Trong chiến tranh hiện đại, chiến hào từng được xem là lớp phòng thủ sống còn. Thế nhưng trên chiến trường Ukraine, những hệ thống chiến hào tưởng chừng kiên cố lại liên tục bị xuyên phá. Cách Ukraine phối hợp drone, hỏa lực và bộ binh đang làm thay đổi hoàn toàn bản chất của tác chiến phòng ngự. Vậy điều gì đã khiến chiến hào – biểu tượng của phòng thủ – không còn đủ sức bảo vệ người ở bên trong? ----------------------------- 📋 ""CDMedia - Quân sự"" là một nền tảng chuyên sâu kết nối những kiến thức và thông tin xoay quanh lĩnh vực quân sự. Dựa trên các nguồn đáng tin cậy từ nhiều phía, kênh mang đến cho khán giả một cái nhìn đa chiều về các chiến lược quân sự, công nghệ quốc phòng từ quá khứ tới hiện đại.
Mọi sự ủng hộ cho kênh mời các bạn donate qua: - STK: 0393331668 - Ngân hàng BIDV - Nguyễn Việt Cường - Momo: 0393331668"
Chiến tranh tại Ukraine đã đưa chiến hào trở lại chiến trường, nhưng không còn theo cách của thế chiến thứ nhất.
Đây là cuộc chiến của thế kỷ 21.
Drone bay kín bầu trời, pháo binh dẫn bắn theo thời gian thực.
Min và càm biến chảy dày từng mét đất.
Trong môi trường đó, đánh chiếm một đoạn chiến hào không còn là xung phong ồ ạc,
mà là chuỗi hành động chính xác đến từng giây.
Quốc đội Ukraine buộc phải sáng tạo những chiến thuật hiệu quả để tồn tại và tiến lên.
Vậy, họ đã tấn công các chiến hào của người Nga như thế nào?
Sau nhiều năm giao tranh, cả Kiev và Moscow đều không tạo ra những bước ngoặt đủ sức thay đổi cuộc diện chiến trường.
Số lượng đàn pháo, min và drone càm từ dây đặc
khiến các cuộc tấn công quy mô lớn bằng phương tịch cơ giới rất khó triển khai.
Cả hai bên đều tập trung giữ vững những khu vực đã chiếm đóng
và chiến hào chính là giải pháp thực dụng nhất cho việc này.
Tất nhiên, chúng phải được nâng cấp để thức ứng với một cuộc xung đột quốc trang hiện đại.
Về mặt quy mô, các chiến hào tại Ukraine có nhiều kỹ cơ khác nhau
tùy vào điều hình cũng như điều kiện nhân lực.
Đa phần chúng dài từ vài chục đến vài nghìn mét và được bố trí rải rác khắp nơi dọc theo tiền tuyến.
Cá biệt, người Nga sở hữu những hệ thống khổng lồ lên tới hơn 70km tại khu vực Zaporizhia.
Dù ngắn hay dài thì chiến hào đều có cấu trúc giống hết nhau khi được tạo thành bởi các đoạn dích rắc.
Việc này giúp giảm tối đa thiệt hại từ những khẩu pháo tầm xa
loài vũ khí vốn gây ra 70% thương vong hiện nay tại Ukraine.
Khi đạn nổ, sóng súng kích và mảnh văng sẽ bị góc gấp chặn lại
khiến chúng không thể lan tới những vị trí kế bên.
Độ sâu của hào thường rơi vào khoảng 1,5m với các ủ đất phía trước
giúp che chắn cho quân phòng thủ lúc họ nhô lên tác xạ.
Nếu có thời gian, người ta còn đào thấp hơn rồi xếp thêm vỗ cùng bao cát để tăng sức che chắn.
Bên cạnh đó, các hố chống mảnh cũng được bố trí dọc theo trục hào.
Đây là những hốc nhỏ khoét sâu ngang vách, đủ chỗ cho một vài người.
Khi nghe đạn pháo rít tới, binh sĩ sẽ lập tức lan mình vào đó để tránh thương vong.
Không chỉ cung cấp khả năng bảo vệ cho hoạt lực truyền thống,
chiến hào hiện đại còn có thể ảnh chế sức mạnh của drone cảm tử.
Chúng thường được xây thêm công sự bằng gỗ kết hợp các tấm kim loại khiến UAV khó xuyên quả.
Những lô cốt này là điểm phòng thủ chính, đồng thời chữa đạn dược và cung cấp chỗ sinh hoạt cho binh sĩ.
Mỗi đoàn hào còn có hệ thống lưới chống máy bay không người lái.
Chúng được căng trăng trịt như một mái vòng khiến drone bị kẹt lại hoặc nổ trên cao,
do đó hạn chế thương vong cho binh lính.
Ở khu vực giao tranh ác liệt, hào còn có thể nhận sự bảo vệ của các hệ thống tác chế điện tử cỡ lớn,
ví dụ như Sipotnik Aero đến từ Nga,
sản hướng khả năng phát hiện tín hiệu và gây nhiễu UAV trong bản kính 10km.
Bản thân binh sĩ dưới hào cũng được trang bị súng phá sóng chuyên dụng nhằm chống lại drone.
Bên cạnh đó, quân phòng thủ còn có đủ hỏa lực để tiêu diệt bất kỳ binh sĩ đối phương nào dám tiến tới khu vực của họ.
Phè tấn công sẽ phải vượt qua một lấy lửa tạo thành từ những loại súng bộ binh như PKM, AK hay RPG.
Tất cả chúng đều nằm trong các vị trí có thể bán yểm trợ chéo lẫn nhau.
Điều này khiến cho việc lao thẳng vào tấn công gần như bất khả thi nếu thiếu đi sức mạnh từ thiết giáp.
Có thể thấy, chiến hào ngày nay là sự kết hợp giữa vũ khí hiện đại cùng một phần của tư duy phòng thủ cổ điển.
Chúng rất khó bị hạ gục hoàn toàn bởi các đối xương phòng trực diện, kỳ vào số lượng đông đả.
Để có thể đánh chiến một chiến hào kiên cố như vậy của người Nga,
việc đầu tiên mà binh sĩ Ukraina làm chính là trình sát.
Có nhiều cách khác nhau nhằm thu tập thông tin về chiến hào và lực lượng phòng thủ bên trong
Để tránh thiết hại nhân mạng cho các trình sát viên, phía Ukraina thường sử dụng drone do thám.
Tuy nhiên, người Nga có hệ thống tác chế điện tử được bổ trí khắp nơi.
Các UAV thông thường sẽ bị vô hiệu hóa nếu nằm trong vùng gây nhiễu.
Để đối phó với việc này, phía Ukraina đã tích cực sử dụng drone cáp quang với tầm hoạt động 25km.
Sắp tới họ có thể cho ra mắt loại sử yếu khả năng bay xa tới 100km.
Chúng hoạt động tốt trong vùng nhiễu và sẽ thu được nhiều thông tin cần thiết về khu vực phòng thủ.
Nhờ đó nhóm xung kích có thể nắm rõ sơ đô của chiến hào.
Dựa vào các công sự, hòa điểm và chiều dài, họ sẽ đưa ra con số ước đoán về lực lượng phòng thủ.
Trung bình mỗi đoàn hào 100m cần một tiều đội khoảng 12-15 người bảo vệ.
Còn sơ này có thể nhiều hơn tùy vào khu vực giao tranh.
Tuy không quá đông, nhưng họ sẽ yếu lợi thế rất lớn do được che chắn kỹ lưỡng và thông thạo địa hình.
Điều này yêu cầu nhóm xung kích phải đưa ra chiến thuật hợp lý.
Để đánh chiếm đoàn hào dài hơn 100m, phía Ukraina thường chuẩn bị nhóm tấn công khoảng 24-30 người.
Sau khi có đủ binh sĩ, họ chia quân của bình thành 2 phần rồi bắt đầu lên kế hoạch tác chiến khủng thể.
Đội thứ nhất sẽ nhận nhiệm vụ áp chế các hòa điểm dọc theo phòng tiền đối phương.
Để làm được điều này, họ thương tiêm một khu vực với khả năng nhìn bao quát toàn bộ chiến hào của địch.
Điểm đó phải có nhiều vật cản tự nhiên như bụi cây, cụ đất hay hồ bom nhằm giảm tới đa thương vong khi đối phương bắn trả.
Vũ khí cần trang bị cho đội áp chế thường là những khẩu PKM cường RPK-74.
Chúng đều chính xác và sở hữu khả năng duy trì họa lực lâu dài.
Cụ thể, những khẩu PKM thường được lắp vào tiếp 100 viên hoặc dây đạn dài tùy theo ý muốn của dạ thủ.
Chúng có tầm bắn hiệu quả trong khoảng vi 800-1000m, kèm tốc độ khoảng 650 phát 1 phút.
Với RPK-74, ngoài bắn áp chế, nó có thể làm luôn vai trò của súng trường thiện xạ nếu được gạn thiệp kinh ngắm.
Bên cạnh đó, súng phóng lựu cờ P25 cũng là một giải pháp hữu hiệu để uy hiếp đối phương.
Các phát đạn cầu vòng của nó có thể bắn vào chiến hảo, gây sát thương tối đa cho quân phòng thủ.
Sau khi đội thứ nhất trút xuống cơn mưa hỏa lực, đội thứ hai sẽ lãnh trách nhiệm xâm nhập và dọn dẹp.
Việc cần tìm là tìm một địa điểm ít kiên cố và không nằm ở hướng chính diện ngoài dưới chiến hảo.
Do cách xa các nơi còn lại, nó dễ bị cô lập vì không nhận được đầy đủ sự hỗ trợ.
Khi tấp cận địa điểm này, phía Ukraine phải đảm bảo hướng di chuyển nằm ngoài hành lang hỏa lực từ đội áp chế để tránh thương vong do bắn nhập.
Về mặt trang bị, vũ khí của nhóm xung kích thường gọn nhẹ giúp các thành viên dễ dàng cơ động và thảo tác.
Những khẩu AK-74 đang phổ biến trên các chiến trường Ukraine hoàn toàn đáp ứng được yêu cầu đó.
Loài súng này chỉ nặng 3,9kg khi lắp đủ đạn.
Lý tưởng nhất là những khẩu AKS-74U với chất dài 730mm khi đã mở bán.
Các hai đều có khả năng chịu đống môi trường ẩm ướt và nhiều bùn đất dưới chiến hảo.
Về lương đạn, lính Ukraine thường mang nhiều hơn mức 7 băng tiêu chuẩn.
Trang nghiên cứu Russi cho biết lính xung kích sẽ dùng khoảng 12-15 băng để phục vụ tác chiến gli gần.
Bên cạnh những hộp tiếp 30 viên, họ còn mang theo loại với sức chứa lớn nhằm giảm thiểu việc thay đạn giữa trường.
Quan trọng nhất là lưu đạn. Tất cả cần trang bị từ 4 đến 6 quả.
Nếu chiến hảo có quy mô lớn và cụ trúc phức tạp, con số đó sẽ được tăng lên.
Nhóm đánh thuê nước ngoài phục vụ chính quyền Kiev chia sẻ rằng đôi khi binh sĩ mang đến 12 quả lưu đạn.
Áo giáp cùng ngũ bảo hộ cũng là trang bị bắt buộc đối với mỗi người lính Ukraine khi tấn công chiến hảo.
Những tấm giáp kiểu Sharpie do Mỹ viện trợ có khả năng chống chịu loại đạn 5.45 đang được sử dụng bởi phía Nga.
Còn dòng Mukaska 1M tuy không đỡ đổi các phát bán ở cựu lính gần, nhưng chúng lại bảo vệ đầu của người lính khỏi mảnh vắng.
Trước khi cuộc tấn công nổ ra, các chỉ huy người Ukraine thường lên tinh thần cho các binh sĩ.
Đây là yếu tố thêm chốt quyết định việc thành bại của một nhiệm vụ đòi hỏi ý chí thép như đánh chiếm chiến hảo.
Sau khi đã chuẩn bị xong mọi thứ, toàn đơn vị sẽ lên xe chở quân để tiến thật nhanh đến khu vực tác chiến.
Mở mạng trận đánh, các đơn vị pháo binh và drone cạm tử sẽ phá dồn dập vào tuyến phòng ngực của đối phương.
Tuy nhiên đợt phù đầu này sẽ khó gây thiệt hại lớn cho quân phòng thủ.
6 xúc kích cùng mảnh văng từ vụ nổ không thể phát huy hoàn toàn sức mạnh do chúng bị các đoạn gấp khúc chặn lại.
Chưa kể, những khẩu đại bác tầm xa khó có thể bắn chính xác vào một mục tiêu nhỏ như chiến hảo.
Còn với drone, lính Nga đã quá quen với chúng.
Thay vì bỏ chạy hoặc ẩn nấp như hồi đầu cuộc chiến, họ sẽ dùng shotgun, aka và súng máy để cố gắng bắn hạ.
Bên cạnh lớp hỏa lực dây đắt đó, các UOV cạm tử có thể vượt qua hệ thống lưới chống drone.
Nhìn chung, nếu may mắn, đợt phù đầu này chỉ có thể gây ra một vài thiệt hại nhỏ về nhân mạng.
Tuy nhiên, nó sẽ tạo nên trạng thái hỗn loạn, khiến sự chú ý của đối phương bị phân tán.
Ngay trong lúc đó, đội áp chế lập tức phải di chuyển đến khu vực bắn theo kế hoạch.
Từ vị trí này, họ bắt đầu tung ra các loạt đạn dày đặc vào từng công sự cùng điểm hỏa lực trên khắp chiến hảo.
Những khẩu PKM, RPK-74 và GP25 tiếp tục áp chế phe phòng thủ.
Lính Nga sẽ cố gắng dơ súng lên mép chiến hảo, rồi bắn bừa.
Nhưng các phát đạn cầu may này không mấy hiệu quả.
Chúng chỉ có thể gây chút sức ép để giảm bớt phần nào mất độ hỏa lực từ phía Ukraine.
Một số tai lính Nga kinh nghiệm sẽ phản kích bằng súng phóng liệu.
Họ có thể ước lượng khoảng cách, rơi trình thức ngắm, khiến những viên đạn nổ 40mm rơi khá gần vị trí của đội áp chế.
Các phát phản đoạn này nhiều khả năng sẽ gây ra thương vong cho binh sĩ phía Ukraine.
Đội áp chế không thể mãi kìm hám đối phương do lưng đạn có hạn.
Ngay khi lấy hỏa lực mỏng đi, địch sẽ nhanh chóng đáp trả bằng súng máy, rồi gây ra những thiệt hại nghiêm trọng hơn.
Vì vậy, nhóm súng kích phải lập tức tiến tới rìa chiến hảo theo đúng kế hoạch.
Khu vực này chỉ có một điểm hỏa lực nhỏ với vài binh sĩ canh phòng.
Đó chính là cửa vào chiến hảo.
Ngay khi đội súng kích tiến lên, số lính Nga ít ỏi phòng thủ tại điểm xâm nhập sẽ lập tức bắn trận, khiến họ phải nắm súng chánh đạn.
Do đang áp chế những đoạn hào chính, nhóm súng máy cũng thể hỗ trợ ở khu vực này.
Đội súng kích của Ukraine sẽ chia thành hai phần.
Một tổ dùng AK sả liên tiếp về mép hào để áp chế đối phương.
Số còn lại nhanh chóng áp sát để giết địch bằng lưu đạn M67.
Bỏ lúc này, vài binh sĩ non kinh nghiệm có thể hấp tấp rút chốt ném ngay.
Lính Nga xét tận dụng độ trễ của kiếp nổ, rồi quăng trả lại, khiến đội súng kích gặp thiệt hại.
Khi đó, những thành viên khác phải lau lên thế chỗ những người vừa bị loại khỏi vòng chiến đấu.
Để sử dụng lưu đạn M67 ở Ukraine gần, các binh sĩ dày dặn luôn bình tĩnh tháo chốt, bung bỏ vịt và ném đi sau 2 giây.
Họ thường quăng một quả vào giữa điểm hỏa lực, quả quả lại sẽ rơi xuống đoạn hào nối sát đó.
Cần lưu ý rằng, kỹ thuật sử dụng lưu đạn này không nằm trong tài liệu chính thống, vì nó rất nguy hiểm.
Đối với những quả thuộc lô sản xuất cũ, ngoài cháy chậm, tiềm ẩn nguy cơ kích hoạt sớm hơn dự kiến, khiến vụ nổ xảy ra ngay trên tay người ném.
Do đó, chỉ nên áp dụng kỹ thuật này ở các trường hợp cách địch vài mét và có vất cản xung quanh.
Khi nghe tiếng nổ, 2 binh sĩ vừa ném lưu đạn sẽ nhảy xuống chiến hào của đối phương trong tư thế quay lưng vào nhau.
Một người kiểm tra điểm hỏa lực, người còn lại canh chừng đoạn đường nối, sát sàng tiêu diệt bất cứ kẻ nào chạy tới tiết viện.
Bên trong hào có thể sẽ xuất hiện vài lính Nga bị thương.
Thông thường, lưu đạn khó có thể lập tức giết trên đối phương.
Họ vẫn có thể phản kháng nếu mảnh vang không găm vào các bộ phận quan trọng chủ người.
Hai binh sĩ xung kích phía Ukraine sẽ lập tức bắn bồi để hoàn toàn vô hiệu hóa kẻ địch.
Kể cả khi gặp những người nằm bất động, họ cũng nã đạn nhằm đảm bảo đối phương không giả chết.
Thực tế là có nhiều người đã phải nhận những pha bắn lén vì mắc lừa đối thủ.
Vì vậy, lính xung kích Ukraine được đào tạo để không bao giờ do dự lúc tấn công chiến hào.
Mọi hành động đưa ra cần lạnh lùng và quyết đoán.
Việc bắt giữ tù binh có thể thực hiện,
nhưng chỉ khi các khu vực chính đã nằm trong tầm kiểm soát hoặc phía bên kia còn ít quần.
Do dẹp sóng xuôi, hai nghìn lính đi đầu sẽ thông báo cho những đồng đội ở ngoài xâm nhập.
Như vậy, cửa vào chiến hào của đối phương đã được mở thành công.
Từ vị trí này, đội xung kích sẽ bắt đầu giải quyết từng khu vực còn lại.
Để giữ đà tiến nhanh chóng, nhóm tấn công sẽ lập tức áp sát góc của đầu tiên.
Do sự chất hẹp của đoạn hào, các binh sĩ Ukraine thường xếp thành hàng dọc rồi di chuyển cùng nhau.
Lúc này, chỉ huy nhóm xung kích sẽ báo tin tới đội áp chế về khu vực sắp đánh để họ ngừng bắn vào đó.
Việc liên lạc giữa hai bên phải được thông suốt trong quá trình dọn dẹp
nhằm tránh lãng phí đạn dược hoặc gây thiệt hại cho đồng đội.
Khi đến góc quân, binh sĩ đi đầu có thể dạy rột ló mặt quan sát tình hình.
Binh Nga chắc chắn không bỏ qua cơ hội tốt và hạ cuộc nghề này.
Ngay lập tức, đồng đội sẽ kéo anh ta về phía sau để những thành viên còn lại thế chỗ.
Trong một trận đánh căng thẳng ở cửa ly gần, không có thời gian cứu chữa cho bất kỳ ai.
Phía Nga sẽ bán áp chế nhằm giữ chân đội xung kích.
Tuy nhiên, binh sĩ Ukraine đã được đào tạo để xử lý vấn đề như vậy.
Họ thường dơ súng ra khỏi góc cua rồi xả đạn không cần quan sát.
Kỹ thuật này giúp người bắn có thể áp chế đối phương trong các hành lạc chật hẹp mà không cần rời khỏi vị trí ẩn ấp.
Khi đó, lính xung kích sẽ ném lựu đạn về phía đoạn hào sau góc cua.
Đoạn áp chế này khiến quân Nga phải chui vào các khố chống mạnh bên hông để ẩn ấp.
Ngay khi tiếng nổ vang lên, nhóm xung kích sẽ vượt qua góc cua đầu tiên rồi chiếm lính đoạn hào của đối phương.
Binh sĩ Ukraine tiếp tục bắn áp chế về phía các miền hố khiến lính Nga không dàm lo giả.
Tận dụng thời cơ này, vài thành viên của nhóm xung kích sẽ tiến tới rồi ném lựu đạn vào những góc chú ẩn.
Sau mỗi tiếng nổ là một người lính Nga bị loại khỏi vòng chiến đấu.
Tuy nhiên, để đảm bảo mọi thứ được dọn dẹp, binh sĩ xung kích Ukraine sẽ bồi thêm lựu đạn vào trong hố.
Khi đoạn hào đầu tiên đã nằm trong tầm kiểm soát, mục tiêu tiếp theo là các điểm hỏa lực và ụ súng máy.
Vẫn với hàng 1, lính Ukraine di chuyển đến góc cua tiếp theo.
Tất nhiên, người Nga không chịu mất các đoạn hào chính dễ dàng, họ sẽ ném lựu đạn để chặn đường.
Khi đó, người lính đi đầu có thể bị cóng chân và khựng lại.
Đồng đội phía sau phải nhanh chóng nắm cổ áo của anh ta, rồi kéo ngược về để tránh mạnh vang.
Lúc này, quân Nga sẽ lấy lại thế chủ động và bắn áp chế thẳng vào đường tiến.
Họ tiếp tục ném lựu đạn khiến cho lính Ukraine phải lùi sâu hơn.
Ở tình thế này, chỉ huy nhóm xung kích sẽ liên lạc với đội áp chế để dồn hỏa lực vào vị trí của người Nga.
Nhức ảo G-P25 của họ có thể tạo ra sự ghét rất lớn, khiến đối phương không thể yên tâm giữ vị trí.
Sau khi đội áp chế dừng bắn, lính xung kích Ukraine cũng sẽ ném thêm lựu đạn nhằm gia tăng sát thường.
Do đây là khu vực gần công sự chính, người Nga có thể nhanh chóng bẩn đất.
Tuy nhiên, việc này tạo ra khoảng trống cho đội xung kích tiến lên áp sát.
Tại đây, họ sẽ phải xử lý cùng lúc hai khu vực, đó là lô cốt súng máy và đoạn hào dẫn đến đó.
Khi này, nếu tiến hành tấn công từng điểm như ban đầu, thì quân Nga có chỗ khác có thể chạy đến hỗ trợ.
Để vượt qua ngã bao đó, đội xung kích Ukraine lại chia thành hai phần.
Một tổ ném lựu đạn về phía đoạn hào nối, ép quân địch tại đây lùi xuống.
Hai nghìn lính đi đầu sẽ nhanh chóng lao lên áp sát cửa lô cốt.
Họ thường chỉa súng bắn quét bên trong, sau đó quăng lưu đạn vào.
Khi nghe tiếng nổ, một người xâm nhập công sự rồi giải quyết những gì còn lại.
Đồng thời, các thành viên khác nhanh chóng lao lên chiếm lính góc cua nhìn ra khu phòng nối.
Tại đây, họ có thể kiểm soát đoạn đường dẫn đến lô cốt từ phía bên kia của phòng tuyến.
Những binh sĩ Nga liều lính lao tuyệt chiếm lại công sự sẽ bị bắn hạ.
Vậy là đội súng kích đã dọn dẹp xong một nửa tuyến phòng ngự của đối phương.
Tại đây, họ có thể bắt gặp những lính Nga chết từ trước đó do UAV và pháo.
Chỉ huy sẽ nhắc binh lính không lật lên kiểm tra vì phía địch thường cài lưu đạn dưới sát.
Vào lúc này, quân Nga từ lô cốt và các hoà điểm còn lại phải chia ra để bảo vệ những đoạn hào chưa bị chiếm.
Họ không đủ lực lượng bán trả nữa, thế trận phòng thủ đã gây vụn.
Chỉ huy phía Ukraine sẽ lập tức hạ lệnh cho đội áp chế chuyển đổi vai trò sang tấn công.
Từ vị trí chiến đấu ban đầu, họ ném lưu đạn khói để che tầm nhìn của đối phương, rồi chiếm về lô cốt cùng điểm hòa lực còn lại.
Việc di chuyển khá dễ dàng vì địch không còn bắn rát.
Quá trình đánh chiếm diễn ra như lúc trước, nhồi thật nhiều lưu đạn vào vị trí chiến đấu của đối phương rồi dọn dẹp.
Các lô cốt và điểm hòa lực sẽ bị hạ cục nhanh chóng.
Khi đó khả năng cao, nhóm lính Nga phòng thủ đã mất gần hết người.
Thay vì tiếp tục chưa quét đánh cùng, phía Ukraine thường kêu gọi họ đầu hàng để tránh đồ máu vô ích.
Trong tình huống tất thế, binh lính đối phương gần như chắc chắn sẽ buồn vũ khí nhằm bảo tản tính bạn.
Nhân vụ hoàn thành, lính Ukraine đã chiếm được chiến hào.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng đây chỉ là lý thuyết.
Trong thực tế, mọi việc chưa chắc xuân xả như vậy,
vì sức kháng cự của quân phòng thủ ở mỗi vị trí sẽ khác nhau.
Có thể khẳng định một điều rằng, chiến hào chưa bao giờ lỗi thời trong bối cảnh hiện đại.
Bất chấp sự ra đời của các loại vũ khí mới,
hình thức phòng thủ này vẫn chứng tỏ tính hiệu quả khi cung cấp khả năng bảo vệ cao cho binh sĩ.
Trúc rè, rết trên khai và một dòng nhanh chóng theo yêu cầu chiến thuật.
Để có thể đánh chiếm các đoạn hào ngắn,
lừng lừng tấn công phải hy sinh rất nhiều nhân mạng cùng tài nguyên.
Trong tương lai gần, khi mà thế trận tại Ukraine ở trong trạng thái rằng có quyết liệt,
chúng vẫn là giải pháp hữu hiệu giúp Moscow và Kiev giữ vững tiền tuyến.
Những hệ thống kiểu này có thể kéo dài để tạo dựng vùng phòng thủ liên hoàn.
Một khi chiến tuyến được hình thành bởi mạng lưới hào dày đặc,
các cuộc tấn công thọc sâu nhằm thay đổi thế trận sẽ rất khó xảy ra.
Nếu không phát triển cách đánh hợp lý để hạn chế sự yếu quả của chúng,
xúc đô tại Ukraine còn khá lâu nữa mới chấm dứt.