NGƯỜI HIỀN CÀNG TỬ TẾ CÀNG DỄ BỊ LỢI DỤNG? PHẬT GIÁO DẠY CÁCH SỐNG KHÔNG KHỔ

Namo Ayida Phật Bạn có bao giờ tự hỏi tại sao người càng sống tử tế càng hay chịu thiệt tại sao người luôn nhường nhìn lại thường là người phải nuốt nước mắt vào trong tại sao mình đối xử chân thành với một người suốt nhiều năm đến cuối cùng chỉ vì một lần mình không thể giúp họ họ lại quay sang trách móc lành nhạt thậm chí nói những lời khiến mình đau lòng và đau nhất là tại sao những người mình từng hết lòng giúp đỡ đôi khi lại chính là những người khiến mình thất vọng sâu sắc nhất có những người cả đời chỉ biết cho đi cho thời gian cho tiền bạc cho tình cảm cho sự cảm thông cho những cơ hội mà đáng lẽ người khác không còn xứng đáng được nhận họ nghĩ rằng Thôi, mình chịu một chút cũng được Thôi, người ta khó khăn Thôi, bỏ qua đi Thôi, sống với nhau đừng tính toán Nhưng rồi đến một ngày họ bóng nhận ra người khác đã quen với sự hy sinh của mình đến mức tèm nó là nghĩa vụ Ngày mình giúp họ họ nói mình tốt Ngày mình không giúp nữa họ nói mình thay đổi Ngày mình nhường nhìn họ cho rằng mình yếu đuối Ngày mình im lặng họ tưởng mình không biết đâu Và có những người Vì đến khi ta không còn khả năng cho đi nữa ta mới biết họ thật sự thương ta hay chỉ thương những gì họ có thể nhận từ ta Nếu bạn đã từng trải qua cảm giác này xin hãy nghe thật chậm câu chuyện hôm nay Bởi có thể bạn không hề tài khi sống hiền bạn chỉ đang thiếu một thứ mà rất nhiều người tử tế trên đời này chưa từng được dạy đó là trí tuệ để bảo vệ lòng tốt của chính mình Phật giáo dạy chúng ta về từ bi nhưng từ bi không phải là để người khác muốn làm gì mình cũng được Đạo Phật dạy tha thứ nhưng tha thứ không có nghĩa là phải quay trở lại nơi từng khiến mình tổn thương Đạo Phật dạy buông bỏ nhưng buông bỏ không có nghĩa là chấp nhận mọi điều sai trái và càng tu tập chúng ta càng phải hiểu một điều lòng tốt nếu không đi cùng trí tuệ đôi khi sẽ trở thành nơi người khác tìm đến để lợi dụng một người hiền thật sự không phải là người không biết giận mà là người có thể giận nhưng không nuôi hận không phải là người ai nói gì cũng nghe mà là người biết lắng nghe nhưng vẫn có chính kiến không phải là người luôn nói được mà là người biết lúc nào nên nói không bởi vậy câu hỏi hôm nay không chỉ là vì sao người hiền thường bị lợi dụng mà sâu hơn nữa là làm thế nào để chúng ta vẫn giữ được một trái tim lương thiện nhưng không còn là người dễ bị tổn thương và câu trả lời có thể khiến bạn nhìn lại rất nhiều mối quan hệ trong cuộc đời mình có những người bạn đang trách thật ra chỉ đang cho bạn một bài học có những người bạn từng nghĩ là ân nhân lại đang dạy bạn cách trưởng thành và có những lần bạn tưởng mình mất đi một người nhưng thật ra cuộc đời chỉ đang giúp bạn buông xuống một mối quan hệ vốn không còn bình an nếu bạn muốn hiểu vì sao người hiền thường bị lợi dụng hãy cùng an nhiên cổ đi thật chậm qua câu chuyện này bởi có thể sau khi nghe hết 6 phần bạn sẽ không còn hỏi tại sao tôi sống tốt mà người ta vẫn đối tử tệ với tôi mà sẽ mỉm cười và hiểu rằng ta vẫn có thể sống hiền lành nhưng từ hôm nay ta sẽ sống hiền lành bằng một trái tim có trí tuệ có một câu hỏi mà rất nhiều người từng tự hỏi trong đời tại sao mình sống tử tế luôn nghĩ cho người khác chưa từng muốn làm hại ai vậy mà cuối cùng người chịu thiệt lại thường là mình có những người cả đời sống hiền lành ai nhờ cũng giúp ai khó khăn cũng thương ai mắc lỗi cũng tìm cách tha thứ nhưng càng sống như vậy họ càng dễ gặp một nghịch lý đau lòng người tốt bị xem là yếu đuối người biết nhượng nhịn bị xem là có thể bắt nạt người luôn tha thứ lại trở thành người mà người khác nghĩ rằng có thể làm tổn thương bao nhiêu lần cũng được nhưng nhìn theo trí tuệ Phật giáo chúng ta cần phân biệt rất rõ giữa hiền lành và yếu đuối tử bi và dễ dại tha thứ và dung túng Đức Phật dạy con người tu tâm nhưng tu tâm không có nghĩa là để người khác tùy ý trà đạp lên mình một người có lòng tử bi chân thật phải đi cùng với trí tuệ bởi vì lòng tốt không có trí tuệ đôi khi chẳng những không giúp được người khác mà còn vô tình nuôi lớn lòng tham sự ích kỷ và thói quen dựa dẫm của họ có một câu chuyện thế này ngày xưa có một người đàn ông tên là Minh anh vốn rất hiền hàng xóm cần tiện anh cho mượn người thân gặp khó khăn anh giúp đỡ đồng nghiệp nhờ làm hộ công việc anh cũng vui vẻ nhận lời bạn đầu mọi người đều khen anh tốt bùng nhưng vài năm sau điều kỳ lạ tỉ ra những người từng được anh giúp bắt đầu xem sự giúp đỡ ấy là điều hiển nhiên họ không còn nói lời cảm ơn khi cần việc gì họ mặc nhiên tìm đến anh nếu anh từ chối họ lại trách trước giờ anh vẫn giúp mà sau hôm nay lại thay đổi mình bắt đầu đau khổ anh không hiểu tại sao mình càng sống tốt lại càng mệt mỏi cho đến một ngày một vị sư nói với anh con không khổ vì con tốt con khổ vì con chưa biết dùng trí tuệ để bảo vệ lòng tốt của mình câu nói ấy khiến mình tỉnh ngộ trong đạo Phật từ bi không đồng nghĩa với chịu lòng tất cả mọi người có những lúc nói không cũng là một cách giữ gìn nhân quả có những lúc không cho người khác điều họ muốn lại chính là giúp họ trưởng thành người hiền thường bị lợi dụng không phải vì họ có lỗi khi sống tử tế mà đôi khi bởi họ chưa biết đặt giới hạn họ sợ người khác buồn sợ bị hiểu lầm sợ mang tiếng ích kỷ sợ một lời từ chối sẽ khiến tình cảm tan vỡ nhưng chúng ta cần nhớ rằng một mối quan hệ chỉ tồn tại nhờ việc một người luôn hy sinh còn người kia luôn nhận lấy thì đó chưa chắc là tình nghiệp đó có thể chỉ là sự phụ thuộc cho nên nếu bạn đang là một người hiền xin đừng vội thay đổi thành một người lạnh lùng đừng vì từng bị lợi dụng mà đóng cửa trái tim điều chúng ta cần học không phải là bớt tử tế mà là tử tế có trí tuệ bởi người thật sự hiểu đạo Phật sẽ biết rằng lòng từ bi cần ánh sáng của trí tuệ soi đường nếu không lòng tốt đôi khi trở thành chiếc cậu để người khác bước qua rồi chính người xây chiếc cậu ấy lại đứng một mình ở phía bên kia và đó mới chỉ là phần đầu của câu chuyện bởi phía sau việc người hiền thường bị lợi dụng còn có một nguyên nhân sâu xa hơn chúng ta đã vô tình dạy người khác cách đối xử với mình như thế nào người khác đối xử với ta thế nào một phần là do ranh giới ta đặt ra có một sự thật mà nhiều người rất khó chấp nhận đôi khi chính chúng ta đã vô tình tạo điều kiện để người khác lợi dụng mình không phải vì chúng ta xấu không phải vì chúng ta đáng bị tổn thương mà bởi chúng ta không biết nói đủ rồi người hiền thường có một đặc điểm họ chịu đựng rất giỏi lần đầu người khác làm họ buồn, họ bỏ qua lần thứ hai họ tự nhũ rằng có lẽ người kia không cố ý lần thứ bàn họ lại nghĩ rằng ai cũng có lúc mắc sai lầm rồi lần thứ mười họ vẫn nói thôi chuyện cũng qua rồi nhưng có một điều họ quên mất thà thứ không có nghĩa là phải tiếp tục trao cho người khác cơ hội làm tổn thương mình trong giáo lý nhà Phật nhân quả không chỉ nằm ở việc chúng ta làm gì với người khác nhân quả còn thể hiện qua cách chúng ta đối diện với chính cuộc đời mình nếu một người liên tục vượt qua giới hạn của ta mà ta không ba nô giờ lên tiếng, họ sẽ dần nghĩ rằng giới hạn ấy không tồn tại nếu ai đó luôn mượn lòng tốt của ta để đạt mục đích mà ta cứ tiếp tục cho họ điều họ muốn, họ sẽ không học được cách tự chịu trách nhiệm có một câu chuyện rất đáng suy ngẩm một người phụ nữ tên Lan có một người em trai thường xuyên mỗi lần em gặp khó khăn, Lan đều giúp ban đầu, cô nghĩ rằng mình thương em nên giúp một chút cũng không sao nhưng càng về sau em trai cô càng dựa dẫm không chịu làm việc chăm chỉ không biết tiết kiệm mỗi lần thiếu tiền lại gọi cho chị Lan nhiều lần muốn từ chối nhưng không nợ cho đến một ngày, cô không còn đủ khả năng giúp nữa người em nổi giận và nói gì thay đổi rồi ngày trước chị thương em lắm mà Lan bật khóc không phải vì câu nói ấy đúng mà bởi cô chợt nhận ra một điều trong suốt nhiều năm cô đã giúp em giải quyết hậu quả nhưng chưa từng giúp em học cách chịu trách nhiệm cô tưởng mình đang thương em nhưng đôi khi đó chỉ là cách cô làm cho nỗi sợ của mình được yên, sợ em buồn sợ gia đình trách, sợ mình trở thành khi nhìn bằng trí tuệ Lan hiểu rằng lòng tự bi chân thật không phải lúc nào cũng là đưa tay cứu người khỏi khó khăn có khi tự bi là để người ấy tự bước qua khó khăn để trưởng thành bạn thân mến trong cuộc đời này, chúng ta cần học một bài học rất quan trọng đừng dùng sự hy sinh của mình để mua lấy tình cảm của người khác nếu phải luôn cho đi để được yêu thương thì đó không còn là tình thương tự do nếu phải luôn chịu đựng để giữ một mối quan hệ thì đó không phải bình an nếu một người chỉ tìm đến ta khi họ cần lợi ích nhưng biến mất khi ta cần họ chúng ta cần đủ tỉnh thức để nhìn thấy bản chất của mối quan hệ ấy người hiền không cần trở thành người cay nghiệp nhưng người hiền cần học cách nói việc này tôi không thể giúp điều này tôi không đồng ý tôi hiểu hoàn cảnh của bạn nhưng bạn cần tự giải quyết trách nhiệm của mình những câu nói ấy không phải là ích kỷ đó là tranh giới của một người biết trân trọng chính mình bởi nếu ngay cả bản thân mình mà ta còn không biết bảo vệ thì lòng tốt của ta rất dễ trở thành món quà cho những người chỉ biết nhận mà không biết trân trọng từ bi không có nghĩa là để người khác làm tổn thương mình có những người sau nhiều lần bị lợi dụng bắt đầu thay đổi ngày trước họ rất vui vẻ sau này họ trở nên lạnh lùng ngày trước họ sẵn sàng giúp đỡ sau này ai nhờ cũng từ chối ngày trước họ tin người sau này họ nghi ngờ tất cả họ nghĩ rằng muốn sống yên ổn thì phải trở nên cứng rắn người tốt chỉ có thể tồn tại nếu không còn lòng thương nhưng đó chưa phải là trí tuệ bởi nếu vì từng gặp người xấu mà chúng ta biến trái tim mình thành đá thì người làm chúng ta tổn thương đã lấy đi của chúng ta nhiều hơn những gì họ từng lấy họ không chỉ lấy tiền bạc, thời gian hay công sức họ lấy luôn khả năng tin tưởng và yêu thương của chúng ta vật giáo dạy về lòng tự bi nhưng tự bi phải đi cùng trí tuệ và tỉnh thức một người có trí tuệ không ghét người đã lợi dụng mình họ chỉ hiểu rằng người ấy đang tạo nghiệp của họ còn mình phải chịu trách nhiệm với cách mình phản ứng có một câu chuyện về một người thầy và người học trò một hôm người học trò hỏi thưa thầy, con đã giúp rất nhiều người nhưng cuối cùng họ quay lại làm con đau khổ con có nên ngừng giúp người khác không? vị thầy hỏi nếu con nhìn thấy một người đang khát nước con có cho họ nước không? có nếu sau khi uống nước người đó quay lại trách con vì nước chưa đủ lạnh con có từ đó về sau không uống nước nữa không? người học trò im lặng vị thầy nói con hãy tiếp tục làm điều thiện nhưng đừng giao quyền quyết định giá trị của lòng tốt cho lời khen chê của người khác đây là một bài học rất sâu chúng ta đau khổ nhiều khi không phải vì mình cho đi mà vì chúng ta mong người nhận phải biết ơn theo cách chúng ta mong đợi chúng ta giúp một người và hy vọng họ nhớ chúng ta hy sinh cho gia đình và mong người thân hiểu chúng ta sống tử tế với bạn bè và mong một ngày họ đối tử lại nhưng cuộc đời không vận hành như một cuốn sổ ghi nợ có những việc ta làm rồi phải học cách buông không phải để người khác được quyền làm tổn thương ta mà để tâm mình không bị trói vào sự biết ơn của người khác người hiện có trí tuệ sẽ hiểu rằng ta giúp người vì lòng tự bi không phải để mua một món nợ tình cảm ta tha thứ vì muốn tâm mình nhẹ nhàng không phải để cho người khác cơ hội lặp lại sai lầm vô tầng ta buông bỏ không phải vì người kia đúng mà vì ta không muốn mang sinh thần đi cùng mình thêm một đoạn đường nữa đó chính là sự khác biệt giữa người hiện chưa có trí tuệ và người hiện đã trưởng thành trong đào người hiện chưa có trí tuệ trí tuệ thường nói thôi tôi chịu cũng được người có tự bi và trí tuệ sẽ nói tôi không muốn làm tổn thương bạn nhưng tôi cũng không cho phép bạn tiếp tục làm tổn thương tôi một câu nói có thể rất nhẹ nhàng nhưng bên trong nó là cả một quá trình tu tập bởi tu không phải biến mình thành người không còn cảm xúc tu là học cách nhìn cảm xúc mà không để nó điều khiển mình và đôi khi biết đặt xuống đúng lúc cũng chính là một dạng tự bi dành cho chính mình người hiện cần học cách nói không mà không có lỗi trong cuộc sống có một từ rất ngắn nhưng nhiều người hiện lại vô cùng khó nói đó là từ không không phải vì họ không biết mình muốn gì mà bởi họ quá sợ làm người khác thất vọng một người bạn nhờ giúp việc họ muốn từ chối nhưng lại nhận lời một người thân yêu cầu điều quá đáng họ muốn phản đối nhưng lại im lặng một đồng nghiệp đẩy trách nhiệm sang cho họ họ biết mình không nên nhận nhưng vẫn gật đầu rồi sau đó họ trở về nhà với một tâm trạng mệt mỏi họ trách người khác nhưng sau bên trong họ cũng trách chính mình vật giáo nói nhiều đến chánh ngữ tức là lời nói chân thật đúng lúc, có lợi ích và không gây tổn hại, không cần thiết cho nên nói không một cách chân thành không phải là điều xấu quan trọng là ta nói bằng tâm não nếu ta nói không vì sân hận đó có thể là phản ứng nếu ta nói không vì kiêu ngào đó có thể là chấp ngả nhưng nếu ta nói không bằng sự bình tĩnh, rõ ràng và tôn trọng đó có thể là trí tuệ có một người phụ nữ đã sống gần cả đời để làm vừa lòng tất cả mọi người con cái cần bà có mặt anh chị em cần bà giúp hàng xóm nhờ bà không từ chối đến khi tuổi cao, sức khỏe giảm súc bà vẫn cố gắng một hôm bà bị bệnh nhưng một người quen vẫn gọi nhờ bà làm một việc theo thói quen bà định đồng ý nhưng lần này bà dừng lại bà nhẹ nhàng nói xin lỗi việc này tôi không thể làm được sau khi đặt điện thoại xuống bà cảm thấy rất là không ai trách bà không có chuyện gì khủng khiếp xảy ra trái đất vẫn quay nhưng bà bật khóc bà nhận ra rằng suốt nhiều năm điều khiến bà mệt mỏi không phải vì người khác yêu cầu quá nhiều mà vì bà chưa từng cho phép bản thân mình được quyền từ chối bạn thấy không đôi khi người hiền bị lợi dụng không phải vì xung quanh họ toàn người xấu mà bởi họ đã quen đặt nhu cầu của người khác lên trên giới hạn của mình từ hôm nay nếu có một việc mình không thể làm hãy nói tôi rất tiếc nhưng tôi không thể nếu ai đó muốn vây tiền nhưng mình không muốn cho vây có thể nói tôi hiểu hoàn cảnh của bạn nhưng lần này tôi không thể giúp bằng tiền không cần giải thích quá dài không cần biện minh hàng chục câu không cần cảm thấy tội lỗi bởi một lời từ chối đúng lúc có thể cứu cả một mối quan hệ khỏi sự oán trách về sau khi ta luôn miễn cưỡng đồng ý rồi âm thầm khó chịu lòng tốt ấy cũng dần biến thành sân hận cho nên người tu tạp không chỉ học cách thương người mà còn học cách thành thật với chính mình biết giới hạn của mình biết sức lực của mình biết điều gì nên cho biết điều gì không nên cho và quan trọng nhất biết rằng mình không có nghĩa vụ phải làm hài lòng khi hiểu được điều đó lòng tốt sẽ trở nên nhẹ nhàng hơn ta cho đi khi có thể ta từ chối khi cần không sân không hận không mặc cảm đó chính là từ bi có trí tuệ đừng oán trách người đã lợi dụng mình hay thức tỉnh từ bài học ấy có một điều rất đáng sợ sau khi bị người khác lợi dụng đó không phải là mất tiền không phải mất thời gian mà là chúng ta mang theo câu hỏi tại sao họ lại đối tử với tôi như vậy rồi mỗi ngày chúng ta nhớ lại càng nhớ càng giận càng giận càng đau có người đã bị một người bạn phản bội cách đây 10 năm nhưng đến hôm nay vẫn còn nhắc lại có người từng giúp một người thân rất nhiều nhưng chỉ vì một lần bị từ chối mà ôm hận suốt đời như vậy có khác gì người kia đã rời khỏi cuộc đời từ lâu nhưng vẫn tiếp tục sống trong tâm mình theo tinh thần Phật giáo oán hận cũng là một hình thức trói buộc khi ta không buông được một người đôi khi không phải vì ta còn thương mà bởi ta còn chấp vào điều họ đã làm với mình nhưng nhân quả dạy chúng ta một điều rất sâu mỗi người phải chịu trách nhiệm với nghiệp của chính mình người lợi dụng ta cheo nhân của họ còn cách ta phản ứng trước sự tổn thương ấy lại là nghiệp của ta nếu họ làm ta đau và ta nuôi sân hận 10 năm thì người đang tiếp tục chịu khổ mỗi ngày không phải họ mà là chính ta có một câu chuyện về một người đàn ông đến gặp một vị thiền sư ông nói còn không thể tha thứ cho người đã lừa dối con vị thiền sư đưa ông một hòn đá và bảo con cầm nó trong tay một giờ một giờ sau vị thiền sư hỏi con thấy thế nào ông nói tay con mỏi vị thiền sư nói nếu con cầm nó cả ngày con sẽ rất đau nếu con cầm nó một năm có lẽ tay con sẽ bị tổn thương vị thiền sư mỉm cười lòng oán hận điều quan trọng không phải là con bị người khác ném đá bao nhiêu lần mà là sau khi hòn đá đã rơi xuống con có tiếp tục nhặt nó lên để mang theo hay không đây là điều người hiện cần hiểu tha thứ không có nghĩa là phủ nhận sự tổn thương không có nghĩa là nói người kia làm vậy là đúng cũng không có nghĩa là quay lại đặt mình vào cùng một hoàn cảnh tha thứ có nghĩa là tôi thừa nhận bạn đã làm tôi đau nhưng tôi không muốn để hành động của bạn quyết định phần đời còn lại của tôi đó mới là giải thoát cho nên nếu bạn từng bị người thân lợi dụng từng bị bạn bè phản bội từng cho đi rất nhiều nhưng nhận lại sự vô tâm xin đừng nghĩ rằng lòng tốt của mình là một sai lầm không lòng tốt không phải sai lầm sự thiếu tỉnh thức mới là điều chúng ta cần học lại sau mỗi tổn thương hãy hỏi bài học nào cuộc đời đang muốn dạy mình có thể bài học là phải biết nói không có thể là phải biết nhìn người bằng hành động thay vì lời nói có thể là không nên cho người khác vây vượt quá khả năng của mình có thể là cần yêu thương bản thân nhiều hơn và có thể bài học lớn nhất là đừng để một người xấu biến mình thành một người xấu khác ta vẫn có thể sống tự tế nhưng tỉnh táo hơn ta vẫn có thể giúp người nhưng có giới hạn ta vẫn có thể tha thứ nhưng không còn mù quán ta vẫn có thể yêu thương nhưng không đánh mất chính mình đó chính là lúc đau khổ trở thành trí tuệ và vết thương cũ thay vì tiếp tục chảy máu bắt đầu trở thành một bài học giúp ta trưởng thành người hiện có trí tuệ càng sống tự tế càng an nhân bạn thân mến nếu đi đến tận cùng của câu hỏi vì sao người hiện thường bị lợi dụng chúng ta sẽ nhận ra rằng câu trả lời không nằm ở việc trở thành người lạnh lùng hơn cũng không nằm ở việc nghi ngờ tất cả mọi người càng không phải biến mình thành một người chỉ biết lợi dụng người khác trước khi bị người khác lợi dụng con đường của Đạo Phật không phải như vậy Đức Phật hướng con người đến tự bi nhưng có trí tuệ yêu thương nhưng không chấp trước cho đi nhưng không đánh mất mình tha thứ người hiện thật sự không phải là người ai muốn làm gì cũng được người hiện thật sự là người có thể nhìn thấy lỗi lầm của người khác mà không nuôi lòng sân hận có thể từ chối mà không khinh người có thể rời đi mà không nguyện rũa có thể giúp người mà không đòi hỏi có thể tha thứ mà vẫn biết bảo vệ chính mình đó mới là một nội tâm mạnh mẽ có một câu chuyện rất đẹp về một cụ già cụ từng bị người thân lợi dụng rất nhiều có những người chỉ tìm đến khi cần tiền có người từng nói những lời làm cụ tổn thương nhưng sau tất cả cụ vẫn giữ được sự bình thẳng một người hỏi cụ không giận họ sao cụ mến cười có chứ ngày trước tôi giận nhiều lắm nhưng rồi tôi hiểu nếu tôi cứ giữ mãi chuyện ấy trong lòng thì chẳng khác nào họ đã rời khỏi cửa nhà tôi nhưng tôi lại mời họ ở trong tâm mình cả đời người hỏi im lặng cụ nói tiếp bây giờ tôi vẫn thương người nhưng tôi thương bằng đôi mắt mở ai cần thì tôi giúp trong khả năng ai không biết trân trọng thì tôi giữ khoảng cách tôi không ghét họ nhưng tôi cũng không trao cho họ chiếc chìa khóa để làm tôi đau thêm lần nữa đó chính là sự trưởng thành bạn cuộc đời này không yêu cầu chúng ta phải làm hài lòng tất cả mọi người chúng ta chỉ cần sống sao cho khi đem xuống lòng mình không hổ thẹn làm điều thiện khi có thể không làm điều ác không có ý gây tổn thương biết đủ biết buông biết giữ gìn tâm mình và nếu có ai đó lợi dụng lòng tốt của mình hãy bình tĩnh nhìn lại không cần tự trách tại sao tôi ngu như vậy hãy nói đây là một bài học từ hôm nay tôi sẽ sống tử tế hơn nhưng cũng tỉnh thức hơn bởi người hiện không cần trở nên sắc lạnh để được tôn trọng họ chỉ cần có trí tuệ để biết ai đáng tin việc gì nên làm điều gì nên buông và lúc nào cần bước lùi nếu hôm nay bạn đang cảm thấy mình đã cho đi quá nhiều mà nhận lại quá ít xin hãy nhớ một điều đừng vì vài người không biết trân trọng mà phủ nhận giá trị của lòng tốt một bông hoa vẫn đẹp dù có người đi ngang không nhìn thấy một ngọn đèn vẫn có ý nghĩa dù có người không biết ơn ánh sáng và một người sống thiện vẫn đang gieo những hạt giống tốt ngay cả khi chưa nhìn thấy quả nhưng từ hôm nay hãy để lòng tốt đi cùng trí tuệ hãy biết nói không hãy biết đặt giới hàng hãy biết nhìn người qua hành động hãy biết tha thứ nhưng không quay lại nơi từng làm mình tổn thương hãy biết yêu thương người khác nhưng đừng bỏ quên chính mình bởi cuối cùng mục đích của tu tập không phải là khiến chúng ta trở thành người được tất cả mọi người yêu quý mà là giúp chúng ta trở thành một con người có tâm bình an có trí sáng suốt và có lòng tự bi và khi ấy dù cuộc đời có gặp người tốt hay người chưa tốt ta vẫn không đánh mất sự an nhiên trong chính mình nếu bạn đang nghe đến những phút cuối của câu chuyện này hãy tự hỏi mình một câu tôi đang tử tế vì thật sự muốn cho đi hay tôi đang hy sinh để được người khác yêu thương nếu câu trả lời khiến bạn phải suy nghĩ thì có lẽ đây chính là lúc chúng ta bắt đầu một cách sống mới không lạnh lùng hơn không ích kỹ hơn mà tỉnh thức hơn bởi người hiện có trí tuệ không sợ bị lợi dụng nữa họ hiểu rằng tự bi là cho đi trí tuệ là biết cho ai cho điều gì và cho đến đâu buông bỏ là không mang lỗi lầm của người khác đi suốt cuộc đời mình và an nhiên chính là khi lòng tốt vẫn còn nhưng sự mù quán đã không còn nếu bạn thấy những lời chia sẻ này có ý nghĩa hãy đồng hành cùng An Nhiên Cổ để chúng ta cùng nhau tìm hiểu thêm những bài học về Phật Pháp trí tuệ Phật Giáo nhân quả, lòng tự bi buông bỏ, chữa lành tâm hồn và triết lý nhân sinh biết đâu một câu chuyện hôm nay sẽ giúp một người đang đau khổ tìm lại được bình an và biết đâu chính sự tỉnh thức của chúng ta hôm nay sẽ trở thành một hạt giống thiện lành cho những ngày tháng còn lại của cuộc đời Namo Ayida Phật