Có một câu hỏi mà thỉnh thoảng tôi vẫn thường nhận được, đa số là từ các bạn trẻ, các bạn trăn trở rằng trong một môi trường trọng vật chất và quyền lực, nơi có nhiều người chà đạp lên nhau để sống, thì liệu việc chọn sống tử tế có làm chúng ta bị thua thiệt không?
Trong tập ngày hôm nay tôi sẽ chia sẻ một số góc nhìn của mình về những khía cạnh này, những góc nhìn này có thể hơi khác với số đông, thậm chí sẽ hơi khó nghe với một số người. Tuy nhiên tôi tin sẽ mang lại ít nhiều giá trị cho các bạn, đặc biệt là các bạn trẻ, trong việc chọn cho mình một con đường phù hợp.
MỤC LỤC: 0:00 - Giới thiệu 0:42. - Một vài lưu ý nhỏ 1:28. - Sức mạnh & Sự lựa chọn 6:51 - Be a calm lion 10:05 - Sức mạnh thời hiện đại
Xin chào các anh chị và các bạn.
Chào mừng các anh chị đến với podcast Hiếu TV.
Trước khi bắt đầu, nhìn cho anh chị nào mới lần đầu đến podcast này
thì đây là nơi mà tôi chia sẻ về chủ yếu hai mảng nội dung chính.
Đó là các kỹ năng quản lý tài chính cá nhân
và thứ hai là những kinh nghiệm sống mà tôi đã tích lý được.
Các anh chị có thể ghé thăm trang web của podcast ở địa chỉ là hiếu.tv
để tải về một số tài liệu mà tôi đang chia sẻ miễn phí.
Một lần nữa, xin chào các anh chị.
Và bây giờ thì chúng ta cùng nhau bắt đầu chủ đề ngày hôm nay.
Tập ngày hôm nay, tôi sẽ chia sẻ với các anh chị một góc nhìn nhỏ
mà tôi thường hay nói với những người bạn trẻ xung quanh mình.
Cái góc nhìn này thoạt nghe qua thì có thể là nó sẽ hơi khác người một chút.
Tuy nhiên, tôi nghĩ là nó cũng sẽ có những cái giá trị nhất định.
Và cũng như mỗi lần mà tôi chia sẻ về những cái chủ đề nhạy cảm
thì tôi vẫn thường hay nói trước.
Đó là các anh chị hãy đón nhận những cái chia sẻ này
theo cái dạng là để có thêm một cái góc nhìn nữa.
Để rồi từ đó, khi mà các anh chị có thật là nhiều góc nhìn khác nhau
thì các anh chị có thể tổng hợp ra được những cái góc nhìn của riêng mình.
Còn ở khối cảnh của tôi thì tôi không có nhu cầu tranh luận
hay là tranh cãi với những cái góc nhìn khác.
Đó là một vài cái lưu ý nhỏ trước khi mà chúng ta bắt đầu.
Bây giờ chúng ta cùng nhau vào cái nội dung chính.
Theo quan sát của tôi thì có hai cái suy nghĩ khá là phổ biến
ở trong xã hội hiện đại ngày nay.
Cách suy nghĩ đầu tiên đó là cái kiểu sống theo dạng là
mạnh được yếu thua, ai mạnh thì người đó thắng.
Những người này họ sống theo cái kiểu là thường đội hạ đạp.
Họ trà đạp lên những người yếu hơn để mà đi lên,
để đạt được những cái mục tiêu của họ.
Hoặc là thậm chí họ trà đạp lên những người kém hơn mình
chỉ đơn giản bởi vì họ thấy là mình có đủ sức mạnh để mà làm như vậy
chứ cũng không hẳn là vì họ thiếu thốn cái gì.
Đó là cái kiểu sống đầu tiên.
Và đáng tiếc là cái cách hành xử và suy nghĩ này
nó càng ngày càng phổ biến trong xã hội của chúng ta hiện nay.
Còn cách suy nghĩ thứ hai là những người ngược lại với nhóm thứ nhất.
Đây là những người mà họ nhìn vào cái nhóm thứ nhất
và họ cảm thấy quá là ngán ngẩm cho nên họ quyết định là
họ lùi lại, họ chọn cho mình một cuộc sống xa lánh những thứ đó.
Họ lùi về, họ xây dựng một cuộc sống nhẹ nhàng hơn, bình yên hơn.
Chọn các cách sống tử tế, hiền hòa với tất cả mọi người xung quanh.
Và bây giờ các anh chị thư tưởng tượng khi mà nhìn vào hai cái bức tranh đó.
Một đằng là dùng sức mạnh, dùng những quyền lực mà mình có
để trà đạp lên người khác nhằm là đạt được những mục đích của mình.
Còn một đằng là chọn cuộc sống thanh đạm, nhẹ nhàng, tử tế.
Thì chắc là các anh chị cũng đoán được, đó là khi nhìn vào hai bức tranh đó
có lẽ nhiều người trong chúng ta sẽ có xu hướng là chúng ta trân trọng cái nhóm thứ hai hơn.
Và ít nhiều là chúng ta muốn bản thân mình
hoặc thậm chí là muốn hướng cho con trái mình sẽ phát triển thành cái nhóm thứ hai.
Và cái điều này nó cũng đúng với tất cả các nền văn hóa khác nhau.
Đặc biệt là văn hóa Á Đông.
Chúng ta rất là đề cao cái việc sống thanh cao, sống tử tế.
Nhìn từ giáo dục cho tới sách vở, cho tới phim ảnh
không có bất kỳ cái nền văn hóa nào trên thế giới mà nó đề cao cái việc
dùng sức mạnh để mà trà đạp lên người khác hết.
Nhưng mà cũng chính cái điều này, nó làm cho chúng ta có một cái suy nghĩ
và chúng ta mặc nhiên cho là ở hiền thì sẽ gặp lành.
Nó cũng đồng nghĩa với cái việc là chúng ta chờ đợi một cái sự quá báo nào đó,
một cái sức mạnh siêu nhiên nào đó sẽ bảo vệ cho chúng ta nếu mà chúng ta ở hiền.
Và theo quan điểm của tôi, đó là một cái suy nghĩ rất là nguy hiểm.
Vậy thì tại sao nó lại nguy hiểm?
Đầu tiên thì tôi muốn phân tích một chút về cái sự lựa chọn.
Một khi mà chúng ta yếu mà chúng ta chọn sống hiền hòa, sống thanh bình
thì theo tôi, đó không phải là một sự lựa chọn.
Đó là một sự cam chịu.
Tôi lấy một cái hình ảnh như vầy.
Một cái con thỏ, nó yếu ớt, nó không có sức mạnh nào.
Bất kỳ con gì cũng có thể ăn thịt nó.
Mà nó lại nói là nó sẽ chọn cuộc sống hiền hòa, thân thiện với xung quanh.
Nó không muốn chọn cuộc sống bạo lực, trà đạp lên những con khác để sống.
Thì đó không phải là một sự lựa chọn.
Đó là một sự cam chịu.
Đó là AQ.
Bởi vì thật ra, nó không có bất kỳ sự lựa chọn nào ở đây hết.
Khi mà nó yếu thì nó buộc phải sống hiền hòa,
bất kể là nó có muốn hay không.
Do đó cho nên đó không phải là một sự lựa chọn.
Còn nếu đó là một con sư tử,
con sư tử nó có đủ sức mạnh để nó có thể giết bất kỳ con thú nào nó muốn.
Nhưng nếu nó chọn cuộc sống hiền hòa,
thì đó mới là một sự lựa chọn.
Khi mà nghe cái ví dụ này,
thì nó có vẻ là nó khá là hiển nhiên.
Tuy nhiên, khi mà nhìn lại trong xã hội loài người,
trong cái xã hội hiện đại bây giờ,
thì sức mạnh nó không còn là cái yếu tố để mà xác định cái sự mạnh yếu
như là ở trong xã hội ngày xưa,
hay là trong xã hội loài vật.
Bây giờ thì cái sự mạnh yếu nó nằm ở những cái như là năng lực tài chính,
như là kiến thức, như là sự lựa chọn.
Chút nữa tôi sẽ nói những cái ý này kỹ hơn.
Nhưng mà bây giờ chúng ta tạm lấy một cái yếu tố mà tôi vừa nhắc tới.
Đó là cái năng lực về tài chính.
Từ nhỏ thì có rất là nhiều người trong chúng ta được dạy dỗ là tiền là xấu xa.
Ở trong xã hội ngày xưa thì những người giàu có,
những người phú hộ, địa chủ
thì thường được gắn với những cái hình ảnh là người xấu.
Khi đó giàu có là một cái tội.
Rồi song song đó thì người ta đề cao cái việc là
sống nghèo khó mà thanh đạm mới là đáng quý.
Cái đợt mà tôi chuẩn bị nói có thể là sẽ hơi bất ngờ
cho nên canh chỉ chịu khó lắng nghe.
Khi mà chúng ta không đủ những cái nền tảng
và những cái năng lực để có thể đọc ác
thì nó cũng sẽ đồng nghĩa với cái việc là bất kỳ lúc nào
chúng ta cũng có thể trở thành nạn nhân của những cái ác.
Một khi mà không có đủ sức mạnh ở trong tay
thì cái sự an yên của những người không có đủ nội lực
nó sẽ nằm hoàn toàn trong quyết định
và cái sự định đoạt của người khác,
đặc biệt là những cái người xấu.
Khi đó chúng ta như một cái con dung,
ai muốn dày muốn xéo cũng được,
rồi cùng lắm thì cái việc mà nó có thể làm chỉ là hoàng mình.
Cho nên mới có cái câu là con dung xéo lắm cũng hoàng.
Chúng ta nhìn lại những cái câu chuyện ngày xưa
trong cái thời phong kiến, thời thực dân,
những cái người dân thấp cổ bé hỏng
thì dù họ có xây dựng được một cuộc sống nhẹ nhàng
hay là thanh bình đẹp tới mấy đi nữa
nhưng mà cái sự thanh bình đó
nó có thể bị lấy mất bất kỳ lúc nào.
Và theo tôi thì chúng ta hoàn toàn
không có nên xây dựng một cuộc sống cho mình
theo cái kiểu như vậy.
Thay vì như vậy,
tôi muốn chia sẻ với các anh chị thêm
một cái góc nhìn khác,
một cái cách sống khác.
Cái cách sống này tôi thường gọi đùa
trong tiếng Anh,
đó là be a calm lion.
Nhật ra tiếng Việt đó là
hãy là một con sư tử điềm tĩnh.
Chính là từ ở trong cái ví dụ lúc nãy.
Chúng ta đừng có để bản thân mình
là một cái con thỏ yếu ớt
rồi chúng ta nói là mình chọn
sống thanh bình, sống điềm tĩnh
bởi vì như tôi đã nói,
đó không phải là một sự lựa chọn.
Đó là AQ, đó là cam chịu.
Thay vì vậy, chúng ta hãy là
một con sư tử với đầy đủ sức mạnh
để mà có thể giết bất kỳ con thú nào.
Một khi mà nó đã có
đầy đủ khả năng và năng lực
để đọc ác nếu nó muốn.
Tới khi đó rồi mà nó chọn cho mình
một cuộc sống nhẹ nhàng và an yên
thì đó mới là sự lựa chọn.
Và quan trọng hơn là khi đó
thì không ai có thể đụng được
tới cái sự an yên của nó.
Khi mà chúng ta có đủ sức mạnh
thì mọi người xung quanh dù muốn hay dù không
cũng sẽ phải hành động với chúng ta
một cách trân trọng hơn.
Khi mà bạn có đủ sức mạnh
và chọn một cuộc sống thanh bình cho mình
các bạn lựa chọn sẽ tôn trọng người khác
thì lúc đó những người xung quanh
họ sẽ càng tôn trọng bạn hơn.
Và quan trọng hơn nữa là một cách vô thức
thì chính bạn cũng sẽ tôn trọng
bản thân mình hơn.
Và chính cái năng lượng tỏa ra từ cái việc đó
nó sẽ mang thêm cái sự tôn trọng của người khác
kể cả là với kẻ thù.
Khi mà nó biết là bạn có đủ nguy hiểm
thì họ cũng sẽ có những cái sự tôn trọng
hoặc ít nhất là cái sự e dè
mỗi khi mà họ định làm
một cái gì đó có hại đến cho chúng ta.
Thì theo tôi, đó mới là một cái đích
cần được hướng tới.
Còn ngược lại, khi mà chúng ta quá yếu kém
tới mức mà chính chúng ta
cũng cảm thấy khinh thường bản thân mình
thì làm sao chúng ta có thể đòi hỏi những người
xung quanh hành xử một cách tôn trọng với chúng ta được.
Và có một điều rất là may mắn
đó là chúng ta không sống
trong xã hội lợi vật.
Trong xã hội lợi vật thì trời sinh ra
làm sao? Chúng ta phải chịu như vậy.
Nếu may mắn sinh ra chúng ta là
con sư tử thì chúng ta sẽ có được
cái sự lựa chọn là sống đàng hoàng
hay là sống ác độc.
Còn lỡ không may, sinh ra là con thỏ
thì coi như là thua.
Chúng ta không có bất kỳ một sự lựa chọn nào khác.
Và cũng chính bởi vì chúng ta sống
trong xã hội lợi người cho nên chúng ta
có thể tập luyện để mà làm cho mình mạnh hơn.
Để sau khi mà đủ mạnh rồi
thì chúng ta chọn cho mình
cái con đường sống tử tế.
Ngày xưa thì cái sức mạnh nó thuần
là về thể chất.
Nếu mà ở đây có anh chị nào đi học võ
thì chắc là ít nhiều anh chị đều biết
là bên cạnh cái việc học võ
thì song song đó chúng ta sẽ luôn được
dạy kèm với cái việc là học đạo.
Và cũng bởi vì lý do đó
mà chúng ta có cái từ là võ đạo.
Cái việc học võ là để
trâu dồi sức khỏe và có được
những cái kỹ năng chiến đấu.
Khi mà càng lên cao thì chúng ta sẽ
càng nguy hiểm. Nhưng mà song song đó
cũng chính bởi vì càng lên cao
chúng ta càng hiểu rõ về võ đạo
cho nên chúng ta sẽ càng trầm lại.
Các anh chị thử để ý
hầu hết những cái vị võ sư
càng giỏi võ thì họ lại càng trầm tính
thậm chí là họ càng hiền.
Ít ai mà biết họ giỏi võ
và đó cũng chính là một dạng lựa chọn.
Đó là trong xã hội ngày xưa
còn ngày nay thì sao?
Thì ở trong tập ngày hôm nay
tôi muốn chia sẻ với các anh chị
một số cái yếu tố mà tôi cho là
nó sẽ cấu thành lên cái sức mạnh
ở trong xã hội hiện đại.
Đầu tiên là cái yếu tố
mà nãy giờ chúng ta đã nhắc tới một vài lần
đó là về tài chính.
Trong xã hội hiện đại thì
sức mạnh tài chính là một cái sức mạnh
mà không ai có thể phủ nhận được.
Nếu mà chúng ta có đủ nó
nó sẽ là cái đòn bẫy giúp cho chúng ta làm được
rất là nhiều việc và nếu mà
chúng ta biết cách làm chủ nó
nó sẽ giúp tạo ra rất là nhiều giá trị
cho bản thân chúng ta và xa hơn
là những người xung quanh.
Cụ thể chính là cái khía cạnh tự do tài chính
mà tôi vẫn thường hãy chia sẻ.
Một khi mà đã có được tự do tài chính
nó sẽ giải phóng chúng ta ra khỏi
những công thức cố định trong cuộc sống.
Nó cho phép chúng ta được tự do
làm những việc mình thích mà
không cần phải trông chờ vào sự giúp đỡ của ai.
Nó cho chúng ta được tự do
gặp gỡ và kết giao với những người
mà chúng ta quý trọng, chứ không phải
bởi vì chúng ta trông chờ họ sẽ giúp gì cho chúng ta.
Và nó cũng cho phép
chúng ta được sống ở bất kỳ nơi nào
mà mình cảm thấy thoải mái và hạnh phúc nhất.
Đây chính là những ý mà tôi đã chia sẻ
trong tập trước, tập số 70.
Anh chị nào chưa xem thì
có thể xem lại.
Và cũng giống như cái việc tập võ,
nó đòi hỏi chúng ta phải có phương pháp
và phải có đủ cái sự kiên trì
trong thời gian dài.
Thì xây dựng tài chính cũng vậy.
Nó dễ thì chắc chắn là không dễ,
nhưng mà nó cũng không phải là quá khó.
Nó cũng chỉ đòi hỏi chúng ta phải biết phương pháp
và đặc biệt là phải có đủ sự kiên trì.
Tránh những cái suy nghĩ làm giàu nhanh.
Chủ đề về
giàu chậm hay giàu nhanh này thì tôi cũng đã
có lần chia sẻ rồi.
Đó là cái nền tảng sức mạnh đầu tiên.
Nền tảng về tài chính.
Nền tảng thứ hai, đó là
cái nền tảng về kiến thức.
Cái điểm này thì chắc là tôi cũng không cần
phải phân tích quá nhiều.
Ai trong chúng ta chắc cũng thừa hiểu là
ở trong xã hội hiện đại ngày nay,
kiến thức đóng vai trò vô cùng quan trọng.
Và cũng chính từ kiến thức, nó sẽ mang lại cho chúng ta
những cái nền tảng về tài chính vững chắc nhất.
Để rồi khi mà đã có tài chính rồi
thì cũng chính là kiến thức
nó sẽ giúp cho chúng ta làm chủ được tiền bạc
chứ không phải là để nó làm chủ
chúng ta. Rồi khi mà chúng ta
vấp ngã những cái nền tảng
về kiến thức, về tư duy,
về kinh nghiệm sống, nó sẽ giúp cho
chúng ta có thể đứng dậy và gây dựng lại.
Do đó cho nên kiến thức là
một cái dạng sức mạnh rất là quan trọng
trong xã hội ngày nay.
Và cũng rất là may mắn là
ở trong cái xã hội Internet hiện tại,
chúng ta có thể dễ dàng tiếp cận bất kỳ cái nguồn trí thức
nào mà chúng ta cần.
Miễn là chúng ta chịu tìm hiểu
và chúng ta có đủ kiên trì
để mà tìm hiểu.
Đó là sức mạnh thứ hai.
Sức mạnh thứ ba, đó là sức mạnh
của những cái sự lựa chọn.
Tôi luôn tin là khi chúng ta càng giàu
về sự lựa chọn, thì chúng ta sẽ càng mạnh.
Chúng ta có thể chọn
sống ở nhiều nơi,
có thể làm nhiều việc, thậm chí là
chúng ta có thể không làm gì cũng được.
Rồi chúng ta có nhiều nguồn hạnh phúc,
có nhiều niềm vui khác nhau trong cuộc sống.
Càng nhiều những cái lựa chọn như vậy
thì chúng ta sẽ càng vững chắc
và không ai có thể làm ảnh hưởng
tới cuộc sống của chúng ta được.
Tôi lấy một cái ví dụ nhỏ,
đó chính là cái sức mạnh của sự bỏ đi
mà có lần tôi đã chia sẻ rất là chi tiết
trong một tập podcast trước đây.
Khi mà chúng ta có đủ năng lực
để có thể bước ra khỏi bất kỳ một cái sự lệ thuộc nào,
dù đó là trong công việc
hay là trong các cái mối quan hệ cá nhân,
thì đó là lúc mà chúng ta đang sở hữu
những cái sức mạnh
và tự động người khác
sẽ thành xử với chúng ta một cách trân trọng hơn rất là nhiều
so với cái việc là
người ta biết là bạn không có bất kỳ một cái sự lựa chọn nào.
Và cũng tương tự như câu chuyện
về con sư tử lúc nãy.
Một khi mà bạn có khả năng
để có thể bỏ đi bất kỳ lúc nào,
nhưng mà bạn vẫn quyết định ở lại,
thì đó mới là một sự lựa chọn.
Lấy ví dụ là bạn làm cho một công ty,
bạn không có bất kỳ một sự lựa chọn nào,
bạn bắt buộc phải làm cho công ty đó,
thì cái việc mà bạn trung thành
là bạn ở lại công ty,
lúc đó là bạn đang AQ.
Còn khi mà trong tay bạn có vô số những lời mời khác,
nhưng mà bạn vẫn quyết định ở lại với công ty,
thì đó mới là sự lựa chọn.
Tương tự như vậy
ở trong một cái mối quan hệ,
khi mà bạn có đầy đủ khả năng
để mà có thể bỏ đi bất kỳ lúc nào,
nhưng mà bạn vẫn quyết định ở lại
để cùng với người đó xây dựng gia đình,
cùng với người đó khắc phục những cái vấn đề
ở trong mối quan hệ,
thì đó mới là sự lựa chọn.
Đó là 3 cái loại sức mạnh.
Tất nhiên là vẫn còn nhiều cái loại sức mạnh khác,
nhưng theo tôi,
đó là 3 loại sức mạnh quan trọng nhất
ở trong cuộc sống hiện đại ngày nay.
Sức mạnh về tài chính,
sức mạnh về kiến thức,
và sức mạnh của những cái sự lựa chọn.
Càng có nhiều những cái yếu tố này,
thì chúng ta sẽ càng mạnh.
Và khi chúng ta đã có đủ sức mạnh,
khi đó chúng ta có quyền lựa chọn
sẽ dùng những cái sức mạnh đó
để trà đạp người khác,
hay là chúng ta sẽ lựa chọn
sống tôn trọng và nâng người khác lên,
sống một cách nhẹ nhàng, yên bình.
Đó, nó mới là cái sự lựa chọn.
Và tất nhiên là tôi hy vọng là
sẽ có nhiều người
chọn cái lựa chọn thứ 2.
Đó là một số cái góc nhìn
và những cái chia sẻ của tôi
trong tập ngày hôm nay.
Nếu mà thấy những cái nội dung này là hữu ích,
thì nhờ các anh chỉ chia sẻ thêm
cho bạn bè và người thân của mình.
Ngoài ra thì như thường lệ,
bởi vì dạy thuật của Youtube hầu ưu tiên
cho những video có nhiều like.
Cho nên nếu mà thích video này,
thì nhờ các anh chỉ bấm thêm vào cái nút like
để giúp cho podcast của chúng ta có nhiều người biết hơn nữa.
Xin cảm ơn sự theo dõi của các anh chỉ
và chúc các anh chỉ
có một buổi tối cuối tuần bình yên.