Người Đời Xem Tướng, Trời Xét Tâm | Chuyện Nhân Quả

Vì sao người xưa nói, người nhìn tướng, trời nhìn tấm, khuôn mặt có thể đề lộ những gì một người đã trải qua, nhưng liệu vài nét tướng có thực sự định được thiện ác và số mệnh cả đời? Có những lúc, chỉ đến khi đứng trước một lựa chọn không thể quay đầu, lòng người mới thực sự hiện rõ. Mưa núi mọc sơn đổ xuống từ quá trưa đến chập tối thì con đường đất chỉ còn là một dải bùn men theo sườn đá. Trình hữu mặt ôm chiếc tay nải trước ngực, lần từng bước dưới vành nón sụn nước, bất chợt đất đá phía trên dền lên. Chưa kịp tránh, chân ông trượt khỏi mép đường. Khi mở mắt, hữu mặt nghe tiếng củi nổ lách tách. Vài trái đau nhức nhối, quần áo đã được hong bên bếp. Một người đàn ông ngoài ba mươi quay lưng buộc lại chiếc nẹp tre nơi cổ chân ông. Ông tỉnh rồi. Người ấy đỡ ông uống ngụm nước, nói mình là bụi thiện dụng, làm nghe đốn củi quanh núi. Lúc tránh mưa trở về, hắn thấy một bàn tay mắc giữa bụi xìm dưới khe nên lần xuống kéo ông lên. Từ khe núi tới căn nhà, thiện dụng đã cóng ông giữa mưa gió. Ơn cứu mạng, trình mỗ xin ghi lòng. Thiện dụng cười nhạt. Thấy người còn thở mà bỏ mặt, đêm về tôi cũng chẳng ngủ được. Hắn cúi thêm củi vào bếp. Ánh lửa hắt nghiêng lên khuôn mặt gầy xạm. Hữu mặt im lặng. Nửa đời xem người, ông đã gặp đủ hạng phú quý, cơ hàn, gian trá. Nhưng khuôn mặt trước mắt khiến ông phải nhìn lần thứ hai. Hai mắt thiện dụng đỏ ngầu. Dưới mắt hẳn màu xám của nhiều đêm thiếu ngủ. Hai bên quai hàm nổi cứng, ngay cả lúc ngồi yên, răng hắn dường như vẫn nghiến chặt. Ánh mắt lặng xuống mang vẻ âm u của một ý niệm đã giữ quá lâu. Trong cách lợn tướng hữu mặt tin suốt nửa đời, những dấu ấy tụ lại là điều hung hiểm. Xác tướng, ông xiết chén nước. Người vừa cứu mạng ông sao lại mang thần sắc của kẻ sắp lấy mạng người. Nếu nhìn đúng, ở lại căn nhà hoang vắng này chẳng khác nào ngủ cạnh một mồi lửa. Còn nếu sáng mai trống gậy xuống núi, ông có thể tránh được chuyện chẳng liên quan đến mình. Chỉ có điều, nghĩ đến đôi vai vừa cõng mình khỏi khe đá, ông lại không sao coi người trước mặt như một kẻ giữ chỉ vì vài nét trên khuôn mặt. Thiện dụng lấy con dao trẻ tre đặt cạnh bếp, lau nước trên cán rồi treo lên vách. Mắt hữu mặt dõi theo lưỡi thép. Một lúc sau, thiện dụng hỏi. Hôm nay ông từ chân núi đi lên, có gặp xe ngựa nào của lò gỗ họ đỗ không? Không, cậu hỏi làm gì? Bàn tay đang buộc bó củi của thiện dụng dừng lại. Chỉ một thoáng. Không có gì, hỏi vậy thôi. Hắn cúi xuống, cơ hàm nổi lên dưới ánh lửa. Ngoài hiên, mưa đã thưa hạt. Hữu mặt nhìn cổ chân được nẹp ngay ngắn, rồi nhìn người đàn ông đang lặng lẽ nhóm bếp. Một bên là món ân cứu mạng còn nóng như ngọn lửa trước mặt. Một bên là kinh nghiệm mấy chục năm đang cảnh báo ông rằng quanh người này có chuyện chẳng lành. Ông đưa tay kéo chiếc tay nải vào sát vách. Hữu mặt quyết định sáng mai chưa xuống núi. Sáng ra, mưa đã tảnh, xương còn mắc trắng trên những ngọn cây quanh nhà. Hữu mặt thử đặt chân xuống đất, cơn đau lập tức chạy từ mắt cá lên đầu gối. Thiện dụng nhìn thấy, chỉ nói ít nhất hai hôm nữa mới xuống núi được. Hữu mặt không đáp, đêm qua ông gần như không ngủ. Mỗi lần nhắm mắt, khuôn mặt dưới ánh lửa của thiện dụng lại hiện ra, cùng câu hỏi về xe ngựa lò gỗ họ đỗ. Thiện dụng mang củi khô ra hiên, dùng dao chẻ thành từng thanh. Hữu mặt ngồi bên cửa, kè thuận miệng hỏi Lò gỗ họ đỗ lớn lắm sao? Lưỡi dao khựng lại, lớn nhất vùng này. Ta thấy cậu để tâm tới họ. Thiện dụng chẻ nốt thanh củi rồi ngẳng lên. Ông xem tướng người, cũng xem cả chuyện người ta không muốn nói á. Hữu mặt biết mình đã chạm đúng chỗ đau. Ông có thể dừng lại. Người trước mặt chưa làm gì, lại vừa cứu mạng ông. Nhưng nếu điều mình nhìn thấy thực sự báo trước tai hỏa, sự im lặng hôm nay có thể đổi bằng một mạng người. Ta chỉ hỏi vì tối qua cậu nhắc tới họ đỗ. Thiện dụng nhìn ra màn xương hồi lâu. Em tôi từng làm ở đó. Ba năm trước, bùi Phúc An vào lò gỗ của đỗ bá Thành. Một dàn gỗ phía sau kho đã nghiêng, chân chống mục, thợ làm nhiều lần xin sửa. Đúng lúc có chuyến hàng lớn phải giao, bá Thành vẫn bắt người tiếp tục chuyển gỗ. Chiều ấy, dàn sập. Phúc An được kéo khỏi đống gỗ thì đã tắt thở. Hữu mặt hỏi, quang nhà không xét sao? Có xét. Thiện dụng cười nhạt. Hai người làm cùng Phúc An ban đầu nói dàn đã hỏng từ trước. Vài hôm sau họ đổi lời, bảo Phúc An tự ý bước vào nơi đã cấm. Nhà họ đỗ đưa tiền mai táng, rồi chuyện khép lại. Cậu có chứng cứ họ mua lời khai? Không. Vậy cậu định làm gì? Thiện dụng quay sang, mắt hắn đỏ lên, quay hàm lại nổi cứng như đêm trước. Ông hỏi nhiều quá rồi. Hữu mặt im tiếng. Điều đáng sợ không nằm ở chuyện thiện dụng có chứng cứ hay không? Nó nằm ở chỗ hắn đã sống ba năm với một câu chuyện chưa thể kết thúc. Ngày ngày giữ nó trong lòng như giữ một hòn than không chịu tắt. Một lúc sau Hữu mặt hỏi, đỗ bã thành có thường lên đây? Thiện dụng cúi nhặt củi. Mỗi khi sắp chuyển chuyến lớn, ông ta tự lên bãi gỗ xem hàng. Có khi mang một người theo, có khi đi một mình. Hữu mặt không hỏi thêm. Đến xế chiều, thiện dụng ngồi bên bậc cửa, lấy đá mài ra. Con dao trẻ tre được đặt ngang đầu gối, lưỡi vốn đã bén, hắn vẫn kéo qua mặt đá, chậm dãi từng lượt. Xoẹt! Xoẹt! Âm thanh khô lạnh vang trong căn nhà. Hữu mặt nhìn lưỡi thép, rồi nhìn bàn tay chai sần giữ cán dao. Một khuôn mặt không phải chứng cứ. Con dao của tiều phu cũng không phải chứng cứ. Nhưng cái chết của Phúc An và lịch lên núi của bã thành khiến ông không thể giả như mình chẳng biết gì. Ông lên tiếng. Thiện dụng. Bàn tay kia vẫn mài dao. Hữu mặt nhìn thẳng vào hắn. Cậu chờ ngày hắn lên núi, phải không? Bàn tay thiện dụng dừng lại trên viên đá mài. Trong căn nhà chỉ còn tiếng nước từ mái chanh nhỏ từng giọt xuống chum. Hắn không ngẳng đầu, lấy mảnh vải lau dọc sống dao rồi hỏi. Nếu tôi nói phải, thì sao? Hữu mặt thấy sống lưng lạnh đi. Một câu ấy đã đẩy mọi nghi ngờ thành chuyện không thể làm ngơ. Cậu định giết bã thành? Thiện dụng đặt con dao ngang đầu gối. Ba năm trước, tôi cũng hỏi hai người làm cùng em tôi. Họ bảo chính mắt thấy chân giàn đã mục. Bã thành biết, nhưng chuyến hàng ấy mà chậm thì ông ta mất một món bạc lớn. Sau khi Phúc An chết, hai người kia bỗng đổi lời. Nhưng cậu không có chứng cứ. Cho nên, hắn vẫn sống. Thiện dụng nói rất bình thản. Chính vẻ bình thản ấy khiến Hữu mặt bất an hơn một cơn giận dữ. Hắn kể đã hai lần chờ bã thành trên núi. Một lần, ông ta đi cùng bốn người làm. Lần khác, thiện dụng đứng sau rạng thông rất lâu. Nhưng có hai đứa trẻ chăn dê đi ngang. Hắn không ra tay. Lần tới, thiện dụng nói có lẽ sẽ khác. Hữu mặt nhìn người trước mặt. Nếu sáng mai xuống núi báo quan, thiện dụng có thể bị giữ lại. Ít nhất cũng khiến việc báo thù không thành. Nhưng ông sẽ phải nói gì? Rằng một người chưa phạm tội có khuôn mặt sát khí, có con dao của nghề tiều phu và từng nói muốn giết kẻ mà hắn căm hận. Nếu quan nhà không tin, lời báo chẳng ích gì. Nếu họ tin, chính ông sẽ đem ân nhân vừa cỗng mình khỏi khe núi dao vào tay người khác vì một tội chưa xảy ra. Nhưng nếu im lặng rồi bã thành chết, món ân ấy sẽ biến thành cái cớ để ông dung túng một mạng người. Hữu mặt hỏi. Cậu biết ta làm nghề gì chưa? Không. Ta xem tướng. Thiện dụng bật cười. Lần đầu tiên tiếng cười có chút chua chát. Vậy ông nhìn ra tôi là kẻ giết người. Hữu mặt không trả lời ngay. Ta nhìn thấy trên mặt cậu những dấu rất dữ. Thế thì xuống núi mà báo quan. Thiện dụng cắm con dao xuống thớt gỗ. Tôi cứu ông vì thấy ông sắp chết. Lúc ấy tôi chẳng biết ông có tiền hay không. Càng không biết ông là thầy tướng. Cứu xong là hết. Ông không nợ tôi chuyện này. Câu nói khiến Hữu mặt xứng lại. Một kẻ mà ông đang sợ sẽ lấy mạng người khác. Hôm trước lại treo xuống khe nước giữa mưa lũ để cứu một người xa lạ. Không cần biết người ấy là ai. Hai việc ấy cùng nằm trong một con người. Hữu mặt trợt nhận ra điều khiến lựa chọn của mình khó nhất không phải con dao, cũng chẳng phải khuôn mặt kia. Chính là ông chưa thể biết thiện dụng cuối cùng sẽ chọn phần nào trong mình. Chiều xuống rất chậm. Hữu mặt thu quần áo đã khô cuộn lại bỏ vào tay nải. Thiện dụng nhìn thấy nhưng không hỏi. Có lẽ hắn nghĩ sáng mai vị khách sẽ xuống núi rồi chuyện gì xảy ra sau đó mặc hắn. Hữu mặt buộc nút tay nải. Ông chỉ cần rời khỏi căn nhà này. Đó là con đường an toàn nhất cho mình. Nhưng ngoài cửa vẫn còn đoạn dốc nơi thiện dụng đã cặn ông qua trong mưa. Hữu mặt nhớ câu hắn vừa nói. Thấy người sắp chết thì cứu. Ông đứng lặng một lúc lâu rồi tháo nút dây. Chiếc tay nải được đặt trở lại góc vách. Thiện dụng câu mày. Hữu mặt nói, cậu cứu ta một mạng. Ta ở lại cho đến khi món nợ ấy trả xong. Từ hôm ấy, Hữu mặt không nhắc đến bá thành nữa. Ông vẫn ở căn nhà trên sườn mộc sơn. Ban ngày trống gậy đi quanh sân cho chân quen lại. Tối ngồi bên bếp nhìn thiện dụng bó cùi. Càng nhìn, ông càng thấy những dấu hung giữ kia rõ rệt. Mắt đỏ, thần sắc tối, hai bên quai hàm thường căng cứng. Thế nhưng, có một điều khiến ông khó hiểu. Một người thật sự chỉ còn sát niệm trong lòng vì sao hôm ấy lại liều mình xuống khe cứu ông. Gần trưa ngày thứ ba, ngoài đường bỗng vang tiếng gọi thất thành. Thiện dụng, có người bị cây đẻ. Thiện dụng quăng bó dây xuống, chạy ra. Hữu mặt trống gậy theo tới mép sân thì thấy hai tiểu phu đang dìu một người đàn ông, ống chân bê bết máu. Cành cây gãy đã cứa một đường dài. Người bị thương mặt trắng bệch, chân không đứng nổi. Đặt xuống đây. Thiện dụng quỳ ngay trên đất. Hắn xé một giải vải sạch, ép chặt phía trên vết thương rồi bảo người bên cạnh giữ lấy. Máu vẫn dì qua kẽ tay. Thiện dụng chẳng chút do dự, lấy nước rửa sơ vết thương, buộc lại thật chắc. Một người hỏi, có cần xuống tìm thầy Lan không? Chờ tìm được thì muộn. Thiện dụng quay lưng, kéo người bị thương lên vai. Từ nhà hắn xuống xóm dưới phải qua một con dốc đá dài. Sáng ấy, thiện dụng vừa từ rừng trở về, áo còn ướt mồ hôi, vậy mà hắn vẫn cõng người kia đi ngay. Hữu mặt, đứng nhìn cho tới khi bóng họ khuất sau hàng cây. Lần đầu gặp thiện dụng, ông có thể nói hắn cứu mình vì bản tính nhất thời. Nhưng đây là lần thứ hai. Không ai trả tiền hắn. Không ai đứng đó khen hắn. Và người bị thương cũng chẳng liên quan gì đến món oan của Phúc An. Chiều muộn, thiện dụng mới trở về. Hắn mệt đến mức ngồi bệt xuống bậc cửa, uống liền hai bát nước. Hữu mặt hỏi, người kia thế nào? Thầy lang bảo giữ được chân. Thiện dụng nói xong liền lấy cơm ngồi ăn. Như thể chuyện vừa cõng một người xuống mấy dặm đường chẳng đáng nhắc. Hữu mặt nhìn hắn hồi lâu. Hôm nay, từ sáng tới chiều, không ai nhắc tới lò gỗ họ đổ. Gương mặt thiện dụng vẫn gầy, quẳng mắt vẫn thâm, nhưng cái vẻ dữ dằn khiến ông lạnh người mấy hôm trước dường như đã nhạt đi. Cơ hàm không còn siết chặt. Ánh mắt khi hỏi tình hình người bị thương cũng không còn âm u. Hữu mặt bỗng hỏi. Thiện dụng, đêm qua cậu ngủ được không? Hắn hơi ngạc nhiên. Được vài canh, sao vậy? Không có gì. Hữu mặt quay mặt đi. Suốt mấy chục năm, ông thường chỉ gặp một người trong chốc lát nhìn sắc diện rồi luận cát hung. Ông vẫn tin những gì hiện trên mặt là dấu hiệu của thứ sắp đến. Nhưng ba ngày qua, cùng một khuôn mặt ấy, ông đã nhìn thấy hai dáng vẻ khác nhau. Khi nhắc bá thành, mắt thiện dụng đỏ lên, hàm nghiến cứng, thần sắc tối xuống. Khi cứu người, những nét ấy lại dịu đi. Nếu tướng đã định sẵn một người sẽ thành hung, tại sao nó còn đổi? Đêm xuống, thiện dụng ngủ sớm vì mệt. Hữu mặt ngồi một mình bên ngọn đèn dầu, lấy từ tay nải ra cuốn sổ đã theo ông nhiều năm. Ông lật tới trang ghi những dấu hiệu hung sát. Những hàng chữ cũ vẫn nằm đó, chắc chắn như điều ông chưa từng hoài nghi. Hữu mặt cầm bút rất lâu. Rồi lần đầu tiên trong đời, ông đặt một dấu hỏi bên cạnh hai chữ. Sát tướng. Từ đêm đặt dấu hỏi vào cuốn sổ, hữu mặt thôi nhìn thiện dụng như nhìn một quẻ tướng. Ông bắt đầu để ý những chuyện trước kia mình cho là vụn vặt. Thiện dụng ăn rất ít vào buổi tối, nhưng hễ trời tối hẳn lại uống rượu. Có đêm hắn nằm xuống từ sớm, chưa đầy một canh đã trở mình liên tục. Sáng ra, đôi mắt đỏ hơn, thái dương căng cứng. Những hôm ngủ được lâu thân sắc lại nhẹ đi đôi chút. Đêm nọ, hữu mặt giật mình bởi một tiếng động mạnh. Thiện dụng bật dậy trên chiếc trỏng bên kia bếp, thở dốc. Hai tay hắn nắm chặt mép chiếu, mồ hôi ướt tóc. Một lát sau, hắn đưa tay quyệt miệng. Trên ngón tay có một việt máu. Hữu mặt thắp đèn. Môi cậu sao vậy? Cắn phải thôi. Không phải cắn, cậu nghiến răng. Thiện dụng không đáp. Hắn với vò rượu, giót đầy bát. Hữu mặt nhìn quài hàm đang căng lên dưới ánh đèn. Đúng dấu ấy. Chính là thứ ông từng ghi trong sổ như một biểu hiện của hung sát. Nhưng lúc này, ông vừa tận mắt thấy nó xuất hiện sau một cơn mộng giữ. Cậu mơ thấy phúc an. Bát rượu rừng giữa môi. Thiện dụng đặt mạnh xuống bàn. Ông ở lại để ngăn tôi thì cứ ngăn. Đừng đào chuyện của em tôi lên. Ta không hỏi chuyện nó chết thế nào. Vậy hỏi gì? Ba năm nay, cậu sống thế nào? Thiện dụng nhìn ông. Ánh mắt lập tức lạnh đi. Hữu mặt chỉ vào vò rượu. Đêm nào cũng thế này sao? Thì sao? Cậu ngủ được bao lâu? Thiện dụng đứng bật dậy. Ông muốn nói tôi phát điên vì em chết nên chuyện nhà họ đỗ chỉ là thứ tôi tự nghĩ ra. Ta chưa từng nói vậy. Nhưng ông đang nhìn tôi như thầy lang nhìn người bệnh. Hữu mặt im lặng. Ông hiểu cơn giận ấy. Nếu một người chịu oan suốt ba năm mà cuối cùng lại bị bảo rằng nỗi oan chỉ do tâm trí mình sinh ra, còn gì cay nghiệt hơn? Ông chậm rái nói. Bá Thảnh có lỗi hay không là một chuyện. Ta hỏi cậu vì một chuyện khác. Thiện dụng không ngồi xuống. Một lúc rất lâu, hắn mới nói. Từ ngày chuôn Phúc An, tôi chưa ngủ trọ một đêm. Mỗi lần nhắm mắt, hắn lại nhớ buổi chiều người ta khiêng em về. Sau đó hắn bắt đầu uống rượu để ngủ. Rồi biết được thói quen lên núi của Bá Thảnh, hắn ghi nhớ từng chuyến hàng, từng ngày xe ngựa xuất hiện dưới chân núi. Cuộc sống dân chỉ còn hai việc, lên rừng kiếm ăn và chờ. Chờ lâu thành quen, Thiện dụng nói. Có hôm biết hắn không lên, tôi lại chẳng biết mình phải làm gì. Hữu mặt không hỏi nữa. Ông nhìn đôi mắt thiếu ngủ, vết máu nơi môi, vò rượu bên bàn và quai hàm đã cứng lại sau mấy câu nhắc tới Bá Thảnh. Những thứ ấy ông đều từng nhìn thấy. Chỉ là trước đây, ông nhìn thấy tướng mà không nhìn thấy những năm tháng đã tạo nên nó. Nếu một người mất ngủ ba năm, mắt sao không đỏ? Nếu đêm nào cũng nhến răng trong ốt hận, quai hàm sao không cứng? Nếu ngày ngày chỉ nghĩ tới một kẻ thù, thần sắc sao có thể thanh thản? Hữu mặt cúi xuống chiếc tay nải. Cuốn sổ tướng nằm ngay bên trong, chỉ cần đưa tay là lấy được. Ông đã làm động tác ấy hàng nghìn lần trong đời. Lần này, bàn tay dừng lại. Hữu mặt buộc miệng tay nải, đẩy nó sâu vào góc vách. Ông không xem mặt thiện dụng nữa. Sáng hôm sau, Hữu mặt ngồi rất lâu ngoài hiên. Trước mặt ông, thiện dụng đăng bó những canh củi thành từng gánh. Vẫn khuôn mặt ấy, vẫn đôi mắt hõm sâu và hai gò má sạm nắng. Nhưng lần đầu tiên, Hữu mặt không tìm trong đó dấu phúc, dấu họa hay thỏ yếu. Ông nhớ lại những người mình từng xem suốt mấy chục năm. Kẻ thăm lam thường có ánh mắt đảo nhanh. Người sống lâu trong sợ hãi hay co vai, thần sắc bất định. Kẻ ôm hận thì môi mím, hàm cứng. Ánh nhìn khó yên. Ông từng thấy những dấu ấy lặp lại nhiều đến mức tin rằng chúng báo trước tính người và số phận. Nhưng ông chưa từng hỏi một điều đơn giản. Chúng có từ bao giờ? Một người thăm lam nhiều năm, nét mặt át mang dấu của lòng tham. Một người sợ hãi quá lâu, giáng điệu át đổi. Nếu ông chỉ gặp họ sau tất cả những năm tháng ấy, làm sao biết cái nào có trước? Hữu Mạc khẽ thở dài. Có lẽ ông không hoàn toàn nhìn sai. Ông chỉ nhìn sai một chiều. Thiện Dụng. Người đang bó củi ngẳng lên. Hữu Mạc nói, ta có chuyện phải nhận với cậu. Thiện Dụng ngồi xuống bậc cửa, chờ. Hôm đầu tỉnh lại, ta nhìn mặt cậu rồi cho rằng cậu mang sát tướng. Ta nghĩ cái tướng ấy báo rằng cậu sớm muộn cũng gây hỏa. Bây giờ ông đổi ý. Ta không biết. Thiện Dụng như mày. Một thầy tướng sống nhờ những lời chắc chắn. Ba chữ ấy khó nói hơn Hữu Mạc tưởng. Ông tiếp. Ta chỉ biết mắt cậu đỏ vì nhiều năm mất ngủ. Hàm cậu cứng vì đêm đêm nghiến rằng mỗi lần nhắc tới bá thành, cả khuôn mặt cậu đổi khác. Có thể thứ ta tưởng là dấu báo trước, vốn là dấu mà ba năm út hận đã để lại. Thiện Dụng nhìn ông hồi lâu. Vậy ông ở đây mấy ngày chỉ để biết mình xem sai? Không. Hữu Mạc nhìn thẳng vào hắn. Ta ở đây vì cậu vẫn muốn giết người. Gương mặt Thiện Dụng lập tức lạnh xuống. Hữu Mạc không né tránh. Trước kia ông có thể đem số mệnh ra dọa rằng sát khí đã hiện rằng bước thêm một bước sẽ gặp đại họa. Nhưng nếu chính ông không còn tin chắc điều ấy, dùng nó để giữ Thiện Dụng lại chẳng khác gì lấy nỗi sợ trói người. Ta sẽ không nói trời định cậu thành hung nữa. Ông nói. Cũng không nói giết bá thành thì trời sẽ phạt cậu. Ta không biết những chuyện ấy. Vậy ông lấy gì ngăn tôi? Hữu Mạc lặng đi. Ông không có câu trả lời. Đúng lúc ấy dưới con đường trước nhà vang tiếng đòn gánh kẽo kẹt. Một người gánh củi quen Thiện Dụng đi ngang dừng lại uống bát nước. Trước khi đi người ấy thuận miệng nói. Mai đừng lên bãi phía đông sớm. Lò họ đỗ đang gom chuyến lớn. Nghe đầu chính đỗ chủ lò sẽ lên xem gỗ từ sáng. Lần này đi một mình cho nhanh. Chiếc bát trong tay Thiện Dụng đứng yên. Hữu Mạc nhìn hắn. Ánh mắt vừa dịu xuống từ sáng bỗng tối lại. Quai hàm siết chặt. Những dấu mà ông từng gọi là sát tướng hiện ra rõ ràng ngay trước mắt. Nhưng lần này Hữu Mạc biết chúng đến từ đâu. Thiện Dụng đứng dậy, bước tới vách, hắn đưa tay lấy con dao xuống. Rồi không nói một lời, Thiện Dụng bước ra cửa. Hữu Mạc chộp cây gậy, tập tĩnh đuổi theo. Thiện Dụng đi rất nhanh. Con đường lên bãi gỗ còn ướt, đá trơn dưới lớp lá mục. Mấy lần Hữu Mạc suýt ngã nhưng người phía trước không quay lại. Đến gần bãi phía đông, Thiện Dụng mới dừng dưới một ràng thông. Ông về đi. Ta đã nói sẽ ở lại cho đến khi trả xong món nợ. Chuyện này không liên quan đến ông. Hữu Mạc thở dốc. Nếu không liên quan, ta đã xuống núi từ ba hôm trước. Thiện Dụng nhìn ông một thoáng rồi quay mặt đi. Họ chờ. Gần trưa, tiếng võ ngựa vọng lên từ con đường dưới dốc. Một người đàn ông áo nâu cưỡi ngựa tới, sau yên buộc túi sổ sách. Thiện Dụng bước ra giữa đường. Đỗ bá thành giật cường. Nhận ra hắn, sắc mặt ông ta đổi hẳn. Thiện Dụng. Ba năm rồi. Đỗ chủ lò. Bá thành lết quanh. Bãi gỗ vắng tanh. Ông ta định quay ngựa nhưng Thiện Dụng đã rút dao. Xuống. Bá thành xuống ngựa. Chân vừa chạm đất, đã lùi lại. Chuyện Phúc An đã có quang nhà xét. Nhà ta cũng đưa tiền mai táng. Ta không hỏi tiền. Thiện Dụng tiến thêm một bước. Ta chỉ hỏi một câu. Ông ta đã mục khống. Bá thành im bật. Trả lời. Mũi dao nâng lên. Bá thành nhìn lưỡi thép rồi nhìn con đường. Không một bóng người. Mồ hôi bắt đầu chảy xuống Thái Dương. Ta biết. Bàn tay Thiện Dụng run lên. Bá thành nói giồn. Như thế một khi đã mở miệng thì không thể giữ lại nữa. Thợ đã báo ràng nghiêng. Ông ta cũng biết phải thay chân chống. Nhưng chuyến hàng ấy mà chậm. Tiền phạt đủ khiến lò gỗ lao đao. Ông ta nghĩ chỉ làm nốt một ngày sẽ không xảy ra chuyện. Sau khi Phúc An chết bá thành hoàng sợ. Ông ta đưa tiền cho hai người làm. Êp họ đổi lời khai. Ta không muốn nó chết. Thiện Dụng bật cười khô khốc. Nhưng nó vẫn chết. Hắn bước tới. Hữu mặt chống gậy đứng cách đó vài bước. Ông biết đây chính là lúc mình từng sợ từ đêm đầu tiên. Khuôn mặt Thiện Dụng lúc này dữ hơn bất cứ khi nào ông từng thấy. Mắt đỏ. Môi mím chặt. Quai hàm nổi cứng. Con dao đã ở trong tay. Kẻ có lỗi cũng đã tự nhận. Nếu trên đời có một lúc dễ khiến người ta tin rằng số mệnh đã được viết sẵn thì chính là lúc này. Thiện Dụng quay sang Hữu mặt. Thầy Trình. Ông xem đi. Giọng hắn khàn đặc. Bây giờ tôi là tướng gì? Hữu mặt nhìn hắn. Chỉ vài ngày trước, ông đã có thể đọc vanh vách những dấu hung trên khuôn mặt ấy. Ông có thể nói nếu Hạ Giao sẽ tuyệt hậu, tồn thọ, gặp đại họa. Chỉ cần Thiện Dụng sợ, có lẽ hắn sẽ dừng. Nhưng đó vẫn chỉ là dùng một lời phán để chọn thay hắn. Hữu mặt lắc đầu. Ta không biết ngày mai cậu thành người thế nào. Thiện Dụng xứng lại. Ta chỉ biết việc ấy hôm nay cậu tự chọn. Gió thổi qua bãi gỗ. Thiện Dụng nhìn ba thành đang tái mặt trước mình. Rồi hắn nhìn lưỡi dao. Ba năm mất ngủ. Ba năm chờ đợi. Nếu buông tay lúc này, Phúc An vẫn không sống lại. Lời khai cũ vẫn còn đó. Những năm tháng hắn đã mất cũng chẳng ai trả lại. Nhưng trong một thoáng, hắn nhớ tới khe núi hôm mưa lớn. Khi ấy, Hữu mặt chỉ là một người xa lạ mắc dưới bụi sim. Thiện Dụng đã có thể bước qua. Không ai biết. Không ai trách. Vậy mà hắn đã trèo xuống. Bàn tay cầm dao run dữ dội. Rồi chậm dãi hạ xuống. Thiện Dụng quay sang thân cây bên đường vung tay. Phập. Đỗ ba thành đứng bất động. Con dao còn run trên thân cây. Cán dao trao nhẹ trong gió. Thiện Dụng buông thẳng hai tay nhìn người trước mặt. Ba năm qua, hắn đã tưởng chỉ cần một nhác dao là món nợ của Phúc An sẽ được trả. Đến lúc thật sự có thể xuống tay, hắn mới hiểu em mình vẫn nằm dưới đất lạnh. Dù ba thành sống hay chết. Đi đi. Ba thành ngẳng lên. Tưởng nghe nhầm. Thiện Dụng nói chậm dãi. Ông sống thì lời vừa nói vẫn còn người phải nhớ. Tôi không giết ông. Nhưng từ nay mỗi lần bước qua cái giàn gỗ nào ông tự nhớ vì sao Phúc An chết. Ba thành cúi mặt. Ông ta không cảm ơn. Cũng chẳng biện bạch thêm. Một lúc sau mới dắt ngựa xuống dốc. Bóng người khuất dần sau rạng thông. Hữu Mặc không nói gì. Ông biết một nhác dao không hạ xuống chẳng thể làm ba năm út hận biến mất. Thiện Dụng cũng không bỗng trở thành người thanh thản. Hắn đứng trước thân cây rất lâu. Mắt vẫn đỏ. Quai hàm vẫn cứng. Chỉ khác một điều. Từ hôm nay hắn không còn phải thức dậy mỗi sáng để chờ một ngày giết người. Hai người trở về khi trời đã ngả chiều. Sáng hôm sau, Hữu Mặc buộc lại tay nải. Cổ chân vẫn hơi đau nhưng đã đủ sức xuống núi. Thiện Dụng không giữ. Hắn ra sau nhà lấy mấy thanh tre đã mục ở mái hiên xuống thay. Con dao hôm qua được rút khỏi thân cây. Giờ nằm trong tay hắn. Một nhát bổ xuống. Thanh tre tách làm đôi. Hữu Mặc đứng bên cửa nhìn hồi lâu. Vẫn lưỡi dao ấy. Vẫn bàn tay ấy. Hôm qua nó có thể lấy một mạng người. Hôm nay nó chỉ đang trẻ những nan tre để vá mái nhà. Thiện Dụng trật hỏi. Thầy Trình. Hữu Mặc quay lại. Ông xem giúp tôi lần cuối được không? Xem gì? Thiện Dụng đưa tay sờ khuôn mặt mình. Tướng tôi bây giờ còn giữ không? Hữu Mặc nhìn hắn theo thói quen. Quần mắt vẫn còn. Gương mặt vẫn hốc hác. Những dấu ông từng gọi là hung sát đâu thể biến mất chỉ sau một đêm. Ngày trước, có lẽ ông sẽ tìm một lời đẹp để nói rằng sát tướng đã tiêu. Vận số từ đây đổi khác. Người nghe sẽ vui mà danh tiếng thầy tướng cũng chẳng tổn hại gì. Nhưng Hữu Mặc chỉ lắc đầu. Ta không xem nữa. Thiện Dụng ngạc nhiên. Hữu Mặc nói. Khuôn mặt có thể cho ta thấy một người đã trải qua những gì. Có khi nhìn được nỗi lo, lòng tham, sự khổ sở đã đeo bám họ quá lâu. Nhưng từ đó mà phán họ ngày mai nhất định thành người thế nào ta không dám nữa. Vậy mấy chục năm xem tướng của ông thì sao? Hữu Mặc mỉm cười. Giữ lại điều đáng giữ. Bỏ đi điều mình đã nhìn sai. Ông khoác tay nải lên vai rồi trống gậy xuống con đường núi. Đi được một quãng, Hữu Mặc nghe phía sau vang lên tiếng dao đều đặn. Cạt! Cạt! Không còn là tiếng mài thép lạnh lẽo bên bếp lửa. Chỉ là tiếng một người đàn ông đang sửa lại mái nhà của mình. Trong tay nải cuốn sổ cũ vẫn nằm nguyên. Bên cạnh hai chữ sát tướng, dấu hỏi ông viết đêm ấy vẫn chưa bị xóa. Người đời nhìn nhau thường chỉ thấy một khuôn mặt ở một khoảnh khắc rồi vội định cả một con người. Hữu Mặc từng nhìn thấy sát khí mà quên hỏi nó từ đâu sinh ra. Thiện Dụng từng ôm một mối hận đến mức tưởng báo thù là con đường duy nhất. Nhưng đến lúc lưỡi dao đã ở trong tay, thứ quyết định hắn là ai không nằm trên gương mặt mà nằm ở lựa chọn hạ tay xuống.