CẠNH TRANH VÀ ĐỘC QUYỀN - ĐIỀU GÌ THAO TÚNG GIÁ CẢ HÀNG HÓA TRÊN THỊ TRƯỜNG? |CÂU CHUYỆN KIẾN THỨC

HỌC VIỆN BÒ VÀ GẤU
98 người theo dõi
69 Lượt xem video·21 thg 6, 2025
CẠNH TRANH VÀ ĐỘC QUYỀN - ĐIỀU GÌ THAO TÚNG GIÁ CẢ HÀNG HÓA TRÊN THỊ TRƯỜNG? |CÂU CHUYỆN KIẾN THỨC
Có bao giờ các bác thắc mắc, vì sao ngành hàng thời trang và thực phẩm thì có vô số các cửa hàng, vô vàn nhà cung cấp để chúng ta lựa chọn, nhưng những mặt hàng như điện, nước, xăng dầu, lại thường chỉ có 1 vài nhà cung cấp cố định hay không? Tự nhiên 1 ngày mà các bác muốn nhảy vào kinh doanh điện nước thì có được không nhỉ? Tất cả những câu hỏi này đều dẫn chúng ta tới khái niệm: mô hình cạnh tranh và độc quyền trong kinh tế học đó.
Chào mừng các bạn đã quay trở lại với Học viện Bò và Gấu. Hôm nay, hãy cùng chúng mình tìm hiểu về mô hình cạnh tranh và độc quyền nhé!
Chào mừng các bạn đã quay trở lại với Học viện bò và gấu
Hôm nay, hãy cùng chúng mình tìm hiểu về...
Tựa hè đến giăm bữa nửa tháng lại cắt...
Đổi nhà cung cấp điện đây được không?
Đúng là đùa hầm
Thế thì sang hàng thành phố khác đi
Để được sử dụng dịch vụ điện khác luôn nhá
Ơ, không giống như kiểu
Ta chán dùng Viettel thì ta lại chuyển sang Vinaphone dùng à?
Bạn lại không biết vấn đề này rồi
Ngồi xem hết cái view này đi
Vì hôm nay con bò bị đần
Nên là
Chào mừng các bạn đã quay trở lại với Học viện bò và gấu
Hôm nay, hãy cùng chúng mình tìm hiểu về...
Cạnh tranh và độc quyền để giải thích cho giáo ngô ra khoai với con bò nhé
Bạn nghĩ sao khi chỉ có một ông lớn thống trị cả một ngành nghề
Hay là khi có hàng loạt doanh nghiệp tranh giành thị phần với nhau trong cùng một lĩnh vực?
Vâng, đó chính là mô hình độc quyền và mô hình cạnh tranh trong kinh tế đó
Đầu tiên, độc quyền là mô hình thị trường trong đó chỉ có một doanh nghiệp duy nhất
Một mình anh đây là một đất
Một tay che cả bầu trời hàng hóa giá cả là do anh đây kiểm soát hết
Đó, mô hình này thì người tiêu dùng không có lựa chọn thay thế
Cứ mà nhờ bàn tay của chính phủ hoặc là cơ quan quản lý nhà nước
Nên cũng không lo là các doanh nghiệp này đặt giá trót vót lên trời các bạn
Có thể chia ra làm 3 dạng
Đầu tiên là độc quyền tự nhiên
Dạng này thì xuất hiện khi một công ty có lợi thế lớn về chi phí sản xuất
Hay là cơ sở hạ tầng
Ví dụ như các dịch vụ công cộng cung cấp điện, nước
Hay là các công ty cung cấp dịch vụ biển thông hay đường sát này
Những dịch vụ này thường có một cơ sở hạ tầng rất tốn kém và phức tạp
Vì vậy chỉ có một công ty duy nhất cung cấp dịch vụ này trong mỗi khu vực
Giá vé tàu từ tháng này tăng lên 50.000 một vé rồi em
Ủa sao tăng dữ vậy ba? Không đi nữa?
Không đi nữa thì mời em đi bộ hoặc là đi xe thố thôi em
Nói thế thôi chứ giá tăng không phải thích là tăng đâu nha
Như đã nói ở trên thì nhà nước cũng phải kiểm soát hoạt động của các công ty hay các tổ chức này
Để tránh việc lạm dụng quyền lực
Thế có mỗi mình một sát lại tưởng mình to lắm các bác nhỉ
Tiếp theo là dạng độc quyền nhà nước
Dạng này thì chính phủ kiểm soát hoàn toàn một ngành để đảm bảo lợi ích chung của toàn dân
Cũng như an ninh quốc gia và ổn định kinh tế
Ví dụ rõ nhất là việc in tiền thôi các bác
Ê! Đang kẹt tiền
Hay là mình mở tiệm photocopy in thêm tí nhỉ
Công an lại trở ngô cổ lại bây giờ vơ vẩn
Chỉ có ngân hàng trung ương của mỗi quốc gia là được độc quyền phát hành tiền tệ mà thôi
Dạng số 3 cũng rất phổ biến
Đó là độc quyền công nghệ
Đó là khi mà một công ty nắm giữ công nghệ được sáng tạo và nghiên cứu độc quyền
Không có đối thủ nào ngang tầm được
Các bác còn nhớ Microsoft vào những năm 1990 không?
Thời đó thì Windows gần như thống trị thị trường hệ điều hành máy tính cá nhân đấy còn gì nữa
Rồi trước khi có đủ các thể loại AI ra đời
Thì Google cũng kiểm soát hơn 90% thị trường tìm kiếm toàn cầu đó đấy
Còn DNSC thì kiểm soát 100% phần quảng cáo này của chúng tôi
DNSC, ứng dụng giao dịch chứng khoán miễn phí chọn đời
Giao diện thì dễ sử dụng
Và mở tài khoản xong còn được tặng thêm hẳn 1 lớp
Vậy còn chân chơ gì nữa mà chưa mở tài khoản ngay nhỉ?
DNSC, đơn giản hóa đầu tư cho người Việt
Link mở tài khoản ở ngay dưới phần mô tả nhé các bạn
Yêu
Nói thế lại nhớ cái vụ táo ngày xưa
Muốn độc quyền hệ sinh thái rồi cái cổng sạc Lightning do Apple phát triển này
Ông Apple đúng tiệu một mình một đường
Và bây giờ là USB-C
Những chuẩn mở mà cho phép mọi hãng sử dụng
Đấy
Thế là thích iPhone thì cứ phải sắm một bộ cap
Củ sạc với cả phụ kiện riêng
Thế là Apple giấu
Ú
Cứ mà đến khi EU ra luật yêu cầu
Đổi tất cả điện thoại bán tại châu
Phải dùng cổng sạc Taixin thì thôi
Ông Apple hết cái trò độc quyền hút máu người dùng này nha
Vậy còn mô hình kinh doanh cạnh tranh hoàn hảo đi sao?
Ngược lại với độc quyền
Đây là thị trường có rất nhiều người bán và người mua
Sản phẩm đều hoàn toàn đông nhất
Và không có ai có thể ảnh hưởng đến giá cả
Nói chung thì
Trên đời hiếm có gì hoàn hảo lắm
Nên trên lý thuyết thì là như thế
Cứ mà thực tế thì
Rất ít thị trường lại đạt được mô hình này
Kiểu chỉ gần giống thôi
Ai mớ rau muống tươi ngon mấn mẩn
Không thuốc sâu giá 5k này không?
Ô cái bà này
Mới đến bán rau muống hôm nay mà đã hết giá rồi
Chị gái em bán rau có bao nhiêu mới rồi
Đảm bảo tươi y chang cái đống rau nhà nó
Ví dụ là chợ nông sản
Hoặc là chợ truyền thống
Ở đây có rất nhiều người cung cấp các sản phẩm
Như rau, củ, quả, gạo v.v
Với chất lượng gần như tương tự nhau
Yếu tố sản phẩm có thể coi là
Gần như đông nhất rồi nha
Thị trường này lại còn dễ dàng gia nhập và rút lui
Kiểu hôm nay mở sạp hôm sau không thích bán nữa
Rém tiệm đi thoải mái
Rồi ở đây người tiêu dùng có thể so sánh giá
Và chất lượng của các sản phẩm một cách dễ dàng nữa chứ
Ví dụ khác là thị trường hàng hóa cơ bản
Như là vàng, dầu thô, gạo
Những mặt hàng này thì cũng có rất nhiều nhà sản xuất
Thương nhân và người tiêu dùng tham gia vào thị trường
Có hoàn hảo rồi thì
Tất nhiên là phải có một sự không hoàn hảo
Đây là dạng cạnh tranh mà chỉ có một số
Ít doanh nghiệp lớn thống trị thị trường
Tầm ảnh hưởng của những doanh nghiệp này lớn tới độ
Có thể ảnh hưởng tới giá và chính sách của thị trường luôn
Ví dụ với thị trường công nghệ
Thì chắc có Apple và Samsung với ngành smartphone này
Tiếp theo là cạnh tranh độc quyền
Đây là dạng mà nhiều doanh nghiệp cung cấp
Sản phẩm tương tự nhưng có sự khác biệt
Các công ty này thì có quyền lực định giá trong phạm vi nhỏ
Dẫu vậy thì cũng không mạnh đến mức
Có thể hoàn toàn kiểm soát thị trường đâu nha
Ví dụ điển hình là ngành thời trang
Và các ông lớn bán đồ thể thao như Nike, Adidas, Puma này
Thì đó
Qua các ví dụ này thì các bác cũng hiểu đôi chút
Về thị trường tiêu dùng rồi đúng không nào
Với thị trường cạnh tranh hoàn hảo
Thì người tiêu dùng thường có lợi ích hơn vì có nhiều lựa chọn
Và chất lượng sản phẩm sẽ cải thiện liên tục khi mà có cạnh tranh
Mình là người tiêu dùng cũng sẽ dễ dàng so sánh
Cân đo đông đếm nên chọn sản phẩm nào tốt nhất
Về giá cả hợp lý nhất đúng không nào
Còn thị trường độc quyền thì có thể dẫn tới giá cao
Hay sự thiếu đổi mới trong sản phẩm
Thì người tiêu dùng lại chịu thiệt thói đôi chút
Tuy nhiên, đôi khi những ngành dịch vụ công cộng
Như điện nước viễn thông
Khi độc quyền lại mang lại đợi ích về mặt quy mô
Về hợp quả trong việc cung cấp dịch vụ chung đâu các bác ạ
Cảm ơn các bạn đã xem hết video
Hãy like, share và đừng quên subscribe
Nếu video này đã mang lại những thông tin bổ ích nhé
Bye bye
