VÌ SAO TỬ CẤM THÀNH CÓ TÊN LÀ TỬ CẤM THÀNH

Xưa và Nay
1.3K người theo dõi
#BLVHảiThanh #History #ForbiddenCity #TửCấmThành
#China #TrungQuốc #Chinese
#Su7 #Sử7 #Su7Thegioi
VÌ SAO TỬ CẤM THÀNH CÓ TÊN LÀ TỬ CẤM THÀNH
Niên đại Vĩnh Lạc năm thứ 4 đến năm thứ 18, nhà Minh.
Minh Thành Tổ bắt đầu xây dựng Tử Cấm Thành.
Theo dòng lịch sử, có tới 24 hoàng đế 2 triệu đại Minh, Thanh chấp chính ở đây.
Tử Cấm Thành là hoàng cung của 2 triệu đại này,
nhưng không phải toàn bộ các hoàng đế đều sinh sống ở đây,
thế nên mới có con số là 24 vị.
Có một điều tưởng như rất hiển nhiên, nhưng lại không phải như vậy.
Vì sao Tử Cấm Thành lại có tên gọi là Tử Cấm Thành?
Đầu tiên sẽ là những phần giải thích về chữ Tử và sau đó là phần Cấm Thành.
Tử thì Tử ở đây không phải là con, Tử cũng không phải là chết, mà Tử là màu tím.
Nhưng ấn tượng đầu tiên của những ai đến tận đây để mà chiêm ngưỡng
hoặc nhìn thấy trên tranh ảnh video về Tử Cấm Thành là tường đỏ và ngói vàng.
Khắp nơi trong Tử Cấm Thành đâu đâu cũng thấy những màu sắc này, tại sao lại gọi là tím?
Nhiều người thắc mắc tại sao không dùng chữ xích hay là chữ hồng,
cùng có ý nghĩa là màu đỏ để đặt tên, sẽ là hồng Cấm Thành hoặc là xích Cấm Thành
mà lại dùng chữ Tử mang màu sắc không mới liên quan đến như vậy.
Có một vài cách giải thích như sau.
Cách thứ nhất, điều này có liên quan đến biển cố gọi là Tử Khí Đông Lai.
Tử Khí Đông Lai có nghĩa là khí màu tím đến từ phía đông.
Theo truyền thuyết, Lão Tử khi mà ra khỏi cửa ải Hàm Cốc có khí màu tím đến từ phía đông.
Quan Dữ Thành vừa nhìn thấy hiện tượng này thì cũng trông thấy Lão Tử cưỡi châu xanh từ từ đi tới.
Quan Dữ Thành biết đó là Thánh Nhân liền nhờ Lão Tử viết sách
và đó chính là sách Đạo Đức Kinh nổi tiếng trong thiên hạng.
Từ đó khí màu tím mang hàm nghĩa là cát tường, báo hiệu bậc Thánh Hiền, bậc Đế Vương
và những quý nhân chuẩn bị xuất hiện.
Sau này thì trong bài thơ Thu Hùng, Đỗ Phủ có viết như sau
Tây vọng giao chỉ ráng vương mẫu, Đông Lai tử khí mãn hàm quan.
Câu sau chính là nói đến biển cố Tử Khí Đông Lai.
Từ đó người xưa thường gắn màu tím với những yếu tố mang tính thần tiên.
Ví dụ khí cát tường thì được gọi là tử vân tức là mây màu tím.
Chỗ ở của tiên trong truyền thuyết được gọi là tử hải.
Gọi thần tiên là tử hoàng, hay gọi con đường nhỏ ngoại thành Đông Kinh là tử mạch.
Khí màu tím từ phía đông đến tượng trưng cho cát tường,
và như vậy Tử Cấm Thành là một nơi cũng rất cát tường.
Cách giải thích thứ hai thì cho rằng xuất xứ của Tử Cấm Thành thì có liên quan đến truyền thuyết.
Hoàng đế tự coi mình là thiên tử, riêng chữ tử ở trong thiên tử ở đây là con
và thiên tử là con trời, con của thượng đế.
Thiên cung là nơi thượng đế ở, và theo quan niệm xưa thì thiên cung có màu tím.
Hoàng đế khi đã nhận mình là thiên tử là con trời,
thì thiên cung ra sao thì cung điện của hoàng đế cũng phải như vậy.
Thế nên mới dùng chữ tử là màu tím để chỉ nơi mình ở, cũng có màu tím giống như trong thiên cung.
Và cách thứ ba, xuất xứ của Tử Cấm Thành thì có liên quan đến học thuyết Hoàng Viên tức là tròn sao cổ đại.
Thời cổ thì các ngôi sao trên trời được các nhà chiêm tinh chia làm tam viên, 28 tinh tú và các tròn sao khác.
Tam viên ở đây gồm có Thái Vị Viên, Thiên Thị Viên và Tử Vi Tinh Viên.
Tử Vi Tinh Viên đại diện cho thiên tử ở giữa của tam viên này.
Và sao Tử Vi chính là sao bắt đầu, xung quanh có rất nhiều ngôi sao bao bọc bảo vệ.
Sao này thì cũng tượng trưng cho quyền lực của hoàng đế.
Và trong ngôi sao này thì cũng có chữ tử, đó chính là Tử Vi Tinh Viên.
Có lẽ là điều này thì cũng liên quan đến thuật xem Tử Vi, tức là xem tướng có được làm vua, làm chúa hay không.
Và một cách giải thích nữa, bởi vì chữ tử là màu tím và màu tím thì tượng trưng cho sự cao quý.
Tại sao người xưa thì lại cho rằng màu tím là màu rất là quý phái, lý do đơn giản.
Vì màu tím rất đắt, màu tím ngày xưa chủ yếu được nhộm bằng cành và lá rễ của cây hoa chuông và rất khó để tìm ra màu thuốc nhộm này.
Nên những bậc quan lại cao cấp đều mặc y phục màu tím để thể hiện sự cao quý của mình.
Do đó chữ tử ở trong Tử Cấm Thành mang ngụ ý rất là sâu xa.
Điều này thể hiện sự uyên bác thâm sâu trong tư tưởng và kiến thức, quan điểm của người Trung Quốc xưa.
Nói đến đây có lẽ nhiều người đã hiểu được rồi, vì sao trong Tử Cấm Thành không có công trình kiến trúc nào màu tím nhưng lại có chữ tử là màu tím trong tên gọi của nó.
Sự yên diện của Tử Cấm Thành là quyền lực tối thượng của Hoàng đế Triệu Đại Nhà Minh, Triệu Đại Nhà Thanh, quy tắc vô cùng nghiêm ngặt nên người dân thường khó tiếp cận Hoàng cung.
Chỉ một số văn võ quan lại có thể ra vào cung để thượng triều, bàn việc chính sự trọng đại.
Và đó chính là phần Cấm Thành.
Cấm Thành thì dễ hiểu rồi, Cấm Thành là nơi ở của Hoàng gia nên như đã nói chỉ vua và hoàng gia được ở cùng đội ngũ thái giám, cung nữ và thị vệ, quan lại thì vào thiết triều.
Nhưng bạn có biết được Cấm Thành được bảo vệ ra sao?
Đội thị vệ thì đã quá nổi tiếng và được đề cập rất nhiều trong các video khác rồi nên video này sẽ nói về những câu chuyện khác.
Trước hết là hệ thống thông tin liên lạc khi có bất chắc xảy ra.
Pháo truyền tin, coi báo động chỉ là một trong số những công cụ hữu hiệu để bảo vệ Tử Cấm Thành thời xưa.
Và nhắc tới hệ thống báo động của Trung Hoa ngày xưa, nhiều người sẽ nghĩ ngay đến biển Cố, phóng hỏa Hĩ Chư Hầu thời nhà Chu.
Bây giờ thì Chu Vương mới say mê bảo tự vì muốn có được nụ cười của nàng mà sẵn sàng đốt lửa trên phóng hỏa đài,
giả vờ như có việc gấp để hiệu triệu các nước Chư Hầu tới cầu viện và trêu đùa họ.
Ở Tử Cấm Thành cũng có cơ chế như vậy, đó là Bạch Tháp Tín Pháo của Tử Cấm Thành.
Tín Pháo được xây dựng trên núi Bạch Tháp ở phía tây bắc của Tử Cấm Thành.
Chỉ cần nhận được tin báo trong thành xuất hiện nguy hiểm, những pháo thủ tại đây sẽ lập tức nã pháo lên trời.
Quân Bắt Kỳ đang đóng ở Kinh Thành, một khi nghe được tiếng pháo sẽ nhanh chóng tập hợp binh lính để hộ giá cho Hoàng đế.
Và chỉ cần tiếng pháo vừa vang lên, ngay lập tức các tiếng pháo khác ở các cửa thành cũng đồng thời được lệnh mà nã đạn lên trời.
Cứ như vậy, tin tức sẽ được truyền đi một cách nhanh chóng, cả Kinh Thành khi đó sẽ ở trạng thái phòng thủ cao độ và canh phòng nghiêm ngặt.
Đó là một hệ thống hoạt động như còi báo động bây giờ, nhưng ở quy mô lớn.
Còn trong quy mô nhỏ hơn, ngay bên trong Tử Cấm Thành thì có một hệ thống báo động khác.
Khi mà đến với Tử Cấm Thành thì người ta thường sẽ thấy bên các trụ lan can bậc thang đều có một quả cầu rỗng được điêu khắc hoa văn và nhiều người tò mò không biết quả cầu này đựng gì.
Trên thực tế đây chính là hệ thống còi báo động của Tử Cấm Thành, còn được biết đến với cái tên là Thạch Biệt Lạp.
Trên đỉnh của Thạch Biệt Lạp đều có một lỗ thủng, ở dưới đấy có một viên đá nhỏ.
Khi Tử Cấm Thành gặp phải tình huống bất ngờ như là hỏa hoạn động đất hay là thích khách thì các thị vệ sẽ dùng tù và bằng đồng cắm ở Thạch Biệt Lạp và thổi mạnh để báo động.
Âm thanh báo động này sẽ phát ra và được các thị vệ khác nghe thấy khiến Hoàng Cung đề cao cảnh giác.
Đó là khi xảy ra bất chắc, còn để phong ngưa xảy ra bất chắc thì Tử Cấm Thành tất nhiên phải hạn chế số người ra vào và nếu mà có ai ra vào thì phải biết đó là ai.
Đó chính là cách quản lý cổng bằng hợp phù.
Dưới thời Ung Chính, Hoàng đế Nhà Thanh này đã đề ra quy định bắt buộc thị vệ và binh lính canh giữ Cố Cung cũng như các cổng khác trong Kinh Thành phải sử dụng hợp phù.
Nó giống như một hình thức của chìa khóa bây giờ, một bên giữ ổ khóa và một bên giữ chìa khóa.
Vào thời Nhà Thanh, hợp phù là thánh chỉ làm bằng kim loại.
Trong Tử Cấm Thành, thị vệ và binh lính canh cổng buộc phải mang theo hợp phù, đặc biệt là những người ra vào ban đêm càng phải đối chiếu hợp phù kỹ càng để xác nhận thân phận.
Một dạng đặc biệt hay thấy trên phim của hợp phù gọi riêng là hổ phù.
Hổ đây chính là con hổ, hổ phù được các tướng quân thời xưa dùng khi đánh trận.
Loại hổ phù này chạm khắc hình con hổ được chia thành hai nửa, một nửa do Hoàng đế giữ, nửa còn lại nằm trong tay tướng quân.
Khi nhà vua phái tướng đi dẫn binh, người truyện lệnh bắt buộc phải ghép được hai mảnh hổ phù thành một miếng hoàn chỉnh thì tướng mới được phép khởi binh.
Và một hình thức rất phổ biến nữa để quản lý người ra người vào, giống như thẻ ra vào của chúng ta bây giờ, được gọi là yêu bài.
Từ thời Khang Hy thì yêu bài đã được đưa vào sử dụng để kiểm tra thân phận người ra vào.
Ngay từ lúc mới ra đời, đây được coi là vật tượng trưng cho thân phận phẩm chức của quan lại.
Quan võ và nội quan thì sẽ đeo gọi là nha bài và thiếp bài, còn giáo úy ngự trù sẽ dùng đồng bài và mộc bài.
Quan lại nào muốn ra vào tử cấm thành thì bắt buộc phải đem theo yêu bài như vậy.
Sau này, chế độ quản lý bằng yêu bài ngày càng được triều đình hoàn thiện, theo đó yêu bài sẽ được thay mới 3 năm một lần.
Hình thức và chất liệu tạo tác cũng ngày càng trở nên đa dạng và tinh xảo hơn.
Ngày nay, trong viện bảo tàng Cố Cung vẫn lưu giữ tới 9.000 chiếc yêu bài từng được sử dụng để ra vào tử cấm thành.
