MỸ RA ĐÒN HIỂM Vạch Trần "BÀI BẨN" CỦA BẮC KINH, Liệu ÔNG TẬP CÓ CÒN NGỒI YÊN? | Thế Giới Cổ Đại
Chào mừng các bạn đã đến với kênh Thế Giới Cổ Đại, tôi là MC Quang Thiên, rất vui được đồng hành cùng các bạn trong video ngày hôm nay. Ngày 12/4, khi JD Vance xác nhận các cuộc đàm phán với Iran tại Islamabad đã rơi vào bế tắc, nhiều người tin rằng kịch bản tiếp theo sẽ là một đòn quân sự quen thuộc: không kích, tấn công đảo, hoặc leo thang trực diện. Nhưng rồi, Donald Trump lại chọn một con đường hoàn toàn khác — một nước cờ khiến giới quan sát phải dừng lại và tự hỏi: đây là răn đe… hay là một cuộc chiến đã bắt đầu theo cách mới? “Phong tỏa ngược eo Hormuz.” Nghe qua có vẻ chỉ là một thuật ngữ kỹ thuật. Nhưng thực chất, đó là một chiến lược có thể biến Strait of Hormuz — tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới — thành một điểm nghẽn mà bất kỳ nền kinh tế nào phụ thuộc vào năng lượng cũng phải dè chừng. Không có tiếng súng. Không có tên lửa. Nhưng mỗi con tàu bị chặn lại… đều giống như một mạch máu bị siết dần. Điều đáng nói là, nước cờ này không chỉ nhắm vào Iran. Nó tạo ra một tình thế buộc mọi quốc gia phải lựa chọn: đi theo luật chơi của Washington, hay chấp nhận rủi ro bị loại khỏi tuyến vận tải quan trọng nhất hành tinh. Nhưng đợi đã, nếu nhìn kỹ hơn, bạn sẽ thấy đây không phải là một phản ứng bộc phát sau thất bại đàm phán. Nó giống một bước đi đã được tính toán từ trước… một cách gây áp lực mà vẫn giữ khoảng cách với chiến tranh… và quan trọng hơn, một đòn đánh có thể lan rộng vượt xa Trung Đông. Vậy câu hỏi thật sự không còn là: Mỹ sẽ làm gì với Iran? Mà là: ai mới là mục tiêu cuối cùng của chiến lược này? Chúng ta hãy cùng tìm hiểu trong video ngày hôm nay!
Cảm ơn mọi người! Chúc mọi người có những giây phút vui vẻ. Mời các bạn theo dõi video trên kênh Thế Giới Cổ Đại. ✔️ Thế Giới Cổ Đại sẽ đồng hành cùng các bạn trong hành trình giải mã những sự kiện kỳ bí xuyên suốt dòng lịch sử của loài người... ✔️ Chúc các bạn có những phút giây thư giãn và bổ ích! #thếgiớicổđại#bíẩn#eobiểnhormuz#trungquốcvàmỹ#mỹiran#khủnghoảngdầumỏ
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Tóm tắt video
Được tạo bởi AI
The video analyzes the U.S. \"counter-blockade\" strategy in the Strait of Hormuz aimed at Iran and its cascading economic effects on China. By controlling the waters outside the strait, the U.S. pressures Iran's finances and disrupts China's energy security, triggering a systemic crisis in China's petrochemical industry and threatening its broader economic stability.
Chào mừng các bạn đã đến với kênh Thế giới cổ đại.
Tôi là MC Quang Thiên, rất vui được đồng hành cùng các bạn trong video ngày hôm nay.
Ngày 12 tháng 4, khi Gidi Vanshi xác nhận các cuộc đàm phán với Iran tại Islamabad đã rơi vào bế tắc.
Nhiều người tin rằng kích bản tiếp theo sẽ là một đòn quân sự quen thuộc,
không kích, tấn công đảo hoặc leo thang trực diện.
Nhưng rồi ông Donald Trump lại chọn một con đường hoàn toàn khác.
Một nước cơ khiến giới quan sát phải dừng lại và tự hỏi,
đây là giăn đẻ hay là một cuộc chiến đã bắt đầu theo cách mới?
Phong tỏa ngược Hormuz.
Nghe qua có vẻ chỉ là một thuật ngữ kỹ thuật,
nhưng thực chất đó là một chiến lược có thể biến Strait of Hormuz,
tiến đường vận chuyển dầu mọc quan trọng bậc nhất thế giới,
thành một điểm ngẽn mà bất kỳ nền kinh tế nào phụ thuộc vào năng lượng cũng phải dè chừng.
Không có tiếng súng, không có tên lửa,
nhưng mỗi con tàu bị tràn lại đều giống như một mạch máu bị siết dần.
Điều đáng nói là nước cơ này không chỉ nhắm vào Iran,
nó tạo ra một tình thế buộc mọi quốc gia phải lựa chọn
đi theo luật chơi của Washington hay chấm nhận rủi ro
bị loại khỏi tiến vận tải quan trọng nhất hành tình.
Nhưng đợi một chút, nếu nhìn kỹ hơn,
bạn sẽ thấy đây không phải là một phản ứng bộc phát sau thất bại đàm phán.
Nó giống một bước đi được tính toán từ trước,
một cách gây áp lực mà vẫn giữ khoảng cách với chiến tranh.
Và quan trọng hơn, một đòn đánh có thể lan rộng vượt xa Trung Đông.
Vậy câu hỏi thật sự không còn là Mỹ làm gì với Iran,
mà là ai mới là mục tiêu cuối cùng của chiến lược này?
Chúng ta hãy cùng tìm hiểu trong video ngày hôm nay nhé!
Ngày 12 tháng 4, Trump liên tiếp đăng nhiều bài trên nền tảng JustSocial cho biết
mọi đàm phán tại Islamabad nhìn chung đều tiến triển tốt.
Chỉ có một điểm mấu chốt không thể đột phá, vấn đề hạt nhân vẫn chưa được giải quyết.
Và rồi ông tuyên bố quân đội Mỹ sẽ tiến hành phong tỏa ngược eo biển Homer.
Với phong cách phát ngôn đặc trưng là vừa gây sốc vừa thiếu chính xác,
ông Trump ngay từ đầu đã khiến dư luận chấn động.
Ông nói sẽ phong tỏa toàn bộ các tàu thuyền ra vào eo biển Homer,
đồng thời chỉ thị hải quân Mỹ tiến hành kiểm tra,
chặn giữ những tàu đã nộp phí qua lại cho Iran.
Ông còn cảnh báo rằng bất kỳ tàu nào nộp phí trái phép cho Iran
sẽ không thể an toàn hoạt động trên vùng biển quốc tế.
Tuy nhiên, ông Trump không nói rõ sau khi chặn các tàu này thì xử lý ra sao,
mà thực tế cũng không thể giữ họ vô thời hạt.
Vì vậy, có thể suy đoán Mỹ sẽ áp dụng 3 biện pháp trừng phạt.
Cách mạnh thay nhất là buộc các tàu quay đầu.
Nếu đã nộp phí cho Iran thì phải quay lại phía bên kia eo biển,
trở lại vùng vịnh Bà Tử.
Đây có lẽ là ý mà ông Trump muốn nói đến
khi ông đề cập đến việc các tàu này không thể an toàn hoạt động trên biển quốc tế.
Bực nhẹ hơn là ghi nhận danh sách các tàu đó đưa vào danh sách đen
và nếu quân đội Mỹ tiếp tục kiểm soát cờ biển ra eo biển
thì những tàu này sẽ không còn được phép đi qua nữa.
Một biện pháp khác là trừng phạt tài chính.
Ví dụ như cấm tàu cập cảng Mỹ hoặc không sử dụng đồng USD trong thanh toán.
Đây cũng là đòn rất nặng.
Còn việc thực thi cụ thể ra sao thì phải đợi đến khi có tàu trận và xử lý thực tế mới rõ.
Sau đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm của quân đội Mỹ đưa ra thông báo rõ ràng hơn.
Lệnh phong tỏa này chỉ áp dụng đối với các tàu qua lại giữa các cảng của Iran,
chứ không ngăn cản tàu đi qua eo biển để đến các quốc gia khác.
Chính sự làm rõ này đã giúp tránh được nguy cơ thị trường chứng khoán toàn cầu sụt giảm mạnh vào đầu tuần.
Phạm vị phong tỏa của Mỹ bao gồm cả vịnh Oman và biển Ả Rập ở phía đông eo Homer
bắt đầu thực hiện từ 10h sáng ngày 13 tháng 4.
Quả nhiên, ngay sau đó đã có 2 tàu liên quan đến Trung Quốc quay đầu khi tiến gần khu vực eo biển.
Ban đầu, nhiều người cho rằng sau khi đàm phán đổ vỡ,
Mỹ sẽ tiến hành hành động quân sự, có thể là tấn công đảo hoặc ném bom.
Nhưng không ai ngờ rằng họ lại chọn cách phong tỏa ngược như vậy.
Tuy nhiên, nếu suy nghĩ kỹ, rất có thể đây là kế hoạch đã được Mỹ chuẩn bị từ trước khi đàm phán bắt đầu.
Bởi vì vào ngày 7 tháng 4, trước khi tối hậu thư của ông Trump hết hiệu lực,
ông đã công bố lệnh ngừng bắn 2 chiều kéo dài 2 tuần, tức là đến ngày 21 tháng 4 mới kết thúc.
Điều đó cho thấy, Mỹ đã dự đoán trước khả năng vòng đàm phán đầu tiên với Iran có thể thất bại,
nhưng vẫn phải tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn.
Và trong bối cảnh đó, phong tỏa ngược trở thành một lựa chọn không bị coi là phát động chiến tranh,
cũng không bị vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.
Như vậy, Mỹ và Iran vẫn còn khả năng bước vào vòng đàm phán thứ 2
và việc phong tỏa ngược trở thành một con bài quan trọng nhằm gây sức ép buộc Iran phải nhận bộ.
Ngày 13 tháng 4, 2 tàu khu trục của Mỹ đã an toàn đi qua eo biển Hormuz để thực hiện nhiệm vụ giả phá thủy lồi.
Quả đó gửi đi một thông điệp rất rõ ràng rằng, tuyến đường huyết mạch này sẽ không dễ dàng bị giấn đoạn.
Tình huống trở nên căng thẳng khi Iran tuyên bố họ có thể phong tỏa từ bên trong,
tức là sử dụng vị trí địa lý sát eo biển để đặt mìn, điều tàu quân sự và kiểm soát dòng chảy hàng hải.
Trong khi đó, Mỹ lại triển khai một chiến lược ngược lại,
không trực tiếp chặn đường mà kiểm soát khu vực bên ngoài,
bảo vệ tàu thuyên và sẵn sàng vô hiệu hóa mọi nỗ lực phong tỏa.
Vậy mục tiêu cụ thể của bước đi này là gì?
Trước hết, dĩ nhiên là nhằm bóp nghẹt nguồn thu tài chính của Iran
mà không cần phải trực tiếp chiếm đóng lãnh thổ của họ.
Khi thực hiện phong tỏa ngược, toàn bộ tàu thuyền sẽ không còn cách nào ra vào các càng của Iran.
Khi đó, dầu mỏ và khí đốt của Iran cũng không thể bán ra ngoài.
Xét về hiệu quả siết cổ thực tế thì điều này không khác gì chiếm đảo hay ném bom phá hủy giếng dầu.
Tuy nhiên, ý nghĩa chiến lược của nó lại không giống nhau.
Bởi vì các hành động như ném bom về bản chất là nhằm phá hủy cơ sở hạ tầng kinh tế của Iran,
chiếc đề hủy diệt tiêm lực chiến tranh của nước này.
Nhưng cách đó cũng có thể kích thích Iran trả đũa trong thế không còn gì để mất.
Ví dụ tấn công các nước láng giềng để kéo họ vào cuộc.
Và như vậy sẽ gây tổn hại nghiêm trọng hơn đến nguồn cung năng lượng quốc tế trong dài hạn,
đồng thời tạo chấn động lớn hơn cho kinh tế toàn cầu.
Chiếm đảo hay đánh phá giếng dầu là một bài tẩy cực mạnh của quân đội Mỹ, không thể dễ dàng sử dụng.
Còn hiện tại, Mỹ chỉ mới phong tỏa ngược eo biển Hormuz.
Cách này sẽ gây khó trong nguồn thu tài chính của Iran trong một khoảng thời gian.
Nhưng về mặt chiến lược, vẫn để lại không gian xoay chuyển,
tức là vẫn giữ lại tiêm lực kinh tế cho Iran.
Nếu sau này đàm phán thành công, Iran còn có thể khởi động lại nền kinh tế,
chứ không phải xây lại từ đầu. Như vậy, rõ ràng là mềm hơn.
Đồng thời, việc phong tỏa eo biển còn là một tuyên bố quan trọng.
Mỹ tuyệt đối không cho phép Iran biến eo biển này thành một trạm thu phí của riêng họ.
Nói cách khác, Washington cũng muốn chứng minh rằng Iran thực ra không có khả năng phong tỏa eo biển.
Hãy nhìn xem, tàu khu trụng Mỹ đã tới rồi, Iran có thể làm gì được đây?
Và như vậy, mọi quốc gia đều bị buộc phải đưa ra lựa chọn.
Các Anh phải biết rốt cuộc con báo lớn là ai.
Nhưng con tàu hiện vẫn đang nằm trong Vịnh Bà Tư,
giờ đối diện với một lựa chọn rất đơn giản.
Tàu chiến Mỹ đã tới, tiến đường đã được mở ra, vậy các Anh đi hay không đi?
Có thể các Anh sẽ lo liệu rằng con tàu xuông nhỏ của Iran chưa bị phá hủy hết,
bất ngờ lao ra tấn công hay không?
Hoặc nếu ở đâu đó còn sót lại thủy lôi chưa được giả phá sạch hay không?
Khả năng đó không lớn, nhưng cũng không thể loại trừ hoàn toàn.
Tuy vậy, các Anh vẫn có thể thử mạo hiểm một lần.
Và với sắc xuất rất cao, các Anh sẽ thoát được ra ngoài eo biển.
Nhưng nếu các Anh quỳ xuống nộp phí bảo kê cho Iran,
thì Mỹ đang chờ sẵn ở bên ngoài, chắc chắn sẽ không cho các Anh đi qua.
Không nộp tiền thì Iran không cho qua, nộp tiền rồi thì Mỹ lại không cho qua.
Chọn bên nào, mỗi nước tự cân nhắc lấy.
Đối với các tàu đang ở trong Vịnh Bà Tư, đây đang trở thành một vấn đề ngày càng cấp bách.
Bởi phí thuê tàu và phí bảo hiểm đều được tính theo ngày.
Họ không thể cứ kéo dài tình trạng này mãi được.
Chiêu phong tỏa ngược quả thực là một cách rất trực diệt
nhằm làm tan rã tuyên bố kiểm soát Vịnh Bà Tư của Iran.
Có người nói Iran chơi kiểu ăn vạ.
Còn vợ ông Trump cũng học Iran, cũng chơi kiểu ăn vạ.
Quả thật ông Trump đúng là đang ép tất cả các quốc gia.
Không ai được nghe thẳng kiệm, chỉ có ta mới là ông lớn.
Nhưng nếu đặt trong bối cảnh chiến tranh và nhìn chiến thước đo lịch sử
thì kiểu hành xử này thực ra rất phổ biến.
Chẳng có gì gọi là ăn vạ hay không ăn vạ cả.
Trong Thế chiến thứ nhất và Thế chiến thứ hai,
Anh dùng ưu thế hải quân để phong tỏa Đức ở lối ra biển Baltic
khiến hạp đội Đức không thể ra càng.
Còn Đức thì đi đường dưới nước dùng tàu ngầm phong tỏa tuyến hàng hải Đại Tây Dương của Anh.
Anh phong tỏa kiểu của Anh, Đức phong tỏa kiểu của Đức.
Cũng chẳng ai chơi xấu hơn ai.
Mục tiêu của chiến tranh là giành chiến thắng.
Chỉ có điều suốt nhiều năm qua,
người ta đã quen với việc áp đặt lên Mỹ đủ loại ràng buộc đạo đức.
Mỹ phải gánh nhiều trách nhiệm hơn.
Iran có thể làm thế này.
Nhưng ai cũng cho rằng Mỹ thì không được làm như thế.
Mỹ vừa phải chấp pháp trên phạm vi quốc tế,
lại vừa không được ảnh hưởng đến cái này,
không được tác động đến cái kia.
Mà các đời Tổng thống Mỹ trước đây cũng thường chấp nhận lô dịch đó,
tự chói tay chân mình.
Nhưng chính quyền của ông Trump nhiệm kỳ này
thì hoàn toàn không còn quan tâm đến những luật bất thành văn ấy nữa.
Việc phong tỏa ngược eo biển Hormuz
không chỉ đánh vào Iran,
mà còn đánh trúng Bắc Kinh một cách chính xác.
Mức độ nghiêm trọng nằm ở chỗ.
Không chỉ trong thời gian phong tỏa,
Trung Quốc sẽ không thể mua được dọt dầu nào từ Iran.
Mà ngay cả dầu thô tờ UAE hay Saudi Arabia
chỉ cần đi qua eo biển đã nộp phí cho Iran
thì cũng coi như xong,
cũng sẽ bị quân đội Mỹ chặn lại ở đầu bên kia.
Điều đó đồng nghĩa với việc
toàn bộ nguồn dầu thô Trung Quốc nhập từ Vịnh Bà Tư
đều có thể bị bóp nghẹt.
Theo thống kê thì lượng dầu thô đi qua eo Hormuz
chiếm gần một nửa tổng lượng dầu nhập khẩu của Trung Quốc.
Điều đó có nghĩa là cứ 10 thùng dầu mà Trung Quốc sử dụng
thì có tới 3-4 thùng phải đi qua tuyến đường biển chiến lược này.
Vì vậy, nếu trong trường hợp xảy ra xung đột
và quân đội Mỹ kiểm soát
hoặc làm gián đoạn tuyến vận chuyển tại eo biển,
nguồn cung dầu của Trung Quốc sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng ngay lập tức.
Khi đó, không chỉ giá năng lượng trong nước tăng vọt
mà toàn bộ hoạt động sản xuất, vận tài
và chuỗi cung ứng của nền kinh tế
cũng sẽ chịu tăng động dây chuyển.
Nói cách khác, việc bóp nghẹt tuyến đường này
gần như đồng nghĩa với việc siết chặt
một trong những huyết mạch quan trọng nhất của nền kinh tế Trung Quốc.
Ngoài ra, phong toàn ngược còn có một lý do khác chưa được công khai nói ra.
Đó là chặn cắt tàu từ Nga và Trung Quốc
cho viện trợ quân sự cho Iran.
Nói cách khác, nó thực chất đạt được mục tiêu của một lệnh cấm vận thời chiến.
Tuyến vận chuyển năng lượng này thực sự là một đại động mạch
bởi nó cung cấp máu cho nền kinh tế theo thời gian thực
không thể gián đoạn dù chỉ trong chốc lát.
Mức tiêu thụ dầu thô là cực kỳ lớn
không một quốc gia nào có thể giữ chữ khối lượng khổng lồ trong thời gian dài.
Một mặt là vì không đủ cơ sở hạ tầng để chứa.
Mặt khác, nếu tích chữ quá nhiều
thì khi giá dầu quốc tế biến động mạnh
quốc gia đó rất dễ chịu thua lỗ khổng lồ.
Bởi vậy, về cơ bản, ai cũng phải vừa tiêu thụ vừa mua vào
không thể dừng được.
Nhập khẩu dầu thô là việc diễn ra mỗi ngày.
Trước tháng 3 năm nay, lượng dầu thô Trung Quốc nhập khẩu vào khoảng 12 triệu thùng mỗi ngày.
Sau khi chiến tranh bắt đầu,
con số này đã giảm xuống khoảng hơn 10 triệu thùng mỗi ngày.
Nhưng đó vẫn là một con số cực kỳ khổng lồ.
Nếu tuyến vận chuyển này đột ngột bị bóp nghẹt
thì đối với Trung Quốc có thể coi là một sự kiện hủy diệt kinh tế.
Tất nhiên, khả năng tuyến vận tải bị dừng hoàn toàn trong thời gian dài là không lớn.
Nhưng không loại trừ khả năng bị gián đoạn ngắn hạn.
Ví dụ như Mỹ lấy lí do cần thời gian kiểm tra
qua đó tạo ra một cuộc khủng hoảng cực kỳ cấp bách cho Bắc Kinh.
Điều đó đồng nghĩa với việc
Mỹ đang nắm trong tay một con bài cực mạnh
gián tiếp ép Trung Quốc phải nhanh chóng gây áp lực lên Iran
để chấm dứt xung đột và đảm bảo tuyến eo biển luôn thông suốt.
Trước đây, khi Iran tuyên bố muốn biến eo biển Hồ Mớt thành một trạm thu phí,
phía Trung Quốc thực ra có chút vui mừng ngầm,
thậm chí có cảm giác lợi ích nhỏ.
Vậy tại sao lại vui?
Bởi vì Iran không thu phí bằng đồ
mà yêu cầu thanh thoán bằng tiền mã hóa hoặc nhân dân tệ.
Nếu việc thu phí này trở thành thống lệ,
thì về cơ bản sẽ buộc tất cả các quốc gia đi qua eo biển
phải dân quen với việc sử dụng nhân dân tệ,
qua đó né tránh hệ thống đồ.
Điều này chẳng khác nào âm thầm thúc đẩy quá trình quốc tế hóa nhân dân tệ,
thậm chí còn biến nó thành một loại tiền tệ bắt buộc trong những tình huống đặc biệt.
Đồng thời, nó cũng có thể làm dặn đứt mối quan hệ giữa Mỹ và các đồng minh.
Vì vậy, phía Trung Quốc thực chất có phần hài lòng.
Để giúp Iran đạt được mục tiêu biến eo biển thành trạm thu phí,
việc Trung Quốc làm gương bằng cách tượng trưng nồm một khoản phí qua lại
cũng được coi là đáng giá.
Nhưng không ai ngờ rằng, tình hình lại đảo chiều quá nhanh,
Mỹ tung ra chiều phong tỏa ngược
và tất cả những tình toán trước đó của Trung Quốc lập tức trở thành điểm yếu,
thậm chí trở thành lý do để quân đội Mỹ kiểm tra và gây sức ép lên các tàu Trung Quốc.
Điều này khiến Trung Mỹ trực tiếp va chạm về kinh tế và tài chính.
Nếu nhìn từ góc độ chiến tranh kinh tế toàn cầu,
thì có thể nói hiện nay hai bên đã bước vào giai đoạn đối đầu trực diệt,
thậm chí còn rõ ràng hơn cả thời kỳ chiến tranh thương mại trước đây.
Về bản chất, chính quốc khung hoàng eo biển này
đã khiến Mỹ nhận ra rằng họ buộc phải bảo vệ hệ thống tài chính của mình,
tuyệt đối không cho phép bất kỳ quốc gia nào lợi dụng Iran
để làm suy yếu ảnh hưởng của đồng độ.
Còn yếu tố địa lý là gì?
Vịnh Ba Tư là khu vực sản xuất dầu mỏ quan trọng nhất thế giới,
còn eo biển Hormuz lại là một điểm nghẽn chiến lược.
Đối với Trung Quốc, một phần lớn lượng dầu nhập khẩu bắt buộc phải đi qua eo biển này.
Đây là điều do địa lý quyết định, không một lãnh đạo nào có thể thay đổi.
Tôi luôn nói rằng địa lý chính là mã nguồn gốc của một quốc gia,
không phải kinh tế, không phải văn hóa,
cũng không phải những khẩu hiệu như máu mù ruột thịt.
Đến lúc này, có lẽ mọi người đã cảm nhận rõ hơn điều đó.
Vậy đòn đánh hạ tầng cấp độ khác này thể hiện như thế nào?
Trước tiên, hãy nhìn vào ngành hóa chất của Trung Quốc.
Theo quan sát của một số chuyên gia chuyên ngành,
từ tháng 3 năm nay, toàn bộ chuỗi ngành hóa dầu tại Trung Quốc đã bắt đầu tăng giá trên diện rộng.
Hầu như tất cả các sản phẩm được theo dõi được tăng giá,
chỉ khác nhau ở mức độ.
Chuỗi lan truyền của việc tăng giá bắt đầu từ ngành hóa dầu,
sau đó lan sang hóa chất cơ bản, rồi đến hóa chất tinh chế.
Các ngành hạ nguồn này phải gánh chi phí tăng từ thượng nguồn,
nhưng trong bối cảnh tiêu dụng yếu,
họ lại rất khó chuyển phần chi phí đó sang người tiêu dùng.
Vì vậy, các doanh nghiệp hóa chất này nhìn chung đều đang phải chịu áp lực rất lớn
khi lợi nhuận bị bảo mòn.
Đặc biệt, các ngành như nhựa, sân phủ và vật liệu xây dựng
đang chịu áp lực ngắn hạn rất lớn,
bởi họ thường xuyên phải đối mặt với việc giá nguyên liệu tăng đột ngột
ngay trong quá trình thực hiện hợp đồng.
Vốn dĩ việc giành được hợp đồng xây dựng đã rất khó,
nay đang thị công thi chi phí bất ngờ tăng lên,
trong khi khách hàng lại không chấp nhận điều chỉnh giá hợp đồng.
Kết quả là dự án lập tức rơi vào tình trạng thua lỗ.
Khi đã thua lỗ, chủ doanh nghiệp chỉ có thể bỏ chạy,
tiền lương công nhân không trả được, người lao động không thể sống nổi.
Từ đó, các vấn đề xã hội và mâu thuẫn bùng phát.
Vậy, ngành hóa chất và lọc hóa dầu của Trung Quốc sử dụng bao nhiêu lao động?
Ước tính sơ bộ là khoảng dưới 10 triệu người,
tức khoảng từ 7 đến 10 triệu.
Nhưng nếu tính cả chuỗi ngành rộng hơn,
bao gồm logistics, phân phối và gia công,
thì số người bị ảnh hưởng có thể lên tới 20 đến 30 triệu.
Đây là một cụm ngành thậm chí còn lớn hơn cả bất động sản.
Vì vậy, có thể hình dung, nếu quả bom này phát nổ,
sức tàn phá đối với nền kinh tế sẽ lớn đến mức nào.
Sơn Đông và Giang Tô là hai tỉnh tập trung nhiều ngành công nghiệp hóa chất và nhựa.
Theo các báo cáo phỏng vấn từ truyền thống nước ngoài,
các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong lĩnh vực này,
thực tế đã bắt đầu xuất hiện làn sóc phá sản,
và có thể chắc chắn rằng tình trạng này sẽ lan rộng trong quý II.
Tác động của việc giá năng lượng tăng đối với kinh tế Trung Quốc là toàn diện.
Xuất khẩu ngành hóa chất cũng sẽ chịu cú đánh lớn.
Chiếu thức quen thuộc của doanh nghiệp Trung Quốc
là lấy giá rẻ đổi lấy sản lược,
trong thời gian tới sẽ rất khó áp dụng.
Bởi chi phí tăng, họ không còn lợi thế về giá thấp,
đợt hàng xuất khẩu cũng sẽ giảm.
Trong khi nhu cầu trong nước yếu,
thì cũng không thể trông cậy vào thị trường quốc tế để bù đắp.
Đây là thực tế mà ngành hóa chất Trung Quốc chắc chắn sẽ phải đối mặt.
Ngoài ra, các yếu tố đầu vào của nông nghiệp cũng đang tăng mạnh.
Bởi phân bón, mang phù, thuốc bảo vệ thực vật
đều là sản phẩm từ ngành hóa dầu.
Xét theo dữ liệu từng địa phương,
chẳng hạn như tại Liều Ninh,
giá xuất sườn của phân bón tổng hợp trong đầu tháng 4
đã tăng 10,87% so với cùng kỳ năm trước.
Còn phân DAP tăng tới 15,22%.
Đây đều là mức tăng 2 chữ số.
Các tỉnh khác cũng có mức tăng tương tự.
Vụ reo trồng vụ xuân thường kéo dài từ tiết xuân phân đến cốc vũ,
tức khoảng cuối tháng 4.
Do đó, đợt tăng giá vật tư nông nghiệp trong vụ này
sẽ chuyển dẫn sang giá thực phẩm sau khoảng nửa năm.
Hiện tại, người dân đã bắt đầu cảm nhận được giá thực phẩm tăng.
Nhưng chủ yếu là do giá nhiên liệu và chi phí logistics tăng.
Còn việc giá lương thực tăng thực sự
thì sẽ cần thêm một thời gian nữa mới cảm nhận rõ.
Có người cho rằng giá năng lượng tăng là điều tốt
vì chỉ số PMI của Trung Quốc đã phục hồi,
CPI cũng ấm lên.
Nghĩa là nền kinh tế đang thoát khỏi giảm phát.
Nhưng nói như vậy là không đúng.
Thoát khỏi giảm phát phải là giá cả và tiền lương cùng tăng.
Bản chất là lợi nhuận doanh nghiệp cải thiệt
và việc làm được cải thiệt.
Chỉ có giá tăng mà lương không tăng
thì đâu thể gọi là phục hồi.
Vấn đề con lõi của giảm phát tại Trung Quốc nằm ở tiến dụng.
Doanh nghiệp làm gì cũng không thể có lãi
nên không muốn vây vốn
dẫn đến nhu cầu tiến dụng yếu.
Doanh nghiệp thì nằm im
khiến dù ngân hàng trung ương có hạn lãi xuất,
giảm dự trữ bắt buộc
hay tung ra nhiều chính sách hỗ trợ,
tiền cũng không thực sự đi vào nền kinh tế.
Đây là bản chất của giảm phát ở Trung Quốc.
Giá năng lượng tăng chỉ mang lại lãm phát nhập khẩu,
không tạo ra cơ hội sinh lợi,
mà chỉ làm tăng chi phí,
bà mòn lợi nhuận, gây thêm thuất nghiệp,
từ đó làm suy yếu tiêu dùng.
Nhìn lại gần nửa thế kỷ qua,
mỗi khi giá năng lượng tăng mạnh,
kết quả mang lại không phải là thịnh vượng,
mà là suy thoái.
Nói đơn giản hơn,
hãy nhớ một điều rằng,
phục hồi lành mạnh phải được thúc đẩy bởi nhu cầu,
chứ không phải bởi chi phí.
Lãm phát do nhu cầu tạo ra
mới là lãm phát tốt,
còn lãm phát do chi phí chắc chắn là xấu.
Tất nhiên, không phải mọi ngành đều chịu thiệt hại,
một số ngành riêng lẻ có thể hưởng lợi,
ví dụ như ngành hóa chất than của Trung Quốc,
vì một số sản phẩm của họ
có thể thay thế sản phẩm hóa dầu.
Tuy nhiên, những ngành được hưởng lợi này là rất ít,
không thể bù đắp được tổn thất chung
của toàn bộ đền kinh tế.
Việc chăm đột ngột phong tỏa ngược eo biển Hồng Ất
là một cú sốc lớn đối với kinh tế Trung Quốc
trong năm nay.
Vậy khi nguồn cung từ Vịnh Ba Tư bị chặn,
Trung Quốc có thể nhanh chóng mua dầu
từ nơi khác để bù đắp không?
Vấn đề hiện tại không chỉ là giá dầu đắt
hay phải chi thêm đô
làm giảm dự trữ ngoại hối.
Vấn đề lớn hơn là công suất dư thừa
trên toàn cầu rất hạn chế.
Ngoài Vịnh Ba Tư,
quốc gia sản xuất dầu lớn nhất là Nga.
Nhưng vấn đề không chỉ là sản lượng
có đủ hay không,
mà là khả năng vận chuyển,
hệ thống đường ống của Nga có giới hạn.
Trong khi các nhà máy lọc dầu của Trung Quốc
lại chủ yếu nằm ở vùng vẹn biển,
được thiết kế để tiếp nhận tàu trợ dầu cỡ lớn.
Cấu trúc công nghiệp đã như vậy,
nên việc tăng nhập khẩu từ Nga
không giải quyết được gốc dễ.
Các nguồn khác như
Nigeria, Angola hay Brazil
thì vẫn chủ yếu giao dịch bằng đồ.
Trước đây,
Venezuela cũng là một lựa chọn,
dù nhỏ nhưng vẫn có thể bổ sung phần nào.
Nhưng hiện nay,
nguồn này đã nằm trong kiểm soát của Mỹ.
Quốc gia duy nhất
có khả năng tăng mạnh sản lượng
trong thời gian ngắn là Mỹ.
Nhưng nếu Trung Quốc bị Mỹ trừng phạt
vì hỗ trợ quân sự cho Iran,
thì con đường này cũng tự bị chặn lại.
Nếu tình trạng này
kéo dài vài tháng,
nó sẽ gây tác động màng tính thảm họa
đối với kinh tế Trung Quốc.
Điều đáng chú ý là,
dù hậu quả nghiêm trọng như vậy,
nhưng theo thông tin từ tình báo Mỹ,
Trung Quốc vẫn đang hỗ trợ quân sự cho Iran,
bao gồm cả việc cung cấp các loại tiên lửa phòng không vác vai.
Loại vũ khí này đặc biệt nguy hiểm
đối với trực thăng,
máy bay không người lái và máy bay bay thấp.
Dù các hệ thống phòng không
cỡ lớn của Trung Quốc
như radar chống tàng hình hay tên lửa HQ
có thể không phát huy hiệu quả
trong môi trường tác chiến điện tử của Mỹ,
nhưng các vũ khí cá nhân này
lại rất hữu dụng.
Vì chúng sử dụng dẫn đường hồng ngoại,
theo dõi nguồn nhiệt,
chứ không phụ thuộc vào radar,
nên ít bị gây nhiễu điện tử.
Khi Iran và quân đội Mỹ giao chiến ở Kyrgyzstan,
loại vũ khí này có giá trị thực tế rất cao.
Khi nghe tin Trung Quốc
cung cấp những vũ khí này cho Iran,
ông Trump đã lập tức cảnh báo rằng
họ sẽ gặp rắc rối lớn.
Vậy mức độ mà việc phong tỏa ngược eo biển Hô Mớt
nhắm vào Trung Quốc là bao nhiêu?
Chúng ta sẽ sớm biết
thông qua việc
liệu các tàu Trung Quốc
có bị chặn và kiểm tra hàng hay không.
Tóm lại,
cơn bão kinh tế của Trung Quốc
trong năm 2026
có thể sẽ đến nhanh hơn
và dữ dội hơn dự đoán.
Để ngăn cản các vấn đề nội tại bùng phát,
rất có thể chính quyền Trung Quốc
sẽ có những động thái quyết liệt hơn.
Vì vậy,
nhiều sự kiện lớn có thể sẽ xảy ra
ngay trong nửa đầu năm nay.
Vậy theo bạn, diễn biến tiếp theo
tại eo biển Hô Mớt sẽ như thế nào?
Hãy để lại ý kiến bên dưới phần bình luận nhé!
Còn bây giờ, xin chào và hẹn gặp lại!