Ibrahim Traore Trồng Được Những Quả Táo Trong Sa Mạc Khiến Mỹ, Pháp Ngả Mũ Thán Phục | Top 10 Huyen Bi
Chào mừng các bạn đã quay trở lại với Top 10 Huyền Bí. Hôm nay mình sẽ đưa bạn đến 1 quốc gia nằm sát sa mạc Sahara, nhiệt độ thường xuyên trên 40 độ C, từng phải nhập tới 700.000 tấn gạo mỗi năm, vậy mà giờ đây lại đang trồng được táo, dâu tây, cà phê, ca cao, nuôi 54.000 tấn cá mỗi năm, sở hữu hồ chứa nước tới 1,7 tỷ mét khối và sản xuất hơn 6 triệu tấn ngũ cốc. Nghe như câu chuyện của một cường quốc nông nghiệp nào đó ở châu Âu hay châu Á, nhưng không, đây là Burkina Faso, một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới tại Châu Phi. Điều khiến nhiều người kinh ngạc hơn là phần lớn những thay đổi này diễn ra chỉ trong vài năm gần đây dưới thời Ibrahim Traoré, vị tổng thống trẻ nhất thế giới hiện nay. Làm thế nào một vùng đất từng bị xem là nạn nhân của hạn hán, sa mạc hóa và thiếu lương thực lại có thể biến những cánh đồng khô cằn thành nơi mọc lên cả táo, dứa, dâu tây, cà chua và những trang trại cá khổng lồ? Liệu đây là một cuộc cách mạng nông nghiệp thực sự hay chỉ là những lời ca ngợi được thổi phồng? Hãy cùng mình khám phá ngay bây giờ.
*Những người thực hiện: Kịch bản: Uyên Nguyễn - Thu Huyền Thu âm: Thu Huyền Biên tập video: Ngọc Duyên
Video DÀNH RIÊNG CHO BẠN:
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Chào mừng các bạn đã quay trở lại với Tô Nguyên Huyền Bí.
Các bạn thân mến, hôm nay mình sẽ đưa bạn đến một quốc gia nằm sát sa mạc Sahara,
nhiệt độ thường xuyên trên 40 độ C, từng phải nhập tới 700.000 tấn gạo mỗi năm.
Vậy mà giờ đây lại đang trồng được cả táo, dâu tây, cà phê, cacao, nuôi 54.000 tấn cá mỗi năm,
sở hữu hồn chứa nước tới 1,7 tỉ mét khối và sản xuất hơn 6 triệu tấn ngũ cốc.
Nghe như câu chuyện của một cường quốc nông nghiệp nào đó ở châu Âu hay châu Á.
Nhưng mà không nha, đây là Burkina Faso, một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới tại châu Phi.
Điều khiến nhiều người kích ngạc hơn là phần lớn những thay đổi này diễn ra chỉ trong vòng vài năm gần đây
dưới thời của Ibrahim Chaoré, vị Tổng thống trẻ nhất thế giới hiện nay.
Làm thế nào một vùng đất từng bị xem là nạn nhân của hạn hán, sa mạc hóa và thiếu đương thực
lại có thể biến thành những cánh đầu khô cằn nơi mọc lên cả táo, dứa, dâu tây, cà chua và những trang trại cá khổng lồ.
Liệu đây là một cuộc cách mạng nông nghiệp thực sự hay chỉ là những lời ca ngợi được thổi phòng?
Để tìm hiểu thì ngay bây giờ mời quý vị và các bạn cùng khám phá qua video của tốt 10 huyền bí ngày hôm nay.
Táo mọc bên rìa Sahara
Nếu bạn đã quá quen với hình ảnh táo đến từ Mỹ, Trung Quốc hay New Zealand,
thì Burkina Faso là một trường hợp nghe khá ngược đời.
Đây là quốc gia nằm sát xa hên, nơi nhiệt độ thường xuyên vượt 40 độ C,
lượng mưa chỉ giao động khoảng 300-800mm một năm và phần lớn đất canh tác vốn bị xem là khô cằn.
Thế nhưng trong vài năm gần đây, họ lại bắt đầu thử trồng táo ngay trong điều kiện khí hậu gần rìa sa mạc Sahara,
thứ mà trước đây gần như không ai nghĩ tới.
Toàn bộ hướng đi này được đặt dưới chiến lược nông nghiệp mà chính quyền của Ibrahim Chowdhury đẩy mạnh,
nơi nông nghiệp không còn là tự phát mà trở thành bài toán chủ quyền quốc gia,
không cần ve vốn, không văn xin các nước khác.
Tại các trung tâm thử nghiệm nông nghiệp, Burkina Faso không chỉ dừng ở táo
mà còn mở rộng sang cà phê, cacao, chuối và nhiều giống cây ăn quả khác
vốn gắn với khí hậu nhiệt đới ẩm hoặc ôn đới.
Các giống này được đưa vào hệ thống thử nghiệm có kiểm soát nước tưới, ánh sáng và đất
nhằm kiểm chứng khả năng thích nghi thực tế thay vì chỉ dựa vào lý thuyết khí hậu truyền thống.
Điều đáng chú ý là các dự án này không đứng riêng lẻ
mà nằm trong chuỗi chính sách tự chủ nông nghiệp mà chính phủ đang theo đuổi,
nơi mọi vùng đất có nước đều được chuyển đổi thành vùng sản xuất.
Trong nhiều chuyến thị sát, Chowdhury thường trực tiếp xuống ruộng kiểm tra hệ thống tưới,
quan sát cây trồng và làm việc với nông dân ngay tại hiện trường thay vì chỉ ban hành chính sách từ thủ đô.
Hình ảnh này tạo ra hiệu ứng mạnh trong dư luận trong nước
vì nó biến nông nghiệp thành một chiến dịch quốc gia và tạo sự gần gũi giữa lãnh đạo với người dân.
Sông Táo, những loại cây dễ thích nghi hơn như Dứa bắt đầu trở thành dự án quy mô lớn.
Dứa vốn là cây trồng phổ biến ở các nước nhiệt đới ẩm như Thái Lan, Philippines hay bờ biển Nga,
nơi lượng mưa thường đạt từ 1.000 đến 2.000 mm mỗi năm, cao rất nhiều lần so với Sahel.
Thế nhưng, tại Burkina Faso, hệ thống tưới từ các hồ chứa như Bagre và Suru
đã giúp dứa phát triển ngay cả trong điều kiện khổ nóng kéo dài.
Điểm đặc biệt nhất không nằm ở việc trồng được dứa, mà nằm ở cách họ bảo vệ từng trái.
Mỗi quả dứa được bọc bằng túi giấy riêng để giảm tác động trực tiếp của ánh nắng và hạn chế cháy vỏ,
giúp giữ màu và độ ngọt ổn định hơn.
Nhìn từ xa, cả cánh đồng giống như được phủ bởi hàng nghìn điểm trắng giữa nền đất vàng nâu của Sahel.
Đây là một kỹ thuật đơn giản nhưng hiệu quả, cơ mà không phải ai cũng nghĩ ra nhỉ.
Sau thu hoạch, dứa không được bán thô mà được đưa vào các cơ sở chế biến trong nước như Aphrodite Industries,
nơi chúng được ép thành nước, chế biến thành sản phẩm giá trị cao hơn.
Đây là điểm khác biệt quan trọng vì Burkina Faso đang cố tránh mô hình xuất thô nông sản
rồi lại nhập sản phẩm chế biến với giá cao hơn.
Tương tự như vậy, rau Tây bình thường được trồng ở những khu vực có khí hậu mát như Đà Lạt ở Việt Nam,
vùng núi Kenya hay một số bang phía bắc của Mỹ, nơi nhiệt độ trung bình hiếm khi vượt qua 25 độ C.
Còn cà phê lại gắn với vành đai cà phê trải dài từ Brazil, Colombia đến Ethiopia,
những nơi có nhiệt độ cao và độ ẩm ổn định.
Với ca cao thì phổ biến ở các quốc gia Tây Phi viên biển như Ghana hay bờ biển Nga,
nơi lượng mưa có thể đạt từ 1.500 đến 2.000 mm mỗi năm.
Nói cách khác, cả 3 loại cây này đều không có hộ khẩu khí hậu trong vùng Sahel.
Thế nhưng, tại Burkina Faso, chúng lại đang xuất hiện trong cùng một hệ thống nông nghiệp.
Sau khi các công trình thủy lợi đưa nước chủ động vào các vùng đất khô hạn,
một số khu thử nghiệm đã bắt đầu mở rộng danh mục cây trồng sang nhóm cây giá trị cao.
Điểm quan trọng không nằm ở việc trồng cho có,
mà nằm ở việc tạo ra vi khí hậu nhân tạo bằng tưới tiêu,
che phủ đất và kiểm soát ánh nắng,
giúp những loại cây vốn không thuộc về Sahel vẫn có thể sinh trưởng.
Trong các khu thử nghiệm này,
rau Tây được trồng theo mô hình kiểm soát nước nhỏ giọt,
hạn chế bay hơi trong điều kiện nhiệt độ cao.
Cà phê và cacao thì được đưa vào các khu có che bóng,
mô phỏng điều kiện rừng nhiệt ở ẩm.
Nhìn vào đó, bạn có thể thấy cách Burkina Faso
mở rộng danh giới sản xuất nông nghiệp đến đâu khi đã làm chủ đường nước.
Điều đáng nói là toàn bộ quá trình này không diễn ra một cách tự phát.
Trong các chuyến hị sát nông nghiệp,
Chaoré thường xuất hiện trực tiếp tại hiện trường,
quan sát từng mô hình trồng thử,
trao đổi với kỹ sư nông nghiệp và nông dân ngay tại ruộng
thay vì chỉ nhận báo cáo từ cấp dưới.
Có lẽ nhiều lãnh đạo trên thế giới nên học Chaoré,
một người trẻ tuổi tài cao đúng nghĩa.
Và đó chưa phải là hết.
Từ những thử nghiệm đầy bất ngờ với rau Tây,
cà phê và cacao trong vùng Sahel,
Burkina Faso bắt đầu chuyển trọng tâm sang điều và xoài.
Trong nhiều năm,
điều đã là một trong những mặt hàng nông sản quan trọng của châu Phi,
đặc biệt tại các quốc gia như bờ biển Nga, Nigeria hay Ghana,
nơi sản lượng điều thô đóng góp hàng tỷ USD mỗi năm cho xuất khẩu.
Burkina Faso cũng nằm trong nhóm những nước sản xuất điều đáng kể của khu vực,
nhưng phần lớn trong quá khứ vẫn dừng ở xuất khẩu thô.
Chính vì vậy, bài toán đặt ra không chỉ là trồng được bao nhiêu,
mà là giữ lại bao nhiêu giá trị trong nước.
Để thay đổi điều đó,
Burkina Faso bắt đầu xây dựng các cơ sở chế biến điều trong nước.
Tiêu biểu là hệ thống nhà máy chế biến quy mô công nghiệp,
nơi hạt điều được bóc vỏ, xử lý và đóng gói ngay tại chỗ.
Điểm đáng chú ý là trong các nhà máy này,
hơn 90% lực lượng lao động là phụ nữ,
tạo ra một thay đổi lớn về mặt xã hội
khi hàng nghìn lao động nữ được tham gia trực tiếp vào chuỗi giá trị công nghiệp
thay vì chỉ dừng lại ở sản xuất nông nghiệp truyền thống.
Cho nên, không chỉ giúp kinh tế,
mà còn giúp tạo sự công bằng cho cả nam và nữ.
Song song với điều,
xoài cũng được xem là một trong những trụ cột mới trong chiến lược nông nghiệp của quốc gia này.
Trong nhiều năm, xoài đã được trồng giải rác tại Burkina Faso
nhưng chủ yếu phục vụ tiêu dùng nội địa hoặc xuất khẩu thô sang các thị trường lân cận.
Khi chiến lược mở rộng sản xuất được triển khai,
chính phủ đã tiến hành phân phối khoảng 400.000 cây giống xoài miễn phí cho nông dân
nhằm mở rộng diện tích trồng và tạo vùng nguyên liệu ổn định cho tương lai.
Điều thú vị là,
xoài không chỉ dừng lại ở việc ăn tươi hay xuất khẩu nguyên quả,
một phần lớn sản lượng được hướng tới chế biến sâu,
bao gồm nước ép, rượu xoài và giấm xoài,
giúp kéo dài chuỗi giá trị và giảm thất thoát sau thu hoạch.
Trong điều kiện khí hậu nóng như Sahel,
việc bảo quản trái cây tươi luôn là một thách thức lớn
nên chế biến được xem là hướng đi bắt buộc nếu muốn ngành xoài phát triển bền vững.
Có táo, có xoài xuất khẩu rồi,
vậy lấy đâu ra gạo để ăn đây?
Các bạn cũng biết rồi đấy,
nếu nhắc đến những cường quốc lúa gạo trên thế giới,
phần lớn mọi người sẽ nghĩ ngay đến Ấn Độ, Việt Nam, Thái Lan hay Pakistan.
Đây đều là những quốc gia sở hữu đồng bằng màu mỡ,
nguồn nước dồi dào và truyền thống canh tác kéo dài hàng trăm năm.
Trong khi đó, ở phía Tây Châu Phi, Burkina Faso lại nằm sát vành đai Sahel,
khu vực nổi tiếng với năng nóng, hạn hán và tình trạng sa mạc hóa ngày càng nghiêm trọng.
Chỉ riêng việc đảm bảo đủ lương thực cho người dân đã là thách thức lớn,
chứ chưa nói đến việc cạnh tranh với các nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới.
Trong nhiều năm, Burkina Faso phải nhập khẩu một lượng lớn gạo từ nước ngoài
để đáp ứng nhu cầu trong nước.
Theo các số liệu được chính phủ nước này công bố,
lượng gạo nhập khẩu từng lên tới khoảng 700.000 tấn mỗi năm.
Điều đó đồng nghĩa với việc,
chỉ cần giá lương thực toàn cầu biến động hoặc chuỗi cung ứng bị gián đoạn,
hàng triệu người dân có thể chịu ảnh hưởng trực tiếp.
Chính vì vậy, sau khi lên nắm quyền,
Ibrahim Chowdhury đã coi lúa gạo là một trong những mặt trận quan trọng nhất
của chiến lược tự chủ lương thực.
Thay vì tiếp tục phụ thuộc vào nhu cầu,
chính phủ bắt đầu đầu tư mạnh vào thủy lợi, cơ giới hóa và mở rộng diện tích canh tác.
Để làm được điều đó, nhà nước bắt đầu bơm nguồn lực chưa từng có vào nông nghiệp.
Chỉ riêng đợt đầu năm 2024,
nông dân đã được cấp khoảng 400 máy kéo, 239 máy cây, hơn 700 máy bơm nước,
gần 69.000 tấn phân bón, khoảng 18.000 tấn hạt giống cải tiến,
cùng hàng nghìn tấn thức ăn chăn nuôi và thức ăn thủy sản.
Tổng giá trị gói hỗ trợ này lên tới khoảng 130 triệu USD.
Đến tháng 5 năm 2025, chương trình tiếp tục mở rộng
với 608 máy kéo và thiết bị nông nghiệp mới trị giá gần 180 triệu USD.
Tổng cộng, hơn 300 triệu USD thiết bị đã được chuyển tới nông dân,
hoàn lớn dưới hình thức hỗ trợ trực tiếp hoặc sử dụng miễn phí.
Bằng việc xây dựng thêm kho chứa và mua một đội xe gồm 30 xe tải vận chuyển,
chính phủ dự kiến sẽ thu được thêm 1,3 triệu tấn ngô và hơn 700.000 tấn gạo,
đánh dấu một bước tiến quyết định hướng tới an ninh lương thực lâu dài.
Điều khiến chương trình này gây tranh cãi quốc tế là nguồn tiền không đến từ IMF hay Ngân hàng Thế giới.
Chính quyền Châu Rê tuyên bố, nguồn vốn được lấy từ ngân sách trong nước,
bao gồm doanh thu từ các mỏ vàng sau khi nhà nước tăng cường kiểm soát tài nguyên.
Trong các bài phát biểu của mình, Châu Rê nhiều lần nhấn mạnh rằng
một quốc gia không thể gọi là độc lập nếu vẫn phải phụ thuộc vào nguồn lương thực từ bên ngoài.
Những người ăn xin luôn ở dưới đây xã hội.
Theo ông, chủ quyền lương thực phải đi cùng với chủ quyền năng lượng và chủ quyền công nghệ.
Mà muốn lúa phát triển xanh tốt thì phải có nước.
Một trong những dự án nổi bần nhất là khu tưới tiêu Suru nằm ở phía bắc đất nước,
không quá xa rìa sa mạc Sahara.
Tại đây, nước từ sông Suru được đưa lên các cánh đồng bằng hệ thống bơm cỡ lớn,
sau đó trẻ qua mạng lưới canh đào được xây dựng bài bản.
Kết quả là hơn 2.240 ha đất nông nghiệp được cung cấp nước ổn định quen nằm.
Từ trên cao nhìn xuống, những cánh đồng lúa xanh mướt hiện lên
như một ốc đảo khổng lồ giữa vùng đất khổ cằn.
Cùng lúc đó, chính phủ cũng đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện các công trình thủy loại lớn
như Samendeni và Bagre.
Trong đó, hồ chứa Bagre được xem là một trong những trung tâm nông nghiệp quan trọng nhất cả nước
với rung tích lên tới khoảng 1,7 tỷ mét khối nước.
Từ hồ chứa khổng lồ này, nước được dẫn tới hàng nghìn hectare đất canh tác
thông qua hệ thống canh tưới hiện đại.
Nhiều khu vực còn sử dụng bơm năng lượng mặt trời nhằm giảm chi phí vận hành
và duy trì nguồn nước ổn định ngay cả trong mùa khô.
Tuy nhiên, trong được nhiều lúa mới, chỉ là một phần của tham vọng nước này.
Nếu không có nhà máy chế biến, nông dân vẫn phải bán thóc với giá thấp
hoặc phụ thuộc vào các cơ sở say sát nhỏ lẻ.
Vì thế, Burkina Faso tiếp tục đầu tư vào công nghiệp chế biến lương thực.
Một trong những công trình nổi bật là Minofa.
Nhà máy lúa mì quốc doanh đã tăng gấp 3 công suất lên 32.000 tấn mỗi năm.
Nhà máy chế biến gạo Kamsila hoạt động với công suất 400 tấn mỗi ngày,
nằm trong top 10 ở châu Phi.
Bên trong nhà máy, gạo được làm sạch,
phân loại bằng hệ thống quang học hiện đại trước khi đóng gói thành sản phẩm hoàn chỉnh.
Thay vì xuất bán nguy liệu thô, giá trị gia tăng được giữ lại trong nước,
tạo thêm việc làm và giúp ngành lúa gạo phát triển bền vững hơn.
Kết quả bắt đầu xuất hiện khá nhanh.
Theo số liệu mà chính phủ Burkina Faso công bố cho nhiệm vụ gần đây,
tổng sản lượng ngũ cốc của nước này đã vượt 6 triệu tấn,
bao gồm lúa gạo, ngô, kê và cao lương.
Đối với một quốc gia nằm sát Sahara và thường xuyên đối mặt với hạn hán,
đây là con số khiến nhiều người bất ngờ.
Dự án cá giữa vùng khô hạn
Không kém Phát Long Trọng là mô hình nuôi cá ngay giữa vùng đất không ráp biển,
nơi mà trước đây người ta chỉ nghĩ đến bụi khô và hạn hán.
Điểm khởi đầu là các hồ chứa thủy điện và đầm nước lớn
được xây dựng để giữ nước quanh năm,
thay vì để mùa khô cuốn đi tất cả.
Chính những mặt nước nhân tạo này
đã trở thành nền tảng cho một mô hình nuôi trong thủy sản quy mô lớn.
Nơi mà thay vì ruộng lúa hay vườn cây,
người ta nhìn thấy những mặt lòng nuôi cá trải dài trên mặt hồ.
Và từ đây một ý tưởng táo bạo được triển khai,
biến các hồ chứa thành trang trại cá nổi thực thụ.
Tại một số khu vực như hồ Samandeni,
người ta đã lắp đặt khoảng 180 lòng cá nổi
thả trực tiếp xuống mặt nước để nuôi trong quy mô công nghiệp.
Nhìn từ xa, cả mặt hồ giống như bị chia thành từng ô vuông.
Mỗi ô vuông là một hệ sinh thái nuôi cá hoạt động liên tục.
Đây không còn là kiểu nuôi cá nhỏ lè truyền thống,
mà là sản xuất hàng hóa quy mô lớn,
có tính toán đầu ra rõ ràng,
với mục tiêu dài hạn lên tới khoảng 54.000 tấn cá mỗi năm.
Để hỗ trợ ngành này,
chính phủ đã ban hành chính sách miễn thuế VST
đối với thức ăn chăn nuôi cá,
giúp giảm chi phí vì thức ăn chiếm đến 80% chi phí nuôi trồng thủy sản.
Điều đáng nói là nuôi cá không thể chạy độc lập,
nó kéo theo cả một chuỗi công nghiệp phía sau,
đặc biệt là thức ăn thủy sản.
Vì vậy, chính phủ đã đầu tư xây dựng các nhà máy sản xuất
thức ăn thủy sản ngay trong nước,
nhằm giảm phụ thuộc nhập khẩu nguyên liệu và kiểm soát chi phí sản xuất.
Khi thức ăn được sản xuất tại chỗ,
cá được nuôi tại chỗ và tiêu thụ cũng hướng về thị trường nội địa,
toàn bộ chuỗi giá trị bắt đầu khép kín lại trong cùng một hệ thống.
Điều này tạo ra một sự thay đổi khá mạnh về tư duy.
Trước đây, nhiều quốc gia không có biển thường bị giới hạn trong việc phát triển thủy sản,
nhưng Burkina Faso lại chọn cách tận dụng chính những hồ nước nhân tạo khổng lồ
do các dự án thủy điện tạo ra để biến chúng thành không gian sản xuất protein.
Nhìn theo cách này, nước không chỉ còn là nguồn tưới tiêu cho nông nghiệp,
mà trở thành một nền tảng sản xuất thực phẩm hoàn toàn mới.
Sau đó, một thứ quan trọng hơn rất nhiều trong an ninh quốc gia, đó là protein động vật.
Và đây cũng là lúc lĩnh vực chăn nuôi được đẩy lên thành một trụ cột chiến lược
trong toàn bộ kế hoạch tự chủ lương thực của Ibrahim Chaourey.
Trước đây, Burkina Faso sở hữu một trong những đàn vật nuôi lớn nhất khu vực Tây Phi
với khoảng 71 triệu con da súc, dê, cừu và da cầm.
Nhưng nghịch lý là phần lớn sản lượng sữa và thịt lại không được khai thác hiệu quả
do thiếu công nghệ chế biến và chuỗi lạnh.
Nhiều hộ chăn nuôi chỉ dừng ở mức tự cung tự cấp,
còn phần lớn thị trường phải phụ thuộc vào nhập khẩu hoặc sản phẩm chế biến từ bên ngoài.
Chính vì vậy, bài toán không phải là có bao nhiêu con vật
mà là biến số lượng thô đó thành giá trị kinh tế thực sự.
Để giải quyết vấn đề này, chính phủ bắt đầu xây dựng hệ thống chế biến sữa
mang tên Faso Côt Sàm, một mạng lưới nhà máy sữa trải rộng theo vùng sản xuất.
Với công suất chế biến 6.000 lít sữa mỗi ngày,
nhà máy được thiết kế để giải quyết thách thức lâu dài của đất nước.
Mô hình này không tập trung vào một siêu nhà máy duy nhất
mà phân tán thành nhiều điểm thu gom và xử lý,
giúp giảm thất thoát và tăng khả năng tiếp cận của nông dân ở vùng xa.
Sữa từ các hộ chân nuôi được đưa vào hệ thống chế biến,
làm lạnh và đóng gói ngay trong nước,
thay vì phải bán thô hoặc phụ thuộc vào sản phẩm nhập khẩu.
Điều đáng chú ý trong các chuỗi giá trị mới này,
vai trò của địa phương được đẩy lên rất cao.
Nhà nước không chỉ xây nhà máy mà còn tổ chức lại toàn bộ hệ thống thu mua,
vận chuyển và phân phối nhằm đảm bảo sữa tươi không bị chết trước khi đến tay nhà máy.
Đây là một bước nâng cấp quan trọng nếu so với giai đoạn trước
khi ngành sữa gần như rời rạc và thiếu kết nối.
Song song với sữa, chăn nuôi bò cũng được cải tổ mạnh.
Trong một động thái gây chú ý, Burkina Faso đã tiếp nhận khoảng 710 con bò giống từ Brazil,
loại bò có năng suất sữa cao hơn và khả năng thích nghi tốt với khí hậu nhiệt đới.
Mục tiêu là cải thiện chất lượng đàn giống nội địa,
thay vì chỉ mở rộng số lượng như trước đây.
Đây được xem là bước đi mang tính nâng cấp gen cho ngành chăn nuôi,
giúp tăng sản lượng sữa trên mỗi con thay vì chỉ tăng quy mô đàn.
Không chỉ dừng lại ở bò sữa, chính phủ còn mở rộng sang chương trình gia cầm mới,
tập trung vào việc cải tiến giống gà và tăng tốc độ sản xuất trứng và thịt.
Trong điều kiện trước đây, nhiều giống gà địa phương mất hơn 20 tuần để đạt trọng lượng thương phẩm,
trong khi mục tiêu mới là rút ngắn chu ký xuống chỉ còn khoảng một nửa.
Đồng thời, tăng sản lượng trứng lên mức cao hơn nhiều so với trước.
Điều này giúp giảm phụ thuộc vào nguồn gia cầm nhập khẩu từ châu Âu,
Nhìn tổng thể, ngành sữa và chăn nuôi ở Burkina Faso không còn là hoạt động nông hộ đơn lẻ
mà đang được tái cấu trúc thành một hệ thống công nghiệp hóa.
Từ đan gia súc hàng chục triệu con, đến bò giống nhập khẩu từ Brazil,
đến mạng lưới nhà máy Fasocosam, tất cả đang được nối lại thành một chuỗi khép kín.
Và khi protein động vật bắt đầu được kiểm soát trong nước,
bước tiếp theo không còn nằm ở đất hay nước nữa mà là cách quốc gia này xử lý phân thừa sau thu hoạch.
Thứ từng bị xem là phế phẩm nhưng giờ lại trở thành một ngành công nghiệp mới,
biến nông sản thành giá trị xuất khẩu thực sự.
Từ ngành sữa và chăn nuôi đang được tái cấu trúc thành hệ thống công nghiệp,
Burkina Faso tiếp tục kéo nông nghiệp tiến thêm một bước nữa.
Lần này là với một loại nông sản tưởng như rất quen thuộc
nhưng lại từng là điểm nhãn kinh tế suốt nhiều năm qua, cà chua.
Trên thế giới, cà chua là một trong những loại nông sản được sản xuất nhiều nhất
với các quốc gia dẫn đầu như Trung Quốc, Ấn Độ, Mỹ, Ý, Tây Ban Nha.
Đặc biệt, những quốc gia như Ý hay Tây Ban Nha không chỉ trồng nhiều cà chua
mà còn nổi tiếng với các sản phẩm chế biến như sốt cà chua, cà chua đóng hộp
và các loại pasta, pizza dùng sốt cà chua làm nền.
Ở nhiều vùng núi châu Âu, cà chua còn được đun chín rồi bảo quản trong lọ thủy tinh để dùng dần qua mùa đông,
biến nó thành một trong những loại thực phẩm chế biến lâu đời nhất trong lịch sử nông nghiệp.
Ngược lại, tại nhiều quốc gia châu Phi, cà chua lại thường rơi vào tình trạng được mùa rớt giá,
thu hoạch xong nhưng không có hệ thống bảo quản, khiến hàng loạt bị hư hỏng ngoài ruộng.
Burkina Faso từng nằm chính xác trong vòng lập đó.
Mỗi năm, quốc gia này sản xuất khoảng 300.000 tấn cà chua,
một con số không nhỏ đối với một nền nông nghiệp sa mạc hóa.
Nhưng do thiếu nhà máy chế biến và hệ thống bảo quản lạnh,
phần lớn sản lượng từng bị hư hỏng ngay sau khi thu hoạch,
khiến nông dân thiệt hại nặng nề và giá trị kinh tế gần như bị mất trắng.
Hình ảnh cà chua chất đóng bên đường rồi thối giữa từng là một cảnh quen thuộc trong nhiều mùa vụ.
Bước ngoặt xuất hiện khi chính phủ đẩy mạnh công nghiệp hóa nông nghiệp và xây dựng các nhà máy chế biến trong nước.
Một trong những dự án trọng điểm là nhà máy Sopto,
đưa thiết kế để xử lý cà chua quy mô lớn ngay tại nguồn.
Nhà máy này có công suất gần 100 tấn mỗi ngày,
đủ khả năng hấp thụ một phần đáng kẻ sản lượng thu hoạch,
biến cà chua tươi thành sản phẩm đóng hộp và sốt cà chua phục vụ thị trường nội địa.
Chưa kể, nhà máy còn tạo ra tầm 180 việc làm trực tiếp, lâu dài và 3.000 việc làm gián tiếp.
Như vậy, thay vì để nông dân bán cà chua với giá thấp rồi phụ thuộc vào thương lái,
hệ thống mới đưa cà chua trực tiếp vào dây chuyển chế biến, đóng hộp và phân phối trong nước.
Điều này giúp giảm thất thoát sau thu hoạch
và biến nó trở thành sản phẩm có thể lưu trữ lâu dài, vận chuyển xa và tiêu thụ quanh năm.
Các bạn thân mến, sau khi xem xong một vài dự án trên,
thì bạn nghĩ sao về người lãnh đạo trẻ tuổi Ibrahim Chaudhry và đất nước Burkina Faso?
Hãy để lại cảm nghĩ của bạn dưới phần bình luận để chia sẻ cho Tốc Môi Huỳnh Bí và mọi người cùng biết nhé!
Cảm ơn các bạn vì đã theo dõi video tới tận giây phút này.
Còn bây giờ, xin chào và hẹn gặp lại các bạn trong những video thú vị tiếp theo.
Bye bye!