùng nào.
Vì nếu có thì xã hội cũng không ai cần đến.
Cho nên một bậc vị nhân như Đức Phật chỉ có thể có mặt ở nơi mà con người đang rơi vào tận cùng của sự khổ đau,
nhiều oan trái để giải quyết đau khổ ấy.
Cho nên trong Kinh đề cập là,
Đức Phật Di Lạc sẽ ra đời trong bối cảnh con người phải đến giai đoạn khổ đau cùng cực,
cần có một người nào đó để thay đổi.
Vì thế sự cùng cực của khổ đau, cùng cực của một cái gì đó là lý do để bắt đầu thay đổi,
và nó lại là cơ hội cho tất cả chúng ta.
Vậy tại sao Thiên Chúa lại được sinh ra ở trong một chiếc máng cỏ?
Ngài ngự ở đó, đúng ra nằm trên đó với nấm rơm và cỏ khô.
Ngài nằm đó để chia sẻ thân phận nghèo nạc của con người.
Ngài nằm đó để những con người nghèo nạn như các mục đồng,
những người thiện tâm như Ba Vua đến được với Ngài, nhìn Ngài và bồng ẩm Ngài trên tay.
Chiếc máng cỏ thật âm thầm, đơn sơ, nghèo nạn.
Nhưng cũng chính vì cảnh nghèo của Chúa và mẹ Maria
đã đem lại cho chiếc máng cỏ có cơ hội được bồng ẩm,
được mang lấy Thiên Chúa mặt sát phạm.
Cái nghèo của gia đình thanh gia phải chăng cũng chính là hình ảnh của phần đông nhân loại lúc đó?
Ngay trong thời đại chúng ta, con số những người nghèo vẫn còn là một con số lớn, số đông, số nhiều.
Như vậy, việc Chúa sinh ra làm người chính là để tìm gặp những người nghèo khó.
Nghèo khó vật chất cũng như nghèo khó trong tâm hồn.
Điều này đã được nói đến khi Chúa Giê-xu bắt đầu rao truyền sứ mạng cứu thế của Ngài.
Ngài đã mở lời chúc phúc ngay cho những người nghèo
và gọi cái nghèo là lý do để chiếm hữu được nước trời.
Quay trở lại câu chuyện về sự ra đời của Đức Phật.
Tổ Huệ Năng cũng đã từng nói là
Phật Pháp bất ly thế giàn giác là như thế.
Tức là sự giác ngộ được không phải rời thế gian này.
Đó là lý do mà muốn đạt đến mục đích giác ngộ,
Đức Phật đã phải thị hiện ở cõi ta bà
và đánh đổi cả sinh mạng của mình khi phải chịu đựng rất nhiều gian khổ.
Và đặc biệt nhất là Ngài đã từng tu khổ hành nơi rần dạ đầy hiểm nguyện.
Không chỉ có Đức Phật mà hầu như những người thành công
đều phải đối diện trước nghịch cảnh và vượt qua được nó.
Có lẽ bản lĩnh và ý chí là sự khác biệt rõ rệt
giữa người thành công và người thất bại.
Người càng trùng bước trước những khó khăn thì sẽ càng trở nên yếu đuối.
Đức Phật từng nói trong các kinh là
Vô ma khảo, bất thành đại đạo.
Tức là không có những chứng duyên nghịch cảnh thì không thể nào thành đạo lớn.
Sự khó khăn gian khổ luôn luôn lúc nào cũng có một cái gì đó
để nó tạo cho ta một cơ hội để mình tự hào
với những thành quả của mình và trưởng thành lên từ đó.
Vì vậy người xưa cho chúng ta một câu
Cảnh khó là nất thang cho bậc anh tài
là kho tàn của người khôn khéo
nhưng là vực thẩm của người yếu đuối.
Hãy luôn nhớ một câu thần chú
Thử thách chỉ là thử lòng can đảm của chúng ta
Chỉ chúng ta không thể nào chết với thử thách được.
Vì tâm lý sợ hãi và tưởng tượng mức độ của thử thách
mà chúng ta trùng bước với nó
để rồi chúng ta bị lùi lại phía sau.
Đừng cho việc thất bại là sự nhục nhã.
Trong cuộc đời mỗi người, mỗi cảnh và tất cả mọi người
không phải ai cũng giống nhau.
Có người hoàn cảnh này, có người hoàn cảnh khác.
Nhưng hãy dặn lòng
dù có thất bại, dù có pháp ngã
thì cũng phải cố gắng đứng lên làm lại cuộc đời
như ông bà xưa từng dặn chúng ta.
Thua keo này, bày keo khác.
Ngày mai dù có ra sao nữa cũng chẳng sao.
Với bất kỳ việc gì
hãy nghĩ đến những hoàn cảnh khó khăn nhất, tần cùng nhất
để đưa ra giải pháp xử lý.
Để nếu nó thật sự xảy ra
chúng ta sẽ bình tĩnh và biết cách giải quyết hợp lý.
Nhưng quan điểm nhiều người lại cho rằng
nghĩ đến cái xui thì sẽ xui
nên khi sự việc không hay xảy đến
họ dễ bị sốc, bất ngờ và phản ứng theo bản năng.
Sợi dĩ những người lớn tuổi
họ thường vững chảy hơn tuổi trẻ
là vì họ đã trải qua quá nhiều nghịch cảnh
được tối luyện nhiều
nên hình thành nên kinh nghiệm
và vì vậy trong cuộc đời họ lại được vững vàng hơn.
Cho nên khi gặp những điều làm trái ý nghịch lòng,
những thử thách
chúng ta hãy biến đau thương thành động lực
để có những suy nghĩ tích cực rằng
một điều đau khổ đến
chúng ta có khổ đau
nó cũng không thay đổi được gì.
Nhưng mà đôi khi chúng ta tỉnh táo lạc quan
vững chảy để đối diện
thì lại cải thiện được một vấn đề rất là tốt.
Cũng như đường đại diện cho thuận cảnh
ớt đại diện cho nghịch cảnh
trong một món ăn
không phải đường là ngon và cay là dở
vì ngọt và vị cay
đều có những giá trị riêng của nó.
Nên những cảnh trái ý nghịch lòng
không hẳn sẽ nhấn chìm cuộc đời của chúng ta
mà nó sẽ làm cho con người của chúng ta
bớt kêu ngạo và hao thắng đi
sẽ nhìn nhận lại một vấn đề tốt hơn
và hoàn thiện bản thân mình hơn.
Chẳng hạn như một người sống khỏe mạnh hoài
họ sẽ chủ quan về sức khỏe
ăn uống không điều độ
nhưng khi một cơn bệnh xảy đến
họ sẽ bừng tỉnh lại
và chăm sóc cơ thể mình tốt hơn.
Hay như những người giàu có
họ ít khi làm tự thiện
và thường cho rằng việc đi chùa, tu học
là một điều gì đó mê tính, thiếu thực tế
nhưng khi rơi vào cảnh khổ đau, bận cụng
họ lại tích cực làm thiện
đến chùa để mong muốn cải thiện lại cuộc sống của mình.
Tấm lại
khi rơi vào những điều bất như ý
hay bị sự ngăn cản của người khác
người học Phật
cần phải nhìn nhận thẳng vào vấn đề
tìm cơ hội trong nghịch cảnh
để làm chủ tình huống
và biết cách xoay chuyển tình thế.
Cho nên
khi nhìn nhận lại những thành quả mà mình đã đạt được
nhiều người lại thầm cảm ơn nghịch cảnh
vì nhờ đó
chúng ta mới thức tỉnh
mới biết vùng dạy
mà thay đổi bản thân mình
phù hợp với hoàn cảnh xã hội hơn.
Có một câu chuyện như thế này
Những nông dân ở miền nam Alabama
đã quen trồng chỉ mỗi một thứ là cây bông
dùng để xe chỉ, dệt vải.
Một năm kia
những con sâu bò đã tàn phá cả vùng.
Năm sau nữa
những người nông dân đem nhà cửa của họ đi cầm cố
để có tiền
và lại tiếp tục trồng cây bông
hy vọng vào một kỳ gạt hái tốt đẹp.
Thế nhưng
khi những cây bông bắt đầu mọc
những con sâu bò đó lại đến
và phá sạch hầu hết các cánh đồng.
Một số ít những người sống sót qua hai năm đó
đã quyết định trồng thử một thứ
mà trước đây họ chưa bao giờ trồng
đó là cây lạc
tức là đậu phộng.
Và kết quả là
cây lạc của họ
nhanh chóng được thị trường ưa chuộng
đến nỗi lợi tức của năm đó
đủ để họ trả hết nợ của hai năm trước.
Kể từ đó
họ trồng cây lạc
và rất phát đạt.
Và rồi bạn biết những người nông dân đó làm gì không?
Họ trích một phần trong tài sản của mình
để dựng một đài kỷ niệm
ngay giữa trung tâm thành phố
để ghi công những con sâu bò.
Bởi nếu không vì những con sâu bò đó
thì họ sẽ không bao giờ khám phá ra cây lạc.
Họ sẽ mãi mãi đủ ăn với nghề trồng cây bông
từ thế hệ này qua thế hệ khác.
Có một bức thư
của một thiền sư gửi cho học trò của mình
Phố Radio
xin được chia sẻ như sau
Con thân mến
Cảm ơn con đã từ Luân Đông
gửi thư về cho thầy như đã hứa.
Ở Thái Lan
lúc này thời tiết vừa mưa vừa mát
vì mùa mưa đang qua
và mùa lạnh đang đến.
Thầy gần đây rất bận rộn
với việc viết sách giảng dạy
và thỉnh thoảng hướng dẫn thiền định.
Thầy thấy
trong những năm vừa qua
càng ngày càng có nhiều người trẻ
hứng thú với việc thực hành thiền định.
Thầy sẽ tuần tự
nói thêm về điều này.
Hôm qua, một học trò
đã gọi điện thoại đường dạy cho thầy.
Lúc nói chuyện,
thầy cảm nhận được người đó
đang rất khổ sợ.
Anh ta bắt đầu câu chuyện qua điện thoại
bằng lời đề nghị mong thầy giúp anh
xóa tan sự khó chịu trong lòng.
Có thể con không tin
nhưng dù là một CEO
đứng đầu không dưới 50 nhân viên
trong công ty do chính mình sáng lập
sở hữu tấm bằng
của một trường đại học danh giá
ở nước ngoài và điều hành
một doanh nghiệp có giá trị 100 triệu bạc thái
anh ta vẫn không thể
kiểm soát cơn giận của chính mình.
Chúng ta nên gọi người này
là thành công hay thất bại đây?
Trở lại câu chuyện,
thầy đã khuyên anh ta
bình tĩnh lại và nghe thầy nói.
Vì đã biết thầy một
thời gian dài nên anh ta
buộc phải nghe theo.
Thầy bảo anh ta dơ bàn tay ra
xem 5 ngón có dài bằng nhau không?
Thầy nói
nếu con ước ngón
cái của mình cũng dài bằng ngón giữa
hay ngón áp úp
hay ngón trỏ
thì hẳn là con phải phiền lòng lắm.
Anh ta hỏi vì sao thầy nói vậy?
Thầy trả lời
bởi vì đó là một
điều trái tự nhiên
nó sẽ không bao giờ thành sự thật.
Khi mong muốn của con
phi thực tế thì con chắc chắn
sẽ phiền muộn.
Con có thể tự hỏi rằng hình dạng
5 ngón tay thì liên quan gì đến
chuyện này? Thầy sẽ
giải thích ngay sau đây.
Nguồn cơ việc giận dữ của anh ta
là do một người thuộc cấp
đã không hoàn thành đúng hạn
một công việc quan trọng.
Khi người đó báo cáo là công việc chưa
hoàn thành thì hiện nhiên
sau đó sẽ được nghe một bài
diễn thuyết dông dài.
Bên nào cũng nhấn mạnh lý do
của mình bởi vì cả hai bên
đều tự đề cao khả năng của mình
và tự do rằng mình đúng.
Người thuộc cấp đó
lại có sức ảnh hưởng khá
lớn trong công việc.
Cuối cùng người thuộc cấp là
người mất bình tĩnh trước tiên.
Anh ta buộc miệng nói tự chức
và thề sẽ không bao giờ
đặt chân vào công việc.
Anh ta cũng nhấn mạnh
một cách cay độc rằng nếu không
có anh ta công ty sẽ không thể
tồn tại. Mọi chuyện
đến lúc đó đã không thể cứu vãn
được nữa con à.
Học trò của thầy vì
CEO ấy giận phát rung
đối với thách thức đầy hàng học kia.
Tuy nhiên
ngay khi vị thuộc cấp đi khuất mắt
sự phẫn nộ ngay lập tức nhường
chỗ cho nỗi ân hận sầu sắc.
Lúc này anh ta
không còn giận người thuộc cấp nữa
thay vào đó là nỗi giận
giữ chính mình vì đã mất tự chủ
khiến bản thân và cánh tay
đắc lực của mình, người mà
anh ta đã tin tưởng suốt một thời gian dài
giờ đây trở mặt với nhau.
Thử nghĩ xem
nếu con là người
xếp đó và con vừa mất đi trợ
thủ của mình mà không có bất cứ cơ hội
mong manh nào kéo anh ta quay lại
liệu con có tức
giận chính mình không?
liệu con có cảm thấy
ân hận không?
Nếu thầy ở vị trí của anh ta
thầy sẽ phát điên lên ấy chứ?
Nhưng không phải vì thầy
đã mất người trợ thủ của mình
mà thầy tiếc nuối vì đã
để rạn nứt một mối quan hệ
đáng quý.
Thầy luôn tâm niệm một điều
trong đời mỗi người
chúng ta không nên mất kiên nhẫn
hoặc xa lánh bất cứ ai cả
cũng như không bao giờ
tạo điều kiện để ai đó trở thành
kẻ thù của mình
Người Trung Quốc đã dạy các thế hệ của họ
một nguyên tắc
500 bằng hữu vẫn là quá ít
nhưng một kẻ thù
đã luôn là quá nhiều
Trước khi chúng ta có thể trở thành
bạn bè, chúng ta phải hiểu rõ
nhau, tin tưởng nhau
bắt tay, quyết định hợp tác
và trưởng thành cùng nhau
kể cả là quan hệ cá nhân
hay trong công việc
Chúng ta đã có nhiều năm trời
ở bên nhau
nhưng đột nhiên một ngày nọ
khi mọi thứ đang diễn ra
rất thuận lợi
bỗng chúng ta đánh mất sự bình tĩnh
mối quan hệ chia cách
và chúng ta đường ai nấy đi
chỉ bởi vì chúng ta là nạn nhân
của sự nóng giận nhất thời
Bất cứ ai
cũng sẽ vì vấn đề này
mà tự nhiên trở nên phiền muộn
hơn thế nữa khi thời gian trôi qua
Chúng ta nhận ra rằng
chúng ta đã sai
và cảm giác hối hần đáng lý nên chấm dứt
thì lại cứ xuất hiện
và trở đi trở lại dặn Phật chúng ta
Đó là lý do
tại sao trước đó Thầy đã nói
Trong đời mỗi người
không nên gây thù chút oán
bởi vì không chỉ chúng ta bị kẻ thù
làm tổn thương
mà chúng ta còn tự làm tổn thương
chính mình bằng những hồi
ức tệ hại
đã khắc sâu
không thể gột rửa trong tiện thức
Thầy đã nói với
người học trò đó rằng
cũng giống như bàn tay
có ngón ngắn ngón dài
có người cũng có người này người kia
mỗi người có năng lực
và trí ốc riêng của mình
Trước khi chúng ta la rẩy ai
hoặc bị ai làm cho tức điên
dù đó là thù cấp
là bạn hữu
người thương yêu hay là học trò
thì trước hết hãy tự hỏi chính mình
liệu chúng ta
đã giao đúng người đúng việc chưa
Hãy nghĩ theo cách đó
trước mỗi lần mắng mỏ
hoặc khiển trách bất cứ ai
chúng ta sẽ nhận ra rằng
người đáng bị đổ lỗi
có lẽ là chính chúng ta
Điều này khiến Thầy nhớ đến
một bài thơ
Bởi vì người nghe không hiểu
những lời bạn nói
bạn lại đáp trả bằng sự nhạo bán
và khinh khi
Sao bạn không chỉ mũi dùi vào chính mình
vì đã nói những điều
người nghe không thấu
Khi Thầy nói đến đây
Thầy để ý giọng nói
của đầu dây bên kia
đã trở nên vui vẻ hơn
và cuối cùng thì anh ta bật cười
trước những lời nói dại dột của mình
Anh ta hứa sẽ không để điều đó tái diện
Thầy đã vui
khi ngày hôm sau anh ta gọi lại
và nói rằng
Anh ta đã giải quyết xong xuôi
và đã đạt được một kết quả đáng mừng
Thầy hỏi anh ta làm cách nào
Xin lỗi
là lỗi của tôi
Đó là những lời anh ta nói
với người thuộc cấp
chỉ bằng một câu nói ngắn gọn dãn đơn
Vậy là trời quang mây tạnh
Con à
Con hẳn đang thắc mắc
tại sao câu nói
Xin lỗi là lỗi của tôi
đơn giản như vậy
nhưng lại hóa giải được tất cả
phải không
Về mặt tâm lý
tất cả chúng ta đều muốn được mọi người tôn trọng
coi mình là người quan trọng
Tất cả chúng ta
đều có phức cảm bạn ngã
ở một mức độ nhất định
Tùy vào bản chất cố hiểu
của chúng ta
Một số người có phức cảm tự tuân
Một số có phức cảm tự ti
mà họ muốn che giống
Một số lại có phức cảm
Cho dù là phức cảm gì
thì Đức Phật cũng gọi ngắn gọn
và dãn đơn
là cái tôi
và cái của tôi
Đặc biệt cái tôi
quan trọng hơn rất nhiều lần
so với cái của tôi
Bởi vì nếu không có cái tôi
thì cũng sẽ không gây ra tâm lý
sở hữu cái của tôi
Lý do cân giận
của người trở tái đắc lực này
lại nhanh chóng biến mất
ngay khi nghe được câu
Xin lỗi là lỗi của tôi
Là vì anh ta đã không cảm thấy
đó là lỗi của cái tôi
của anh ta
Đó là lỗi của cái tôi của sếp
Không cảm thấy có lỗi
với người đổ lỗi cho mình
Cái tôi của anh ta trở nên thanh thản
và không còn đổ lỗi nữa
Thực tế
việc anh ta đồng ý trở về làm việc
đã khiến anh ta cảm thấy cái tôi
được đặc biệt nâng cao
bởi chính cấp trên của mình
Nghe có vẻ dãn đơn
và dễ dàng
nhưng thật sự là một việc
vô cùng khó khăn
Bởi vì có rất ít cấp trên
chịu nhượng bộ cái tôi của họ
và đồng ý lùi lại
đứng sau thuộc cấp của mình
Thầy cho rằng
bí mật nằm ở cách kiểm soát cái tôi
Nếu con hiểu cái tôi của con
và của người khác
Con sẽ nhận thấy rằng
để sống vui vẻ với mọi người
con phải tâm niệm những điều sau
1. Không xỉ nhục
cái tôi của bất cứ ai
2. Không để
cái tôi của mình
lên trên cái tôi của người khác
bởi vì điều này
sẽ dẫn đến sự xung đột
của những cái tôi
3. Không trọn
cái tôi của người khác
vì cái tôi của bản thân
4. Không nên
đặt cái tôi của mình
trong từng hơi thở
Con người hoàn toàn
bị cái tôi nuốt chững
Sự nóng giận, hằng học,
ác ý và hủy hoại
trên quy mô rộng
mà chúng ta đang chứng kiến ngày nay
tất cả đều vì phức cảm cái tôi
Nếu chúng ta không biết cách
loại bỏ cái tôi
sẽ có lúc nó phình ra
và trở thành cái tôi quốc thể và quốc tế
Cũng giống như cái tôi kiêu ngạo
và không thể xâm phạm của Mỹ
Cái tôi
là nền tảng của những cơn giận dữ
ở mọi mức độ, từ cá nhân
đến quốc gia, đến quốc tế
Chỉ khi chúng ta
loại bỏ được cái tôi của mình
khi đó mới có thể loại bỏ được
sân hận, khổ não
và phiền mộ
Vì vậy, các vị A-la-hán
những người đã buông bỏ được
cái tôi của họ
không có lý do để mâu thuẫn
hay xung đột với bất cứ ai
trên thế giới
Lần cuối cùng bạn bực mình
vì một ai đó
là khi nào?
Lần cuối cùng có ai làm điều gì đó
khiến bạn thật sự giận dữ
là khi nào?
Trong bài tập này
chúng ta sẽ tìm hiểu những cảm xúc giận dữ
đối với người khác
và làm cách nào để sử dụng
kỹ thuật thiền định
có tên là
lòng trắc ẩn khôn ngoài
để kiểm soát
và có lẽ là chuyển hóa cơn giận
thành thứ gì đó tích cực hơn
Ở một thiền viện kia
có một thầy tu tập sự
được giao cho đảm nhiệm
nhiều việc khác nhau
Một ngày nọ
thầy tu này được giao việc cắt cỏ
Ở thiền viện
có một cái máy cắt cỏ
nhưng khi họ kêu thầy tu làm việc này
họ lại đưa cho thầy tu
một chiếc kéo
Sau khi vượt qua sự ngạc nhiên lúc đầu
thầy tu quỳ xuống
và bắt đầu công việc
Thầy tu phải dùng kéo
để sén cỏ hết đám này
đến đám khác
Hơi cúi người xuống để nhìn xem
chúng đã bằng nhau chưa
Lúc thầy tu quỳ xuống
mặt đất khá là ấm ướt
Rồi bạn biết đấy
thầy tu bắt đầu cầu nhậu trong đầu
Thầy tu thật sự không biết
mình như vậy từ khi nào
Tâm trạng xấu đi khá nhanh
và thầy tu còn nhìn thấy
qua vai mình vị sư huynh
đã giao cho thầy tu công việc này
đang đứng đó và nhìn
thầy tu làm việc
Và rồi thầy tu bắt đầu cảm thấy
đôi chút bực bội
thậm chí là có một vài cảm xúc
mà bạn có thể nghĩ là một thầy tu
không nên có
Nhưng chúng ta đều là con người
Càng làm việc lâu trên bãi cỏ
tâm trí sẽ càng
trở nên giận dữ hơn
Với tất cả chúng ta
có đôi lúc trong cuộc sống
khi ai đó làm điều gì đó với mình
làm cho ta lập tức cảm thấy giận dữ
hay ức chế
ta thường không biết phải làm gì với nó
Trong những lúc như vậy
ta thường có xu hướng
hoặc là dựng lên một cơ chế tự vệ
hoặc là
chuyển sang tấn công lại đối phương
Cách nào cũng vậy
cả hai lối tư duy đều khá tiêu cực
không chỉ với bản thân
và sự bình yên trong lòng mình
mà còn đối với những mối quan hệ
giữa ta
với mọi người xung quanh
Nhưng vẫn còn một cách khác
vẫn còn một cách
để giải quyết cơn giận của bạn
Cơ bản là chỉ cần
chuyển hóa cơn giận
thay đổi tư duy phản ứng
và suy nghĩ đổ lỗi cho người khác
Và thay vào đó
hãy chủ động mong muốn rằng
người kia cảm thấy hạnh phúc
tại thời điểm đó
Điều trới treo là
khi ta tập trung vào hạnh phúc của người khác
ta lại bắt đầu trải nghiệm
hạnh phúc cho chính mình
Và thường là
ta sẽ tìm được giải pháp
cho các mối quan hệ của mình
Tôi biết, ý tưởng này
nghe có vẻ phản trực quan
Nhưng mà một người thầy của tôi
ở thiền viện đã từng nói với tôi rằng
Khi ta tập trung sự chú ý
vào bản thân và hạnh phúc cá nhân
thuần tuyến
Tâm trí sẽ có xu hướng thu hẹp lại
Bởi vì thế giới quan của ta
nhỏ lại khi ta chỉ nhìn vào bên trong
Nhưng nếu ta
chuyển sự chú ý
vào những thứ bên ngoài
Tâm trí sẽ rộng mở hơn
Thế giới quan sẽ phát triển hơn
Nó lớn hơn và dịu dàng hơn
Cơ bản là
Hôm nay tôi sẽ giới thiệu cho bạn
một kỹ thuật thiền định
có tên là
lòng trắc ẩn khôn ngoan
Mục đích của việc thực hành
trắc ẩn khôn ngoan
Chính là tìm cách để chuyển hóa
cơn giận đối với người khác
Ý tưởng là trong cuộc sống
ta thường cố níu giữ
quá nhiều thứ mình thích
và cố xua đuổi mọi thứ mình không thích
Và dĩ nhiên
điều đó cũng sẽ xảy ra
trong các mối quan hệ
Với kỹ thuật này
chúng ta sẽ đảo ngược lại tất cả mọi thứ
Chúng ta sẽ đặt hạnh phúc
của người khác lên trên
hạnh phúc của chính mình
hay ít nhất công nhận rằng
điều đó quan trọng
Khi ta hít vào
hãy tưởng tượng ta đang hít vào những khó khăn
mà người khác đang gặp phải
Và khi ta thở ra
hãy tưởng tượng
mình đang trao lại cho họ
tất cả những gì tốt đẹp
mà ta đã trải qua trong đời
Vì chia sẻ
những trải nghiệm may mắn này
với người khác dù nghe có vẻ
phản trực quan
thật ra có thể đưa đến cảm giác hạnh phúc
hơn nhiều trong tâm trí của ta
Ảnh hưởng của thiền định
đến các phản ứng bằng cảm xúc
là một phạm trù
đang được giới khoa học ngày càng
quan tâm nhiều hơn
Một nhóm các nhà nghiên cứu
ở Tây Ban Nha đang tìm hiểu
liệu mối liên kết ấy
mạnh đến mức nào
Họ quyết định nghiên cứu tác động
của thiền định đến hành vi
kích động của một nhóm học sinh trung học
Những học sinh
bị mời lên phòng giám hiệu nhiều hơn
5 lần vì các hành vi vi phạm
được đặc biệt chọn vào nghiên cứu này
Khoảng
một nửa số học sinh được cho thực hành
thiền định trong 10 tuần
Và kết quả là
nhóm được học về thiền định
cho thấy sự giám đi rõ rệt
về mức độ kích động
và các hành vi bốc động
so với nhóm còn lại
Những kết quả này
có thể chứa nhiều hàm ý quan trọng
không chỉ về kết quả học tập tốt hơn
mà còn cải thiện quan hệ
giữa những trẻ vị thành niên với nhau
Giờ hãy cùng áp dụng
ý tưởng chuyển hóa cân dận này
khi chúng ta cùng nhau thiền
với kỹ thuật lòng trắc ẩn khôn ngoài
Bạn có thể thiền với đôi mắt mở
hoặc nhắm
miễn là bạn cảm thấy thoải mái
Khi bạn đã ủng định
hãy nhớ rằng
tâm trí vẫn sẽ tiếp tục suy nghĩ
cho phép các suy nghĩ đến và đi
Nhắc đến kỹ thuật cụ thể này
nó hoàn toàn khác biệt
với mọi thứ
mà ta từng làm trong cuộc sống
vì vậy hãy cho nó thời gian
Lần nữa
hãy nhớ rằng
đây là một bài tập
mà ta cần lặp lại nhiều lần
theo thời gian
Và càng thực hành nhiều
ta càng dễ dàng tìm được
sự quen thuộc và thoải mái trong đó
Bây giờ
hãy bỏ lại tất cả mọi thứ
ở phía sau
dành chút thời gian
để bắt đầu bài tập
với đôi mắt mở
hoặc khép
Nếu như đôi mắt đang mở
hãy điều tiết
nhẹ nhàng đôi mắt
hãy để ý đến không gian
xung quanh chúng ta
và duy trì
sự điều tiết nhẹ nhàng
ở đôi mắt đó
Hít vào một hơi thật sâu
Hít vào bằng mũi
và thở ra
bằng miệng nhẹ nhàng
Mỗi lần bạn hít vào
hãy lưu tâm
đến cơ thể đang nạp vào
không khí trong lạnh
Và khi bạn thở ra
hãy lưu ý đến những thớ cơ
trong cơ thể
đang bắt đầu mềm ra
và thư giãn
Và khi bạn cảm nhận được
trọng lượng cơ thể
đang nhấn xuống mặt đất
hoặc nền nhà
hoặc mặt phẳng bên dưới bạn
với hơi thở ra tiếp theo
nếu muốn
hãy nhẹ nhàng
nhắm mắt lại
dành chút thời gian
dừng lại
không cần phải làm gì hết
chỉ cần tận hưởng
cảm giác mọi thứ đang dừng lại
cảm giác tỉnh lặng
lưu ý đến
cảm giác cả cơ thể
đang nhấn xuống chỗ ngồi
hoặc
sàn nhà bên dưới
bắt đầu lưu ý đến những âm thanh
xung quanh ta
như mọi khi
đừng bận tâm đến những tiếng
động
cứ để chúng đến và đi
theo cùng
cách mà bạn để các suy nghĩ
đến và đi
bây giờ hãy bắt đầu
lưu ý đến những cảm nhận
của cơ thể
cơ thể đang cảm thấy
nặng nề hay
nhẹ nhẩm
cơ thể đang cảm thấy bồn trộn
hay thật sự
tỉnh lặng
khi bạn nhận thức được nhiều hơn
về cảm giác của cơ thể
hãy bắt đầu lưu ý
đến hơi thở
chuyển động của hơi thở
không cần phải thở
theo cách đặc biệt nào
chỉ cần để ý
khi cơ thể đang thở
phần nào của cơ thể
đang chuyển động
với cảm giác nâng lên
và hà xuống
có thể là lòng ngực
có thể là
ở cơ hoạch
hay là phần bụng
nếu bạn không cảm thấy
gì cả
chỉ cần nhẹ nhàng
đặt tay lên bụng
giờ
bạn có thể cảm nhận chuyển động đó
hãy duy trì cảm giác này
thêm một vài giây
bây giờ
hãy ổn định cơ thể
ổn định tâm trí
tôi muốn bạn hãy tưởng tượng
về một người
mà bằng cách nào đó
đã làm cho bạn bực mình
ức chế
hoặc là đã tạo điều kiện
làm bạn cảm thấy bực bội
hay ức chế
hay tức giận
thêm một cách nào đó
và tôi muốn bạn hãy hình dung họ
đang ngồi trước mặt bạn
cách bạn khoảng 2-3 mét
giờ chúng ta hãy bắt đầu
đừng lo lắng
nếu hình dung ban đầu
chưa thật sự rõ ràng
tôi muốn bạn bắt đầu mọi thứ thật thoải mái
nhẹ nhàng
lưu giữ hình dung đó trong đầu
cùng lúc đó
hãy lưu ý đến
nhiệm độ của hơi thở
chúng ta sẽ không thay đổi
cách thở một chút nào hết
nhưng chúng ta sẽ nhận thức
rõ cảm giác nâng lên
và hạ xuống
sự hít vào
rồi thở ra
cùng lúc này
ta đang nhìn thấy
người đó trong tâm trí mình
ta có thể cảm thấy
một chút căng thẳng
trong cơ thể
khi tưởng tượng ra người này
ta có thể có nhiều suy nghĩ
hơn bình thường
lúc nghĩ về người đó
hay là tình huống đó
hãy cho phép
những suy nghĩ đến và đi
nhiều nhất có thể
nhưng từ từ thôi
theo dịp của mỗi chúng ta
hãy bắt đầu
tưởng tượng
với mỗi hơi hít vào
bạn đang hít vào
bất kỳ thứ gì
đang làm người đó đau khổ lúc này
có thể là
một tâm trí bận rộn
và kích động
họ có thể đang vật lộn
với những cảm xúc khó khăn
họ có thể đang đấu tranh
với thể trạng không tốt
họ có thể đang vật lộn
với tình trạng sức khỏe
không như ý
có thể là
nhiều thứ khác nữa
đang xảy ra trong đời họ
có cảm giác rằng
nếu có thể
giá mà bạn có thể loại bỏ
hết những khó khăn của họ
để họ có thể sống hạnh phúc
bạn sẽ làm điều đó
với mỗi hơi hít vào
và cùng lúc
với mỗi hơi thở ra
chúng ta sẽ tưởng tượng
rằng mình sẽ thở ra
tất cả những gì tốt đẹp
trong cuộc sống của mình
những thứ làm ta hạnh phúc
những thứ đem lại
cho ta niềm vui
và chia sẻ những điều đó
với người kia
ta sẽ giữ lại
những ý tưởng này
những cảm giác về hơi thở này
hình ảnh của người kia
và ý tưởng
trao đổi những khó khăn
và sự tốt đẹp
ta không hề
đau khổ
hay tranh đấu
hay vật lộn
khi làm bài tập này
hạnh phúc có ở tất cả mọi nơi
ta chỉ có cảm giác
mình đang loại bỏ
những khó khăn của họ
mong muốn họ được tự do
thoát khỏi mọi đau khổ
trong cuộc sống
và cùng lúc đó
chia sẻ với họ
cảm giác hạnh phúc
khi làm điều này
nếu muốn
bạn thậm chí còn có thể hình dung
hình ảnh của họ
bắt đầu thay đổi
có thể là
người đó
bắt đầu
trông có vẻ thoải mái hơn
dễ chịu hơn
có thể bạn nhìn thấy
một nụ cười
trên khuôn mặt họ
cảm giác là
điều gì đó đang diễn ra
thứ gì đó đang thay đổi
hãy cố gắng lưu giữ lại
điều này
thêm một vài giây nữa
bây giờ
hãy để hình ảnh về người đó
tan biến đi
vào không gian
nhưng hãy để cảm giác này
ở lại
nhẹ nhàng
đưa sự chú ý
trở về với cơ thể
với cảm giác tiếp xúc
và bất cứ khi nào
sẵn sàng
bạn có thể nhẹ nhàng
mở mắt ra
như mọi khi
hãy dành chút thời gian
để lưu ý xem
cơ thể và tâm trí ta
đang cảm thấy như thế nào
như thường lệ
hay thả vào đó ý định
sẽ mang theo trạng thái này
của tâm trí khi đang thiện
cùng với mình vào cuộc sống
hàng ngày
đây thật sự là một kỹ thuật
rất khác
như tôi có nói lúc đầu
nó cần một chút tập luyện
có thể bạn sẽ cảm thấy lạ lắm
và kỳ cục lúc ban đầu
nhưng cùng với việc luyện tập
nó có thể sẽ ảnh hưởng
rất sâu sắc đến cuộc sống của chúng ta
tôi hy vọng
bạn thích kỹ thuật ngày hôm nay
và bạn sẽ tìm được cách
để đem nó vào cuộc sống hàng ngày của mình
không chỉ là trong lúc thiện
mà còn trong những mạng
khác của cuộc sống