Đại tiết trong lễ cổ Trung Quốc là nam nữ hữu biệt. Lễ cũng là điều quan trọng nhất để quản trị gia đình, ăn uống sinh hoạt có lễ có tiết, dung mạo thái độ cung kính, tiến thoái di chuyển có độ. Tại sao người xưa lại coi trọng lễ nam nữ hữu biệt như vậy? Người trẻ hiện đại có lẽ cho rằng những lễ nghi này không liên quan gì đến mình. Có liên quan hay không, hãy cùng tìm hiểu từ những câu chuyện dưới đây. Quan Công trung nghĩa giữ lễ, cầm đèn đọc sách trong đêm
Kính chào quý khán thính già!
Trong tác phẩm Tam Quốc diễn nghĩa có đoạn
Quan Vũ cầm đèn đọc sách
Nhưng chúng ta có hiểu ý nghĩa sâu ra của việc này không?
Hay ông chỉ là canh gác cho các chị dâu ngủ?
Không phải hoàn toàn như vậy
Mà là ông đang thực hành Đại Tiết
Tuân Thủ lễ Nam Nữ Hiệu Biệt
Đại Tiết trong lễ cổ Trung Quốc là Nam Nữ Hiệu Biệt
Lễ cũng là điều quan trọng nhất để quản trị gia đình
Ăn uống, sinh hoạt, có lễ, có tiết
Dung mạo, thái độ, cung kính, tiến thoái, di chuyển, có độ
Tại sao người sư lại coi trọng lễ Nam Nữ Hiệu Biệt như vậy?
Người trẻ hiện đại có lẽ cho rằng
Những lễ nghi này không liên quan gì đến mình
Có liên quan hay không?
Hãy cùng tìm hiểu từ những câu chuyện dưới đây
Quan công, trung nghĩa, giữ lễ, cầm đèn, đọc sách trong đêm
Quan vũ, tự vân trường, người Hà Đông
Nay là huyện giải tỉnh Sơn Tây, thời Tam Quốc
Ông là người hết sức trung nghĩa, cẩn thận, giữ lễ nghi
Khi còn trẻ, ông kết giam với Liêu Bị và Trương Phi
Ba người kết nghĩa tại vườn đào, trở thành anh em khác họ
Từ đó, quan vũ suốt đời không thay đổi tâm ý ban đầu
Trung thành cho đến chết, theo Liêu Bị vào sinh ra tử
Trở thành đại tướng của Thục Hám
Uy danh vang dội hoa hạ, nghĩa khí, truyền ngàn thu
Cả đời quan vũ thích đọc xuân thu
Và tự mình giữ và dậy
Thanh cấm trọng, sắc cấm trọng
Y cấm trọng, hương cấm trọng
Vị cấm trọng, thất cấm trọng
Thanh cấm trọng, nghĩa là không nên nghe nhiều những âm thanh mềm mại
Sắc cấm trọng, nghĩa là không được thích sắc dục phóng túng
Y cấm trọng, chỉ việc ăn mặc không cần quá cầu kỳ
Hương cấm trọng, chỉ không nên trang điểm quá mức
Vị cấm trọng, chỉ việc ăn uống không nên quá quý giá
Thất cấm trọng, chỉ phòng ngủ không cần rộng rãi lộn lẫy
Quan vũ, để bảo vệ hai phu nhân của Liêu Bị
Từng bị buộc phải đầu hành Tào Tháo
Ông thành thật nói với Tào Tháo rằng
Mình từng nhận ơn sâu của Liêu Bị đã thề sống chết có nhau
Đây là điều không thể phản bội
Nên cuối cùng mình vẫn phải đi tìm Liêu Bị
Để khiến Quan vũ phá lễ quân thần
Tào Tháo cho Quan vũ và hai chị dâu ở chung một phòng
Quan vũ bèn tự mình suốt đêm cầm nến đứng ngoài cửa
Thức suốt đêm một lòng đọc sơn thu
Không có chút mệt mỏi nào
Tào Tháo phong Quan vũ làm thiên tướng quân
Đã ngộ hậu hĩnh
Tặng cho ông rất nhiều vàng đạc châu bó
Lụa là gấm góc
Quan vũ niêm phong lại không dùng chút nào
Tào Tháo tặng cho Quan vũ một phù đệ để ở
Quan vũ chia làm hai viện
Nội viện cho chị dâu ở
Do binh lính già cân giữ
Còn mình ở riêng ngoại viện
Chỉ ba ngày một lần cuối mình thi lễ
Trước cửa nội viện thăm hỏi hai chị dâu
Tào Tháo phá nhiều mỹ nữ đến hầu hạ
Quan vũ bèn cho những mỹ nữ đó đi hầu hạ
Hai chị dâu
Tào Tháo thấy áo chiến bào gấm xanh
Quan vũ mặc đã cũ
Liền lập tức tặng ông một cái mới
Quan vũ lại mặc nó vào trong áo
Bên ngoài vẫn mặc áo chiến bào cũ
Tào Tháo cười hỏi ông sao lại tiết kiệm như vậy
Quan vũ nói tôi không phải tiết kiệm
Chiếc áo cũ này là xe lưu bị mang tặng
Tôi mặc trên người giống như được cặp mặt huynh trưởng vậy
Tôi không dám nhận chiếc áo chiến bào mới của thường tú
Mà quên đi chiếc áo cũ huynh trưởng mang tặng
Vì vậy vẫn mặc áo cũ bên ngoài
Tào Tháo biết Quan vũ là người hết sức chung nghĩa
Cũng không khỏi khính chồng ông
Sau khi biết tung tích của lưu bị
Quan vũ để lại phong thường đã nhận
Treo ấn để lại thư cáo từ mà đi
Tiếp tục theo lưu bị nam chinh bắt chiến
Người đời sau để tưởng nhớ sự chung nghĩa dữ tiết của Quan vũ
Xây miếu thờ cúng
Bà xây dựng Xuân Thu Lâu
Tại nơi ông từng cầm đèn suốt đêm đọc Xuân Thu
Còn gọi là Đại Tiết Đình
Minh thần Tông, Chu Dục Cân
Làm thơ khen ngợi
Năm đêm, người nào có thể cầm đèn
Chính Châu, không nơi nào không bốt hương
Châu Chi Su, Châu Đời Nhà Thanh
Là Trân Nữ Châu
Làm thơ ca ngợi Xuân Thu Lâu
Cầm đèn giữa đêm tạo tránh hiềm nghi
Phủ chia hai viện, cũng tùy quyền
Nương tựa Tào không lâu vẫn về Hán
Lưu lại phong khí anh hùng ở dĩ xuyên
Đối với Đại Tiết này
Lã Động Tân nói ra mối quan hệ giữa công danh lợi lập và trường thọ
Lã Động Tân từng nói với đệ tử
Sự phú quý, quan chức, phúc lọc của con người trong kiếp này và kiếp sau
Đều liên quan đến việc người ta giữ vững, biết tháo, không phạm dâm dục
Lã Động Tân giảng dài chi tiết cho các đệ tử
Bất kể gặp phụ nữ có quan hệ gì
Đều phải nghiêm giữ lễ nam nữ vũ biệt
Bao gồm cả khởi tâm động điệp
Kết bạn với người khác
Đều có yêu cầu nghiêm mật
Lã Động Tân nói
Nhà người ta có con gái dù yêu kiểu xuyễn lệ
Hoàn toàn không được khởi một niệm dâm tâm nàng
Nàng tuổi hơi lớn xem như chị
Nàng tuổi hơi nhỏ xem như em gái
Dung nhan như ngọc cũng không phải phú ngẫu hoặc người của ta
Nếu thất thấu e sẽ làm tổn hại sang tiếc cuộc đời nàng
Một là sợ tự mình tổn âm đức
Hai là sợ làm kinh động thần trên trời
Ba là sợ báo ứng đến nhanh
Không dám nhất thời phạm tà dâm
Đôi khi gặp phải chuyện bàn về phụ nữ
Ngôn từ phải chính xác, sắc thái đúng đắn
Khuyên gian người hợp đạo đức
Đôi khi gặp phụ nữ giữa đường
Quay đầu không dám nhìn thân thể nàng
Đôi khi gặp chị em kết nghĩa
Không được qua lại nói chuyện duyên tư
Đôi khi gặp chị em họ
Không được gặp nhau cười đùa
Đôi khi gặp thính và chị dâu
Không được phép cùng ngồi và cùng đi
Đôi khi gặp cháu gái
Nghiêm trang giữ lễ, không giao thiệp thân mật
Đôi khi gặp tranh sức tà
Lập tức thu gom bốt cháy
Đôi khi gặp dâm bằng hữu
Bạn bè phóng túng, đùa bãi, buông thả, tùy tiện
Không được qua lại tiết thân
Tồn tâm chính trực, trời biết rõ
Cho nên đời này hiển qua danh
Lời dạy của lã động tân cho đệ tử
Không chỉ trong giao thiệp nam nữ
Phải nghiêng giữ lễ nam nữ hữu biệt
Kể cả khi thấy tranh sách nhạy càng
Đều phải lập tức tiêu hủy
Cũng không thể giao du với bạn bè phóng đẳng
Nói cách khác, nếu người muốn cầu công danh, phú quý
Vinh hiền tổ tâm, phải chọn bạn mà chơi
Bản thân phải ngay thẳng trong cư xử
Hành vi cử chỉ phải đoan chính, tức là tâm chính
Vậy nên, dù người hiện đại không thể đạt đến mức
Nghĩa khí như mây của quan rũ
Cầm đèn đọc sách trong đêm
Ít nhất cũng có thể ghi nhớ
Nam nữ hữu biệt
Giữ thân trong sạch, không theo đám đông
Đích lũy phúc đức cho thành công trong sự nghiệp
Hạnh phúc, bình an trong tương lai
Tuân thủ lễ nam nữ hữu biệt
Quan công cầm đèn đọc sách trong đêm