PANAMA VỀ TAY TT TRUMP! ÔNG TẬP NỔI GIẬN! LÝ GIA THÀNH THÀNH VẬT TẾ?

Góc Nhìn Lê Minh
706 người theo dõi
837 Lượt xem video·22 thg 3, 2025
Thưa quý vị, có những trận chiến không có tiếng súng nhưng sức công phá còn mạnh hơn Đài Bắc,
có những cú phản lưới không xảy ra trên sân cỏ mà vang dội tận bàn cờ địa chính trị toàn cầu,
và trong màn sương mờ ảo của những thương vụ bạc tỷ,
có một cái tên vừa vặn rút chân ra khỏi vòng xoáy giữa hai siêu cường, đó là Lý Gia Thành.
Khi thế giới còn đang mải mê với cuộc đọa sức Mỹ-Trung,
thì một đế chế thầm lặng đã rút lui khỏi 43 vị trí chiến lược trải dài từ Rotterdam đến Singapore,
từ Dubai đến Panama, như mắt xích vàng trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Không một phát ngôn gây sốc, không một buổi họp báo lấp lánh đèn flash,
chỉ là một cú chốt sổ trị giá hàng chục tỷ USD và cả thế giới bàng hoảng.
Nhưng điều khiến Bắc Kinh nổi giận không phải vì những con số, mà là vì người bán là một người của chúng ta,
một tai phiệt từng được ca tụng là niềm tự hào hoa hạ.
Và điều khiến Washington bất ngờ lại chính là thời điểm bán,
khi ông Tập Cận Bình đang chuẩn bị chai thảm đỏ mời các đại gia phương Tây đến Bắc Kinh.
Điều đó khiến Bắc Kinh không thể không trừng phạt gia tộc họ Lý, và chúng ta sẽ cùng tìm hiểu trong câu chuyện ngày hôm nay.
Sau thất bại địa chính trị đầy đau đớn tại cânh đảo Panama,
nhiều người tin rằng Trung Quốc đã đánh mất một lưỡi chiến lược quan trọng.
Nhưng sự thật còn lớn hơn thế rất nhiều.
Không chỉ là hai cảng ở cânh đảo Panama, Bắc Kinh đã mất quyền sở hữu tới 43 cảng nằm ngoài lãnh thổ Đại lục
và Hồng Kông trong một liên minh do Tập đoàn Tài chính Bách Rốc đứng đầu.
Nhưng đó mới chỉ là bề nổi mà thôi.
Trong danh sách 43 cảng này, nhiều cảng nằm ở những vị trí then chốt tại châu Á, Trung Đông và châu Âu.
Đây không chỉ là các trung tâm logistics hay thương mại đơn thuần,
mà còn là những mắt xích chiến lược trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trong số 43 cảng mà Trung Quốc bán ra, nhiều cảng nằm ở các vị trí chiến lược hàng đầu thế giới.
Tại châu Á, nổi bật là cảng Hồng Kông, Thượng Hải, Singapore và Busan,
những trung tâm vận tả quốc tế và mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng khu vực.
Ở Trung Đông, có cảng Jebel Ali tại Dubai, đầu mối năng lượng hàng đầu vùng Vịnh,
và cảng Aguaba tại Jordan, cửa ngõ duy nhất ra biển đỏ của Jordan.
Còn tại châu Âu, Trung Quốc đã từng kiểm soát các cảng chủ lực như là Rotterdam Hà Lan,
Felixthorpe của Anh, Angersiras và Barcelona của Tây Ban Nha, cùng Hàm Bốc, Đức,
những cảng trung chuyển có vai trò then chốt trong kết nối thương mại toàn cầu.
Nhờ có việc kiểm soát các cảng này, thì Trung Quốc đã duy trì được ảnh hưởng mạnh mẽ
trong các khu vực quan trọng tại châu Á, Trung Đông và châu Âu,
tạo ra quyền kiểm soát đối với các tuyến đường vận tải quốc tế.
Các cảng ở khu vực Trung Đông và châu Phi, đặc biệt là các tuyến vận tải chiến lược
từ Ấn Độ, Dương và Biển Đỏ, có vai trò quan trọng trong việc vận chuyển năng lượng và hàng hóa toàn cầu.
Việc Bắc Kinh kiểm soát các cảng này tạo ra một lợi thế chiến lược trong việc kiểm soát
nguồn cung năng lượng cho các quốc gia phương Tây và các quốc gia trong khu vực.
Và đặc biệt, hai cảng ở Panama là Ban Boa và Cristobal, nơi Mỹ tiếp quản,
là các tầm quan trọng đặc biệt đối với Trung Quốc và các quốc gia phương Tây.
Đối với Bắc Kinh, việc kiểm soát các cảng tại Panama là một yếu tố quan trọng trong việc kết nối
các nền kinh tế ở châu Á và châu Mỹ, đặc biệt là khi họ đang tìm cách mở rộng ảnh hưởng
qua các tuyến đường biển và thương mại quốc tế. Do đó, sự chuyển nhượng quyền kiểm soát của CK Hutchinson
trong một liên minh do BlackRock dẫn đầu có thể làm gia tăng sự phụ thuộc vào các quốc gia phương Tây,
giảm sự kiểm soát của Trung Quốc đối với một trong những cảng quan trọng nhất trên thế giới.
Như vậy, có thể thấy, 43 cảng mà tỷ phú Lý Gia Thành đã bán gắn liền với lợi ích địa chính trị của Trung Quốc.
Việc ông Lý Gia Thành bán các cảng này có thể làm thay đổi cục diện quyền lực trong việc kiểm soát
các tuyến giao thương chiến lược. Cũ phản lưới nhà đau đớn đã dẫn đến việc chính quyền Trung Quốc
vây hãm và phong sát gia tộc Lý Gia Thành. Đầu tiên là truyền thông nhà nước Trung Quốc đã chỉ trích
mạnh mẽ quyết định của Lý Gia Thành, cho rằng ông đã phản bội toàn thể người dân Trung Quốc
khi bán các cảng cho các công ty Mỹ. Sau đó, các cơ quan chức năng Trung Quốc,
bao gồm Tổng cục Quản lý Giám sát thị trường nhà nước, đã bắt đầu xem xét thỏa thuận để xác định
liệu có vi phạm luật pháp, đặc biệt là các quy định về chống độc quyền và an ninh quốc gia hay không.
Bloomberg tiết lộ rằng một số bộ phận, bao gồm Tổng cục Quản lý Thị trường nhà nước và Bộ Thương mại Trung Quốc
cũng đã nhận được chỉ thị để xem xét giao dịch và tìm ra vấn đề của nó.
CK Hutchinson đang rơi vào vòng xoáy áp lực khi phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ
từ các cơ quan quản lý Trung Quốc trong bối cảnh giá cổ phiếu của tập đoàn sụt giảm đáng kể.
Đối với đế chế kinh doanh của dòng tộc Lý Gia Thành, điều này có thể là khởi đầu cho những tác động
sâu rộng tới toàn bộ hoạt động hiện tại và cả tương lai tại thị trường Trung Quốc.
Điều khiến giới quan sát không khỏi ngạc nhiên là bản thông báo về thương vụ bán các cảng ở hai đầu
kênh đảo Panama cho Liên minh do BlackRock dẫn đầu, thực chất đã được CK Holdings công bố từ đầu tháng 3.
Thế nhưng làn sóng chỉ trích nhắm vào Lý Gia Thành lại chỉ bùng nổ mạnh mẽ sau ngày 13 tháng 3,
đúng hai ngày sau khi kỳ họp lưỡng hội quan trọng của Trung Quốc vừa kết thúc.
Điều này khiến nhiều người đặt câu hỏi về thời điểm và ẩn ý phía sau những phản ứng dữ dội này.
Phản ứng muộn màng của chính quyền Trung Quốc đối với việc Lý Gia Thành bán 43 cảng là có thể giải thích được.
Chính quyền Bắc Kinh đã do dự trước khi can thiệp, nhưng khi sự việc trở đến nghiêm trọng và gây chú ý rộng rãi,
họ đã buộc phải phản ứng mạnh mẽ để bảo vệ lợi ích quốc gia và tránh tạo ra tiền lệ xấu trong việc các công ty phương Tây thâu tóm tài sản chiến lược của mình.
Lý Gia Thành lâu nay có mối quan hệ gần gũi với chính phủ Trung Quốc,
đặc biệt là trong việc phát triển các dự án hạ tầng lớn tại Hồng Kông và lục địa Trung Quốc.
Cho nên Bắc Kinh muốn xử lý vụ việc một cách thận trọng, không muốn làm tổn hại đến mối quan hệ với Lý Gia Thành
hoặc gây dối loạn trong thị trường tài chính.
Liệu Bắc Kinh có thể bóp chết được Lý Gia Thành không?
Trên thực tế, cuộc điều tra hiện tại của Trung Quốc đối với CK Holdings thuộc tập đoàn của Lý Gia Thành
nhằm mục đích tìm cách ngăn chặn giao dịch chứ không phải để trả đũa.
CK Holdings vẫn đang điều hành một số ngành công nghiệp ở Trung Quốc đại lục,
bao gồm kinh doanh cảng, bán lẻ và một số ít dự án bất động sản.
Đế chế kinh doanh rộng lớn, sức ảnh hưởng cũng nhiều.
Điều này càng khiến Chủ tịch Tập Cận Bình,
người vừa mới tham dự một hội nghị chuyên đề với các doanh nhân tư nhân,
cần phải hành động thận trọng, không hấp tấp.
Nếu ra tay ngay với Lý Gia Thành thì cũng giống như tự tát vào mặt mình.
Nước cờ của Lý Gia Thành cho thấy một sự khôn ngoan tột bậc trong bối cảnh căng thẳng Mỹ-Trung ngày càng leo thang.
Khi Washington liên tục cảnh báo sẽ thu hồi quyền kiểm soát tại cảng Panama
vì lo ngại ảnh hưởng ngày càng lớn của Bắc Kinh,
thì ông Lý Gia Thành đã chủ động đưa ra một thông điệp rõ ràng,
tôi không phải là đặc vụ kinh tế của Trung Quốc.
Ông hiểu rằng bản thân mình không thể nào nắm độc quyền
tại một tuyến hàng hải chiến lược như là kênh đạp Panama,
nhưng ông cũng nhìn thấy trước khả năng Bắc Kinh sẽ lợi dụng lá bài này
để mặc cả với Mỹ trong tương lai,
một đòn bể tiềm năng nhằm buộc Washington phải nhượng bộ một số lợi ích chiến lược.
Nhận thấy nguy cơ bị kẹt giữa hai siêu cường và trở thành con tốt trên bàn cờ địa chính trị,
Lý Gia Thành đã chọn rút lui một cách gọn gàng,
từ chối vai trò trung gian cho bất kỳ bên nào.
Chính quyết định này đã khiến Bắc Kinh mất đi một quần bài giá trị,
và điều đó khiến Tập Cận Bình không chỉ bực bội,
mà còn buộc phải cân nhắc kỹ lưỡng trước bất kỳ hành động trả đũa nào.
Từ đây chúng ta có thể thấy rõ hơn thái độ của Bắc Kinh đối với doanh nhân Trung Quốc.
Bất kể bạn đang ở quốc gia nào, chỉ cần bạn có dòng giỏi Trung Quốc,
bạn phải là tay chân của tôi.
Đây là một khái niệm khá kỳ lạ nếu quý vị suy nghĩ kỹ.
Giống là người Trung Quốc thì tài sản của bạn bất kể ở đâu cũng đều là của Trung Quốc,
chết rồi cũng phải là ma Trung Quốc.
Mua và bán là vấn đề của bạn, thịnh suy là việc của bạn,
nhưng bạn phải sẵn lòng thể hiện tinh thần yêu nước bằng cách sống chết cùng chế độ cầm quyền,
bằng tất cả những gì bạn có.
Nếu đem ra so sánh thì thấy rằng trong một hệ thống chính trị do Bắc Kinh điều hành,
doanh nhân và tài sản của họ hoàn toàn không phải của riêng họ.
Các doanh nghiệp và tài sản được coi là có mối liên hệ chặt chẽ
với quốc gia và chế độ cầm quyền.
Điều này có nghĩa là dù doanh nhân có thể sở hữu tài sản ở bất kỳ đâu trên thế giới,
tài sản đó vẫn được coi là của Bắc Kinh và có thể bị điều chỉnh
hoặc tịch thu nếu chế độ cho rằng hành động của họ không phù hợp với lợi ích quốc gia.
Trong các nền dân chủ như Hoa Kỳ, quyền sở hữu tài sản được coi là
tách biệt khỏi quyền lực chính trị.
Doanh nhân và các công ty ở phương Tây có thể điều hành tài sản và công ty của họ
một cách độc lập mà không chịu sự kiểm soát trực tiếp của chính phủ,
miễn là họ tuân thủ các quy định pháp luật và thuế của quốc gia.
Tinh thần yêu nước trong hệ thống chính trị Trung Quốc được thể hiện rất rõ ràng
qua yêu cầu doanh nhân phải luôn tuân thủ và thể hiện sự trung thành với chế độ cầm quyền,
đặc biệt là với các doanh nhân Trung Quốc đang hoạt động ở nước ngoài.
Dù họ có thành công hay thất bại, họ vẫn phải phụ thuộc vào sự chấp thuận của Bắc Kinh
để tồn tại và phát triển.
Một trong những yêu cầu quan trọng là các doanh nhân phải sẵn lòng thể hiện tình yêu nước
và luôn đặt lợi ích của đảng lên trên lợi ích cá nhân.
Còn tinh thần yêu nước ở các quốc gia phương Tây thường được thể hiện
qua sự tôn trọng hiến pháp và pháp luật.
Doanh nhân trong các quốc gia như Hoa Kỳ có quyền tự do kinh doanh mà không bị yêu cầu
phải thể hiện sự trung thành với chính phủ hoặc chế độ cầm quyền.
Quyền tự do cá nhân và lợi ích riêng là yếu tố được bảo vệ trong các nền dân chủ
và không có yêu cầu áp đặt sự trung thành với bất kỳ đảng phái chính trị nào.
Có thể nói đây chính là sự khác biệt lớn trong cách thức quản lý tài sản và doanh nhân
giữa Trung Quốc và các nước phương Tây.
Và đó cũng là lý do giải thích vì sao Lý Gia Thành bị chỉ trích
khi bán các cảng biển trên khắp thế giới cho một công ty Hoa Kỳ.
TẬP CẦN BÌNH SÔI MÁU VÌ LÝ GIA THÀNH
Hẳn quý vị còn nhớ, Lý Gia Thành đã từng âm thầm thực hiện
một cuộc chuyển dịch tài sản quy mô lớn,
một bước đi chiến lược thể hiện tầm nhìn vượt thời cuộc.
Từ năm 2013, ông đã bắt đầu rút dân khỏi lĩnh vực bất động sản tại Trung Quốc
trong một quá trình thanh lý kéo dài và đầy toán tính,
diễn ra gần như suốt nhiệm kỳ đầu tiên của Chủ tịch Tập Cận Bình.
Khi Tập Cận Bình hoàn tất việc sửa đổi hiến pháp vào năm 2018,
chính thức dỡ bỏ mọi giới hạn đối với nhiệm kỳ lãnh đạo,
đó cũng chính là thời điểm Lý Gia Thành hành động dứt khoát,
rút 250 tỷ nhân dân tệ khỏi Trung Quốc và chuyển dòng tiền sang Anh.
Lần này thì Lý Gia Thành hành động còn nhanh hơn cả cuộc du luy thầm lặng cách đây một thập kỷ.
Kể từ tháng 11 năm ngoái khi Tổng thống Trump tái đắc cử
đến đầu tháng 3 năm nay, ông đã nhanh chóng bán tháo 43 doanh nghiệp cảng
trên khắp thế giới theo từng gói, với tổng giá trị lên tới 22,8 tỷ đô la Mỹ,
tương đương hơn 100 tỷ nhân dân tệ.
Điều đang nói là chưa rõ những tài sản này sẽ được chuyển đến đâu,
nhưng việc ông vội vã thoái vốn ngay cả khi điểm đến cuối cùng,
còn chưa được xác định cho thấy một tâm thế rất rõ ràng,
rút lui gấp rút, lo sợ rủi ro và không muốn dính líu thêm
vào bất kỳ thế trận địa chính trị nào.
Nếu muốn biết cách đầu tư vào Mỹ, hãy nhìn vào Warren Buffet.
Còn nếu muốn hiểu cách phong ngơ rủi ro ở Trung Quốc,
thì hãy quan sát Lý Gia Thành.
Chỉ vậy thôi cũng đủ để cảm nhận được sức nóng của tình hình hiện tại.
Tốc độ rút quân thần tốc của Lý Gia Thành gần như trùng khớp
với thời điểm khởi đầu của một kỳ nguyên mới
dưới sự lãnh đạo của ông Tập Cận Bình.
Và giờ đây, người ta mới thấy rõ tầm nhìn của ông đã đi trước thời cuộc một bước dài.
Khi Lý rút khỏi Trung Quốc Đại lục,
ngành bất động sản tại đây vẫn đang trên đỉnh cao tăng trưởng.
Vào giai đoạn 2015-2016,
nhiều người từng chế giữa ông là kẻ bỏ lỡ cơ hội,
nhất là khi những tập đoàn như SNA hay Evergrande
đang trong cơn bùng nổ.
Nhưng ngày hôm nay, những người từng cười nhà ông
giờ đây chỉ còn ba kết cục,
hoặc phá sản trong khủng hoảng tài chính,
hoặc bị mắc kẹt trong khối tài sản không thể thoát thân,
hoặc trở thành nạn nhân của các trò lừa đảo.
Lý Gia Thành vẫn giữ phong thái khiêm nhường,
không bao giờ lớn tiếng khoe khoang tầm nhìn,
nhưng những gì ông làm và những gì ông tránh
đều đã trở thành một hình mẫu thành công lặng lẽ.
Ông rời đi ngay sau khi Tập Cận Bình lên nắm quyền,
và điều đó ở một góc độ nào đó có thể được xem là một thông điệp.
Ông không đặt niềm tin vào đường lối lãnh đạo mới,
và sự rút lui ấy cũng đồng thời làm suy yếu
vị thế kinh tế mà Bắc Kinh muốn củng cố.
Chính điều này đã khiến Tập Cận Bình không chỉ phẫn nộ,
mà còn cảm thấy bị thách thức bởi một người
mà ông không dễ gì kiểm soát.
Một điều nữa khiến Tập Cận Bình đặc biệt khó chịu
là kế hoạch gặp gỡ các giám đốc điều hành hàng đầu
của các tập đoàn đa quốc gia sau diễn đàn phát triển Trung Quốc,
dự kiến diễn ra vào ngày 23-24 tháng 3 năm nay.
Cuộc gặp này được kỳ vọng sẽ quy tụ lãnh đạo
của nhiều ông lớn như FedEx, Siemens,
Messenger Banks, BMW, Qualcomm,
AstraZeneca và nhiều cái tên khác.
Trong thời điểm Bắc Kinh đang ra sức chấn an
giới đầu tư quốc tế và kêu gọi dòng vốn ngoại ở lại Trung Quốc,
thì hành động rút lui ngoạn mục của Lý Gia Thành
lại khiến mọi nỗ lực ấy trở nên vô nghĩa.
Thật chớ trêu, những lời chỉ trích nhắm vào Lý Gia Thành
lại tỏ ra mâu thuẫn và thiếu nhất quán.
Một bài bình luận mang tên
Những doanh nhân vĩ đại đều là người yếu nước
đã bắt đầu bằng loạt câu hỏi tu tử,
nổi bật trong đó là
tại sao lại chuyển giao nhiều cảng quan trọng
cho lực lượng Mỹ có ý đồ xấu như vậy?
Vậy nếu lập luật ấy là đúng,
thì khi Chủ tịch Tập mời hàng loạt công ty đa quốc gia,
trong đó có rất nhiều doanh nghiệp Mỹ
tham dự hội nghị,
chẳng lẽ những lực lượng Mỹ có ý đồ xấu đó
lại được trao đón hay sao?
Nếu coi việc khuyến khích đầu tư từ Hoa Kỳ là yếu nước,
thì tại sao hành động tương tự của Lý Gia Thành
lại bị quy kết là phản quốc?
Cốt lõi của sự giận dữ
không nằm ở hành động của Lý Gia Thành,
mà là vì sự lựa chọn của ông
đã vô tình chứng minh một điều khó chấp nhận.
Trong cuộc cạnh tranh Trung Mỹ,
Hoa Kỳ vẫn là biên mạnh hơn,
và đó là cú tát gián tiếp vào hình ảnh
và vị thế của Chủ tịch Tập,
đặc biệt trong bối cảnh ông đang tìm cách chứng minh rằng
Trung Quốc là trung tâm của nền kinh tế toàn cầu.
Việc Lý Gia Thành thả đắc tội với Tập
còn hơn làm phật lòng Tổng thống Trump,
chẳng khác nào một lời tuyên bố ngầm,
một sự so sánh gây mất mặt.
Và vì thế, Tập Cận Bình không chỉ nổi giận,
mà còn nhanh chóng phát động chiến dịch đàn áp dư luận,
tấn công hình ảnh của Lý Gia Thành
để cảnh báo những người Trung Quốc giàu có khác rằng
Nhìn sâu hơn, chúng ta có thể thấy sự bất cập sâu sắc
trong cách Bắc Kinh,
mà cụ thể là ông Tập Cận Bình cùng các cố vấn
đánh giá về quan hệ Trung-Mỹ.
Họ tin rằng mối quan hệ kinh tế chính là nền tảng
vững chắc để giảng buộc Mỹ,
và rằng các tập đoàn đa quốc gia
sẽ là lực lượng vận động hành lang hiệu quả
nhằm kiêm chế chính quyền Hoa Kỳ,
nhưng nhận định đó đã đánh giá quá cao sức mạnh
của mối liên kết kinh tế đơn thuần
và đánh giá quá thấp các giá trị nền tảng
Trong khi Trung Quốc luôn tìm cách tận dụng
quan hệ kinh tế như một công cụ kiểm soát,
đe dọa, gây áp lực,
thậm chí săn trộm nhân tài và công nghệ,
thì phía bên kia lại coi mối quan hệ kinh tế
là con đường để xây dựng lòng tin,
tạo ra sự hội nhập về thể chế,
giá trị và xã hội dân sự.
Đó chính là lý do tại sao khi Mỹ đầu tư
vào ngành khai khoáng tại Ukraine,
họ không chỉ thấy lỡi kinh tế mà còn nhìn thấy
cả chiều sâu chiến lược về an ninh quốc gia.
Những khoản đầu tư đó khiến người Mỹ cảm thấy
liên quan đến Ukraine và buộc họ
phải hành động để bảo vệ lợi ích.
Sự khác biệt nằm ở tư duy.
Trong khi phương Tây xem kinh tế là công cụ
để tăng cường hợp tác, thì Bắc Kinh lại biến nó
thành một vũ khí mặc cả.
Họ không tìm kiếm sự cân bằng giá trị chung
mà áp đặt bằng quyền lực thị trường.
Và chính sự tranh lệch trong khởi điểm
tư duy ấy đã khiến mối quan hệ
không thể ổn định, càng không thể tin cậy.
Bởi quan hệ kinh tế,
nếu chỉ được sử dụng để cưỡng ép,
sẽ không bao giờ là nền tảng
trong một trật tự lâu dài.
Cân bằng thực sự chỉ có thể tồn tại
khi hai bên thừa nhận giá trị của nhau
và tìm kiếm lợi ích chung
trên nền tảng chính trị ổn định
và sự công nhận lẫn nhau.
Trên thực tế, chính vì Bắc Kinh
từng chủ động thể hiện lập trường thân Mỹ
chống Liên Xô và sẵn sàng phối hợp
với chiến lược toàn cầu của Washington
trong việc kiểm chế Moscow,
nên Hoa Kỳ mới quyết định mở cửa
dòng vốn, công nghệ và thị trường của mình
Đây là một sự trao đổi mang tính chiến lược.
Trong đó, chính trị giữ vai trò chủ đạo,
còn kinh tế chỉ đóng vai trò phụ trợ.
Dù các công ty Mỹ có đổ
bao nhiêu vốn vào Trung Quốc đi chăng nữa,
thì họ cũng chỉ là những người đi theo
xu thế chính trị, chứ không thể là
kẻ kiến tạo xu thế.
Và sai lầm lớn nhất của Bắc Kinh
trong suốt thập kỷ qua chính là việc
đánh giá sai cán cân này.
Một mặt, họ gia tăng đối đầu chính trị với Mỹ,
thể hiện thái độ cứng rắn, đối kháng.
Mặt khác, lại cố gắng lui kéo
cộng đồng doanh nghiệp Mỹ, nghĩ rằng
có thể trói buộc chính quyền Washington
bằng lợi ích kinh tế, rằng có thể vừa
thách thức, vừa hưởng lợi từ Hoa Kỳ,
và điều này có thể kéo dài mãi mãi.
Nhưng thực tế đã chứng minh đó là
một ảo tưởng nguy hiểm. Cách tiếp cận đó
chẳng khác nào cho rằng tất cả mọi người đều
mưu mơ về lợi ích và giá trị,
rằng không ai có thể phân biệt được thiện trí và toan tính.
Bắc Kinh còn mở rộng mô hịch này
sang cả Đài Loan, hy vọng dùng
sức mạnh kinh tế để xóa nhòa những danh giới
chính trị. Nhưng nếu một chiến lược như vậy
còn thất bại trước một đối thủ nhỏ
như Đài Loan, thì làm sao có thể thành công
với một cường quốc như Hoa Kỳ đây?
Thế nhưng Bắc Kinh vẫn kiên quyết
bám vào cách nghĩ cũ, rằng nếu họ
nắm giữ được tiền của người Mỹ,
thì họ có thể ảnh hưởng đến kiến trúc thượng tầng
của Hoa Kỳ, thậm chí thao túng được chính phủ.
Họ tin rằng, kinh tế có thể quyết định
chính trị, nhưng thực tế lại thường
diễn ra theo chiều ngược lại.
Chính các yêu cầu và định hướng chính trị
mới định hình nên quan hệ kinh tế,
chứ không phải ngược lại. Đây chính là
logic sâu xa của quan hệ Trung-Mỹ
mà Bắc Kinh đã bỏ qua. Và chừng nào
họ còn chưa nhìn nhận rõ điều đó,
thì những sai lầm chiến lược vẫn sẽ
tiếp tục lặp lại.
Đến đây thì chương trình ngày hôm nay của chúng tôi cũng xin phép được tạm dừng.
Xin mời quý vị chia sẻ quan điểm cá nhân
ở phần dưới. Chúng tôi luôn tôn trọng
mọi sự khác biệt. Lê Minh xin chào
và hẹn gặp lại!
