Lớn Gấp 3 Lần Đập Tam Hiệp, Đây Là 'Quả Bom' Khổng Lồ Trung Quốc Đặt Ở Tây Tạng

Xưa và Nay
1.3K người theo dõi
#trithucmoi #leminh #quansu #vukhi
#trungquoc #luandamthesu #dailoan
#biendong #nga #ukraine
#ĐậpTamHiệp #TrungQuốc
Lê Minh xin kính chào quý vị. Thưa quý vị, những con đập khổng lồ đã từng là niềm hãnh diện
của một quốc gia, một chính phủ. Nó giúp bạn nở mặt nở mày với các quốc gia láng giềng, khi từ đây bạn
có thể làm chủ được dòng điện và thậm chí là dòng nước. Đặc biệt, nếu xây đập trên một con sông
quốc tế, chảy qua những nước láng giềng kém thân thiện, thì giá trị con đập của bạn càng tăng lên.
Bởi vì khi ấy, bạn có thể sử dụng con đập như là một vũ khí địa chính trị nguy hiểm bậc nhất,
đặc biệt là khi nguồn tai nguyên nước đang trở thành một cái gì đó vô cùng cấp bách giữa thời
buổi, ô nhiễm và biến đổi khí hậu này. Nếu bạn cũng đang tư duy theo chiều hướng đó,
thì Hẳn bạn sẽ ủng hộ những gì Trung Quốc đang làm trên mọi con sông chảy trên lãnh thổ của họ.
Quý vị Hẳn đã được nghe, được thấy nhiều thông tin về đập Tam Hiệp, con đập mà Trung Quốc luôn coi
như là một tượng đáng tự hào rồi. Nhưng họ chưa dừng lại ở đó đâu, vẫn còn một dự án khác khủng khiếp hơn nhiều.
Một con đập nằm gần biên giới với Ấn Độ, một đối thủ lâu năm, một gã hàng xóm khó ưa của Trung Quốc,
đó là con đập trên sông Yalung-Changpo, phía Ấn Độ thì gọi là sông Brahmaputra.
Trong video hôm nay, hãy cùng chúng tôi khám phá sức ảnh hưởng to lớn về môi trường và địa chính trị của con đập này.
Cách đây hơn 3 năm, Trung Quốc đã công bố kế hoạch xây dựng một con đập khổng lồ trên sông Yalung-Changpo,
đoạn thượng nguồn của sông Brahmaputra ở Ấn Độ.
Con đập này được Trung Quốc kỳ vọng nhằm giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch có thể sẽ vượt xa đập Tam Hiệp.
Tháng 11 năm 2020, các phương tiện truyền thông Trung Quốc đã công bố kế hoạch xây dựng một loạt nhà máy thủy điện
ở chân núi thuộc dãy Himalaya.
Được biết, con đập trên sau khi hoàn thành sẽ có quy mô lớn nhất thế giới và được coi là một dự án kỹ thuật lớn của quốc gia này.
Dự án đập Yalung-Changpo sẽ là một siêu đập với công suất hơn 60 GW, tức là lớn gấp 3 lần đập Tam Hiệp.
Địa điểm được chọn nằm trên sông Yalung-Changpo, một trong những con sông lớn và cao nhất thế giới.
Sông Yalung-Changpo là một dòng sông quốc tế lớn chảy qua khu vực Tây Tạng, Trung Quốc, Ấn Độ và Bangladesh.
Nó chảy dài 2.880 km, chảy từ tây sang đông trên cao nguyên Tây Tạng, từ nguồn gần núi Kailas-Linh Thiêng,
sau đó chuyển hướng về phía Bắc, rồi thực hiện một khúc cua gấp hình chữ U ở hẻm núi lớn Yalung-Changpo để chảy về phía Nam và Ấn Độ.
Yalung-Changpo chảy vào Ấn Độ qua hiện Siang của bang Arunachal Pradesh với tên gọi là sông Siang.
Nó được hợp lưu bởi các sông Di Hang và Lohit khi vào Aksam và được gọi là Brahmaputra.
Khi chảy vào Bangladesh, dòng sông hợp nhất với sông Hằng và sau đó hợp nhất với sông Mekhna.
Từ đó, nó được gọi là Jamuna và cuối cùng chia thành hàng trăm kênh nhỏ và bồi đắp thành một vùng đồng bằng rộng lớn ven vịnh Bengal.
Cho đến gần đây, Yalung-Changpo được coi là dòng sông hiếm hoi chưa bị ngăn đập, cũng là dòng sông tự do cuối cùng của Tây Tạng.
Tuy nhiên, 11 nhà máy thủy điện đã được Trung Quốc lên kế hoạch trên sông Yalung-Changpo với một con đập thuộc hàng lớn nhất thế giới.
Khi sông Yalung-Changpo đi vào một trong những hẻm núi sâu và lớn nhất thế giới, bắt đầu từ một khe núi cao 4.900 mét
giữa hai ngọn núi cao nhất ở đông Himalaya là Namchak-Bawa cao 7.756 mét và Gyala-Penri cao 7.294 mét.
Dòng sông giảm gần 2.500 mét độ cao, tạo thành một số thác nước và mang lại tiềm năng to lớn để sản xuất thủy điện.
Đó chính là lý do vì sao người Trung Quốc muốn xây dựng ở ngay chính nơi này một đập thủy điện hùng vĩ, vượt xa đập tàm hiệp của chính mình.
Một dự án gây nhiều tranh cãi
Tờ Nikkei cho hay Trung Quốc là bá chủ thủy điện của thế giới với số lượng đập lớn đang hoạt động nhiều hơn tất cả các quốc gia khác cộng lại.
Giờ đây, Trung Quốc với việc xây dựng siêu đập trên sông Yalung-Changpo gần biên giới với Ấn Độ thì dường như tham vọng của họ chưa thể có điểm dừng,
do vị trí và quy mô dự kiến của dự án. Trên lý thuyết, các đập mà Trung Quốc sắp xây dựng có thể tạo ra năng lượng cao hơn so với đập tàm hiệp.
Trong khi việc xây dựng đập tàm hiệp đòi khỏi khoảng 1,4 triệu người phải di rời, thì khu vực xung quanh Yalung-Changpo lại có dân cư tương đối thừa thớt,
nên chi phí nhân lực sẽ thấp hơn đáng kể.
Hiện nay, với mục tiêu đạt được mức trung hòa carbon vào năm 2060, Bắc Kinh đã tăng gấp đôi nỗ lực vào các dự án thủy điện ở Tây Tạng.
Tenzin Donmi chưa bao giờ đặt chân lên cao nguyên Tây Tạng, nhưng cô đã lớn lên với câu chuyện về dòng sông và ngọn lươi lớn,
nơi tạo nên quê hương tổ tiên của cô.
Donmi, một người Tây Tạng lưu vong đang sống tại Melbourne, Úc, cho biết.
Lòng tôn trọng thiên nhiên đã ăn sâu vào tiềm thức.
Khi chúng tôi bơi ở sông, chúng tôi được dặn không bao giờ được đi vệ sinh ở đó vì trong nước có các vị thần sông.
Sông Yalung-Changpo có ý nghĩa đặc biệt vì nó tượng trưng cho thân thể của nữ thần Dorje Fakmo,
một trong những hiện thân cao quý nhất trong bản hóa Tây Tạng, chỉ đứng sau Đức Đạt Lai Lạt Ma và Ban Thiền Lạt Ma.
Còn ông Tempa Giangsen Jamha, người đứng đầu phòng môi trường và phát triển tại Viện Chính sách Tây Tạng, cho biết,
lòng tôn kính đối với thế giới tự nhiên này bắt nguồn từ cảnh quan độc đáo của cao nguyên Tây Tạng và có từ nhiều thế kỷ trước.
Nhưng kể từ khi chính quyền Trung Quốc kiểm soát, sáp nhập Tây Tạng vào năm 1950,
theo ông Jamha, người Tây Tạng đã mất hết quyền quyết định những gì xảy ra trên đất của họ.
Ông nói với tờ Al-Jazira rằng,
Chúng tôi hoàn toàn không có bất kỳ một con đập nào trước khi bị kiểm soát,
không phải vì chúng tôi không thể khai thác nó, mà vì chúng tôi vô cùng tôn trọng bản chất của các con sông.
Ông khẳng định, có một truyền thống rất nghiêm ngặt là không ai được đến gần một số dòng sông,
con suối nhất định hoặc làm bất cứ điều gì có thể gây sáo trộn nó.
Bạn thậm chí không cần luật lệ, mọi người Tây Tạng đều tuân thủ theo truyền thống đó.
Nhưng người Trung Quốc sẽ làm mọi thứ để có lợi cho sự phát triển của họ,
và điều này rất đáng thất vọng, vì người Tây Tạng không được tham khảo ý kiến.
Bắc Kinh nhấn mạnh dự án này là một giải pháp thay thế nhiên liệu hóa thạch thân thiện với môi trường,
nhưng nó có nguy cơ vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ các nhà hoạt động,
vì môi trường và các quốc gia láng giềng.
Ông Brian Eiler, Giám đốc chương trình năng lượng, nước và tính bền vững tại Trung tâm Stimson,
của Mỹ, chia sẻ, xây dựng một con đập có kích thước siêu lớn là ý tưởng thực sự tồi tệ vì nhiều lý do.
Bởi vì nó được xây dựng trong một khu vực có nhiều hoạt động địa chấn,
điều này khiến siêu đập có khả năng trở thành quả bom nước
đối với các cộng đồng ở Hạ Liêu của Ấn Độ và Bangladesh.
Phần đông nam của cao nguyên Tây Tạng dễ xảy ra động đất,
vì nó nằm trên đường đứt gãy địa chất, nơi các mảng kiến tạo Ấn Độ và Á Âu va vào nhau.
Trận động đất ở Tứ Xuyên năm 2008, dọc theo vành đai phía đông của cao nguyên Tây Tạng,
đã làm ít nhất 87.000 người thiệt mạng, thu hút sự chú ý của quốc tế về hiện tượng địa chấn
do hồ chứa ATS gây ra.
Một số nhà khoa học Trung Quốc và Mỹ đã rút ra mối liên hệ giữa trận động đất
và đập tử bình phố của Tứ Xuyên, được đưa vào sử dụng hai năm trước đó gần một đất gãy địa chấn.
Họ cho rằng, trọng lượng của hàng trăm triệu mét khối nước chứa trong hồ chứa của đập
có thể đã gây ra ATS hoặc ứng xuất kiến tạo nghiêm trọng.
Nhưng ngay cả khi không có động đất, siêu đập mới có thể là mối đe dọa đối với các cộng đồng
ở Hạ Lưu nếu những cơn mưa xối xả gây ra lũ quét ở khúc vặt lớn của sông Brahmaputra.
Vào năm 2020, khoảng 400 triệu người Trung Quốc đã gặp nguy hiểm sau trận lũ lụt kỷ lục
gây nguy hiểm cho đập tạm hiểm.
Ngoài mới lo về hoạt động địa chấn, khu vực sông Brahmaputra còn chứa đựng sự đa dạng
kinh học độc đáo, con đập sẽ làm ngăn chặn quá trình di cư của cá cũng như dòng chảy phù sa
làm màu mỡ đất trong các trận lũ lụt theo mùa ở vùng Hạ Lưu.
Bên cạnh đó, hàng triệu cư dân sống dọc sông Brahmaputra có thể sẽ phải di rời
tới nơi ở mới, giống như những gì đã xảy ra với dự án đập tạm hiểm.
Các chuyên gia cảnh báo hoạt động địa chấn có thể biến hồ chứa phía trong đập
thành một quả bom nước đối với cư dân ở Hạ Lưu.
Trước thông tin về siêu dự án thủy điện mới của Trung Quốc, Ấn Độ đã bày tỏ sự lo lắng.
Chính phủ nước này thậm chí đang tính đến việc xây dựng một con đập khác
ở hạ nguồn sông Brahmaputra để giữ chữ nước.
Nhà khoa học chính trị Brahma Chelani viết trên tờ Times of India rằng,
vẫn còn nhiều thời gian để Ấn Độ đàm phán với Trung Quốc về tương lai của siêu đập
và những tác động của nó.
Một kết quả tồi tệ sẽ phải chứng kiến thêm một con đập khác được xây dựng ở Hạ Lưu.
Theo chuyên gia Brahma Chelani, với việc xây dựng đập hiện tại di chuyển đến gần các khu vực biên giới,
Trung Quốc sẽ có thể tận dụng các dòng chảy xuyên biên giới trong quan hệ với đối thủ Ấn Độ.
Nhưng gánh nặng tàn phá môi trường mà siêu dự án có khả năng gây ra sẽ do Bangladesh gánh chịu
ở đoạn cuối của dòng sông.
Tuy nhiên, thiệt hại về môi trường có thể sẽ lan rộng ra khắp Tây Tạng,
một trong những khu vực đa dạng sinh học nhất thế giới.
Cũng có một khả năng nữa xảy ra với con sông Yalu-Shangpo, hay còn gọi là Brahmaputra,
là Trung Quốc có thể chuyển hướng dòng sông về phía bắc để giảm bớt tình trạng thiếu nước
ở một số vùng của đất nước.
Theo đó, nước sẽ được bơm về phía bắc qua hàng trăm km cùng với sông Hoàng Hà,
và cuối cùng đổ vào thành phố Thiên Tân trên bờ biển phía đông Trung Quốc.
Vào đầu tháng 8 năm 2011, Green Earth Volunteers, một tổ chức phi chính phủ của Trung Quốc,
đã tổ chức một hội thảo về kênh đào Soutien trong kế hoạch tuyến đường phía Tây với các chuyên gia
về địa chất, khí tượng và đất ngầm nước. Người ta có kế hoạch cho kênh đào này băng qua
năm con sông khác nhau với 10 hồ chứa riêng biệt, trải dài hơn 14 tỉnh thành ở phía Tây
và phía bắc Trung Quốc như là Thanh Hải, Cam Túc, Nội Mông, Tân Cương và Bắc Kinh.
Guo Kai, nhà thiết kế chính và người khởi xướng dự án cho biết,
việc chuyển hướng sông Yalu-Shangpo sẽ giải quyết tình trạng thiếu nước ở phía bắc,
sa mạc hóa, thiếu điện và ô nhiễm. Ông giải thích rằng, ban đầu ông dự định mang nước
từ sông Hoàng Hà đến Bắc Kinh, nhưng sông Hoàng Hà đã cạn kiệt. Sau đó ông đã nhận ra rằng,
sông Yalu-Shangpo có nhiều nước và sẽ không tạo ra bất kỳ sự ảnh hưởng nào đối với Ấn Độ.
Các tướng lĩnh quân đội Trung Quốc và thành viên chính phủ cấp cao khi đó cũng đã ủng hộ ý tưởng của ông Guo Kai.
Như vậy, ta có thể thấy trong cả hai trường hợp đều trên, một là xây một con đập và hai là chuyển nước
lên miền Bắc Trung Quốc, thì tăng động đối với Ấn Độ sẽ là sự sáo trộn sinh thái khủng khiếp hoặc giảm lưu lượng nước.
Rõ ràng, đây là quân bài địa chính trị đầy quyền lực mà Trung Quốc đang sở hữu trong tay nhằm khuất phục
nước láng giềng Nam Á cứng đầu vốn có xung đột trong lịch sử với mình.
Vũ khí địa chính trị nguy hiểm
Trong cuốn sách xuất bản năm 2011 có tựa đề Nước chiến trường mới của Châu Á, giáo sư Brahma Chelaney viết rằng,
nhu cầu về nước tăng vọt của Châu Á khiến nơi đây trở thành châu lục khan hiếm nước nhất thế giới tính theo đầu người.
Nhiều nguồn nước của châu lục này vượt qua biên giới quốc gia và khi nguồn nước ngày càng khan hiếm,
căng thẳng quốc tế có thể gia tăng.
Các chuyên gia cho rằng khoảng cách cung cầu với nước có thể tạo ra những trở ngại cho sự tăng trưởng kinh tế
đóng liên tục, gây căng thẳng giữa các quốc gia về các nguồn tài nguyên được chia sẻ,
làm trầm trọng thêm các tranh chấp lãnh thổ lâu đời và gây thêm khó khăn cho người khèo.
Tầm nhìn của giáo sư Brahma Chelaney phần nào đúng đặt trong bối cảnh Trung Quốc đang âm thầm bí mật xây dựng vua đập mới
trên dòng sông Yalung-Shangpo hùng vĩ.
Tuy nhiên, Trung Quốc đưa ra rất ít thông tin cập nhật về tình hình của dự án kể từ khi Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc
phê duyệt nó vào tháng 3 năm 2021.
Khi theo đuổi dự án lớn này, Trung Quốc phải che giấu hoạt động xây dựng của mình để làm giữ phản ứng của quốc tế
liên quan đến môi trường và sự an toàn của cộng đồng.
Bắc Kinh chỉ trình dự án siêu đập lên Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc để phê duyệt
sau khi đã xây dựng đủ cơ sở hạ tầng để phục vụ cho việc xây dựng siêu đập.
Hai tháng sau khi Quốc hội phê duyệt tháng 5 năm 2021, Bắc Kinh tuyên bố rằng họ đã hoàn thành kỳ tích
đường cao tốc xuyên qua hẻm núi sâu nhất thế giới.
Đường cao tốc kết thúc gần làng Bishing của Ấn Độ trên biên giới Tây Tạng.
Tháng 6 cùng năm, Trung Quốc khai trường tuyến đường sắt điện khí hóa đầu tiên của Tây Tạng
dài 435 km, trị giá 5,7 USD, chạy từ thủ phủ khu vực Lhasa đến Ninh Chi,
đông nam Tây Tạng, bên cạnh hẻm núi sông Brahmaputra.
Thực chất thì bộ đôi đường sắt và đường cao tốc này được sử dụng nhằm phục vụ
các hành trình xây dựng siêu đập như vận chuyển vật liệu, công nhân, kỹ sư
cùng thiết bị nặng đến địa điểm xa xôi nơi siêu đập tọa lạc,
nơi lâu nay được coi là không thể tiếp cận được vì địa hình nguy hiểm.
Như vậy, công việc xây dựng siêu đập đã và đang diễn ra một cách âm thầm bí mật.
Tất nhiên, được Trung Quốc chuẩn bị rất bài bản.
Đường cao tốc và đường sắt là hai ví dụ điện hình.
Đối với Ấn Độ và Bangladesh, dự án siêu đập của Trung Quốc mang lại rất nhiều ảnh hưởng to lớn.
Brahmaputra, một tên khác của Jalung Shampo,
là một con sông xuyên biên giới khi nó chảy qua Tây Tạng, Đông Bắc Ấn Độ và Bangladesh.
Lưu vực sông Brahmaputra trong lịch sử đã xác định biên giới giữa Ấn Độ và Tây Tạng
ở phía đông dãy Himalaya.
Sông Brahmaputra vốn là nguồn nước ngọt lớn nhất đối với người dân Bangladesh,
nhưng gánh nặng của sự tàn phá môi trường mà siêu dự án này có thể gây ra
sẽ do Bangladesh gánh chịu ở vùng Hạ Liêu.
Bangladesh vốn đang bị ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu.
Nếu siêu dự án của Trung Quốc hoàn thành, vấn đề này có thể còn tồi tệ hơn nữa.
Đối với Ấn Độ, dĩ nhiên siêu đập của Trung Quốc có thể khiến môi trường
tại khu vực đông bắc của quốc gia này, nơi con sông chảy qua, bị tàn phá nặng nề.
Không những thế, những khó khăn về đời sống của Bangladesh có thể tạo ra một cuộc di cư lớn
của người tự nạn đến Ấn Độ, nơi đã có vô số người Bangladesh định cư bất hợp pháp.
Dù vậy, dự án siêu đập của Trung Quốc cũng đang phải đối mặt với những cản trở từ chính thiên nhiên.
Nguy cơ sát lở sông băng ở Tây Tạng có thể cản trở kế hoạch này của Bắc Kinh.
Năm 2018, một vụ lở sông băng đã chặn dòng chảy của sông Yalu-Shangpo,
tạo ra một hồ chứa khoảng 600 triệu mét khối nước.
Hồ nước này ở Thượng Nguồn, cách địa điểm Trung Quốc tính đặt siêu đập thủy điện
chỉ khoảng hơn 10 km. Với một lượng nước khổng lồ như vậy tích ở phía trên,
không thể nói trước điều gì có thể xảy ra với con đập.
Để xây đập lớn, Trung Quốc trước tiên phải loại bỏ con đập nhỏ vốn được hình thành bởi vụ sát lở đó.
Những năm gần đây, Bắc Kinh đã đưa các nhóm chuyên gia, kỹ sư tới khu vực hồ Shedongpu này
để mà khảo sát. Họ thu thập được một lượng lớn dữ liệu về địa hình, địa chất ở đây
thông qua việc sử dụng các thiết bị không người lái, các thiết bị tiên tiến khác.
Nhưng hầu hết các chuyên gia vẫn chưa đưa ra được một giải pháp khả thi nào.
Họ chưa thể tìm ra giải pháp để ra gấu con đập hình thành do sát lở sông băng ở Shedongpu
và cũng không thể phá bỏ nó một cách an toàn.
Họ biết rằng thảm họa tương tự có thể xảy ra ở cùng khu vực này do biến đổi khí hậu.
Khu vực này khá rộng lớn và nhiều sông băng sẽ khiến Bắc Kinh gặp rất nhiều thách thức
về kỹ thuật lẫn tiền của.
Theo ước tính của Cơ quan Liên Chính phủ về Biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc,
khoảng một phần tư sông băng ở cao nguyên Tây Tạng đã biến mất kể từ những năm 1970.
Cơ quan trên dự đoán hai phần ba số sông băng còn lại cũng sẽ biến mất vào khoảng cuối thế kỷ này.
Các nghiên cứu chỉ ra nhiệt độ tăng lên, sông băng tan chảy có thể khiến nóc nhà của thế giới
trở nên dễ thích nghi hơn, nhưng cũng khiến các nguy cơ thiên tài, thảm họa như lũ lụt,
sát lở đất tăng lên, khiến nền đất xây dựng các đập thủy điện cũng yếu hơn,
dẫn đến nguy cơ sập bất cứ lúc nào.
Một số nhà khoa học Trung Quốc đề xuất, thay vì xây dựng siêu đập trên sông Nyalung-Shangpu,
Trung Quốc có thể tính đến đào một đường hầm khoảng 16 km xuyên qua một trong những dãy núi cao
ở thùng lũng Nyalung-Shangpu.
Nước sông được dẫn vào đường hầm để kích hoạt các tua binh phát điện.
Họ ước tính, tuy không thể cho công suất 70 GW, nhưng dự án này có thể mang lại công suất 50 GW
hay gấp đôi của đập tạm hiệp.
Trải dài trên diện tích 2,5 triệu km2, cam nguyên Tây Tạng giàu tài nguyên thiên nhiên
và giáp danh với nhiều quốc gia khác, dòng nước ngọt chảy từ các sông băng
với trên núi tan chảy, đổ xuống khu vực dãy Himalaya và cung cấp nước uống
cho khoảng 1,8 tỷ người ở các quốc gia xung quanh, bao gồm Trung Quốc, Ấn Độ và Bhutan.
Nguồn nước chính là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến Trung Quốc cố gắng hết sức
kiểm soát chặt chẽ cao nguyên Tây Tạng.
Bởi đó chính là vùng đệm an ninh, là khu vực từ huyệt của Bắc Kinh.
Nếu để tham nước Tây Tạng lọt vào tay đối thủ, Trung Quốc chắc chắn sẽ bị rơi
vào tình thế vô cùng nguy hiểm.
Biên giới Trung Ấn thì chưa bao giờ yên bình. Năm 2020, một cuộc đụng độ nổ ra ở phía tây
dãy Himalaya giữa Ấn Độ và Trung Quốc, trong đó 20 binh lính Ấn Độ và một số lượng không xác định
lính Trung Quốc đã thiệt mạng. Từ đó đến nay, các vụ sô sát, ẩu đà giữa binh lính hai bên
vẫn thường diễn ra. Cả Trung Quốc và Ấn Độ cũng điều rất nhiều quân đội và khí tải quân sự
hạng nặng đến điểm xung đột. Giờ đây, với dự án xây đập lớn chỉ cách biên giới Ấn Độ 30 km,
Bắc Kinh dường như sẽ cố gắng sử dụng nó như một công cụ chính trị, một thứ quyền lực mềm
cực kỳ hiệu nghiệm trong cuộc tranh chấp biên giới trăm năm.
Chuyên gia Brian Aylor của trung tâm Stimson thì lo ngại rằng Yalong Shangpo có thể mở đường
cho sự xuất hiện của các dự án tương tự tại khu vực. Theo ông, bài học sông Mekong vẫn còn
nguyên giá trị. Khi phân tích dữ liệu gần đây về các con đập của Trung Quốc, người ta đã phát hiện ra rằng
các động này đã gây ra tổn hại ngày càng sâu sắc hơn cho các cộng đồng hạ lưu của con sông Mekong,
vốn từng vô cùng trù phú. Ông Brian Aylor lưu ý rằng việc không phối hợp trong vận hành đập đã khiến
11 đập trên sông Mekong của Trung Quốc phá vỡ đời sống của cá và dòng chảy châm tích,
đồng thời trực tiếp góp phần gây ra tình trạng sạt lở bờ sông và phá hủy các cộng đồng.
Trong khi các chi tiết cụ thể về kế hoạch phát triển sông Yalong Shangpo của Trung Quốc
còn mơ hồ, ông Aylor cho biết vẫn tồn tại những rủi ro rất lớn. Ông cho biết người ta đều biết rằng
các dòng sông đều rất đói khát, vì vậy khi bạn tách lớp châm tích của nó ra, dòng sông đói khát đó
sẽ bắt đầu tìm kiếm những thứ mới mẻ để khỏa lớp. Nó sẽ khiến bờ sông sạt lở,
bao mòn đồng bằng châu thổ. Đó là một quá trình tự nhiên nhưng lại bắt nguồn
từ một thứ gì đó không tự nhiên gây ra.
Và đến đây thì chương trình ngày hôm nay của chúng tôi cũng xin phép tạm dừng.
Cảm ơn sự quan tâm theo dõi của quý vị và các bạn.
Xin quý vị hãy để lại bình luận và cảm xúc ở phần dưới.
Lê Minh xin chào và hẹn gặp lại!
