Bí Mật Đằng Sau Nụ Cười Huyền Bí Trên Các Đỉnh Đền Bayon | Thế Giới Cổ Đại
Nếu như việc xây cất, vận chuyển vật liệu của các công trình Angkor Wat là điều bí ẩn chưa thể lý giải thì Bayon, ngôi đền với bức tượng bốn mặt mang nụ cười huyền bí được chạm khắc tỉ mỉ và tinh xảo tại Angkor Thom là một câu hỏi kích thích trí tưởng tượng của những ai từng đến đây. Mời các bạn theo dõi video trên kênh CDTeam - Thế Giới Cổ Đại. ✔️ CDTeam - Thế Giới Cổ Đại sẽ đồng hành cùng các bạn trong hành trình giải mã những sự kiện kỳ bí xuyên suốt dòng lịch sử của loài người... ✔️ Chúc các bạn có những phút giây thư giãn và bổ ích! #ThếGiớiCổĐại#BíẨn#ĐềnBayon
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Tóm tắt video
Được tạo bởi AI
Bayon Temple, located at the center of Angkor Thom, is a masterpiece of Khmer architecture known for its mysterious smiling stone faces. Built by King Jayavarman VII in the late 12th century, the temple blends religious devotion with grand artistry, serving as a lasting symbol of the \"Land of Smiles\" and the spiritual resilience of the Khmer people.
nếu như việc xây cất, vận chuyển vật liệu của các
công trình Angkor Wat là điều bí ẩn chưa thể lý giải,
thì Bayon, ngôi đền với bức tượng bốn mặt mang nụ cười huyền bí,
được chạm khắc tỉ mỉ và tinh xảo
tại Angkor Thom là một câu hỏi kích thích trí
tưởng tượng của những ai từng đến đây. Ngôi đền
gồm 54 tháp lớn nhỏ đều khắc khuôn mặt hiện lên những nụ cười huyền bí,
không biết để làm gì.
nhiều người còn so sánh vẻ thanh thoát
và hạnh phúc này với nàng Mona Lisa.
vậy chúng là hiện thân của thế lực nào trong quá khứ?
Ai là chủ nhân của nó? Và liệu rằng đây có
phải công trình vĩ đại đã bị lãng quyền không?
Hay là một kỳ quan di sản được dừng ra vĩnh cửu
giấu kín trước nhân loại?
Đền Bayon nằm ở trung tâm quần thể
di tích Angkor Thom,
có nghĩa là kinh
thành lớn, kinh đô lâu dài nhất của vương quốc Khmer
do vua Jar Jar Vaman VII xây dựng vào cuối thế kỷ 12.
Trong số hàng trăm ngôi đền nơi đây,
Bayon là ngôi đền nổi bật nhất với quy mô hoành tráng và ấn tượng,
cũng là bí ẩn khiến cho các nhà khảo cổ thắc mắc nhiều nhất
bởi những nụ cười khó hiểu trên khuôn mặt các phò tượng đá.
Không giống nhà Angkor Wat với kiến trúc gây
ấn tượng bằng quy mô lớn và không gian mở,
đền Bayon được nén trong một khung nhà có
kết cấu khá chặt chẽ và mang tính tôn giáo.
Quân thể Angkor Thom được hình thành sau Angkor Wat gần một thế kỷ.
ngốc mắt nhìn lên khắp nơi, mọi hướng,
ta đều có thể chiêm ngỡ muôn vàn sắc thái huyền bí trên
những gương mặt bí ẩn đầy vẻ suy tư, chiềm nghiện.
Cũng giống như quân thể Angkor Wat, Angkor Thom với trung
tâm là đền Bayon được bao bọc bởi một con canh nhân tạo.
Để vào đền, chúng ta phải đi qua cây cầu đá trên một con canh.
Hành lang cầu được trang trí bằng hai
hàng với 54 pho tượng đá mỗi hàng.
thần linh ở bên trái, ác quỷ ở bên phải tạo nên tổng
số 108 nhân vật thần thoại canh gác cho cộng thành.
Các thần linh và ác quỷ đều nắm giữ thân rắn thần Naga trên gối họ,
đó là con rắn bẩy đầu dài khoảng
vài trăm thước, một hình tượng gắn liền với truyền
thuyết Samudramanthan khuấy biển sữa của dân tộc Khmer.
Đền Bayon có hướng chính là hướng đông, các tòa nhà của nó
được xây phía tây bên trong, kéo dài dọc theo trục đông tây.
ngôi đền vốn không có tường bao hay hảo xung quanh,
nhưng được bảo vệ bằng những thiết kế riêng biệt.
Tổng diện tích của đền thờ này là 9 km vuông,
lớn hơn nhiều so với 2 km vuông của Angkor Wat ở phía nằm.
Cấu trúc của Bayon gồm 3 tầng, 2 tầng dưới bố trí theo hình vuông,
tô điểm bằng những bức phù điêu trên tường.
Dãi hành lang ở đây chứa được một kho tàng nghệ thuật với
11.000 bức phù điêu chạm khắc trên tường đá chạy dài 1.200m.
miêu tả cảnh diễu hành của vua và hoàng gia,
những trận đánh của vua Jayavarman VII với chiêm
thành bằng cả thủy lẫn bộ.
Ngoài ra còn miêu tả đời sống văn hóa, xã hội của một nền văn minh đã
bị lãng quên từ bao thế kỷ.
Điểm nổi bật nhất của đền Bayon là sự xếp đá khéo léo tạo thành
các tòa tháp với nhiều gương mặt đá ở
tầng trên cùng và trung tâm của ngôi đền.
những bức phù điêu được chạm trổ từng chi tiết cho
ra đời một bức tương thành hoàn mỹ mà không hề có
dấu vết của một chất kết dính nào.
Thật khó có thể nói hết được sự kỳ vĩ của công trình kiến trúc này.
Không những vậy, dù trong đó có nhiều chi tiết và
ẩn chứa nhiều thông tin, nhưng trên bức phù điêu
không có bất kỳ loại văn bản hay chữ cổ nào xuất hiện.
Do đó chúng ta không thể chắc chắn các sự
kiện lịch sử được miêu tả theo trình tự như thế nào.
Trong số hàng trăm ngôi đền nơi quần thể Angkor,
Bion chính là di tích khiến cho các nhà khảo cổ thắc mắc nhiều nhất.
Nó bao trùm vô vàn bí ẩn mà lời giải đáp vẫn đang còn được tranh cãi.
Đặc biệt là hàng trăm khuôn mặt được
tạc trên đỉnh các ngọn tháp tại đây.
Nó được xây với biểu tượng gì? Xây để thờ ai?
Khởi đầu Bion có 54 ngọn tháp,
tưởng trưng cho 54 tỉnh thành của đế chế Khmer lúc bấy giờ.
Nhưng ngày nay chúng ta chỉ có thể chìm ngưỡng
37 tháp còn lại là tương đối nguyên vẹn.
có tổng cộng 256 gương mặt đá, nhưng chỉ duy nhất có
một khuôn mặt sở hữu nụ cười thanh thoát đủ lượng.
Ý nghĩa của nó cho đến nay vẫn còn là điều bí ẩn,
có người cho rằng nó mang dấu ấn thiền định của Phật giáo,
nhưng vẫn không thể xác định được chính xác tên của vị thần ấy.
Cùng với biểu tượng chùa tháp, nụ cười của thần thanh đó đã trở
thành biểu tượng của cả một đất nước với cái tên Sứ Sở Nụ Cười.
Nụ cười Bayon còn là một bí ẩn to lớn không những đối với
du khách mà còn cả đối với các nhà khoa học
Khác với Angkor Wat,
người ta phải trầm trồ với quy mô to lớn và thoáng rộng của nó
Từ xa nhìn vào,
Bayon trải dài theo chiều ngang như một đống đá muốn vươn lên trời cao
Các tháp có kích cỡ cao thấp khác nhau
Có tháp thật thấp khiến khuôn mặt nhìn như thẳng vào mắt của du khách
Đi theo những lối đi quanh co,
người ta có cảm giác như đi lạc vào một mê trận
bất cứ rẽ vào lối nào
du khách cũng trực diện với những đôi mắt đang chăm chú nhìn mình.
Kiến trúc của Bayon được xem như có phong cách của trường phái Baroque,
một phong cách nghệ thuật bắt nguồn từ
Phục Hưng Ý sau đó làn ra khắp châu Âu,
trong khi Angkor thuộc phái cổ điển.
Sự tương đồng của vô số khuôn mặt
khổng lồ ở trên các tháp tại đền Bayon
với các bức tượng khác của vua Jar Jar Warman thứ bảy
khiến nhiều học giả đi đến kết luận
đây chính là khuôn mặt của nhà cuồng.
Theo lời kể của người dân địa phương tại Siem Reap,
thì ngôi đền Bayon này trước đó được xây dựng ở
một nơi khác cách vị trí hiện giờ khoảng 60km.
Về sau do diện tích nơi cũ chật hẹp nên đã được
rời chuyển về địa điểm hiện nay cho thêm bể thế.
Tuy nhiên, chuyện rời đền Bayon này chưa thấy tài liệu nào đề cập đến
và công nghệ được sử dụng để
di chuyển những tảng đa lớn qua quãng đường hàng chục km như vậy
cho đến nay cũng là một thách thức lớn với toàn bộ giới khoa học.
Ghé thăm bức phù điêu nằm ở phía đông đền Bayon.
theo các tài liệu còn lưu lại thì nó được các nghệ
nhân người Khơm Me tạc theo sự chỉ đạo của vua
Gia Gia-va-ma thứ bảy và được chia làm hai phần.
Phần bên trái như là một đoạn phim chiếu trộm về
cuộc sống của người dân ở thành An-co xưa.
Một cuộc sống thịnh vượng với nhiều hoạt động thường
nhật như đánh bắt cá, vui chơi giải trí,
các hoạt động giao thương với các nước láng giềng.
Tuy nhiên phần đặc biệt nhất của bức phù điêu lại nằm ở mảng còn lại.
Mạng này miêu tả một trận thủy chiến vô cùng ác liệt giữa đội quân
do đức vua Yajava Man VII chỉ huy với một đội quân ngoại tộc
Điều đặc biệt là kết quả của trận huyết chiến trên
bức phủ điều này lại nghiêng về phía đối phương
Đồng nghĩa với việc đức vua vĩ đại của người Khơ Me đã thua trận
Mặc dù vậy những hình ảnh ấy vẫn được khắc họa yên giấu với thời gian
Có thể thấy vị vua này đã lạc quan như thế nào
Có phải đây chính là dấu chỉ cho tinh thần lạc quan
đã ngấm vào máu của người Khơ Me tư thùa hồng hoang
một tài sản vô giá mà tiền nhân đã ban
phát cho dân tộc Khơ Me phải chăng là đây?
Những nụ cười bài ồn bí à?
Người dân cũng kể lại lúc sinh thời,
vua Gia-gia-va-man thứ bảy theo Phật giáo đại thừa,
một tôn giáo hoàn toàn khác về tín ngưỡng
Hindu giáo của các vị vua tiền triệu.
Sau khi hướng theo Phật, Ngài đã cho xây dựng nền ngôi đền này,
một công trình Phật giáo hoành tráng nhất trong các triều đại Angkor,
và đã trở thành biểu tượng trường tồn trong
tinh thần lạc quan của cả một dân tộc.
Nhiều nhà nghiên cứu khảo cổ đã cho rằng đó chính là nụ cười độ
lượng của đức vật, nụ cười của người hiểu hết lẽ vô thường của cuộc
sống cõi tạo và ban đến cho dân tộc này một tinh thần lạc quan.
Bên cạnh đó, những đôi mắt của bức tượng này được cho là nhìn về phía
muôn dân, thể hiện sự che trở dưới hình ảnh của vua Raja Vama thứ 7.
Thế nhưng có lẽ các bạn chưa biết rằng mỗi vị vua trị
vị thời đó đều theo một nhánh tôn giáo khác nhau,
nên những công trình đền đài đời trước sẽ bị phá hủy.
Những công trình kiến trúc được các vị
vua trước theo Phật giáo cho xây dựng,
thời các vị vua sau theo Ấn Độ giáo sẽ đập bỏ chúng, hoặc ngược lại,
khi các vị vua sau theo Phật giáo cũng sẽ phá bỏ các công
trình của những vị vua theo Ấn Độ giáo xây dựng trước đó.
Vì thế, các công trình trong quần thể Angkor Thom thường
không nguyên vẹn do có sự kỳ thị cực đoan về tôn giáo.
Duy chỉ có đền Bayon là không bị phá, dù vua Jayavarman thứ 8 theo Ấn
Độ giáo chứ không phải Phật giáo đại thừa như vua Jayavarman thứ 7.
Có lẽ những khuôn mặt tại đây bị lầm tưởng là thần Shiva trong
Ấn Độ giáo nên nó vẫn tồn tại khá nguyên vẹn đến tận ngày nay,
dù cũng bị đổ nát do chiến tranh và thời gian.
Mặt khác có nghiên cứu cho rằng đây chính là chân
dung hiền hậu của Quan Âm Bồ Tát, Lokeshvara.
Họ lý luận rằng, theo Đại Thừa,
Bồ Tát là người đã hoàn toàn giác ngộ để đạt thành Phật.
Thay vì nhắm niết bàn, họ chọn ở lại trần gian để
cứu độ những kẻ đang bị trầm luân trong khổ ải.
Qua nụ cười bí ẩn của các khuôn mặt, vì Bồ Tát mà dân Campuchia gọi
là Lokeshvara đang tỏ lòng thương cảm trước nỗi đau của con người.
Đồng thời có thuyết cho rằng,
Jayavarman thứ 7 tự cho mình hiển thị qua hình ảnh của Lokeshvara,
một vị Phật sống, qua vai trò của một vị vua thần.
nhà học giả chuyên về Angkor Thom Khmeres thì lý
luận rằng Jayavarman thứ bảy theo truyền thống của
các vua Khmer tự cho mình là vua thần Devaraja,
khác với các vua trước theo Ấn Độ giáo tự cho
mình là hình ảnh của thần Shiva.
Trong khi Jayavarman thứ bảy là một Phật tử,
cho hình ảnh Phật và Bồ Tát là chính mình nên
mới cho xây dựng ngôi đền với hình dạng này.
các khuôn mặt của thần Lokeshvara tượng trưng
cho sự quan sát của thần linh về bốn hướng
như thể quan sát và che chở cho đất nước.
Trên thực tế thì hai giả thuyết này không phủ nhận lẫn nhau
vậy nên ngay cả người dân địa phương hay các nhà khoa học
cũng chưa giải đáp nổi ý nghĩa của
những gương mặt khổng lồ bằng đá này.
Những nụ cười vẫn còn đó trên các gương mặt đương đại.
Nó rõ ràng đã và vẫn là nguồn cảm hứng về tinh thần
và là kỳ quan vĩ đại của dân tộc Khmer.
Còn với các bạn thì sao?
Liệu bạn đã có câu trả lời của riêng
mình sau những thông tin trên hay chưa?
Đừng quên chia sẻ với chúng tôi ngay khi kết thúc video này
và tiếp tục đồng hành trong những hành trình tiếp theo.
Còn bây giờ xin chào và hẹn gặp lại!