#Trietlytinhhoa#vandehomnay#tintuc24h Mô Tả Nội Dung: Cái Kết Của VỊ VUA ÁC NHẤT SỬ VIỆT Khiến Cả Lịch Sử Căm Phẫn ! | Triết Lý Tinh Hoa ================= "Triết Lý Tinh Hoa" - Ngôi nhà tri thức về Triết lý và Cuộc sống! bằng Cập nhật tin tức 24h trong ngày =================== vấn đề hôm nay, báo vtc, tin tức trong ngày, tin tức, tin nóng, tin tức hôm nay, tin tức mới nhất hôm nay, tin tức mới nhất, tin thời sự, tin tức 24h, tin thời tiết, dự báo thời tiết, biến đổi khí hậu, triết lý cuộc sống. phụ nữ, hôn nhân gia đình
Cách nội dung này được tạo ra Nội dung đã được chỉnh sửa hoặc nội dung nhân tạo Âm thanh hoặc hình ảnh đã được chỉnh sửa đáng kể hoặc tạo bằng công nghệ số. Tìm hiểu thêm Người được đề cập 9 người
Lê Hiến Tông
Lê Thánh Tông
Lê Thái Tổ
Lê Túc Tông
Lê Uy Mục
Nguyễn Quang Bật Lê Tương Dực Lê Chiêu Tông Trịnh Duy Sản
Không ngờ đây chính là vị vua tàn ác bậc nhất trong lịch sử Việt Nam, khiến triệu người câm phẫn.
Mến chào quý vị đang đến với kênh Triết Lý Tinh Hoa
Quý vị thân mến, trong bài giày 4.000 năm lịch sử, Việt Nam ta đã trải qua nhiều triều đại với vô số những đời vua trị vi.
Bên cạnh những minh quân đưa đất nước phát triển vượt bậc, đánh đuổi quân xâm lược được sử xách cũng ghi chép lại,
thì cũng có không ít những bậc hôn quân nổi tiếng dã man tàn bạo.
Đặc biệt nhất phải nói đến vị vua ác nhất sử Việt, được mệnh danh là Quỷ Vương, với những tội ác lưu lại ngàn đời sau còn khiếp sở.
Vậy vị vua đó là ai? Tội ác của ông ta là gì? Cuối cùng có kết cục ra sao?
Hãy cùng Triết Lý Tinh Hoa tìm hiểu ngay sau đây!
Quý vị thân mến, nhà hậu Lê, còn gọi là Lê Sơ, hưng thịnh nhất dưới thời vua Lê Thánh Tông.
Sau khi vua Lê Thánh Tông mất ngày 30 tháng 1 năm 1497, Lê Hiến Tông lên ngôi và trị vì 7 năm.
Vua Lê Hiến Tông thiên tư anh minh thông rẻ, giữ vận thịnh trị Thái Bình.
Mới trong khoảng 7 năm mà thiên hạ Thái Bình xứng đáng là bậc vua giỏi giữ cơ đổ.
Đại Việt sử ký toàn thư viết kế nghiệp vua cha Lê Hiến Tông mến trụng văn học, tiết kiệm tri tiêu thận trọng hình phạt, luôn gần gũi với bẻ tôi.
Vua thường nói, Lê Thái Tổ ta đã gây dựng nên cơ đổ, vua cha ta đã sửa sang mọi việc, ta nay chỉ nên lo giữ gìn nề nếp cũ và mở mang sự nhân chính ra cho sáng rõ công đức của ông cha trước.
Sau 7 năm trị vì, vua Lê Hiến Tông mắc bệnh nặng và qua đời vào cuối năm 1504.
Con trai thứ 3 của ông là Lê Túc Tông lên ngôi, nhưng chỉ được 6 tháng thì mất.
Đại Việt sử ký toàn thư đánh giá vua Túc Tông là người giúp trí hiểu học, thân người hiền, vui việc thiện, xứng đáng là vị vua giỏi giữ cơ nghiệp Thái Bình.
Vì vua Lê Túc Tông không có con nối giỏi nên trước khi mất, ông đã mời các quan triều thần vào và chỉ định người anh thứ 2 là Lê Tuấn, còn có tên hủy khác là Lê Huyên, tức Lê Uy Mục lên ngôi.
Đại Việt sử ký toàn thư viết, vua, tức Uy Mục, nghiện rượu, khoang dâm, thích ra oai, tàn hại người tôn thất, giết, ngầm tổ mẫu, họ ngoại hoành hành, chăm họ án giận, điềm loạn đã xuất hiện từ đấy.
Theo đó, vua Lê Uy Mục có tên hủy là Lê Tuấn, sinh ngày 5 tháng 5 năm 1488.
Lê Uy Mục là vị vua thứ 8 của nhà hậu Lê và là con thứ 2 của vua Lê Hiến Tông
Mẹ của vua Lê Uy Mục là người làng Phù Trần, huyện Đông Ngàn, Bắc Giang.
Lê Uy Mục lên ngôi vào ngày 22 tháng 1 năm 1505, sau khi vua em Lê Túc Tông lên ngôi năm 1504, mất sớm ở tuổi 17.
Về việc lên ngôi của vua Lê Uy Mục, sách Đại Việt sử ký toàn thư có viết,
tháng 12 năm 1505, ngày mông 6, vua Lê Túc Tông sắc dụ triều thần Lạp Bình Sơn hậu Lê Quảng Độ,
cống xuyên bá Lê Năng Nhượng và các quan văn võ rằng,
bệnh chẳng chơi khỏi, lo rằng việc phó thác nặng nề e sẽ không kham.
Con thứ 2 của tiên hoàng đế là Tuấn, là người hiển minh, nhân hiếu,
có thể nối được ngôi chính thống để thừa kế tổ tông, vỗ vệ thân dân.
Đại thần và các quan hãy hết lòng trung trinh để giúp nền nghiệp lớn.
Thân vương nào dám tiếm vượt ngôi trời thì người trong nước cùng nhau giết đi.
Ngày mông 7, vua ốm nặng. Ngày mông 8, vua Băng Hà ở Điện Hoàng Cực.
Có gì chiếu cho các quan để tàng theo đúng lễ cổ.
Ngày 18, Trung quân Đô Đốc phủ tả Đô Đốc Bình Sơn hậu Lê Quảng Độ,
Tông Nhân lệnh tự ân xứ Lê Năng Dược, cùng các công hậu bá Phỏ Mã Đô Ý,
các quan 5 phổ 6 bộ, Ngự Sử Đài, Đông Các, Hản Lâm, Lục Tự, Lục Khoa,
Đề Hình, các quan 13 đạo đến Điện Hương Minh.
Kính đón con thứ 2 của hiến tông là Tuấn lên ngôi hoàng đế.
Đại xá, đổi ninh hiệu, lấy sang năm là năm đoan khánh thứ 1.
Tuy nhiên trái với niềm tin về một vị vua hiển minh nhân hiếu
mà vua Lê Túc Tông mong muốn.
Vua Uy Mộc hoàn toàn là một vị vua ăn chơi vô độ,
ham dựa trẻ gái đẹp, tàn bạo giết hại nhiều người vô tội.
Ngay khi vua Lê Uy Mộc mới lên làm vua,
thì sự tử luôn tổ mẫu là bà Thái Hoàng Thái Hậu
tức trường lạc hoàng hậu của vua Lê Thánh Tông trước đây
vì lẽ Thái Hậu trường lạc có ý không chịu lập Lê Uy Mộc lên ngôi vua.
Mặc dù theo sự ủy thác của người em là vua Túc Tông,
Lê Uy Mộc được chọn là người kế vị,
song hoàng thái hậu trường lạc kịch liệt phản đối.
Theo bà, việc Lê Uy Mộc là con của kẻ nữ tì,
xuất thân hèn kém không được giáo dục tử tế,
lên ngôi thiên tử là không thể chấp nhận.
Bà cũng khẳng khái mà nói rằng
Lê Uy Mộc là kẻ không có tư chất của bậc vương giả.
Sở dĩ hoàng thái hậu trường lạc nói vậy là bởi
mẹ của vua Lê Uy Mộc là Nguyễn Thị Cận,
vốn mồ côi cha từ nhỏ,
nhà lại nghèo khó nên tự bán mình
trong một viên quan nhỏ ở Đông Đô.
Khi người này phạm tội thì Nguyễn Thị Cận
bị triều đình bắt và làm nô tì trong cấm thành.
Bây giờ bà hoàng hậu trường lạc đang phải ở cung riêng,
bà Nguyễn Thị Cận được vào hầu hoàng hậu ở đó.
Vua Hiến Tông lúc này đang là thái tử và thăm mẹ,
thấy Nguyễn Thị Cận lần đầu đã đem lòng yêu mến rồi lấy làm thiếp.
Nguyễn Thị Cận sinh hạ được Lê Uy Mộc rồi qua đời.
Lúc này Kính Phi, vốn là ái Phi của Vua Hiến Tông,
nhận Lê Uy Mộc làm con nuôi.
Lê Uy Mộc biết chuyện giữ trong lòng mỗi thâm thù.
Lên ngôi chưa được bao lâu thì vào tháng 3 năm 1505,
khi việc triều chính vừa ổn định,
Vua Uy Mộc đã sai quân đến cùng bắt bà nội trường lạc
đem sử tử rồi cho nghỉ thiết triều 7 ngày.
Không chỉ giết bà nội của mình mà từ khi lên ngôi,
Vua Lê Uy Mộc còn đem lòng nghi ngờ, ghen ghét bởi tôi.
Kẻ nào trước không chỉu phụ họa cho vua được lên ngôi thì đều bắt giết.
Trong số này có cả quan lễ bộ thượng thư Đảm Văn Lễ
và quan đô ngự xử là Nguyễn Quang Bật.
Sự trả thù này của Vua Lê Uy Mộc cũng được ghi lại
trong sách Đại Việt Sử Kỹ Toàn Thư.
Sử sách ghi
Trước đây khi Hiến Tông nằm rừng bệnh, mẹ sinh ra vua.
Chiêu nhân Hoàng hậu, tức mẹ Lê Uy Mộc,
là ti thiếp được Hiến Tông yêu, sinh ra vua nhưng mất sớm.
Mẹ thứ là kính phi không có con trai, nuôi Lê Uy Mộc làm con mình,
có ý lập làm vua.
Sợ các đại thần không theo, bà ta đem vàng đút lót,
nhưng Văn Lễ không nhận.
Đến khi vua cha Hiến Tông ốm nặng,
Văn Lễ và Quang Bật nhận di chiếu phụ tá Hoàng thái tử nối ngôi.
Bây giờ các thân vương tranh nhau đòi lập,
Văn Lễ sợ xảy tai biến trong lúc bối dối,
mới vào tẩm điện lấy ấn báo truyền quốc đem về nhà,
rồi cùng các đại thần văn võ lập túc tông lên ngôi Hoàng đế.
Vua Uy Mộc căm giận lắm,
đến đây dùng mưu của khưng trủng Nguyễn Nhữ Vi mách cho,
biến Văn Lễ và Quang Bật làm thừa tuyên sứ Quảng Nam.
Khi họ đến sông lớn huyện Trân Phúc,
vua sai người đuổi theo bắt về tự tử.
Hai người khi sắp gieo mình xuống nước,
ngâm thơ quốc ngữ rồi mấy mất.
Sau đình trần trong bụng ai cũng biết là hai người chết không đáng tội.
Càn vua, vua đổ tội cho Nhữ Vi rồi giết y.
Không những thế, vua Lê Uy Mộc còn bí mật sai người trong cung,
là Nguyễn Đình Khoa dò xét hết anh em,
chú bác xua đuổi người Tông Thất và công thần về Sứ Thanh.
Bởi thế Kính Vương, tên thật là Kiện,
con út của Lê Thánh Tông,
em của Lê Hiến Tông, chú của Lê Uy Mộc,
sợ mang vạ và trốn tránh để vua không thể tìm ra Tông Tích.
Giản tu công Lê Oanh, tức cháu Lê Thánh Tông,
con Kiến Vương Tân cũng chính là vua Lê Tương Dực,
sau này là chỗ con chú con bác cũng bị bắt giam vào ngục.
Vua Lê Uy Mộc còn thể hiện mình là kẻ lạm sát vô tội vạ.
Thờ ngày, vua sai người đánh nhau làm cho mô vui ngay trong cung điện.
Sử sách ghi lại rằng,
một hôm nhân đi tế đàn nam giao trở về,
vua Lê Uy Mộc cửi voi vào cửa đông hoa,
sai các ti và quân các vệ trong ngỗ phổ,
đem voi công đến cho vua tuyển chọn.
Sau đó vua lại sai các chấn,
chọn voi đem về kinh đô,
để chọn lợi thêm một lần nữa.
Mục đích của vua Lê Uy Mộc chỉ là cốt sao,
đổ đặt hai ti là ngự tượng và ngự mã.
Vua cho bọn quân sĩ ở ti ngự tượng,
đội mũ màu thủy ngân,
trên vẽ hoa hồng quỳ.
Mỗi ngày, vua sai hai tên giám quân đấu sức với nhau.
Hai tên cầm gậy đánh nhau từ cửa Thanh Dương
đến ngoài cửa Thái Miếu.
Vua xem việc đánh nhau của hai tên giám quân
mà lấy làm thích thú,
ban thưởng tiền lụa cho họ.
Không những vậy, mặc dù chỉ mới 20 tuổi,
nhưng vua Lê Uy Mộc đã có thú vui hết sức man dợ,
là thích sửa người.
Từ khi lên ngôi,
đêm nào vua Lê Uy Mộc cũng gọi các phi tần,
cung nhân vào cung hầu hạ.
Vua cùng với các cung nhân, phi tần,
uống rượu vui say quá độ rồi hành lạc.
Đáng sợ hơn cả là khi say rượu,
và sau khi hành lạc vui vẻ,
vua liền sửa luôn cả những cung nhân,
phi tần mình vừa mới ôm ấp.
Sở thích giã ban này của vua Lê Uy Mộc
khiến cho ai cũng kinh sợ.
Nhưng vì quyền ủy,
quyền tối thượng của vua nên không dám chống đối
hay tìm cách trốn tránh.
Thú vui độc ác của vua Lê Uy Mộc
còn được thể hiện thông qua việc
nhà vua ra lệnh cho sử hết những người
thời đó bị bắt làm gia nô
trong các điền trang của các thế gia công thần.
Mãi mê hành lạc và thỏa mãn
những sở thích quái đàn của mình,
vua Lê Uy Mộc không hề chăm lo đến việc nước.
Không những thế,
vua Lê Uy Mộc chỉ tin tưởng
giao quyền hành cho những người họ hàng
bên vợ và bên mẹ.
Vậy nên, lúc bây giờ,
quyền bính trong triều đình đều rơi vào tay
của bọn ngoại thích.
Mặt đông thì có ngoại thích
ở Hoa Lăng, quê của cha nuôi.
Mặt nam có ngoại thích
ở vùng Nhân Mộc, quê của vợ vua.
Mặt bắc có ngoại thích
ở Phù Trần, quê mẹ của vua.
Bọn ngoại thích cậy quyền cậy thế
của nhà vua ước hiếp trăm quan nghìn dân.
Kẻ thì vì ý riêng
mà giết hải sinh dân.
Kẻ thì dùng ngón kín mà yêu xách tiền của.
Mọi thứ xúc vật, hoa màu
của dân chúng đều cướp đoạt cả.
Nhà nào có đồ lạ, vật quý,
chúng đánh dấu chữ vào và đòi lấy.
Môn dân ta oán,
mà vua vẫn không chữa,
lại mang lòng ngờ vực đổ kỵ.
Các quan người nào ngày trước
không lập mình thì thường giết đi
rồi chúng tìm mọi mảnh khóe
để lấy của bó trong thiên hạ.
Ác độc hơn, chúng còn giết hải sinh dân,
tức đoạt hết của cải trong dân gian.
Thêm vào đó,
lúc bây giờ bọn ngoại thích là
Khương Chủng và Nguyễn Bá Thắng
tự tiện làm oai làm phúc,
quyền thế nghiêng lệch trong chiều ngoài trấn,
dân chúng không dám cấp tay động chân.
Sau này bọn thừa giáo,
thừa nghiệp đi đường, quan viên
và dân chúng trông thấy chúng tử ra một dặm,
đã phải chạy trốn vào các nhà
ở phố xá hàng chợ,
đợi chúng đi qua rồi mới dám ra.
Nguyễn Đình Khoa ngầm
sai người đến thừa hiến phổ huyện
các xứ trong nước, tới cả dân gian,
cưỡng bắt những con gái chưa chồng,
làm khốn khổ nhân dân,
khắp nước mất hết hy vọng.
Dân lầm than đau khổ kêu than,
quán hờn mà vua không biết,
vẫn tiếp tục ăn chơi hưởng lạc
và bỏ mặc chiều chính.
Năm 1507 tháng Giêng,
nhà Minh sai Hà Lộ
sang làm lễ viếng hiến tông hoàng đế,
lại sai tránh xứ là Hàn Lâm Việt
biên tu thẩm đào,
phó xứ là hứa thiên tích
mang chiếu thư sang phong vua
làm An Nam quốc vương,
lại ban một bộ mũ áo quan võ bằng da
và một bộ thường phục.
Thiên tích lấy tướng vua đề thơ rằng
An Nam tứ bách vận vưu trường
thiên ý như Hà Giang quỷ vương
có nghĩa là
vận nước An Nam
400 năm rất dài,
không biết lòng trời như thế nào
lại dáng sinh ông vua quỷ xứ.
Lời thơ của phó xứ nhà Minh
nhanh chóng được lan truyền từ triều đinh
cho đến dân gian,
cũng từ đó biệt danh quỷ vương,
vua quỷ gắn với vua Lê Uy Mộc.
Vậy biệt danh vua quỷ
trong sách Đại Việt Sử Kỹ Toàn Thư có chép rằng
vua mới tên hủy là Tuấn
còn gọi là Huyên
là con thứ hai của hiến tông,
anh thứ của Túc Tông
ở ngôi 5 năm, thọ 22 tuổi
bị giản tu công đuổi đánh
rồi bị hại, trôn ở An Lăng
vua nghiện rượu hiếu sát
hoang dâm thích ra ngoài
tàn hại người tông thất, giết ngầm tổ mẫu
họ ngoại hoành hành
chăm họ ón giận
người bây giờ gọi là quỷ vương
điềm loạn đã xuất hiện từ đấy.
Sự tàn bạo độc ác không có sức hạn
của vua Lê Uy Mộc
đã gây lên một nàn sóng bất bình trong dân chống
và trong hàng ngũ quan lại
dòng dõi họ Lê lúc bấy giờ
nhất là khi nhà vua xua đuổi
người tông thất và công thần về sự thanh hóa
và giết các nữ sử nội
thần người chiêm
Nhiều công thần trước đây bị đuổi
trong đó có Nguyễn Văn Lang
là người cùng họ với trường lạc Thái Hoàng Tây Hậu
Đại thần tông thất là Nghi
quận công Lê Năng Can
vì bất đặc trí có bài thơ gửi cho
Nguyễn Văn Lang và bảo cử binh
giết bọn ác đảng
Văn Lang vốn là người
thông thao lược, giỏi binh pháp
khéo xem xét thiên thời
sức khỏe có thể bắt được hổ
Bây giờ Văn Lang đem bọn chế mạng
làm nô lệ người chiêm cùng với Vũ Bá
Vũ Tiếp là người ba phổ
nổi nghĩ quân ở thành Tây Đô
đem quân giữ ở cửa biển
Thân Phù
Trong số các con của kiến vương Tân bị bắt giam
giản tu công Lê Oanh
còn bị giam ở ngục mới
đem của cải đút lót người canh giữ
thoát được ra
chưa kịp báo cho mẹ, anh em và vợ
thì phải một mình trốn vào Tây Đô
đến cửa biển Thân Phù
được Văn Lang ra đón, lập làm minh chủ
rồi cùng Văn Lang rèn đúc giáo giải
và cùng các đại thần khởi binh
Tại đây giản tu công
sai lương đắc bằng viết bài hịch
dụ đại thần và các quan, đại ý nói
Bạo chú Lê Tuấn
phận con thứ hèn kém
làm như bẩn nghiệp lớn
mới gần 5 năm mà tội ác đã đổ môn khóe
giết hại người cốt nhục
dìm hãm các thần liêu
bọn ngoại thích được tin dùng
mà phường đuôi chó ngang ngược làm bệnh
người cứng cỏi bị ruồng bỏ
mà kẻ đầu cá ẩn nấp nẻo xa
quan tước đã hết rồi
mà vẫn thường tràn không ngớt
dân chúng đã cùng khốn còn vơ vép chẳng thôi
vép thuế khóa từng cân lạng
tiêu tiền của như đất bùn
bạo ngược ngang vết tần chính
đãi bè tôi như chó ngựa
coi dân chúng tựa cỏ rác
ngạ mạn quá cả ngụy oanh
hướng chi lại xây cung thất to
làm vườn hoa rộng
xua dân đi trồng cây
dẫm theo vết xe đổ chất gò
hoa cương đầy tống
lấp biển xây cung điện
nối gót thói u mê xây cung A Phòng nhà Tân
công trình thổ mộc xây lên rồi thay đổi
thay đổi rồi xây lên
dân Hải Dương Kinh Bắc mệt mỏi lao đao
tồng thất xà hoa kiêu căng
lại ngang ngược, ngang ngược lại kiêu căng
cõi tứ tuyên phiền
Không chịu được thói hoang dâm độc ác
của Vô Lê Uy Mộc, nhiều tướng lĩnh
đã theo Giản Tu Công nhằm lật đổ
ngai vàng của Vô Lê Uy Mộc
Vào tháng 11 năm 1509
Giản Tu Công
xưng là Cẩm Giang Vương Lê Sùng
ở Tây Đô, đưa quân
về Đông Kinh Hà Nội
Do lúc này Vô Uy Mộc vẫn đang
giữ anh trai Lê Sùng và mẹ
của Giản Tu Công Lê Oanh
nên bèn bắt giết
anh trai Lê Sùng và mẹ của Lê Oanh
để thị uy
Tuy nhiên điều này càng khiến cho Giản Tu Công Lê Oanh
và những người ủng hộ ông thêm nổi giận
Giản Tu Công cùng với
các tướng lĩnh binh sĩ ủng hộ
đem quân từ Tây Đô tiến vào thành
Khi Giản Tu Công từ Tây Đô
đem các dinh thủy bộ
cùng tiến phát, tiến và sát thành
thì tất cả mọi người
trong triều đình của Vô Lê Uy Mộc
đều chạy trốn
Hoàng hậu Trần Thị Tùng
trốn ra đến xã Hồng Mai
Nó ở nhà dân rồi tự thắt cổ
chết ở miễu chùa
Riêng Vô Lê Uy Mộc chạy tới
phường Nhật Chiêu thì bị một vệ sĩ
cũ đuổi theo bắt được nộp cho Giản Tu Công
Sau khi
Lê Oanh và Chiếm Kinh Thành
đã bức Vô Lê Uy Mộc phải tự tử
Vậy là tháng 12 năm 1509
Vô Lê Uy Mộc chết
kết thúc 4 năm tại vị và hưởng
thọ 21 tuổi
Mặc dù Vô Lê Uy Mộc đã chết
nhưng do Lê Oanh hận
Vô Lê Uy Mộc đã giết hại gia đình mình
nên sai người dùng súng lớn
bắn cho nổ tan hết 2 cốt
Sau đó Lê Oanh
sai người lấy ít cho tàn
về trôn tại An Lăng
ở quê mẹ của Vô Lê Uy Mộc
tại làng Phô Trần
Khi Lê Oanh lên ngôi thì ráng cho
Vô Lê Uy Mộc xuống làm mẫn lệ công
Sau này khi Vô Lê Triều Tông lên ngôi
mới đặt tên Thụy cho ông
Sau khi lật đổ Lê Uy Mộc
giản tù công Lê Oanh lên ngôi
lấy hiệu là Tương Dực
Người đời sau vẫn gọi ông là
Vô Lê Tương Dực
Tuy nhiên ông lại được biết đến nhiều hơn
với cái tên là Vô Lợn
Chuyện là năm 1513
Sứ thần nhà Minh Phan Huy Tăng
khi sang Đại Việt
nhìn thấy Vô Lê Tương Dực liền quay sang nói
với người đồng hành Nhật Thủy rằng
Quốc vương An Nam mặt thì đẹp
mà người lại lệnh tính háo dâm
là Vô Lợn
Loạn vong sẽ không lâu đâu
Đại Việt sử ký toàn thư
ghi chép về việc này
Không kém cạnh tiền nhân Lê Uy Mộc
Tương Dực cũng lao vào con đường ăn chơi
trị lạc
Tháng 5 năm Giáp Tuất 1514
Vua nghe lời tâu của Hiệu Ý Hữu Vĩnh
giết chết 15 vương công
cho gọi các công nhân của mẫn lệ công
Vua Uy Mộc
và chiều trước vào để gian dâm
Năm Binh Tí 1516
Vua cho đắp thành mấy nghìn trượng
bao vây cả điện Tường Quang
Quán Trân Vũ
Chùa Thiên Hoa, Trấn Ngang sông Tô Lịch
Rồi lại làm điện hơn trăm nóc
đóng thuyền chiến
Sai bọn nữ xử cởi chuồng
trèo thuyền ở Hồ Tây
cùng Vua chơi đùa lấy làm thích thú
Vua Lê Tương Dực nổi tiếng thích
làm nhiều công trình thổ mộc
đắp thành rộng lớn mấy ngàn trượng
Ông từng sai người thợ Vũ Như Tô
làm điện lớn hơn trăm nóc
dùng hết tiền của và sức dân trong nước
lại làm cửu trùng đài
trước điện đào hồ thông với sông Tô Lịch
để dẫn nước vào
thả thuyền thiên quang du ngoạn
Câu chuyện Vũ Như Tô
xây cửu trùng đài còn được tác giả Nguyễn Huy Tưởng
sáng tác thành vỏ kịch vào năm 1941
một trích đoạn
được đưa vào sách giáo khoa ngữ
văn lớp 11 theo chương trình
giáo dục phổ thông 2006
Các việc làm của Vua Lê Tương Dực
được cho là khiến dân chúng đau khổ
binh lính mệt nhọc
Đại Việt Sử ký Toàn Thư viết
Quân Nam phổ đắp thành
chưa xong được. Đến đây lại
có lệnh bắt các nhà môn
ở trong kinh thành phải làm. Tập hợp
nhau lớp hồ khiêng đất
Vua hàng ngày bất thần ngự
chơi các nơi. Chỗ nào vừa ý
thì thưởng cho bài vàng bài bạc
Có chỗ chưa làm xong lại phải làm lại
sờ đồi xây đắp lại
hết năm này qua năm khác
Liên miên không dứt
Quân lính đắp thành mắc chứng dịch lệ
đến một phần mười
Từ những thú vui phản cảm đó
đúng như đoán định của sứ giả
nhà Minh. Năm binh tí
1516 loạn nước đã
xảy ra. Sách khâm định
Việt Sử thông giám cơm mộc viết
Trịnh duy sản thường
hay can ngăn làm trai y vua
bị vua tức giận sai lấy
gãy đánh. Duy sản bèn cùng
Lê Quảng Độ trình trí sâm
mưu kế lập. Họ chuẩn bị
binh thuyền khí giới rồi hội họp
ở bến Thái Cực gần
phố Hàng Đào Hà Nội ngày nay
nói phao là đem quân đi đánh giặc
Nhân đêm tối họ đem quân
kim ngô hộ vệ hơn ba ngàn người
tiến vào cửa Bắc Thần phóng lửa
đốt. Khi thấy lửa cháy
vua ngờ là có giặc kéo đến
bèn lèn ra cửa Bảo Khánh để trốn
Tới tờ mờ sáng
lúc băng qua cửa Thái Học để đến
hồ Chu Tước ở phường Bích Câu
Đây là khu vực đường Bích Câu Hà Nội
thì gặp Duy Sản
Nhờ vua hỏi là giặc ở đâu
Duy Sản không trả lời mà quay
mặt đi nơi khác rồi cười ầm lên
Vua quay ngựa chạy về phía Tây
Duy Sản sai võ sĩ tên là
Hạnh đâm vua ngã ngựa rồi
giết đi. Lúc bị xử
Tương Dực bị dáng làm linh ẩn vương
sau Lê Chiêu Tông mới đặt
thụy hiệu là Tương Dực Đế
Ông ở ngôi được 7 năm, hưởng thọ
21 tuổi, được an táng
Theo sử sách, về con người
thực của Lê Tương Dực
phải ghi nhận rằng, vào những ngày đầu
mới lên ngôi, vua vẫn biết nghe lời phải
trái, đã ban hành giáo hóa
thận trọng hình phạt, được coi là
có công trạng với đất nước
Điển hình là vụ hoạn quan Nguyễn Khắc
hài làm loạn, viền quàn Đức
bằng dâng lên 14 kế sách trị bình
được vua nghe theo, đại ý là
Từ khi lên ngôi tới nay
hòa khí trửa thuận, can qua
chưa dứt, kỷ cương triều đình
chưa dự đặt, việt quân việt nước
chưa sửa sang, tài dị
xảy ra luôn, sợ đạo trời chưa thuận
núi đá bị sụt lở
e đạo đất chưa yên
tệ, tham nhũng ngấm ngẩm phát triển
bọn nghịch tặc lén nút manh nha
sợ đạo người chưa ổn
Thế mà quan trong triều biết mà không nói
họ tự lo cho mình thì được rồi
còn lo cho nước thì ra sao
Kính xin trình bày
14 kế sách trị bình
Sách Đại Việt sử kỹ toàn thư
nhận định về Lê Tương Dực
Vua buổi đầu lên ngôi
ban hành giáo hóa, thận trọng hình phạt
cũng đáng coi là có công nghiệp
Xong chơi bởi vô đổ
xây dựng liên miên, dân nghèo thất nghiệp
trộm cướp nổi lên
dẫn đến nguy vong là bởi ở đấy
Trong việt sử sai thoại
Nguyễn Khắc Thuần cũng bàn rằng
Vua sai lấy gãy đánh trình du sản
vì nghĩ mình là vua
tất phải có quyền với quần thần
Lúc vua giận
bắt quần thần phải tội chết còn được
Nói chi chuyện chỉ lấy gãy đánh mà thôi
Xong Tương Dực được làm vua
chẳng qua vì Tương Dực
là dòng giỏi nhà Lê
chứ chẳng phải là có công cao đức dày gì
Hạng kém đức bất tài
lại bạc nhược như Tương Dực
Con cháu nhà Lê còn nhiều lắm
Trịnh du sản hợp mưu với Lê Quảng Độ
để lập vua khác
kể cũng như thay cái bông sung này
bằng cái bông sung khác
Có gì lạ đâu
Chứ kể trước Lê Quảng Độ
từng cũng phe đảng phế Lê Uy Mộc
mà lập Lê Tương Dực
Có gì bảo đảm Lê Quảng Độ
sẽ không cùng với người khác
để hợp mưu phế bỏ Lê Tương Dực