Người xưa thường nói: “Họa phúc vô môn, duy nhân tự triệu”, nghĩa là họa hay phúc vốn không có cánh cửa cố định, phần nhiều do chính suy nghĩ và hành vi của con người mà chiêu cảm đến.

Chàng trai xe ôm công nghệ dành tiền giúp người vô gia cư, chở miễn phí người con nuôi cha bệnh nặng

Có người đi xem mệnh, nghe nói tương lai gặp tai họa liền hoang mang tìm mọi cách tránh né. Có người được đoán rằng sẽ giàu sang thì sinh tâm chờ đợi. Nhưng nếu vận mệnh thực sự đã được định sẵn, liệu con người còn có thể thay đổi nó hay không?

Một câu chuyện lưu truyền từ đầu triều Minh cho thấy, đôi khi khoảng cách giữa họa và phúc chỉ nằm trong một niệm thiện ác của con người.

Một người vốn được dự đoán sẽ mang tai họa

Hình ảnh minh hoạ: Một người vốn bị đoán sẽ mang tai họa

Những năm đầu triều Minh, tại kinh thành có một người tên Trịnh Hương Nhi, làm người hầu trong nhà một vị họ Vương. Trịnh Hương Nhi vốn thật thà, chăm chỉ, làm việc cẩn thận nên chủ nhân đối đãi với anh khá tốt.

Một ngày nọ, trong phủ có một thầy tướng số nổi tiếng tên Viên Thượng Bảo ghé qua. Khi nhìn thấy Trịnh Hương Nhi, ông bất ngờ nói với chủ nhà rằng nếu tiếp tục giữ người này ở lại, sau này có thể mang tai họa đến cho gia đình.

Nghe vậy, chủ nhân dù có phần tiếc nuối nhưng cuối cùng vẫn cho Trịnh Hương Nhi rời khỏi phủ.

Một người vốn nghèo khó, nay lại mất luôn chỗ nương thân. Không nhà cửa, không tiền bạc, anh đành tìm đến một ngôi miếu cổ để sống tạm qua ngày.

Có lẽ nếu là người khác, trong hoàn cảnh ấy rất dễ sinh lòng oán trách. Nhưng chính tại nơi tưởng như cùng đường ấy, Trịnh Hương Nhi lại đứng trước một lựa chọn làm thay đổi cả cuộc đời mình.

Một hôm, sau khi ra ngoài trở về miếu, Trịnh Hương Nhi nhìn thấy trên tường có treo một chiếc bọc. Mở ra, anh kinh ngạc phát hiện bên trong có hai mươi lạng bạc.

Đối với một người không nhà, không việc làm, hai mươi lạng bạc chẳng khác nào một món tài sản từ trên trời rơi xuống. Chỉ cần mang đi, có lẽ anh đã có thể giải quyết được cảnh khốn khó trước mắt.

Nhưng niềm vui chỉ thoáng qua.

Trịnh Hương Nhi bắt đầu suy nghĩ: bản thân mình vốn nghèo khó, vì sao đột nhiên lại có được số tiền lớn như vậy? Người đánh mất số bạc này có thể đang cần nó cho một việc rất quan trọng. Nếu vì mất tiền mà người ấy gặp tai họa, thậm chí liên lụy đến tính mạng, vậy chẳng phải mình đã vì chút lợi trước mắt mà làm chuyện tổn đức hay sao?

Không một ai nhìn thấy chiếc bọc. Cũng không ai biết anh đã nhặt được tiền.

Chính vì không có người nhìn thấy nên lựa chọn ấy lại càng đáng quý.

Đạo đức thật sự nhiều khi không nằm ở việc chúng ta cư xử thế nào trước ánh mắt người đời, mà nằm ở cách chúng ta lựa chọn khi hoàn toàn có thể làm sai mà chẳng ai biết. Trịnh Hương Nhi quyết định ở lại miếu, chờ người mất quay lại.

Ngày hôm sau, quả nhiên có một người vẻ mặt lo lắng tìm đến. Hỏi ra mới biết, ông là quản gia trong phủ của một vị chỉ huy sứ, được giao mang hai mươi lạng bạc đến kinh thành xử lý công việc nhưng sơ ý để quên tại ngôi miếu.

Số bạc không chỉ thuộc về ông, mà còn liên quan đến trách nhiệm với chủ nhân. Nếu không tìm lại được, hậu quả có thể vô cùng nghiêm trọng.

Trịnh Hương Nhi nghe xong liền đem toàn bộ số bạc trả lại.

Người quản gia vô cùng cảm kích, muốn lấy một nửa số tiền tặng anh để báo đáp. Nhưng Trịnh Hương Nhi từ chối và nói rằng nếu thật sự muốn lấy bạc thì đêm hôm trước anh đã cầm đi rồi, đâu cần ngồi chờ đến hôm nay.

Một câu nói rất bình thường nhưng đủ cho người quản gia hiểu người trước mặt mình là người thế nào.

Thấy Trịnh Hương Nhi vừa nghèo khó vừa không có nơi nương tựa nhưng vẫn giữ được lòng ngay thẳng, ông mời anh cùng trở về phủ, hy vọng có thể giúp anh tìm một công việc.

Khi vị chỉ huy sứ nghe lại câu chuyện, ông rất cảm kích trước phẩm hạnh của chàng trai trẻ. Bản thân lại không có con nối dõi, ông dần nảy ý muốn nhận Trịnh Hương Nhi làm con nuôi.

Ban đầu anh không dám nhận, cho rằng thân phận mình thấp kém. Nhưng trước sự chân thành của vị chỉ huy sứ, cuối cùng anh đồng ý. Từ đó, cuộc đời Trịnh Hương Nhi bước sang một con đường hoàn toàn khác.

Anh vốn sinh trưởng ở phương Bắc, giỏi cưỡi ngựa bắn cung, lại được cha nuôi tận tâm bồi dưỡng nên nhanh chóng trưởng thành trong quân ngũ. Về sau, anh làm đến chức tướng quân, con cháu nhiều đời cũng được hiển đạt.

Nhiều năm sau, thầy tướng Viên Thượng Bảo gặp lại Trịnh Hương Nhi. Nhìn tướng mạo của anh lúc ấy, ông vô cùng kinh ngạc và nói rằng lần trước mình xem không sai, lần này cũng không sai. Ông đoán rằng anh hẳn đã từng cứu người hoặc trả lại tài vật quý giá cho người khác, nhờ tích được đức lớn mà tướng mệnh cũng theo đó đổi khác.

Trịnh Hương Nhi nghe vậy mới kể lại chuyện trả hai mươi lạng bạc năm xưa.

Câu chuyện muốn gửi gắm một điều rất giản dị: con người có thể muốn biết trước vận mệnh, nhưng biết trước chưa chắc đã thay đổi được điều gì. Thứ thật sự có thể thay đổi cuộc đời lại nằm trong từng lựa chọn của chính mình.

Nếu ngày ấy Trịnh Hương Nhi mang số bạc bỏ đi, có lẽ cuộc đời anh sẽ rẽ sang một hướng khác.

Chỉ một niệm tham có thể khiến người ta lấy thứ không thuộc về mình; nhưng cũng chỉ một niệm thiện có thể khiến một người giữ lại lương tâm trong lúc nghèo khó nhất.

Muốn cầu phúc, trước hết hãy gieo phúc

Hình ảnh minh hoạ: Muốn cầu phúc, trước hết hãy gieo phúc

Ngày nay, không ít người bỏ nhiều tiền xem bói, tìm cách tránh hạn, cầu tài, sửa sang phong thủy hay mong một phương pháp nào đó giúp vận mệnh nhanh chóng đổi thay.

Nhưng nếu một người vẫn giữ lòng tham, thường xuyên làm tổn thương người khác, chỉ muốn cầu lợi cho mình mà không sửa đổi bản thân, thì dù biết trước bao nhiêu điều về tương lai cũng chưa chắc có ý nghĩa.

Người xưa xem bói không chỉ để biết cát hung, mà sâu xa hơn còn muốn con người hiểu rằng thiện ác đều có hậu quả, từ đó biết sống thận trọng hơn.

Cuộc đời có những việc chúng ta không thể lựa chọn: xuất thân, hoàn cảnh, những biến cố bất ngờ. Nhưng đứng trước mỗi hoàn cảnh, ta vẫn có thể lựa chọn mình sẽ trở thành người như thế nào.

Khi không ai nhìn thấy, có giữ được lòng ngay thẳng hay không; khi đứng trước lợi ích, có biết dừng lòng tham hay không; khi bản thân đang khốn khó, có còn nghĩ đến hoàn cảnh của người khác hay không - những lựa chọn tưởng như rất nhỏ ấy đang từng ngày tạo nên cuộc đời của mỗi người.

Họa phúc đôi khi không cách nhau quá xa. Một ý niệm ích kỷ có thể mở đầu cho nhiều sai lầm, còn một ý niệm thiện lương đôi khi lại gieo xuống một hạt giống phúc lành mà nhiều năm sau mới nhìn thấy kết quả.

Vì vậy, thay vì quá bận lòng hỏi tương lai mình giàu hay nghèo, thuận hay nghịch, có lẽ điều đáng hỏi hơn là: hôm nay mình đã sống thế nào?

Muốn cuộc đời tốt hơn, trước tiên hãy làm cho chính mình tốt hơn. Bởi vận mệnh có thể là điều con người khó nhìn thấy, nhưng thiện ác trong từng lựa chọn lại luôn nằm ngay trong tay mình.

Tiểu Hoa biên tập

#cauchuyenhay#giadinhtruyenthong#giaoduc#vanhoatruyenthong