Nội dung chính: 0:00 Điểm tin 0:56 Đường hầm dưới biển “dài nhất thế giới” trị giá 7 tỷ USD của Trung Quốc bị ngập chỉ sau 2 năm, công trình kém chất lượng bị phanh phui: dùng vật liệu phế thải. 6:48 Trung Quốc rơi vào làn sóng thảm họa dồn dập không dứt: 90 người chết trong vụ nổ mỏ than lớn, có phải là dấu hiệu sụp đổ bất ngờ hay không? 11:28 Rốt cuộc còn thứ gì có thể ăn cho an toàn nữa? “Công nghệ đen” đang đầu độc nguồn thực phẩm của Trung Quốc. 16:12 Trung Quốc thanh lọc 300.000 nhân viên chấp pháp: đang chuyển tội hay né tránh trách nhiệm? 19:14 Ông Trump thẳng mặt từ chối đề nghị của ông Tập Cận Bình: Ca ngợi bà Takaichi, ông Lại Thanh Đức đánh trúng điểm yếu cốt lõi. 22:29 Trung Quốc gia tăng mạnh các hành động quấy nhiễu Đài Loan chỉ vài ngày sau cuộc gặp Trump, Tập.
Bản tin phản ánh tình trạng bất ổn nghiêm trọng tại Trung Quốc, từ sự sụp đổ của các siêu công trình, thảm họa mỏ than, khủng hoảng an toàn thực phẩm đến việc thanh lọc nhân sự chấp pháp. Đồng thời, nội dung nhấn mạnh những căng thẳng leo thang về quân sự và ngoại giao giữa Trung Quốc với Mỹ, Nhật Bản và Đài Loan, cho thấy một hệ thống quản trị đang rạn nứt và mất kiểm soát.
Đường hầm dưới biển dài nhất thế giới trị giá 7 tỷ đô la của Trung Quốc bị ngập chỉ sau 2 năm.
Công trình kém chất lượng bị phanh phui, dùng vật liệu tế thải.
Trung Quốc rơi vào làn sóng thảm họa rồn rập không dứt.
90 người chết trong vụ nổ mỏ than lớn. Có phải là dối hiệu rục đổ bất ngờ hay không?
Còn thứ gì có thể ăn cho an toàn nữa? Công nghệ đen đang đầu độc nguồn thực phẩm của Trung Quốc.
Trung Quốc thanh lọc 300.000 nhân viên chấp Pháp đang chuyển tội hay né tránh trách nhiệm.
Cộng thống Trump thẳng mặt từ chối đề nghị của ông Tập Cân Bình, ca ngợi bà Takashi.
Ông lại thanh đức đánh trúng điểm yếu quốc lõi.
Trung Quốc gia tăng mạnh các hành động quấy nhiễu Đài Loan chỉ vài ngày sau cuộc gặp Trump, Tập.
Xin kính chào quý vị khán giả thân mến của NewSky TV.
Xin kính chúc quý vị một buổi tối ấm áp bên cạnh những người thân yêu.
Sau đây xin kính mời quý vị cùng theo dõi phần nội dung chi tiết có trong chương trình tới nay.
Đường hầm dưới biển dài nhất thế giới trị giá 7 tỷ đô la của Trung Quốc bị ngập chỉ sau 2 năm,
công trình kém chất lượng bị phanh phui, dùng vật liệu tưới thải.
Thưa quý vị, miền Nam Trung Quốc trong những tuần gần đây liên tục hứng chịu mưa lớn dữ dội,
khiến nước sông rằng đột ngột và nhấn chìm nhiều thị trấn, làng mạc.
Nước lũ đục ngầu bùn đất và rác thải đã tràn vào nhà cửa và đường phố.
Tối ngày 20 tháng 5 năm 2026, tỉnh Quang Đông bị tàn phá đặc biệt nặng nề.
Đường hầm dưới biển trên tuyến kết nối thâm quyến với Trung Sơn bị ngập nghiêm trọng.
Nhiều phương tiện bị ngập nước và chết máy trong hầm,
khiến các tài xế mắc kẹt gần 1 giờ giữa làn nước đang dần lên.
Các đoạn video từ hiện trường làm truyền nhanh chóng trên mạng cho thấy xe cứu hộ nhấp nhái đèn
và những hàng dài xe bị mắc kẹt. Được quảng bá là đường hầm dưới biển 8 làn rộng nhất thế giới,
công trình kết nối thâm quyến với Trung Sơn đã sớm phơi bày những điểm yếu nghiêm trọng của mình
chưa đầy 2 năm sau khi đi vào hoạt động. Dự án dài 24 km này bao gồm cầu, đảo nhân tạo và
một đoạn hầm chìm dài 6,8 km dưới biển. Sau 7 năm quy hoạch và 7 năm thi công,
chính quyền Trung Quốc đã chi 44,7 tỷ nhân dân tệ, tức khoảng 7 tỷ đô la,
thế nhưng hệ thống thoát nước tối tân của nó được trang bị ít nhất 20 máy bơm công suất lớn lại
thất bại hoàn toàn. Một chuyên gia công trình hầm ở Đông Quan nói với truyền thông hải ngoại rằng,
bất kỳ đường hầm dưới biển nào cũng phải có hệ thống thoát nước hoạt động hiệu quả,
nhưng trận ngập này cho thấy hệ thống đó đã không vận hành. Mực nước trong các bể dứa dâng cao nhanh
chóng, vậy mà máy bơm không hề khởi động. Đó là bằng chứng rõ ràng cho thấy công tác bảo trì định
thì đã bị bỏ bê. Vị chuyên gia này còn chỉ ra một vấn đề sâu xa và có tính hệ thống hơn. Các
doanh nghiệp lớn có liên hệ với nhà nước giành được hợp đồng, nhưng lại thầu phụ công việc thực
tế qua nhiều tầng nấp. Những người trực tiếp xây dựng thường không đủ năng lực, trong khi lao
động có chứng chỉ lại né các công việc này. Để mặc lao động kém trình độ, đảm nhận những khâu
thi công trọng yếu, cơn bão đã lột chân các khiếm khuyết nghiêm trọng của cái gọi là công trình
thế kỷ này. Làn sóng vấn động của công chúng diễn ra rất nhanh. Một người bình luận ở hải ngoại
trên X viết, hạ tầng của Trung Quốc có thể rẻ, nhưng tuổi thọ của nó có thể giết người. Một người khác
cảnh báo rằng công trình kết nối Thâm Quyến với Trung Sơn thật sự đáng báo động, đồng thời bày
tỏ hy vọng nhà chức trách sẽ điều tra tới nơi tới rốn, thay vì hy sinh an toàn công cộng vì thể
diện chính trị. Thảm họa không chỉ dừng ở đường hầm, mưa như chút nước đã gây ra cảnh
than phá trên diện rộng tại Quảng Đông và Hồ Nam. Các thành phố gồm Quảng Châu, Thâm Quyến,
Xu Hải, Dương Giang, Huệ Châu, Trung Sơn, Trạm Giang và Sán Vĩ đều ban hành cảnh báo đỏ về mưa
lớn. Các cây cầu ở Ân Bình và Trấn Na Gia bị nước lũ cuốn trôi.
Ở Trấn Miêu Vĩ, thành phố Cao Châu, cầu Đông Tùng bị hư hại nghiêm trọng. Một số khu vực ở
Thâm Quyến ghi nhận lượng mưa vượt quá 300mm, trong khi Dương Sơn và Dương Giang có nơi hứng hơn
1000mm chỉ trong 24 giờ, vàn băng lượng mưa trung bình của cả một năm chỉ trong một ngày.
Tại Đạo Trấn, thành phố Cao Châu, nước lũ đã cuốn đi cầu Đông Thủy, con đường nông thôn duy
nhất, nối thị trấn với thành phố. Một cơ dân địa phương Họ Ngô cho biết nước tràn vào nhà sâu tới
50 hoặc 60cm và phá hủy mùa màng. Ở Ân Bình, nước dâng cao tới 1m. Người dân nói rằng họ chưa
từng thấy trận mưa dữ dội như vậy suốt hàng chục năm qua. Tại Dương Giang, đường phố biến thành
sông, ô tô bị nhấn chìm, nhà cửa ngập tới tầng 1, còn ban ghế và đồ đạc trôi lành bệnh trong
dòng nước đục. Nhiều cửa hàng lâu năm mất sạch số hàng tích lũy trong nhiều năm chỉ sau một đêm.
Tỉnh Hồ Nam cũng chịu thiệt hại nặng nề công kém. Đài khí tượng Trường Sa đã phát cảnh báo đỏ
ở huyện Tống và huyện Thạch Môn, gần Thường Đức. Lũ quét và sạt lở đất đã cản quét dữ dội khu vực này.
Các báo cáo chính thức tính đến tối ngày 22 tháng 5 xác nhận ít nhất 6 người chết và 15 người mất tích.
Nhà cửa bị cuốn trôi hoặc bị ngập tới tầng 2 hay tầng 3. Những người sống sót kể lại rằng
nước răng lên với tốc độ kinh hoàng, xe cộ lắc dữ dội, còn người dân phải trèo lên cây và chạy lên
núi trong mưa như chút để thoát thân. Nhiều ngôi làng bị cô lập hoàn toàn, không điện, không nước,
không đường. Những thảm họa này không chỉ đơn thuần là thiên tai, đằng sau chúng là sự thất bại
màng tính hệ thống của chính quyền Trung Quốc trong quản lý hạ tầng. Chế độ này ưu tiên các dự án phô trương,
dễ tạo tiêu đề để phục vụ tuyên truyền, trong khi vất lờ chất lượng, bảo trì và an toàn thực sự
của người dân. Thàm nhũng thông qua thầu phụ nhiều tầng nước diễn ra tràn lan, khế thông thoát nước đô thị
thì yêu kém đến mức không thể ứng phó nổi với các trận mưa lớn theo mùa, vốn rất phổ biến ở vùng
châu thổ châu Giang. Sau mỗi trận lũ, người mất sạch tất cả vẫn luôn là dân thường,
đặc biệt là các gia đình thu nhập thấp. Nhà chức trách Trung Quốc theo thói quen đổ lỗi cho
thời tiết cực đoan, trong khi cố tình xem nhẹ trách nhiệm của chính mình. Các biện pháp ứng phó
vẫn chỉ mang tính đối phó và tạm thời, còn toàn bộ mức độ thương vong và thiệt hại,
thi thương bị che giấu. Việc công trình kết nối thâm quyến với Trung Sơn bị ngập nhanh chóng
chứa đầy hai năm sau Ngày Khánh Thành Rầm Rộ đã đập tàn câu chuyện mà Bắc Kinh dự lên về
ưu thế kỹ thuật công trình của họ. Thay vì dùng một khoản ngân sách khổng lồ đó để nâng cấp
hệ thống thoát nước đô thị và bảo vệ sinh mạng người dân, tiền bạc lại bị đổ vào các siêu
dự án hào nhoáng nhưng mong manh. Khi mùa mưa tiếp tục kéo dài,
vòng lập của những trận lũ tiết người đang gửi đi một thông điệp rất rõ. Vấn đề không nằm ở bầu
trời mà nằm ở hệ thống. Trung Quốc tiếp tục xây những công trình đổ sộ trên bề mặt trong khi bỏ
mặt nền móng bên dưới. Người dân Trung Quốc bình thường tiếp tục phải trả giá bằng nhà cửa,
tiền tích cọc và cả sinh mạng của mình. Những hình ảnh khu dân cư tìm trong nước,
cầu sập, xe trôi nổi không chỉ là cảnh tượng của một cơn bão mà còn là bằng chứng kết tội một
mô hình phát triển luôn đặt hình ảnh chính trị lên trên an toàn con người.
Trung Quốc rơi vào loàn sóng thảm họa rồn rập không rứt, 90 người chết trong vụ nổ mỏ
thang lớn có phải là dấu hiệu sụp đổ bất ngờ hay không? Thưa quý vị, vào tối ngày 22 tháng 5,
một vụ nổ khí gát thảm khốc đã xé toạc mỏ thang Niu Chia Shan ở huyện Tầm Nguyên,
tỉnh Sơn Tây, khiến ít nhất 90 người thiệt mạng. Vụ việc này đã gây chấn động tới tận tầng lớp
lãnh đạo cao nhất ở Bắc Kinh. Theo báo cáo ban đầu của Cơ quan Quản lý Khẩn cấp cấp huyện,
vào thời điểm vụ nổ xảy ra có 247 công nhân đang ở dưới hầm. Đến sáng hôm sau,
số người chết đã tăng vọt. Các cập nhật chính thức xác nhận có 156 người sống sót được cứu ra,
90 người được xác nhận đã tử vong, và còn nhiều người khác phải nhập viện vì bị thương.
Mỏ thang này vốn nổi tiếng vì nồng độ khí gas cao, hoạt động theo chế độ 3K,
với số lượng lớn công nhân tren trúc trong các đường hầm.
Cơ dân mạng Trung Quốc phản ứng bằng nỗi đau buồn và sự hoài nghi ngày càng lớn. Nhiều người nghi
rằng số người chết thực sự cao hơn đáng kể so với còn số được công bố. Một thợ mỏ nói với phóng viên,
khi khí gas nổ dưới hầm thì không ai sống nổi, chạy cũng vô ích. Những người khác lên án đây là
một mỏ thang đen hoạt động phi pháp, với tiêu chuẩn an toàn tồi tệ và đội ngũ quản lý ép công
nhân làm việc quá sức chỉ để đạt trị tiêu sản lượng. Điểm gây chú ý là cách truyền thông nhà nước
xử lý thông tin. Các bản tin ban đầu đã hạ thấp nghiêm trọng số thương vong, trước khi đột ngột nâng
số người chết lên 90 chỉ trong hơn 10 giờ. Đây là điều hết sức bất thường. Theo cách làm thông thường
của chính quyền Trung Quốc, bất kỳ sự cố nào khiến hơn 30 người chết đều bị xếp vào loại đặc
biệt nghiêm trọng, và giới chức địa phương thường tìm cách che giấu sự thật để tránh bị cấp trên sự
phạt. Chỉ trong vài ngày gần đây, Trung Quốc đã liên tiếp hứng chịu một chuỗi thảm họa lớn.
Ngày 20 tháng 5 tại tỉnh Hà Nam, một xe bồn chở nhiên liệu đã và chạm với một xe tải lớn chở
đá tại một ngã tư trọng yếu, gây ra đám cháy dữ dội, theo dụi một siêu thị và các ngôi nhà gần đó.
Nhà chức trách nhanh chóng phong tỏa hiện trường, xóa các đoạn video và kiểm soát chặt chẽ
thông tin về thương vong. Ngày 21 tháng 5 tại Hồng Hồ, tỉnh Hồ Bắc, một vụ hỏa hoạn dữ dội
bùng phát tại một chợ vật liệu xây dựng và trang trí. Trong khi giới chức khẳng định không có thương
vong, các nguồn tin gần vụ việc cho biết ít nhất có 11 người chết và 16 người bị thương.
Đám cháy bị nghi ngờ rộng rãi là một trường hợp trả thù xã hội có liên quan đến một vụ nổ do cố ý
gây ra. Chỉ vài ngày trước đó, ngày 16 tháng 5 tại Sơn Tây, một vụ cháy khách sạn được cho là do một
người đi khiếu kiện đang bị quản thúc tại gia châm lửa gây ra, đã làm 8 người bị chết và 23 người
bị thương. Ngày 22 tháng 5, một người đàn ông 30 tuổi đã cầm dao điên cuồng tấn công tại một thị trấn,
nhắm vào dân thường và cảnh sát, làm ít nhất 2 người thiệt mạng và nhiều người khác bị thương.
Những vụ việc này cho thấy một xã hội đang trượt khỏi tầm kiểm soát. Các nhà phân tích nhận định
rằng kinh tế Trung Quốc đang đứng bên bờ của một cuộc củng hoảng lớn. Giới tài xế xe tải phải chịu
bóc lột tàn bạo, buộc họ phải chở quá tải, vượt đen đỏ và né tránh kiểm tra chỉ để sinh tồn.
Đây là một thất bại mang tính hệ thống của Bộ Máy Quản trị và công lý dưới sự cài trị của Đảng Cậu
Sản Trung Quốc. Kể từ khi Tập Cận Bình lên nắm quyền, các sai lầm chính sách đã trồng chất. 3 năm
phong tỏa Zero Covid đã tàn phá nền kinh tế. Chiến dịch Thịnh Vượng Trung đã nhắm thẳng vào khu
vực tư nhân, gây ra làn sóng tháo chạy lớn của tư bản và tầng lớp dầu có. Các cuộc thanh trừng không
ngừng trong nội bộ Đảng đã khiến quan sức sống trong sợ hãi, còn ông Tập thì ngày càng bị cô lập.
Nhiều nhà quan sát cho rằng chuỗi thảm họa hiện nay phản ánh một hệ thống đang mất kiểm soát. Đây
không phải là những tai nạn ngẫu nhiên, mà là hậu quả tất yếu của tham nhũng, bóc lột và quản lý tồi.
Ngày càng nhiều công dân và doanh nhân đang âm thầm chờ đợi sự rục đổ bất ngờ của chế độ,
dù là thông qua nổi dậy trong dân chúng hay đấu đá quyền lực trong nội bộ. Và điều đó có thể
xảy ra mà không có báo trước. Các nhà phân tích độc lập tin rằng,
dưới sự cài trị độc đoán cực đoan của Tập Cân Bình, thể chế hiện nay đang tự lái mình
tới chỗ tàn dã. Ngay cả nếu ông ta còn bám được quyền lực qua đại hội Đảng lần thứ 21,
khi những áp lực chống chất, bao gồm vấn đề sức khỏe, khả năng xung đột vì Đài Loan và các
mâu thuẫn nội bộ ngày càng sầu sắc, vẫn khiến nguy cầu rục đổ đột ngột trở nên ngày càng lớn.
Trung Quốc ngày nay đang chìm trong hỗn loạn nghiêm trọng. Mỗi ngày lại xuất hiện thêm một thảm
họa mới, từ nổ mỏ than, hỏa hoạn cho tới các hành động trả thù xã hội. Tất cả đều phát đi
tiến hiệu rằng mô hình cài trị hiện tại của Bắc Kinh đã chạm tới điểm gãy và có thể sụp đổ đột ngột
trong tương lai gần. Còn thứ gì có thể ăn cho an toàn nữa? Công nghệ đen đang đầu đập nguồn
thực phẩm của Trung Quốc. Thưa quý vị, vào lúc chi phí sinh hoạt ở Bắc Kinh cao đến mức khiến
người ta có cảm giác như sắp chết đói. Thái độ phổ biến giờ đã trở nên rất đơn giản. Chỉ
cần không làm chết người ngay lập tức thì coi như được. Vụ bê bối táo nước nhiễm độc còn chưa
kịp láng xuống thì vải thiêu lại tiếp tục bị phanh phôi. Những người bán hàng rong đổ từng đống
hóa chất vào bồn ngâm, canh tượng khiến người ta nổi da gà. Mùa hè này, các tranh cãi về an toàn
thực phẩm xoay quanh trái cây theo mùa đã liên tiếp bùng nổ hết vụ này đến vụ khác.
Các đoạn video lan truyền trên mạng cho thấy công nhân ném thanh long vừa hái vào nồi rồi khối
mạnh. Chỉ sau khi được ngâm kỹ chúng mới được đóng vào thùng. Cam tươi cũng bị xử lý theo cùng
một kiểu, đổ ao vào bể rồi nhanh chóng vớt ra. Tại Mậu Danh, Quảng Đông, vải thiêu vừa hái
từ trên cây xuống đã bị đổ thẳng vào những bể ngâm lớn. Phân bình luận tràn ngập hoàng loạn. Có
phải họ đang ngâm trong hóa chất không? Ai còn dám ăn nữa? Thôi kệ đi, nếu không là vậy thì bán sao
cho hết. Mọi thứ không dừng ở chuyện ngâm dừa. Người ta còn thấy nông dân tiêm những chất lỏng
không rõ nguồn gốc trực tiếp vào rau ngoài đồng. Họ trích kim tiêm vào những buồng chuối non. Vạch lá
bẹp bắp ra rồi tiêm thẳng vào phần hạt. Ca tím bị dừa bằng nước giặt. Nấm bị đem đi tắm toàn
thân. Đậu que bị nhấn chìm trong các bể hóa chất. Những quả cam còn xanh trên cây chỉ sau một
lần chúng qua chất lỏng màu trắng đục đã chuyển sang màu vàng rực. Dừa hấu bị phủ hóa chất.
Dâu riêng thì từ khi còn non đã bị ngâm thuốc trừ sâu. Nhãn, phải, chuối, nho, dầu tây,
giá đỗ, nấm kim châm, gân như thứ gì cũng bị trỏ thêm một chút. Đào, loại trái cây giòn ngọt được
ưa chuộng vào mùa hè, đặc biệt đáng lo ngại. Người bán lén cho chất tạo ngọt tổng hợp vào những
bồn ngâm lớn, mỗi lần hai hoặc ba gói, hoàn toàn ước lượng bằng cảm giác. Một gói có giá khoảng
20 nhân sấn tệ nhưng tạo giá độ ngọt tương đương hàng chục, thậm chí hàng trăm cân đường thật.
Thương lái công khai thừa nhận những chất phụ da này có hại nếu dùng nhiều,
nhưng biến lợi nhuận hấp dẫn đến mức họ không cưỡng lại nổi.
Trong một cuộc khảo sát ở chợ, 8 hoặc 9 quầy đào trong tổng số hơn 10 quầy
đã bị phát hiện sử dụng phụ da bất hợp pháp. Thịt còn bị xử lý tệ hơn nữa, bị rùa,
bị phun chất bảo quản, bị sấy bằng dầu diesel, rồi cuối cùng bị phủ dầu công nghiệp để trông
bóng bẩy, hấp dẫn hơn. Kem que thì chẳng khác gì một thứ cocktail pha từ chất làm đặc,
chất nhũ hóa, chất béo thực vật hydro hóa, vườn liệu nhân tạo và phẩm màu hóa học.
Về thực chất là chất bôi trơn đạt chuẩn thực phẩm trộn với đường tổng hợp.
Nhiều người từng khỏe mạnh xung quanh chúng ta này đã mắc bệnh tiểu đường sau khi ăn quá nhiều
loại trái cây tăng công này. Vậy mà một sự thờ ơ đáng sợ đang lan ra,
ăn được thì cứ ăn, kệ đi, người ta nói. Nhưng sinh mạng con người chỉ có một lần,
tại sao lại có quá nhiều người sẵn sàng mạo hiểm như vậy?
Vấn đề an toàn thực phẩm ở Trung Quốc nghiêm trọng và liên tục trở thành chủ đề nóng trên mạng.
Vậy tại sao vẫn không có gì thật sự được giải quyết? Câu trả lời rất đơn giản.
Những người chịu trách nhiệm giám sát an toàn thực phẩm lại ăn thực phẩm cung ứng đặc biệt,
tức những nguồn thực phẩm sạch và an toàn chỉ dành riêng cho giới tinh hoa.
Vấn đề này không ảnh hưởng trực tiếp đến họ,
nên họ không có bất kỳ động lực thực sự nào để giải quyết nó.
Dưới sự cài trị của đoàn Cộng sản Trung Quốc, các lãnh đạo cấp cao từ Trung ương xuống địa phương
từ lâu đã được hưởng một hệ thống cung ứng đặc biệt tách biệt. Họ có những nông trại riêng,
ba chuỗi cung ứng riêng, chuyên cung cấp thực phẩm thật sự sạch, thật sự an toàn,
hoàn toàn tách biệt với thị trường độc hại mà người dân bình thường phải sử dụng.
Đây là lý do vì sao, bất chấp vô số vụ bê bối an toàn thực phẩm,
các lãnh đạo chính quyền Trung Quốc và gia đình họ vẫn không hề bị ảnh hưởng.
An toàn thực phẩm là nền tảng của dân sinh. Thế nhưng dưới sự quản trị của đoàn Cộng sản Trung
Quốc, hết vụ bê bối này tới vụ bê bối khác vẫn tiếp tục phá vỡ giới hạn chịu đựng của công
chúng mà không hề có một giải pháp thật sự nào. Trong khi sự giám sát lỏng lẻo và luật pháp
yếu kém chỉ là biểu hiện bên ngoài, thì các nguyên thực sự nằm ở chính bản chất của hệ
thống độc tài Bắc Kinh hiện tại. Trong hàng chục năm qua, tầng lớp cầm quyền của Trung Quốc
đã hoàn toàn tách mình khỏi người dân thường thông qua hệ thống cung ứng đặc biệt đầy đặc quyền này.
Vì không phải gánh chịu hậu quả của thị trường thực phẩm nhiễm độc, họ không có bất kỳ động
lực nào để cải cách nó. Chỉ khi nào hệ thống cung ứng đặc biệt này bị xóa bỏ,
thì tất cả mọi người, kể cả quan sức, đều phải ăn chung một nồi,
thì khi đó mới có bất kỳ hy vọng thật sự nào về việc cải thiện an toàn thực phẩm ở Trung Quốc.
Người dân bình thường không có cách nào tiếp cận những nguồn cung ứng đặc quyền đó,
họ chỉ còn viết đối mặt mỗi ngày với làn sóng công nghệ thực phẩm độc hại,
do lòng tham lợi nhuận thúc đẩy và được nuôi dưỡng bởi sự thờ ơ có hệ thống.
Trung Quốc thanh lọc 300.000 nhân viên chấp pháp đang chuyển tội hay né tránh trách nhiệm
Thưa quý vị, ngày 21 tháng 5, tại một cuộc họp báo do Văn phòng Thông tin Quốc Vụ Viện tổ chức,
Thứ trưởng Bộ Tư pháp Trung Quốc tuyên bố rằng trong một chiến dịch đặc biệt nhằm chuyển hóa
hoạt động chấp pháp hành chính liên quan đến doanh nghiệp, nhà thức trách đã điều chỉnh và loại bỏ
hơn 300.000 nhân viên chấp pháp hành chính không đủ tiêu chuẩn trên toàn quốc,
đồng thời xóa bỏ hơn 400.000 hạng mục chấp pháp không cần thiết.
Thông báo này ngay lập tức làm rơi lên làn sóng chê diễu và chỉ trích dữ dội trên mạng.
Cơ dân mạng Trung Quốc ô át đặt câu hỏi, ngay từ đầu là ai tuyển họ vào,
có ai phải chịu trách nhiệm không? Và đây là hơn 300.000 người đấy,
họ đã trùi vào hệ thống bằng cách nào? Đã lãng phí bao nhiêu tiền huế của dân? Chỉ sa thải
họ là đủ sao? Nhiều người mỉa mai rằng đây chẳng qua chỉ là màn phô trương thành tích giả tạo
của chính quyền, đồng thời là cách để cắt giảm chi phí trong bối cảnh kinh tế suy thoái.
Theo ông Ngô Thiệu Bình, người đứng đầu nhóm luật sư nhân quyền Trung Quốc ở hải ngoại,
phần lớn những người này vốn không phải là công chức chính thức. Trong thời gian dài,
nhà thức trách Trung Quốc ở mọi gấp đã dựa rất nhiều vào lực lượng ngoài biên chế như vậy.
Không phải vì thiếu nhân viên chấp pháp, mà vì cần đủ trị tiêu, thu phạt và tăng nguồn thu,
quan chức chính thức đẩy phần việc bần thiểu cho họ làm. Khi thu được tiền, quan chức thưởng lợi.
Khi xảy ra lạm quyền và công chúng nổi dẫn, những lao động có thể thay thế này lại bị đem ra hy sinh
để che chắn cho các quan chức thật sự khỏi phải chịu trách nhiệm. Ông Ngô Thiệu Bình chỉ ra rằng
động thái này phục vụ hai mục đích cùng lúc. Trút bỏ gánh nặng tài chính và chuyển hướng trách nhiệm.
Khi kinh tế Trung Quốc tiếp tục xấu đi, còn sự sụp đổ của thị trường bất động sản làm tài chính
địa phương bị rút cạn nghiêm trọng. Nhà chức trách buộc phải cắt giảm trị tiêu và thanh lọc lực
lượng ngoài biên chế. Tuy nhiên, gốc rễ của vấn đề nằm ở chính hệ thống cai trị của chính quyền Trung
Quốc. Trong nhiều năm, chính quyền địa phương đã tuyển lao động hợp đồng, nhân viên tạm thời,
phụ cảnh sát và các loại nhân sự ngoài biên chế khác để thực hiện chấp pháp và áp phật người dân
doanh nghiệp nhằm bù đắp ngân sách. Mỗi khi bất mãn trong xã hội dâng lên quá mạnh,
đảng Cộng sản Trung Quốc lại dùng chính những người này làm vật tế thần để lái sự vấn nộ ra
xa chính quyền Trung ương và bản thân đảng. Một học giả ở Bắc Kinh cho biết nhiều nhân viên
ngoài bộ phận cốt lõi của chính quyền hiện chỉ còn nhận được khoảng 80% tiền lương.
Đợt cắt giảm nhân sự hiện nay, cùng với kế hoạch nâng tuổi nghỉ hưu, bắt nguồn từ một thực
tế đơn giản. Không có tiền nữa, mà phần lớn số tiền ấy đã bị tiêu tán vì tham nhũng và chi tiêu quá
mức. Mặc dù chính quyền Trung Quốc nhiều lần kêu gọi tinh giản bộ máy, nhưng lịch sử cho thấy
những nỗ lực như vậy chỉ khiến hệ thống tỉnh to hơn. Những người có quan hệ hiếm khi bị ảnh hưởng,
trong khi bộ máy vẫn tiếp tục bòn rút xã hội, làm mâu thuẫn xã hội thêm sâu sắc.
Để duy trì ổn định, chính quyền Trung Quốc lại đáp trả bằng cách mở rộng các lực lượng cưỡng chế,
bao gồm cảnh sát, nhân viên an ninh, các đội liên phòng và thậm chí cả đám lưu manh địa phương
đóng vai trò tay sai thực thi. Tổng thống Trump thẳng mặt từ chối
đề nghị của ông Tập Cận Bình, ca ngợi bà Takashi, ông lại thanh đức đánh trúng điểm yếu quốc lõi.
Thưa quý vị, các bản tin gần đây từ truyền thông Nhật Bản đã tiết lộ những chi tiết gây sửng
sốt trong cuộc gặp kín giữa Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình.
Trong chuyến thăm cấp nhà nước của ông Trump tới Trung Quốc từ ngày 13-15 tháng 5
năm 2026, Tập Cận Bình đã công khai chỉ trích Thủ tướng Nhật Bản Shanae Takashi và Tổng thống
Đài Loan lại thanh đức ngay trước mặt ông Trump, cáo buộc cả hai nhà lãnh đạo này đe dọa hòa bình
khu vực. Theo tờ Yomiuri Shimon của Nhật Bản, dẫn lời nhiều quan sức cao cấp của chính phủ Nhật,
ông Tập đã cố tình nhắm vào Nhật Bản và Đài Loan trong cuộc hội đàm ngày 14 tháng 5.
Ông ta yêu cầu ông Trump không ủng hộ một trong hai nhà lãnh đạo này, dường như nhằm quét sâu
chia rẽ trong liên minh Mỹ-Nhật. Tuy nhiên, Tổng thống Trump không những từ chối đứng về phía ông
Tập mà còn công khai cao ngợi bà Shanae Takashi ngay tại chỗ. Động thái này được xem là một sự
thể hiện mạnh mẽ niềm tin vào nhà lãnh đạo Nhật Bản, đồng thời là minh chứng rõ ràng cho sự
đoàn kết vững chắc giữa Hoa Kỳ và Nhật Bản trước sức ép từ Trung Quốc.
Ông Trump còn đi xa hơn nữa. Trên đường trở về Hoa Kỳ bằng chuyên cơ Air Force One vào ngày 15
tháng 5, ông đã đích thần gọi điện cho Thủ tướng Takashi trong cuộc trao đổi kéo dài 15 phút.
Tối hôm đó, bà Takashi đăng trên nền tảng X, xác nhận cuộc biện đàm này và tiết lộ rằng hai
nhà lãnh đạo đã trao đổi si tiết về chuyến thăm Trung Quốc gần đây của ông Trump,
bao gồm an ninh tương tế, các vấn đề an ninh khu vực và tình hình Iran. Bà nhấn mạnh rằng,
Nhật Bản và Hoa Kỳ sẽ tiếp tục tăng cường liên minh để đối phó với những thách thức do Trung Quốc
gây ra tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. Sau cuộc điện đàm, bà Takashi nói với báo giới rằng
liên minh Mỹ-Nhật là không thể phá vỡ. Bà bày tỏ sự trân trọng sâu sắc đối với cách ông Trump
đã nói về Nhật Bản trong cuộc gặp với ông Tập, đồng thời tái khẳng định cam kết phối hợp chặt chẽ
tại hội nghị thượng đỉnh G7 sắp tới. Trong khi đó, Tổng thống Đài Loan lại thanh đức,
người cũng bị Tập Cận Bình trực tiếp chỉ trích, đã đáp trả bằng một lập trường cứng rắn và không
nhượng bộ. Ngày 17 tháng 5 năm 2026, trong một sự kiện đánh dấu 40 năm thành lập Đảng Dân Tiến,
ông lại tuyên bố rằng chủ quyền của Trung Hoa Dân Quốc thuộc về 23 triệu người dân tại Đài Loan,
Bánh Hồ, Kim Môn và Mã Tổ. Ông nhấn mạnh rằng Đài Loan không thuộc về Trung Quốc Cộng sản
và hai bên không phụ thuộc lẫn nhau. Ông lại còn nêu ra 5 điểm chính.
Thứ nhất, Đài Loan mới là bên thật sự bảo vệ hòa bình và ổn định tại eo biển Đài Loan.
Thứ hai, Đảng Cộng sản Trung Quốc mới là nguồn gốc thật sự của bất ổn trong khu vực.
Thứ ba, bảo vệ nguyên trạng của Trung Hoa Dân Quốc không đồng nghĩa với Đài Loan độc lập.
Thứ tư, hợp tác an ninh giữa Hoa Kỳ và Đài Loan là điều thiết yếu đối với hòa bình khu vực.
Thứ năm, hòa bình ở eo biển Đài Loan sẽ không bao giờ bị hy sinh hay đem già cho đổi.
Những diễn biến này được nhìn nhận rộng rãi như hai cú tắt ngoại giao liên tiếp ráng vào Tập Cận Bình,
sự ủng hộ công khai của ông Trump dành cho các đồng minh và lời khẳng định sức khoát của ông Lại
Thành Đức về lập trường của Đài Loan được xem là đã đánh thẳng vào điểm yếu cốt lói của nhà lãnh đạo
Trung Quốc. Đó là mong muốn dùng việc cưỡng ép thống nhất Đài Loan để củng cố vị thế của mình trong
nội bộ Trung Quốc. Trung Quốc gia tăng mạnh các hành động quấy nhiễu Đài Loan chỉ vài
ngày sau cuộc gặp Trump Tập. Ngày 23 tháng 5, ông Joseph Goh,
Tổng thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Đài Loan, tiết lộ rằng Trung Quốc đã điều động hơn 100 tàu
hoạt động xung quanh Đài Loan chỉ trong vòng một tuần sau hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống
Hoa Kỳ Donald Trump và lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình. Ông Goh khẳng định sức khoát rằng Trung Quốc
là nguồn duy nhất phá hoại nguyên trạng khu vực và đe dọa hòa bình, bổn định.
Trong một bài đăng trên nền tảng X, ông viết,
Tình báo của chúng tôi cho thấy chỉ vài ngày sau khi hội nghị Trump Tập kết thúc,
Trung Quốc đã triển khai hơn 100 tàu quanh éo biển Đài Loan. Ông đính kèm một bản đồ cho thấy
hoạt động tàu bé quy mô lớn của Trung Quốc không chỉ gần Đài Loan mà còn ở cả Biển Đông và Hóa Đông,
với những vụ xâm nhập nghiêm trọng vào các vùng đặc quyền kinh tế của Đài Loan, Philippines,
Nhật Bản và Nam Hàn. Bộ Quốc phòng Đài Loan cũng cho biết các hành động quấy nhiễu quân sự của Trung
Quốc vẫn tiếp diễn. Từ 6h sáng ngày 23 tháng 5 đến 6h sáng ngày 24 tháng 5, Đài Loan đã phát hiện
4 máy bay quân sự Trung Quốc và 6 tàu chiến hoạt động quanh éo biển Đài Loan.
Quân đội Đài Loan đã đáp trả bằng cách triển khai máy bay, tàu chiến và các hệ thống hỏa
tiễn đặt trên bờ để theo dõi sát và thực hiện các biện pháp đối phó.
Trong ngày trước đó, từ 6h sáng ngày 22 tháng 5 đến 6h sáng ngày 23 tháng 5,
Đài Loan theo dõi được 16 máy bay quân sự Trung Quốc và 8 tàu chiến. Trong số này,
có 13 máy bay đã vượt qua đường trung tuyến của éo biển Đài Loan, tiến vào không phận phía bắc,
trung tâm, tây nam và phía đông của hòn đảo, tạo thành thế bao vây Đài Loan từ 4 phía.
Toàn bộ những hoạt động mang tính thiêu khích và đe dọa này đều diễn ra chỉ vài ngày sau khi
Tổng thống Donald Trump rời Bắc Kinh, làm gia tăng thêm áp lực. Quyền Bộ trưởng Hải quân
Hoa Kỳ hung cao thông báo tạm dùng gói bán vũ khí trị giá 14 tỷ đô la cho Đài Loan,
một thỏa thuận đã được Quốc hội Hoa Kỳ phê chuẩn từ tháng 1,
nhằm ưu tiên đạn dược cho chiến dịch Epic War of War của Mỹ.
Đáp lại, chính phủ Đài Loan cho biết cho đến nay họ vẫn chưa nhận được bất kỳ thông báo chính
thức nào từ phía Hoa Kỳ về khả năng đình chỉ bán vũ khí. Thông qua việc gia tăng các hành
động quân sự ngay sau cuộc gặp Trump tập, Đài Loan đã làm rõ rằng Trung Quốc vẫn là kẻ gây hấn
chủ yếu, làm suy yếu ổn định khu vực, đồng thời mây tỏ lo ngại trước những thay đổi trong
quan hệ Mỹ-Trung có vẻ như đang khiến hòn đảo này rơi vào vị thế, sẽ bị tổn thương hơn.
Những chia sẻ vừa rồi cũng đã khép lại chương trình tối nay của chúng tôi. Với mong muốn mang đến
cho người xem những thông tin chính xác để quý vị có thể tạo lập những ý kiến của riêng mình về các
chủ đề quan trọng nhất trong thời đại của chúng ta, chúng tôi sử dụng nguyên tắc trung thực và
truyền thống làm ánh sáng dẫn đường. Một lần nữa, Mali xin chân thành cảm ơn sự yêu mến và ủng hộ
của quý vị khán tính giả và xin hẹn gặp lại quý vị trong những chương trình lần sau.