Sao Hoả và những nguy hiểm có thể bạn chưa biết | Khoa học vũ trụ - Top thú vị |

Top Thú vị
491 người theo dõi
Sao Hoả và những nguy hiểm có thể bạn chưa biết | Khoa học vũ trụ - Top thú vị |
#topthuvi #khoahoc #vutru #khamphavutru #khoahocvutru #hanhtinh #traidat #mattrang #khoahocvakhampha #biankhonggian #thienha #hoden
--------------------------------------
❤ Nhận order kính thiên văn qua Zalo: 0986.352.131
--------------------------------------
Tín dụng: Chúng tôi không sở hữu hoàn toàn những tư liệu trong video, nó thuộc về những tổ chức khoa học uy tín như: NASA / ESA / ESO / CSA / Roscosmos / SpaceX / Envato.
Thông tin chi tiết xin vui lòng liên hệ theo phần giới thiệu của kênh
Trân trọng cảm ơn!
Bạn có bao giờ tưởng tượng một nơi có nhiệt độ lạnh đến mức thở ra là đóng băng phổi trong vài giây?
Một hèm vực khổng lồ có thể nuốt chừng cả dãi Himalaya?
Hay một cơn bão bụi kéo dài suốt nhiều tháng che khuất cả mặt trời?
Đó không phải là kịch bản trong một bộ phim khoa học viễn tưởng,
mà là sự thật trên hành tinh ngay bên cạnh chúng ta, hỏa tinh hay hành tinh đỏ.
Ở thời điểm hiện tại, chúng ta đang chuẩn bị cho những sứ mệnh tương lai
đưa con người hạ cánh lên hỏa tinh, thiết lập sự hiện diện bền vững của con người ở trên đó vào những năm 2050.
Một cột mốc không hề viễn vong.
Và chính bạn, những người đang xem video này, có thể là những người chinh phục vùng đất đó.
Nhưng trước khi sẵn sàng đến với hành tinh đỏ,
chúng ta cần biết điều gì đang đợi chúng ta ở cuối hành trình,
chúng ta sẽ trải qua những gì và có thể đối diện với những nguy hiểm chết người nào.
Hãy cùng tôi bước vào hành trình khám phá ngày hôm nay
và tôi là Hải Yến. Chào mừng quý vị và các bạn đến với video
Sa hỏa và những nguy hiểm có thể bạn chưa biết.
Nào, chúng ta hãy cùng đi khám phá.
Hỏa tinh từng là người hàng xóm thân thiện với chúng ta.
Khoảng cách giữa trái đất và hỏa tinh không cố định
do cả hai hành tinh đều quay quanh mặt trời theo quỹ đạo hình ellipse.
Ở thời điểm xa nhất, nó cách chúng ta khoảng 400 triệu km.
Nhưng ở vị trí gần nhất, khoảng cách thu hẹp chỉ còn 57 triệu km mà thôi.
Đó là thời điểm vàng để con người phóng các tàu vũ trụ đến hỏa tinh.
Người ta gọi đó là cửa sổ phóng.
Theo tính toán, cứ sau khoảng 26 tháng một lần,
cửa sổ phóng đến hỏa tinh sẽ mở ra.
Với công nghệ hiện có, để phóng một tàu vũ trụ đến hỏa tinh,
NASA cần 6-9 tháng.
Tàu Perseverance của NASA hay Thiên vấn 1 của Trung Quốc
là những tàu vũ trụ gần đây nhất hạ cánh lên hỏa tinh.
Chúng cần tới 6-7 tháng để hạ cánh lên hành tinh đỏ.
Tất nhiên, với các chuyến bay có người lái trong tương lai,
không nên mất nhiều thời gian đến như vậy.
Hiện nay, các nhà khoa học đang nghiên cứu chế tạo những tàu vũ trụ
sử dụng công nghệ hạt nhân,
tạo được đẩy mạnh gấp nhiều lần so với tên lửa truyền thống.
Nhờ đó, có thể rút ngắn thời gian du hành đến hỏa tinh
từ 7 tháng xuống còn 1,5 đến 2 tháng.
Dù vậy, trong hành trình đến hỏa tinh,
các phi hành ra phải tiếp xúc với xóm mặt trời và bức xạ vũ trụ.
Tiếp xúc lâu dài với loại bức xạ này
có thể khiến các phi hành ra mắc các bệnh về ôn thư
và thậm chí là các triệu chứng của bệnh Alzheimer
trước khi họ đến được hành tinh đỏ.
May mắn thay, các nhà khoa học không bỏ tay trước mối đe dọa vô hình này.
Một số ý tưởng bảo vệ phi hành ra khỏi phóng xạ đã được đề xuất.
Ví dụ, phần thân tàu có thể được bao bọc
bằng vật liệu rau hy rô, chẳng hạn như nước.
Trong thực tế, các cabin sinh hoạt có thể được thiết kế
nằm bên trong bức tường chứa đầy nước,
vừa dùng cho sinh hoạt, vừa hấp thụ bức xạ cực tốt.
Một lựa chọn táo bảo hơn là tạo ra từ trường nhân tạo
xung quanh tàu vũ trụ, giống như cách trái đất
bảo vệ chúng ta khỏi bức xạ mặt trời.
Tuy nhiên, điều này đòi hỏi một nguồn năng lượng khổng lồ
đến từ một lò phản ứng hạt nhân siêu nhỏ
có thể đặt vừa trong tàu vũ trụ.
Và đáng tiếc, công nghệ ấy vẫn chưa thật sự sẵn sàng.
Mặc dù chưa một ai từng đặt chân lên hỏa tinh,
nhưng nhờ những robot thám hiểm của NASA,
chúng ta đã biết được đằng sau vẻ đẹp
của màu đỏ gạch ấy là sự chết shock như thế nào.
Ngay khi đặt chân đến hỏa tinh,
chào đón chúng ta sẽ là một thế giới sa mạc khắc nghiệt,
lạnh lẽo đến khó tin.
Cái đầu tiên mà tôi nghĩ chúng ta nên quan tâm là nhiệt độ.
Vào mùa hè, nhiệt độ tại sách đạo của hỏa tinh
có thể lên tới 35 độ C
và giảm xuống ân 153 độ C tại các cực,
nghĩa là có một sự tranh lệch nhiệt độ cực lớn giữa các khu vực.
Nguyên nhân có biên độ nhiệt lớn
là do hỏa tinh có bầu khí quyền cực mỏng,
không đủ để giữ lại nhiệt lượng từ mặt trời.
Nhiệt độ giảm sâu tại cực
khiến không khí đóng măng thành các tảng măng khô CO2
tạo nên trỏ măng vĩnh cửu tại hai cực.
Măng CO2 không tồn tại mãi mãi.
Khi gặp nhiệt độ cao,
nó thăng hoa tạo ra sự lan tỏa trong không gian.
Sự thoát hoa này có thể dẫn đến
một hình thái thời tiết đáng sợ trên hành tinh đỏ,
đó là bão bụi.
Các tìa bước xa mặt trời
làm nóng mặt đất khiến không khí bốc lên
và không khí mát từ bầu khí quyền phía trên bị hút xuống
để lấp đầy khoảng chân không.
Những luồng gió tương phản này
tạo ra những luồng không khí xoắn ốc
có thể rộng tới hàng trăm mét
và cao tới 8,5 km,
mặc dù cũng có nhiều luồng nhỏ hơn nhiều.
Bất kể kích thước của chúng ra sao,
khi di chuyển quanh co
qua các sa mạc bao quanh hỏa tinh,
chúng hút bụi và đẩy lên bầu khí quyền
tạo ra một lớp sương mù
trên bầu khí quyền khi chúng di chuyển.
Khác với những cơn bão bụi trên trái đất
chỉ kéo dài trong vài phút,
hành tinh đỏ nổi tiếng
với những cơn bão bụi toàn cầu
có thể kéo dài cả tháng
trẻ khuất ánh sáng mặt trời.
Chúng thường xuất hiện trở lại
sau 3 năm sao hỏa
hoặc 5 năm rưỡi trái đất.
Những cơn bão bụi luôn là ác mộng
với những tàu vũ trụ, robot
vì nó khiến các tấm pin năng lượng mặt trời
bị phủ bụi, làm sập hệ thống
cung cấp năng lượng điện.
Tàu Opportunity của NASA
đã từng trải qua cái chết thê thảm như thế
vào năm 2018.
Một cơn bão bụi kéo dài suốt nhiều tháng
khiến tàu buộc phải bước
vào chế độ ngủ đông
và nó đã không bao giờ tỉnh lại nữa.
Không chỉ vậy, áp suất khí quyển
trên hỏa tinh chỉ bằng 0,6%
so với trái đất, tương đương
với việc bạn đang sống ở độ cao
35 km so với bề mặt trái đất.
Ở đó, không khí
gần như là chân không.
Hỏa tinh có một bầu khí quyển
rất mỏng manh, chủ yếu là carbon dioxide
chiếm khoảng 96%.
Còn lại là argon,
nitre và một lượng nhỏ nước
và oxy. Điều này khiến nó
không ngăn được bức xạ mặt trời
và tia vũ trụ tấn công hành tinh.
Kết quả là, một phi hành gia
khi đứng trên hỏa tinh sẽ hứng chịu
lượng bức xạ cao gấp từ 50-100 lần
mức trung bình trên trái đất.
Nhưng thời tiết
và khí hậu khắc nghiệt mới
chỉ là phần nổi của tảng băng chìm.
Bởi hỏa tinh không chỉ khắc nghiệt
ở mặt thời tiết, khí hậu, áp suất
hay bão bụi hoành hành,
mà còn vì những vùng đất đầy bí ẩn
và hiểm họa mà chúng ta chưa biết tới.
Chúng rải rác khắp bề mặt
hành tinh, từ những hèm núi
sâu đến mức có thể nuốt trọn
cả dãy Himalaya, đến những
núi lửa khổng lồ cao gấp vài lần
đỉnh Everest, đỉnh núi cao nhất
trên trái đất. Mỗi khu vực
lại ẩn chứa một mối đe dọa riêng.
Và bây giờ, chúng ta sẽ cùng bước
vào hành trình khám phá đâu là nơi
nguy hiểm nhất trên hỏa tinh.
Đầu tiên,
chúng ta hãy đối mặt với một trong những
địa điểm nguy hiểm và bí ẩn nhất
trên hành tinh đỏ. Đó là hẻm núi
Valles Marineris,
hay còn gọi là hẻm vực tử thần.
Đây là hẻm vực sâu và dài
nhất trong hệ mặt trời.
Valles Marineris dài
4.000 km và rộng đến
200 km, sâu 7 km.
ẩn chứa trong đó
là vô số mối nguy hiểm chết người
đối với bất kỳ ai dám đặt
chân đến. Được hình thành từ
hàng tỷ năm trước, hẻm vực này là
trứng tích của những biến động địa chất
cực kỳ mạnh mẽ, khiến bề mặt hỏa tinh
bị xé toạc và tạo ra một vực
thảm lớn mà đến nay
vẫn chưa có lời giải thích hoàn trình
về sự hình thành của nó.
Nhưng sự hùng vĩ của Valles Marineris
không chỉ đến từ kích thước khủng
mà còn là sự tồn tại của địa hình
vô cùng khó khăn và nguy hiểm.
Dưới đáy hẻm vực, có thể tìm thấy
những vách đá thẳng đứng, nền đất
không ổn định và dòng chảy
của các hố sâu. Tất cả đều
tạo nên một môi trường cực kỳ nguy hiểm
trong bất kỳ nhiệm vụ thám hiểm nào.
Trừ kể, sự thay đổi nhiệt độ
bất ngờ và các trận bão bụi
dữ dội luôn tiềm ẩn,
sẵn sàng biến vùng đất này thành một cạm bẫy
chết người. Một bước sai lầm
và bạn sẽ rời tự do hàng ngàn
mét trong hẻm vực chết chóc này.
Rời ra hẻm vực tử thần, chúng ta sẽ đến
với một trong những kỷ quan kỳ vĩ
và nguy hiểm nhất của hỏa tinh,
ngọn núi Olympus Mons,
núi lửa lớn nhất hệ mặt trời.
Nếu Valles Marineris
là vực sâu khủng khiếp,
thì Olympus Mons lại là đối thủ
đáng ngờm ở chiều ngược lại.
Với chiều cao 22 km,
Olympus Mons cao gấp
gần 3 lần đỉnh Everest
và có đường kính rộng đến 600 km.
Nó cao đến nỗi,
nếu bạn đứng từ đỉnh núi, bạn có thể
nhìn thấy đường cong của hỏa tinh.
Nhưng đằng sau vẻ đẹp hùng vị ấy
lại là một mối nguy hiểm tiềm tàng
không phải ai cũng nhận ra ngay.
Olympus Mons không phải là
ngọn núi lửa bình thường,
nó là núi lửa dạng thành,
một loại núi lửa khổng lồ đã ngừng hoạt động
từ hàng triệu năm trước,
nhưng vẫn tiêm ẩn khả năng phun trào.
Bằng chứng là dấu vết
về những vụ phun trào trẻ
chỉ mới vài triệu năm tuổi.
Một vụ phun trào bất ngờ tại đây
có thể xóa sổ cả một khu vực rộng lớn.
Olympus Mons sở hữu
một miệng núi lửa rộng đến 80 km
và một hệ thống đường nứt.
Điều đặc biệt ở Olympus Mons
là vùng bề mặt quanh núi cực kỳ khó tiếp cận.
Những địa hình dốc đứng
và đất đá lầm trầm
sẽ là mối đe dọa lớn
với các phương tiện và phi hành gia thám hiểm.
Hơn nữa, môi trường bão bụi
luôn tồn tại xung quanh khu vực
khiến tầm nhìn và khả năng điều hướng bị hạn chế
tạo thành một cạm bẫy chết người
cho bất kỳ ai không chuẩn bị kỹ lưỡng.
Từ những ngọn núi lửa hùng vị,
chúng ta chuyển hướng đến một trong những vùng
khắc nghiệt và bí ẩn nhất của Hỏa Tinh
đó là vùng cực Nam.
Được bao phủ bởi một lớp băng khô
và mây băng giá,
đây là nơi nhắm đến của nhiều phi vụ hạ cánh
nhưng rất khó tiếp cận.
Vùng cực Nam của Hỏa Tinh không chỉ là nơi
có nhiệt độ cực kỳ thấp,
có thể giảm xuống đến âm 153 độ C
vào mùa đông,
mà còn là nơi tồn tại các vùng băng giá khổng lồ,
ẩn trứa vô vàn mối nguy hiểm về địa hình.
Lớp băng dày đặc này
che phủ một phần bề mặt của hành tinh đỏ
làm cho việc di chuyển trở nên
vô cùng khó khăn và nguy hiểm.
Dưới lớp băng ấy, các đối khí quyền thay đổi liên tục
tạo ra gió mạnh và bão cát
có thể tấn công bất cứ lúc nào.
Đặc biệt, vùng cực Nam
còn là nơi có những hố sâu
và các nứt gãy địa chất.
Các cấu trúc băng này có thể dễ dàng vỡ vụn và sụp đổ
khiến bất kỳ phương tiện
hoặc công cụ thám hiểm nào
cũng dễ dàng bị hơ hỏng hoặc mắc kẹt.
Ngoài ra, vùng cực Nam
cũng là nơi ẩn trứ những dấu hiệu của nước
dù ở dạng băng
hoặc có thể là nước ngâm
mở ra khả năng tìm thấy dấu vết của sự sống cổ đại
nhưng cũng tạo ra nguy cơ
về động đất hoặc những đột biến nhiệt độ
mà các tàu vũ trụ
chưa thể dự đoán chính xác.
Vậy câu hỏi lớn đặt ra là
tại sao con người lại sẵn sàng đối mặt
với những hiểm họa chết người?
Từ bão bụi hôn tợn đến địa hình khắc nghiệt
và cái lạnh thấu xương
chỉ để đặt chân lên một hành tinh xa xôi
căn cỗi như hỏa tinh.
Bởi vì chính trong những vùng đất
khắc nghiệt nhất lại ẩn trứ
những bí mật to lớn nhất của vũ trụ
đó có thể là dấu vết
của nước cổ đại.
Nước có thể từng chảy qua những lòng sông cạn
những hồ lớn bị đóng băng
và cùng với đó là hy vọng về sự sống
của vi sinh vật trong quá khứ.
Một bằng chứng có thể làm thay đổi
toàn bộ hiểu biết của nhân loại
về vị trí của chúng ta trong vũ trụ này.
Đó cũng có thể là
những nguồn khoáng sản quý
từ băng nước, sắt oxy
đến các vật liệu phục vụ năng lượng
có thể cung cấp nền tảng cho các sứ mệnh dài hạn
thậm chí là một thuộc địa
ngoài trái đất trong tương lai không xa.
Nhưng trên tất cả
bởi vì chúng ta là con người
sinh vật của sự tò mò,
của khát vọng khám phá.
Dù phải đối mặt với rủi ro, hiểm nguy
hay những điều chưa biết
chúng ta vẫn sẽ bước tiếp
tiến đến phía các vị sao
bởi đó là cách nhân loại tiến hóa.
Và đó là lý do vì sao
NASA, SpaceX
cùng hàng loạt tổ chức vũ trụ khác
đang giúp giúp phát triển những công nghệ
tiên tiến nhất để đối đầu trực diện
với hiểm họa và đưa con người
đến hỏa tình trong vài thập kỷ tới.
Không chỉ để sống
mà để khám phá, để hiểu rõ
hành tinh đỏ và để định hình
tương lai của nhân loại.
Trong bài phát biểu nhậm chức vào ngày
20 tháng 1 năm 2025
Tổng thống Donald Trump cho biết
Hoa Kỳ sẽ theo đuổi
vận mệnh hiển nhiên của mình vào các vị sao
đưa các phi hành gia Mỹ
lên hỏa tình để lập bản đồ sao
trên hành tinh này.
Giám đốc NASA do Trump đề cử
ông Isaac Mann cũng lặp lại
mong muốn đó trong phiên điều trần của mình.
Ông nhấn mạnh NASA sẽ
ưu tiên đưa con người lên hỏa tình
sau khi thiết lập sự hiện diện
của con người trên mặt trăng.
Thậm chí, họ đặt mục tiêu
sẽ đưa con người lên hỏa tình
trước Trung Quốc.
Hành tinh đỏ, một thế giới khô cằn
chết chóc và đầy bí ẩn
nhưng chính những nơi nguy hiểm nhất
lại mang cho mình lời gọi khám phá
mạnh mẽ nhất.
Bạn nghĩ sao? Nếu có cơ hội
con người nên sống ở đâu
trên hỏa tình? Hãy để lại ý kiến của mình
bên dưới phần bình luận nhé.
Đừng quên like và đăng ký kênh
để không bỏ lỡ những hành trình kỳ thú tiếp theo
trong vũ trụ rộng lớn này.
Xin chào và hẹn gặp lại!
