Bí Mật 10 Kỳ Quan Thiên Nhiên: Khi Lịch Sử Và Địa Chất Giao Nhau

Trên hành tinh của chúng ta tồn tại những nơi đẹp đến mức khiến con người phải tự hỏi liệu thiên nhiên có thực sự tạo ra tất cả những điều này hay không Có những sa mạc nóng đến mức mặt đất nứt nẻ như vừa trải qua một trận hỏa hoạn khổng lồ Có những ngọn núi cao đến mức chỉ một bước chân sai lầm cũng có thể khiến con người không bao giờ trở về Ở một nơi khác, hàng triệu động vật hoang dã cùng di chuyển qua những đồng cỏ bất tận Cách đó hàng nghìn cây số, những dải ánh sáng kỳ ảo lại nhảy múa trên bầu trời đêm Biến bóng tối thành một sân khấu khổng lồ Điều đáng kinh ngạc là tất cả những cảnh tượng ấy đều có thật Chúng không phải sản phẩm của trí tưởng tượng Cũng không phải những khung cảnh được tạo ra bằng kỹ xảo điện ảnh Chúng là những kỳ quan được hình thành qua hàng triệu năm vận động của trái đất Nơi gió, nước, băng tuyết và lửa đã âm thầm tạo nên những tuyệt tác vượt xa sức tưởng tượng của con người Nhưng đằng sau vẻ đẹp choáng ngợp ấy còn ẩn chứa những bí mật đáng kinh ngạc Vì sao có những vùng đất gần như không thể tồn tại sự sống tại sao những dòng sông có thể tạo ra các vực sâu khổng lồ và điều gì khiến bầu trời đêm bỗng bừng sáng bằng những dải màu chuyển động như một thế giới thần tiên. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng khám phá 10 kỳ quan thiên nhiên nổi tiếng nhất hành tinh. Có nơi khiến bạn choáng ngợp vì sự hùng vĩ, có nơi khiến bạn nghẹt thở vì hiểm nguy và có những cảnh tượng đẹp đến mức bạn sẽ muốn tận mắt chứng kiến ít nhất một lần trong đời. Hãy bắt đầu hành trình tại một vùng đất mà chỉ cần nhìn xuống mặt đất. bạn cũng có thể cảm nhận được sức nóng khắc nghiệt của hành tinh. Hãy tưởng tượng bạn đang đứng giữa một vùng đất rộng lớn đến mức đường chân trời dường như không bao giờ kết thúc. Xung quanh bạn chỉ có cát, đá, những ngọn đồi khô cằn và một bầu trời rực lửa. Đó chính là Sahara, sa mạc nóng lớn nhất thế giới, trải dài trên phần lớn khu vực Bắc Phi. Với diện tích khoảng 9 triệu 200 nghìn km2, Sahara rộng gần bằng toàn bộ diện tích nước Hoa Kỳ. Vùng đất khổng lồ này trải qua nhiều quốc gia, Trong đó có Ai Cập, Libya, Algeria và Sudan Nhưng điều đáng kinh ngạc nhất không chỉ nằm ở kích thước của nó Sahara là một thế giới có lịch sử biến đổi lâu dài Nơi những dấu tích cổ xưa hé lộ rằng vùng đất khô cằn ngày nay Từng có thời kỳ xanh tươi hơn rất nhiều Hãy thử tưởng tượng, hàng nghìn năm trước Tại những khu vực hiện chỉ còn đá và cát Từng có hồ nước, đồng cỏ và những cộng đồng con người sinh sống Những bức tranh trên vách đá được tìm thấy tại Sahara mô tả gia súc Động vật hoang dã và các hoạt động của con người Chúng là bằng chứng cho thấy khí hậu nơi đây từng khác biệt đáng kể so với hiện tại Vậy điều gì đã khiến một vùng đất từng có nhiều dấu hiệu của sự sống Trở thành một trong những môi trường khắc nghiệt nhất hành tinh Câu trả lời nằm trong những biến đổi lâu dài của khí hậu, lượng mưa và sự thay đổi của các hệ thống gió Qua thời gian, nhiều khu vực trở nên khô hạn, hồ nước biến mất và thảm thực vật dần suy giảm Ngày nay, nhiệt độ tại Sahara có thể vượt quá 40 độ C, thậm chí cao hơn nhiều trong những đợt nắng nóng Ban ngày, ánh nắng gay gắt thiêu đốt mặt đất, trong khi ban đêm một số khu vực có thể lạnh đi nhanh chóng Tuy nhiên, Sahara không chỉ là một biển cát bất tận nơi đây còn có những cao nguyên đá, núi hoang mạc, thung lũng khô và những ốc đảo hiếm hoi duy trì sự sống giữa vùng đất khắc nghiệt. Đặc biệt, một số ốc đảo đã trở thành điểm dừng chân quan trọng của những đoàn người vượt sa mạc suốt nhiều thế kỷ. Nước ngọt tại đây không chỉ giúp con người sinh tồn mà còn góp phần hình thành các tuyến giao thương nối liền những vùng đất xa xôi. Khi mà trời bắt đầu lặn, Sahara lại khoác lên mình một diện mạo hoàn toàn khác. Những đụn cát chuyển sang màu cam, đỏ rồi tím sẫm. Tạo nên khung cảnh đẹp đến ngỡ ngàng Và khi màn đêm buông xuống Bầu trời rộng lớn có thể hiện ra với vô số vì sao Đứng giữa không gian ấy, con người mới thực sự cảm nhận được sự nhỏ bé của mình trước thiên nhiên Nhưng Sahara vẫn chưa phải nơi duy nhất khiến con người kinh ngạc Bởi tại miền Nam Châu Phi, một ngọn núi có đỉnh phẳng kỳ lạ lại vươn lên giữa thành phố Cape Town Tạo nên một cảnh tượng gần như không giống bất kỳ ngọn núi nào khác Nếu nhìn từ xa, bạn có thể nghĩ rằng ai đó đã dùng một lưỡi dao khổng lồ cắt ngang đỉnh núi Để lại một mặt phẳng rộng lớn giữa bầu trời Nhưng đây không phải công trình của con người Đó là núi Bàn, một trong những biểu tượng thiên nhiên nổi tiếng nhất của Nam Phi Nằm bên thành phố Cape Town, ngọn núi này cao khoảng 1.086m so với mực nước biển Điểm đặc biệt nhất chính là phần đỉnh rộng và tương đối bằng phẳng kéo dài khoảng 3km Hai bên núi là những đỉnh đá có hình dáng nổi bật Tạo nên đường nét hùng vĩ nhìn xuống thành phố và vùng biển xanh thẳm Tuy nhiên điều khiến núi Bàn trở nên nổi tiếng không chỉ là hình dạng khác thường Đó còn là hiện tượng mây phủ trên đỉnh núi Tạo nên cảnh tượng được nhiều người ví như một chiếc khăn trắng đang tràn xuống mặt đá Khi luồng không khí ẩm từ biển gặp địa hình cao Hơi nước có thể ngưng tụ thành những đám mây dày Chúng tràn qua mặt đỉnh rồi tan dần Khiến ngọn núi lúc hiện ra rõ nét Lúc lại chìm trong màn sương huyền ảo Đứng từ xa, người ta có cảm giác cả ngọn núi đang thở Khi những đám mây liên tục thay đổi hình dạng theo gió Điều đáng kinh ngạc hơn là những lớp đá tạo nên ngọn núi đã trải qua hàng triệu năm biến đổi địa chất và xói mòn Những quá trình chậm chạp ấy đã tạo nên một cảnh quan vừa đồ sộ vừa độc đáo Từ trên đỉnh núi, du khách có thể nhìn xuống kếp tàu, những bãi biển trải dài và vùng đại dương mênh mông phía xa Khi trời quang, đường chân trời mở rộng đến mức thành phố bên dưới trông như một mô hình thu nhỏ Nhưng thiên nhiên không chỉ tạo ra những kỳ quan bằng núi đá và mây trắng Ở Việt Nam, một vùng biển nổi tiếng lại khiến hàng triệu người kinh ngạc bởi hàng nghìn hòn đảo đá vôi nhô lên giữa làn nước xanh Và điều kỳ lạ nhất là mỗi hòn đảo dường như mang một hình dáng riêng, khiến người ta liên tưởng đến những sinh vật và nhân vật trong truyền thuyết Nằm ở tỉnh Quảng Ninh của Việt Nam, Vịnh Hạ Long là một trong những cảnh quan biển đảo nổi tiếng nhất thế giới Nhìn từ trên cao, hàng nghìn đảo đá vôi hiện lên giữa mặt nước xanh Tạo thành một mê cung khổng lồ mà mỗi góc nhìn lại mang đến một khung cảnh khác biệt Nhưng điều gì đã khiến những khối đá khổng lồ này xuất hiện giữa biển cả? Câu trả lời nằm trong lịch sử địa chất kéo dài hàng triệu năm Những lớp đá vôi cổ đã trải qua quá trình nâng lên, hòa tan và xói mòn dưới tác động của nước cùng các yếu tố tự nhiên Qua thời gian, các tháp đá, vách dựng đứng, hang động và thung lũng kín dần hình thành Khi mực nước biển thay đổi, một phần cảnh quan đá vôi bị ngập nước tạo nên diện mạo đặc trưng của vịnh Hạ Long ngày nay Điều đáng kinh ngạc là mỗi hòn đảo lại có một hình dáng riêng Có khối đá trông giống con rồng đang vươn mình, có nơi gợi liên tưởng đến một ông lão ngồi câu cá Và cũng có những khối đá khiến người ta nghĩ đến hai con gà đang đối đầu Tên gọi của nhiều địa danh gắn liền với trí tưởng tượng phong phú của cư dân địa phương qua nhiều thế hệ Theo truyền thuyết dân gian, Hạ Long là nơi rồng đáp xuống Câu chuyện kể rằng những con rồng được gửi đến để giúp người Việt chống giặc ngoại xâm Tạo nên một lớp huyền thoại bao phủ vùng biển này Dĩ nhiên, truyền thuyết là một phần của văn hóa Còn sự hình thành địa chất của vịnh có thể được giải thích bằng những quá trình tự nhiên Chính sự kết hợp giữa cảnh quan có thật và những câu chuyện được truyền lại đã làm nên sức hấp dẫn đặc biệt của nơi đây Một trong những điểm thu hút du khách là hang Sửng Sốt Bước qua lối vào, bạn có thể bắt gặp những khoang hang rộng lớn với trần cao những khối nhũ đá và măng đá mang hình dạng khác nhau Khi ánh sáng chiếu lên bề mặt đá, các đường nét hiện ra đầy ấn tượng khiến người ta có cảm giác đang bước vào một cung điện được xây dựng sâu trong lòng núi Những hang động như vậy không hình thành chỉ sau vài năm hay vài thế kỷ Chúng là kết quả của quá trình nước hòa tan đá vôi và tạo ra những khoảng trống qua thời gian rất dài Vịnh Hạ Long vì thế không chỉ đẹp ở bên ngoài Bên dưới những ngọn núi đá là cả một lịch sử địa chất phức tạp Còn bên trong chúng là những không gian được thiên nhiên âm thầm tạo tác Thế nhưng, nếu những hòn đảo của Hạ Long khiến con người ngước nhìn đầy kinh ngạc Thì một ngọn núi khác lại buộc con người phải đối diện với giới hạn sinh tồn của chính mình Đó là nơi bầu không khí trở nên loãng đến nguy hiểm Những cơn bão tuyết có thể xuất hiện bất ngờ Và mỗi bước tiến đều đòi hỏi sự chuẩn bị khắt khe Trên dãy Himalaya hùng vĩ, giữa Nepal và khu vực Tây Tạng của Trung Quốc Có một đỉnh núi được xem là biểu tượng tối thượng của những thử thách mà con người muốn chinh phục Đó là Everest, đỉnh núi cao nhất thế giới so với mực nước biển Với độ cao được công bố chính thức là 8.848,86m Đối với nhiều người, Everest là giấc mơ lớn nhất của cuộc đời Nhưng đối với những người từng đặt chân lên vùng núi này Nó cũng là nơi không bao giờ được phép xem thường Càng lên cao, áp suất không khí càng giảm Khiến lượng oxy mà cơ thể có thể hấp thụ trong mỗi nhịp thở trở nên ít hơn Cơ thể phải hoạt động trong điều kiện thiếu oxy Trong khi nhiệt độ thấp và gió mạnh liên tục bào mòn sức lực Một người khỏe mạnh ở vùng thấp vẫn có thể nhanh chóng kiệt sức Nếu không thích nghi đúng cách với độ cao Nhưng nguy hiểm chưa dừng lại ở đó Trên tuyến đường leo núi, những khối băng khổng lồ có thể dịch chuyển Tạo thành các khe nứt sâu và những cấu trúc băng mất ổn định Một số khu vực có nguy cơ xảy ra sạt lở tuyết hoặc băng đổ Khiến người leo núi phải phụ thuộc vào thời tiết và thời điểm di chuyển Chỉ một thay đổi bất lợi của gió, một cơn bão bất ngờ Hay một quyết định sai lầm cũng có thể khiến hành trình trở nên nguy hiểm Điều khiến Everest đáng sợ chính là thiên nhiên không quan tâm bạn đã chuẩn bị bao nhiêu năm Đã bỏ ra bao nhiêu tiền hay quyết tâm đến mức nào Ngọn núi vẫn đứng đó, lạnh lùng và bất biến Tuy nhiên Everest không chỉ là biểu tượng của hiểm nguy. Đối với người Sherpa và nhiều cộng đồng sống quanh dãy Himalaya, vùng núi này còn gắn liền với văn hóa, tín ngưỡng và đời sống qua nhiều thế hệ. Người Tây Tạng gọi Everest là Chomolungma, thường được hiểu là thánh mẫu của thế giới. Tên gọi trong tiếng Nepal là Sagarmatha, mang ý nghĩa gắn với bầu trời Ngày nay, nhiều du khách không cần chinh phục đỉnh núi vẫn có thể thực hiện những chuyến đi đến khu vực trại nền Everest để chiêm ngưỡng cảnh quan Himalaya Từ xa, những đỉnh núi phủ tuyết hiện lên giữa bầu trời trong xanh tạo nên một vẻ đẹp vừa thanh bình vừa đáng kính sợ Bởi đôi khi, đứng trước một kỳ quan như Everest điều quan trọng nhất không phải là chiến thắng thiên nhiên mà là hiểu được giới hạn của bản thân Và biết tôn trọng sức mạnh của nó Và nếu Everest khiến chúng ta choáng ngợp bởi độ cao Thì tại biên giới Canada và Hoa Kỳ Một kỳ quan khác lại phô diễn sức mạnh bằng hàng triệu lít nước đổ xuống mỗi giây Âm thanh của nó vang lên như tiếng sấm không dứt Còn màn sương nước có thể phủ kín cả một vùng trời Hãy tưởng tượng bạn đang đứng trên một con thuyền nhỏ Tiến dần về phía một bức tường nước trắng xóa Càng đến gần, tiếng nước càng lớn, gió càng mạnh và những giọt nước lạnh liên tục tạt vào mặt Đó là cảm giác mà nhiều du khách trải nghiệm khi khám phá thác Niagara Một trong những cụm thác nổi tiếng nhất Bắc Mỹ Nằm giữa tỉnh Ontario của Canada và bang New York của Hoa Kỳ Niagara gồm 3 thác chính, trong đó có thác móng ngựa, thác Mỹ và thác khăn voan cô dâu Điểm khiến Niagara trở nên đặc biệt không phải là chiều cao vượt trội nhất thế giới Mà là quy mô rộng lớn Cùng lượng nước khổng lồ liên tục đổ xuống Tại thác móng ngựa, dòng nước cuộn qua mép đá rồi lao xuống phía dưới Tạo thành những đám bọt trắng và màn sương dày đặc Đứng từ xa, bạn có thể nhìn thấy những đám mây nước bốc lên phía trên thác Nhưng khi tiến gần hơn, cảnh tượng trở nên hoàn toàn khác biệt Tiếng nước gầm vang áp đi nhiều âm thanh xung quanh Khiến con người cảm nhận rõ sức mạnh của dòng chảy Niagara không phải một công trình bất động mãi mãi Dòng nước liên tục bào mòn đá, khiến mép thác thay đổi qua thời gian Chính quá trình xói mòn này đã góp phần tạo nên cảnh quan mà chúng ta nhìn thấy ngày nay Điều đáng kinh ngạc là thác nước vừa mang vẻ đẹp mê hoặc Vừa chứa đựng sức mạnh có thể gây nguy hiểm cho bất kỳ ai đến quá gần những khu vực không an toàn Bởi bên dưới lớp bọt trắng là dòng nước chuyển động mạnh Những dòng xoáy và các vùng nước sâu khó lường Tuy vậy từ những vị trí quan sát được thiết kế an toàn Du khách vẫn có thể chiêm ngưỡng trọn vẹn vẻ hùng vĩ của Niagara Vào ngày nắng ánh sáng có thể tạo nên những dải cầu vồng giữa màn sương nước. Khi đêm xuống, hệ thống chiếu sáng nhiều màu biến thác thành một khung cảnh lung linh giữa bóng tối Nhưng vẻ đẹp của Niagara chỉ là một phần trong những gì thiên nhiên có thể tạo ra Tại miền Tây nước Mỹ, có một khu vực nơi mặt đất liên tục phun nước nóng Hơi nước bốc lên từ những khe nứt và những hồ khoáng sản mang màu sắc kỳ lạ như thể không thuộc về hành tinh này Năm 1872, Yellowstone trở thành công viên quốc gia đầu tiên của Hoa Kỳ và thường được công nhận là công viên quốc gia đầu tiên trên thế giới Những điều khiến nơi đây nổi tiếng không chỉ là lịch sử bảo tồn thiên nhiên Yellowstone còn là một trong những khu vực địa nhiệt đặc biệt nhất hành tinh Nơi nước nóng, hơi nước và hoạt động địa chất tạo nên những cảnh tượng khó tin Tại đây, mặt đất có thể xuất hiện những hồ nước xanh trong Những suối nước nóng đầy màu sắc và những mạch nước bất ngờ phun cao lên không trung Một trong những điểm nổi tiếng nhất là Old Faithful Mạch nước phun có các đợt phun tương đối dễ dự đoán Khi nước nóng và hơi nước tích tụ bên dưới mặt đất, áp suất tăng lên, đẩy nước phun mạnh qua miệng mạch Đứng trước cảnh tượng ấy, bạn có thể cảm thấy như mặt đất đang mở ra để giải phóng năng lượng bị giữ kín bên dưới Tuy nhiên Yellowstone không chỉ có những cột nước phun cao, nơi đây còn sở hữu Grand Prismatic Spring Một suối nước nóng nổi bật với những dải màu xanh, vàng, cam và đỏ Màu sắc rực rỡ ấy phần lớn liên quan đến các cộng đồng vi sinh vật sống trong môi trường nước nóng giàu khoáng chất Tùy theo nhiệt độ và điều kiện sinh sống, những vùng khác nhau có thể mang màu sắc khác nhau Nhìn từ trên cao, suối nước nóng trông giống như một con mắt khổng lồ được đặt giữa mặt đất Nhưng vẻ đẹp đó cũng đi kèm cảnh báo nghiêm trọng Nước tại nhiều khu vực địa nhiệt có thể đủ nóng để gây bỏng nặng Trong khi lớp vỏ đất mỏng bên trên những vùng nước nóng có thể không đủ chắc để chịu sức nặng của con người Bởi vậy, chỉ một bước chân rời khỏi lối đi an toàn cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng Yellowstone còn là nơi sinh sống của nhiều loài động vật hoang dã Từ bò rừng, hươu đến gấu đen và gấu xám những cánh đồng rộng lớn cùng rừng cây và dòng sông tạo nên môi trường sống phong phú cho nhiều loài. Ít ai nghĩ rằng một vùng đất trông giống như đang bốc cháy từ bên trong lại có thể duy trì một hệ sinh thái đa dạng đến vậy. Và nếu Yellowstone cho chúng ta thấy sức nóng ẩn sâu dưới mặt đất, kỳ quan tiếp theo sẽ đưa chúng ta đến một thế giới gần như đối lập hoàn toàn. Đó là nơi băng tuyết bao phủ một lục địa rộng lớn, nhiệt độ có thể giảm xuống mức khiến con người không thể tồn tại nếu thiếu trang bị chuyên dụng. Và bóng tối mùa đông kéo dài nhiều tháng Ở tận cùng phía nam của hành tinh Vượt xa những thành phố đông đúc Và những vùng đất xanh tươi Tồn tại một lục địa khổng lồ Được bao phủ phần lớn bởi băng Đó là châu Nam Cực Nơi có diện tích khoảng 14 triệu km2 Và là lục địa lạnh nhất trên trái đất Khoảng 98% diện tích lục địa Được bao phủ bởi lớp băng dày Ở nhiều nơi Lớp băng tích tụ qua thời gian dài đến mức tạo thành những cao nguyên trắng trải rộng đến tận đường chân trời. Đây cũng là nơi ghi nhận nhiệt độ tự nhiên thấp nhất từng được đo trực tiếp trên bề mặt trái đất. Tại trạm Vostok của Nga, nhiệt độ từng giảm xuống khoảng âm 89,2 độ C vào năm 1983. Ở mức nhiệt độ ấy, việc tiếp xúc với môi trường bên ngoài mà không có bảo hộ thích hợp có thể gây nguy hiểm nghiêm trọng. Những điều khiến châu Nam Cực trở nên kỳ lạ không chỉ là cái lạnh. và mùa đông Nhiều khu vực nằm sâu trong lục địa trải qua thời gian dài không có ánh sáng mặt trời Bóng tối bao trùm cảnh quan băng giá t Trong khi gió mạnh quét qua những vùng đất gần như không có nơi trú ẩn tự nhiên Ngược lại vào mùa hè, một số khu vực có Mì Gõ Để không thể trải qua những ngày mặt trời không lặn Ánh sáng kéo dài tạo nên sự tương phản đặc biệt giữa hai mùa bỏ lỡ những Dù khắc nghiệt, châu Nam Cực vẫn không hoàn toàn vắng bóng sự sống video hấp dẫn Trên cánh cụt, hải cẩu và nhiều loài chim biển sinh tồn trong môi trường băng giá đặc biệt tại những vùng ven biển chúng đã phát triển những đặc điểm thích nghi giúp chống chịu cái lạnh và tận dụng nguồn thức ăn phong phú trong đại dương Một cảnh tượng gây kinh ngạc khác là những tảng băng trôi khổng lồ tách ra khỏi thềm băng rồi di chuyển trên biển Một số tảng có kích thước lớn đến mức trông giống những hòn đảo trắng nổi giữa đại dương Tảng băng B-15 từng tách khỏi thềm băng Ross vào năm 2000 Ban đầu, nó có diện tích khoảng 11.000 km2, trở thành một trong những tảng băng trôi lớn nhất từng được quan sát bằng vệ tinh Theo thời gian, tảng băng khổng lồ ấy vỡ thành nhiều phần nhỏ hơn và trôi dạt trên biển Châu Nam Cực cũng có ý nghĩa đặc biệt đối với khoa học Những lớp băng tích tụ qua hàng trăm nghìn năm có thể lưu giữ thông tin về khí hậu trong quá khứ giúp các nhà nghiên cứu tìm hiểu sự biến đổi của khí quyển và môi trường trái đất Vùng đất tưởng chừng chỉ có băng tuyết này Vì thế lại nắm giữ những mảnh mối quan trọng về lịch sử hành tinh Nhưng từ thế giới băng giá gần như bất động Chúng ta sẽ chuyển sang một vùng đất hoàn toàn trái ngược Tại đó hàng triệu động vật hoang dã cùng di chuyển qua đồng cỏ Tạo nên một trong những cuộc di cư ngoạn mục nhất của tự nhiên Tại vùng đồng cỏ rộng lớn của Đông Phi Thiên nhiên tạo ra một cảnh tượng mà ngay cả những bộ phim tài liệu hoành tráng Cũng khó có thể truyền tải trọn vẹn Đó là Serengeti Hệ sinh thái nổi tiếng trải dài qua miền Bắc Tanzania và khu vực Kenya Nhìn từ xa, đồng cỏ tưởng chừng yên bình với những bụi cây thấp và những dải đất kéo dài đến tận chân trời Nhưng khi mùa di cư bắt đầu, cảnh quan ấy có thể biến thành một biển động vật khổng lồ Hàng triệu linh dương đầu bò cùng hàng trăm nghìn ngựa vằn Và nhiều loài động vật ăn cỏ khác di chuyển theo sự thay đổi của lượng mưa và nguồn thức ăn Chúng tìm đến những vùng đồng cỏ mới mọc, nơi có đủ cỏ tươi để nuôi sống những đàn vật đồng đúc Đây không phải một chuyến đi có lịch trình cố định hoàn toàn Hành trình của chúng phụ thuộc vào điều kiện thời tiết, sự phân bố của nguồn thức ăn và nước uống Có những thời điểm, từng đàn động vật trải dài đến tận đường chân trời Tiếng bước chân, tiếng gọi bầy và bụi đất cuộn lên tạo nên một khung cảnh vô cùng sống động Nhưng đằng sau cuộc di cư ấy là cuộc chiến sinh tồn khốc liệt Những con non phải theo kịp đàn Trong khi sư tử, báo hoa mai, linh cẩu và cá sấu luôn chờ đợi cơ hội kiếm ăn Tại các con sông mà đàn thú phải vượt qua, nguy hiểm có thể xuất hiện bất cứ lúc nào Dòng nước mạnh, bờ sông dốc và những kẻ săn mồi khiến việc băng qua trở thành thử thách không hề đơn giản Không phải cá thể nào cũng sống sót Nhưng chính những cuộc di chuyển này giúp các đàn động vật tiếp cận nguồn thức ăn theo mùa và duy trì sự cân bằng của hệ sinh thái Điều đáng kinh ngạc là toàn bộ cảnh tượng ấy diễn ra theo những quy luật tự nhiên đã hình thành qua thời gian dài Không có người chỉ huy, không có con đường được xây sẵn nhưng hàng triệu sinh vật vẫn di chuyển theo những tín hiệu của môi trường Serengeti còn nổi tiếng bởi sự đa dạng sinh học Những đồng cỏ rộng lớn, vùng cây bụi, rừng ven sông và các khu vực đất ngập nước tạo nên môi trường sống cho nhiều loài động vật Đối với các nhà khoa học, đây là nơi quan trọng để nghiên cứu hành vi động vật, quan hệ giữa loài săn mồi và con mồi cũng như tác động của biến đổi khí hậu đối với hệ sinh thái Đối với du khách, Serengeti là cơ hội hiếm có để chứng kiến cuộc sống hoang dã mà không bị che khuất bởi những bức tường hay hàng rào của một sở thú Tuy nhiên, nếu Serengeti khiến chúng ta kinh ngạc bởi sự sống chuyển động không ngừng Kỳ quan tiếp theo lại gây choáng ngợp bằng sự tĩnh lặng của những vách đá khổng lồ Tại đó, một dòng sông đã âm thầm khắc sâu vào lòng đất suốt hàng triệu năm Tạo nên vực thẳm rộng lớn đến mức con người đứng bên bờ có thể cảm thấy mình nhỏ bé trước lịch sử của trái đất Ở bang Arizona, miền Tây Nam Hoa Kỳ Có một kỳ quan khiến người ta phải im lặng trong vài giây đầu tiên khi tận mắt nhìn thấy Đó là Grand Canyon Hẻm núi khổng lồ được dòng sông Colorado cùng các quá trình địa chất tạo hình qua hàng triệu năm Từ những điểm quan sát trên cao, trước mắt bạn là một hệ thống vách đá nhiều tầng, những đường viền uốn lượn và những thung lũng sâu hun hút kéo dài đến tận đường chân trời, Grand Canyon dài khoảng 446 km. Ở một số nơi, hẻm núi rộng hơn 20km và sâu hơn 1600m Những con số ấy đã đủ ấn tượng Nhưng điều thực sự đáng kinh ngạc là mỗi lớp đá trên vách núi lại lưu giữ một phần lịch sử địa chất của hành tinh Có những lớp đá hình thành từ hàng trăm triệu năm trước Lâu hơn rất nhiều so với thời gian con người xuất hiện trên trái đất Qua quá trình xói mòn, dòng sông Colorado cùng nước mưa, gió và những biến đổi địa chất đã góp phần tạo nên địa hình phức tạp mà chúng ta nhìn thấy ngày nay Tuy nhiên, Grand Canyon không đơn giản là kết quả của một dòng sông chảy trong vài triệu năm Độ tuổi của các lớp đá và lịch sử hình thành hẻm núi là những vấn đề địa chất phức tạp được các nhà khoa học nghiên cứu bằng nhiều phương pháp khác nhau Đứng trước những vách đá khổng lồ, bạn có thể nhìn thấy sự thay đổi của màu sắc theo từng thời điểm trong ngày Buổi sáng Ánh nắng chiếu lên những đỉnh đá khiến chúng hiện ra với màu đỏ cam rực rỡ Đến chiều, bóng tối dần phủ xuống các khe núi, tạo nên những mảng sáng tối tương phản mạnh mẽ Cảnh tượng ấy khiến nhiều người có cảm giác đang nhìn vào một bức tranh khổng lồ được vẽ bằng đá Đối với những người yêu thích khám phá, Grand Canyon có nhiều cách trải nghiệm khác nhau Du khách có thể đi bộ trên các tuyến đường mòn, quan sát từ những điểm ngắm cảnh hoặc tham gia các chuyến tham quan được tổ chức phù hợp với điều kiện thực tế Tại khu vực phía Tây, Skywalk là một công trình nổi tiếng với lối đi bằng kính nhô ra phía trên vực sâu Khi đứng trên mặt kính, du khách có thể nhìn xuống cảnh quan bên dưới tạo nên cảm giác lơ lửng giữa không trung Tuy nhiên, những chuyến đi vào lòng hẻm núi đòi hỏi sự chuẩn bị nghiêm túc Nhiệt độ ở phía dưới có thể cao hơn nhiều so với khu vực trên cao Còn quãng đường trở lên có thể khiến người đi bộ kiệt sức Grand Canyon vì thế không chỉ là một cảnh đẹp Nó là lời nhắc nhở rằng trái đất đã tồn tại và biến đổi qua những khoảng thời gian dài vượt xa khả năng tưởng tượng thông thường của con người Nhưng vẫn còn một kỳ quan khác Khiến hàng triệu người trên thế giới say mê Kỳ quan ấy không nằm dưới mặt đất Không ẩn trong lòng núi Và cũng không cần những vách đá khổng lồ để phô diễn sức mạnh Nó xuất hiện trên bầu trời đêm Khi những dải ánh sáng xanh, tím và đỏ Bất ngờ chuyển động như một vũ điệu khổng lồ giữa vũ trụ Hãy tưởng tượng bạn đang đứng giữa một vùng đất lạnh giá ở phương Bắc Xung quanh là bóng tối, tuyết trắng và bầu trời đầy sao Rồi đột nhiên, phía chân trời xuất hiện một vệt sáng màu xanh lục Nó từ từ kéo dài, uốn cong và chuyển động như một tấm lụa khổng lồ đang trôi giữa không trung Chỉ trong chốc lát, bầu trời bừng sáng bằng những dải màu xanh, tím, hồng và đôi khi đỏ rực Đó chính là cực quang, một trong những hiện tượng tự nhiên đẹp nhất Mà con người có thể quan sát trên bầu trời Cực quang xuất hiện khi các hạt mang điện từ mặt trời Tương tác với từ trường và các nguyên tử phân tử trong tầng khí quyển phía trên của trái đất Khi những hạt này truyền năng lượng cho các thành phần khí quyển chúng có thể phát ra ánh sáng với những màu sắc khác nhau. Oxy thường tạo nên ánh sáng xanh lục hoặc đỏ trong những điều kiện thích hợp. Nitơ có thể góp phần tạo ra những sắc xanh lam, tím và hồng. Chính sự kết hợp của các quá trình vật lý ấy đã tạo nên những dải sáng liên tục thay đổi hình dạng trên bầu trời. Điều kỳ diệu là cực quang không phải lúc nào cũng xuất hiện giống nhau. Có đêm, ánh sáng chỉ tạo thành một vệt mờ phía chân trời Nhưng vào những thời điểm hoạt động địa từ mạnh Các dải sáng có thể lan rộng, chuyển động nhanh và bao phủ một vùng trời lớn Những nơi gần vùng cực như Na Uy, Iceland, Phần Lan và miền Bắc Canada Thường là điểm đến được nhiều người lựa chọn để săn cực quang Tuy nhiên, không ai có thể bảo đảm rằng bầu trời sẽ xuất hiện cực quang vào đúng thời điểm du khách mong muốn Hiện tượng này phụ thuộc vào hoạt động của mặt trời, điều kiện địa từ, thời tiết và độ tối của bầu trời Chính sự khó đoán ấy khiến mỗi lần được tận mắt chứng kiến cực quang trở thành một trải nghiệm đặc biệt Trong nhiều nền văn hóa phương Bắc, những dải sáng này từng được gắn với các truyền thuyết về thần linh, linh hồn và những thế lực siêu nhiên Người xưa chưa biết cơ chế vật lý đứng sau hiện tượng nên đã dùng trí tưởng tượng để giải thích những ánh sáng kỳ lạ xuất hiện giữa đêm tối Trong thần thoại Bắc Âu, những câu chuyện về các vị thần và những nữ chiến binh Valkyrie Đôi khi được liên hệ với hình ảnh bầu trời phát sáng Hãy subscribe Cách giải thích cụ thể khác nhau, tùy theo truyền thống và nguồn kể lại Ngày nay, khoa học đã giải thích được cơ chế hình thành cực quang cho kênh Ghiền Nhưng điều đó không khiến vẻ đẹp của nó giảm đi Ngược lại, khi biết rằng những dải sáng ấy bắt nguồn Mì Gõ Để không từ sự tương tác giữa mặt trời và từ trường trái đất Chúng ta càng nhận ra hành tinh của mình có mối liên hệ chặt chẽ với không gian bao la bên ngoài bỏ lỡ những Và có lẽ, đây chính là điều đáng kinh ngạc nhất trong hành trình hôm nay video hấp dẫn Từ biển Cát Sahara, những ngọn núi phủ mây, vịnh biển đá vôi, đỉnh Everest hiểm trở Thác Niagara dữ dội, vùng địa nhiệt Yellowstone, lục địa băng giá Nam Cực, đồng cỏ Serengeti, vực sâu Grand Canyon, cho đến những dải cực quang trên bầu trời Mỗi kỳ quan đều hé lộ một phần sức mạnh của tự nhiên Nhưng nếu nhìn sâu hơn, chúng ta sẽ nhận ra rằng không kỳ quan nào thực sự tồn tại tách biệt Tất cả đều là những phần khác nhau của một hành tinh đang không ngừng vận động và biến đổi Chúng ta vừa đi qua 10 kỳ quan thiên nhiên nổi bật của thế giới Từ những sa mạc khô cằn đến các lục địa băng giá Từ những vực sâu khổng lồ đến những dải ánh sáng kỳ ảo trên bầu trời đêm Mỗi nơi đều mang một vẻ đẹp riêng Nhưng điều đáng suy ngẫm nhất không chỉ nằm ở cảnh tượng mà chúng ta nhìn thấy Đằng sau mỗi ngọn núi là lịch sử địa chất kéo dài hàng triệu năm Đằng sau mỗi dòng sông là những quá trình âm thầm tạo hình cảnh quan Và đằng sau mỗi hệ sinh thái là sự cân bằng mong manh giữa hàng nghìn loài sinh vật Thiên nhiên có thể tạo ra những khung cảnh đẹp đến khó tin nhưng cũng có thể trở nên khắc nghiệt chỉ trong một thời gian ngắn. Một cơn bão tuyết trên Everest, một đợt nắng nóng ở Sahara hay những biến đổi của môi trường tại châu Nam Cực đều nhắc nhở chúng ta rằng Con người vẫn phụ thuộc rất nhiều vào những quy luật tự nhiên Điều đáng tiếc là nhiều kỳ quan đang phải đối mặt với sức ép từ biến đổi khí hậu, ô nhiễm, hoạt động du lịch thiếu trách nhiệm và sự suy giảm môi trường sống Nếu không được bảo vệ đúng cách, những cảnh quan mà chúng ta đang ngưỡng mộ hôm nay có thể thay đổi đáng kể trong tương lai Vì thế, khám phá thiên nhiên không chỉ là hành trình tìm kiếm những cảnh đẹp Đó còn là cơ hội để hiểu rõ hơn về hành tinh mình đang sống và nhận ra trách nhiệm của mỗi người trong việc gìn giữ những di sản quý giá ấy. Và hãy thử nghĩ xem, nếu 10 kỳ quan này đã đủ khiến chúng ta kinh ngạc, thì ngoài kia còn bao nhiêu vùng đất chưa được khám phá hết? bao nhiêu hiện tượng vẫn đang chờ lời giải thích và bao nhiêu cảnh tượng tuyệt đẹp mà phần lớn nhân loại chưa từng được tận mắt chứng kiến. Có lẽ, điều kỳ diệu nhất không phải là chúng ta đã khám phá được bao nhiêu điều về trái đất mà là hành tinh này vẫn luôn có khả năng khiến chúng ta bất ngờ. Nếu được lựa chọn một trong 10 kỳ quan vừa khám phá, bạn muốn đặt chân đến nơi nào nhất? Sa mạc Sahara rộng lớn, đỉnh Everest hùng vĩ, vịnh Hạ Long tuyệt đẹp hay những dải cực quang huyền ảo trên bầu trời phương Bắc Hãy để lại lựa chọn của bạn trong phần bình luận Nếu yêu thích những hành trình khám phá thiên nhiên, cho kênh La La lịch sử và những bí ẩn chưa được biết đến Đừng quên đăng ký kênh, tiếp tục đồng hành cùng chúng tôi trong những video tiếp theo School Để không Bởi thế giới ngoài kia vẫn còn vô số điều kỳ lạ đang chờ chúng ta khám phá Và biết đâu, kỳ quan tiếp theo sẽ còn khiến bạn kinh bỏ lỡ những ngạc hơn tất cả những gì chúng ta vừa chứng kiến hôm nay Xin chào và hẹn gặp lại trong hành trình khám phá tiếp theo video hấp dẫn