Không công khai
Tinh Túy Võ Thuật Trung Hoa

Kai13
16 người theo dõi
143 Lượt xem video·15 thg 11, 2025
Chào mừng Đêm Trung Quốc Khổng Kiểu Duyệt, tôi là Chris Chappell.
Điều đầu tiên khi bạn nhắc đến Trung Quốc là gì? Võ thuật.
Thủi nhỏ, ấn tượng đầu tiên của tôi về văn hóa cổ truyền Trung Hoa đến từ phim Thằng Long.
Tiếc là về sau, anh ta lại có chút... không bình thường.
Hầu hết mọi người đều công thú với võ thuật cổ truyền Trung Hoa, song hiện nay thật khó để có được hiểu biết đầy đủ với nó.
Trước khi Trung Quốc Khổng Kiểu Duyệt ra đời, tôi từng biên tập một chương trình
mang tên Đồng Du Ký, dựa theo từ thuyết Trung Quốc Tây Du Ký.
Trong đó chúng tôi đã phỏng vấn Long Phi Dương, sức vụ chủng phái thất tình Đường Lan Quyền.
Đồng Du Ký bị ngưng phát sóng, nên hôm nay tôi sẽ mời các bạn xem tập phim thú vị này.
Hãy thưởng thức nhé!
Võ thuật cổ truyền Trung Quốc có lịch sử lâu đời như chính vùng đất đó vậy.
Gần như tinh hoa của môn phái này đã bị mai một trong thời đại cách mạng văn hóa.
Sông vẫn còn những vị sư phụ đang anh thần tiếp nối những di sản sâu sắc ấy.
Long Phi Dương là một trong số đó.
Thành thuật và thấu hiểu những nguyên lý võ thuật khó gấp nhiều lần so với những gì chúng ta được thấy.
Nếu tôi để cậu ta tiến vào phía trong, tôi sẽ rập đất rối to.
Nên tôi sẽ không cho cậu ta chút không gian nào.
Đồng Du Ký
Thành thuật võ thuật
Tôi bắt đầu học võ cổ truyền từ năm 1985.
Lúc đó ông tôi có cuốn sách Thiếu Lâm Mật Chỉ.
Trong sách có những chỉ dẫn tập luyện võ thuật.
Mỗi ngày tôi dậy từ lúc 5 giờ sáng.
Và khi tôi chạy đến trường, trời vẫn còn khắp tối.
Tôi luôn là người đầu tiên đến lớp.
Để trở thành võ sư, bạn phải kinh qua những gian khổ.
Nếu không khổ luyện thì thậm chí kẻ thông minh nhất cũng không thể trở thành võ sư hay nắm quyển võ thuật.
Trong nhiều năm liền, Long Phi đã dựa theo những chỉ dẫn trong cuốn bí kiếp của ông.
Tập luyện nhiều loại võ thuật ngoại công.
Cốt loại tập trung vào sức mạnh thể chất như đấm vành á.
Mãi đến năm 1996, cha của Long Phi giới thiệu anh với một người bạn của gia đình, ông Lý.
Ngoài việc tập trung sức mạnh thể chất,
ông Lý là võ sư thuộc trường phái, chú trọng thiền định,
chuyển động nhẹ nhàng và hô hấp tập thở.
Ban đầu, Long Phi chẳng có chút ấn tượng gì.
Lúc đó tôi hai mấy tuổi, và thầy Lý thì đã sáu mấy tuổi rồi.
Nên tôi nghĩ đấu thắng ông thì khá dễ thôi.
Như đọc được suy nghĩ của tôi, thầy bảo tôi hãy đấu với thầy
bằng bất cứ điều gì tôi đã được học.
Và tôi đã đồng ý.
Trong suốt trận đấu, cứ mỗi khi nấm đấm của tôi gần chạm tới đứt,
thầy lại đổi vị trí và nhẹ nhàng tránh được.
Thân thủ của thầy mau lẽ phi thường.
Như thế tôi đang đấu với một cái bóng, chứ không phải với ai đó.
Chỉ sau có vài phút, tôi bắt đầu thiệt sức.
Và với một cái đẩy nhẹ, thầy khiến tôi lùi lại đến vài mét.
Tôi chợt ngộ ra phương pháp học tập trước đây của mình hoàn toàn sai.
Tôi không hề nắm được tinh túy của võ thuật.
Tôi chỉ biết tập trung vào sức mạnh.
Tôi nhận ra cơ thể mình rất cứng nhất và mất cân bằng.
Chính các cơ bắp đã làm giảm tốc độ của nấm đấm.
Dù Long Phi có lợi thế về thể chất,
nhưng Lý Sư Phụ đã thắng anh thật dễ dàng mà không cần chút sức lực nào.
Thay vì dựa vào sức mạnh thể chất để tấn công và phòng thủ,
Lý Sư Phụ chỉ đơn giản là nương theo các động tác của Long Phi
và nhanh chóng biến chúng thành lợi thế của mình.
Kỹ thuật này được gọi là nội gia.
Ông Lý là sư phụ của thất tinh Đường Lan Quyền,
một trường phái võ thuật cố truyền
có lịch sử hơn 350 năm ở Trung Quốc.
Nội gia hay Nizia nhấn mạnh vào các động tác khoang thai tuyển chuyển
kết hợp với gian luyện tinh thần.
Học viên học cách kiểm soát khí hay năng lượng trên khắp cơ thể
bằng ý nghĩ cùng các chuyển động đặc thù và thiền định.
Không lâu sau đó, Long Phi trở thành đầu đệ của ông Lý.
Sau nhiều năm luyện ngoại gia hay quai gia,
Long Phi dần học cách thả lỏng và kiểm soát dòng khí khắp cơ thể.
Long Phi hồi tưởng lại quãng thời gian với Lý sư phụ.
Sau khi tôi bắt đầu luyện ngoại gia, tôi nhận ra những thay đổi to lớn trong cơ thể.
Khi còn luyện ngoại gia, tôi chỉ có thể luyện tối đa một giờ đồng hồ.
Sau đó thì thấy rất mệt, lúc đó da tôi dày và thô ráp.
Thậm chí nếu bị đánh bằng vật cứng, tôi cũng không cảm thấy đau.
Từ khi luyện ngoại gia, tôi học cách thư giãn.
Tôi bắt đầu tập đứng tấn trong một hoặc hai giờ, rồi tăng lên ba hay bốn giờ.
Quá trình này tạo nên những thay đổi to lớn trên thân thể.
Quan trọng hơn, bằng luyện võ là để học những thân thể và tinh thần
để đạt tới cảnh giới cao hơn, thông qua khổ nạn.
Nếu tinh thần ở cảnh giới cao thì thể chất của bạn cũng sẽ được nâng cao.
Sau nhiều năm được thể lý truy ràng, Long Phi trở nên thành thục
và bắt đầu nghĩ đến việc truyền rộng lợi ích của môn tập đến nhiều người hơn.
Sau khi đến Mỹ nhập cư, tôi nhận thấy hiện nay
con người phải chịu đựng rất nhiều áp lực từ cuộc sống.
Đặc biệt là ngay tại New York, mọi người có vẻ như luôn luôn bận rộn.
Rất nhiều người Tây Phương dạy võ thuật.
Tôi tự nhũ, tôi đã luyện võ nhiều năm như vậy.
Thì sao không thử dạy học?
Nên tôi bắt đầu mở lớp dạy cho tới hôm nay.
Michael DiBari là bác sĩ ở New York.
Là một trong những học trò lâu năm của Long Phi,
anh học võ như một cách thoát khỏi cuộc sống thành thị bon chen.
Nhưng trong những ngày đầu,
việc học đối với Michael không đơn giản chút nào.
Tôi chưa từng học cái gì như thế trước đây,
nên ban đầu tôi chỉ có thể đứng tấn trong 2 phút,
tiếp theo là 5 phút.
Thế rồi Long Phi liên tục khích lệ tôi tiếp tục cố gắng.
Tôi dần thấy thích thú.
Lúc bắt đầu thì rất khó.
Nhưng khi quen dần với nó,
bạn sẽ cảm nhận được lùn hơi ấm,
và cơ thể sẽ trở nên biển chuyển và nhẹ nhàng hơn.
Như thế bạn đang thở sâu,
đang hiếp thở vào một phần nào đó nơi vùng bụng.
Bạn sẽ cảm thấy minh mẫn hơn,
và mạnh mẽ hơn.
Ở phương Tây,
những cuộc thi thủy chất như UFC hay MMA rất phổ biến.
Họ cho rằng nếu có thể buộc ngã kẻ khác,
thì người đó rất giỏi võ.
Thật ra không phải vậy.
Võ thuật có cảnh giới cao hơn.
Ở Mỹ,
nếu muốn học võ,
thì bạn sẽ bị đẩy ra sang đấu ngay từ lúc đầu.
Bạn sẽ học cách đấm và đá.
Trong khi ở Trung Quốc,
hay thậm chí với môn võ này,
bạn khởi đầu nhẹ nhàng với bài tập thở,
và sau đó học tiếp một số động tác cơ bản.
Họ trú trọng tập luyện cơ bản.
Bạn chỉ bắt đầu học thực sự
khi sư phụ thấy bạn đã sẵn sàng.
Có thể cần đến vài năm.
Tôi đã học được 6 năm,
và tôi giống như một học viên cấp trung
hay người mới bắt đầu lớp nâng cao.
Những bài tập khởi đầu của võ thuật cổ truyền
có vẻ đơn điệu và nhàm chán,
nhưng sự tuyệt dịu của nó ẩn sâu dưới bề mặt.
Ông Cooper bắt đầu học võ thuật Trung Quốc
từ năm 1968 cho đến nay.
Nó giống như ABC vậy,
vì bạn chỉ đứng một chỗ mà không làm gì hết.
Một khi bạn hiểu được mục đích của tập đứng,
và rồi bắt đầu di chuyển,
thì bạn sẽ tiến đến B,
mà không phải nghĩ gì đến A.
Sau khi đã học được A và B,
bạn tiến đến C,
mà không còn phải nghĩ gì đến A và B.
Chúng tự nhiên như hơi thở vậy.
Bạn có thể học C,
mà không phải lo rằng sẽ phải thực hiện
cả A, B và C,
vì bạn đã học được cả ba rồi.
Muốn học võ thuật,
bạn cần phải chịu đựng mọi khó khăn
với tính kỹ lực và sự kiên trì.
Nhiều người đến học quân khoan
sẽ mất bao lâu để trở thành một lý thiển lông
hay võ sư thái cực quyền,
kèm theo bằng chứng nhận.
Những suy nghĩ này phi thực tế,
đồng thời còn đi ngược lại những nguyên lý võ thuật.
Sau khi trải qua quá trình lâu dài ràng luyện động tác,
tư thế, hơi thở, sự tập trung và cân bằng,
học viên sẽ đến bài học đẩy tay,
một mức độ luyện tập cao hơn.
Qua bài tập này,
cơ thể sẽ trở nên phối hợp nhịp nhàng hơn.
Trong khi tập, bạn sẽ hiểu rõ về nội lực
và những thay đổi trong từng chuyển động của đối thủ.
Bạn cũng nhảy bén hơn với nội lực
và dòng năng lượng trong chính bạn.
Đẩy tay có nguồn gốc từ thái cực quyền,
có ý nghĩa là
từ bỏ bảng ngã để đi theo người khác.
Khi hai học viên tập với nhau,
nó sẽ trở thành một dạng hỏi và đáp.
Học viên đẩy tay là người hỏi,
và học viên tiếp nhận sẽ đáp lại
bằng những động tác mềm mại và chậm rãi,
không kháng cự.
Một trong những nét độc đáo của trường phái đường Lan Quyền
mà chúng tôi được học từ Long Phi
đó là có nhiều kiểu nguyên thuật nội công,
nhưng loại nguyên thuật này là nội công.
Tập trung vào nội gia,
nên có nhiều động tác bác quái thái cực quyền
chứa đựng bên trong nó.
Đây là môn phái nguyên thuật rất thích hợp với tôi,
trong khi những loại nguyên thuật khác tôi không có hứng thú,
đều là ngoại công.
Long Phi cũng dạy học trò về thái cực quyền,
mà anh học từ ông mình tại Trung Quốc hồi nhỏ.
Thái cực quyền cũng là một loại võ thuật nội gia.
Dù biểu hiện bên ngoài khác nhau,
nhưng thái cực quyền và thất tinh đường Lan Quyền
thực chất là tương đồng.
Điểm khác biệt chính yếu là thái cực quyền
vốn là một phương pháp tu nội
và sau này trở thành một loại võ thuật.
Trong khi ban đầu,
đường Lan là một kiểu chiến đấu
sau đó kết hợp các bài tập nội công
và tinh thần vào tập luyện.
Trở về nhà sau một ngày làm việc,
kiệt sức và đầy căng thẳng.
Tôi tập khoảng 20 đến 30 phút
để nạp lại năng lượng cho cơ thể.
Thân thể cũng cần nghỉ ngơi.
Con người cần thời gian nghỉ ngơi,
thời gian ngủ, tập luyện và làm việc.
Con người cần dùng nhiều thời gian và tiền bạc
để tu luyện, chơi thời thao
và giữ gìn vất gián.
Nếu bạn không thay đổi phong cách sống,
từ bỏ thói quen xấu,
thuốc men cũng không có tác dụng.
Võ thuật truyền thống
mang đến cho người ta niềm hy vọng và động lực
để đối mặt với những khó khăn từ cuộc sống.
Tu luyện võ thuật
là một cách để trải nghiệm cuộc sống
và tự hoàn thiện bản thân.
Võ thuật có thể giúp con người
nâng trạng thái thể chất đến lĩnh cao
và đạt được sự cân bằng.
Nó chứa đựng 5.000 năm lịch sử văn minh Trung Hoa.
Có lúc các học trò gọi tôi là sư phụ.
Nhưng sau một khoảng thời gian dài sống ở Mỹ,
tôi không còn quan tâm đến điều này
như khi còn ở Trung Quốc.
Tôi chỉ muốn họ tìm hiểu nền văn hóa
nằm sau võ thuật Trung Hoa.
Đây là mục đích của tôi.
Tuy nhiên, ở đây không giống Trung Quốc.
Người phương Tây có nền văn hóa khác với tôi.
Đối với họ, giáo viên cũng như một người bạn.
Nên khi chúng tôi về thăm Trung Quốc,
tôi bảo họ cần bày tỏ lòng tôn trọng thế nào
khi gặp các sư phụ ở đó.
Cái gì nên nói và không nên nói.
Được rồi.
5.
Vâng.
Chúng tôi bắt đầu lúc 7 giờ sáng
và kết thúc vào khoảng 6 giờ tối.
Cứ thế trong suốt cả tuần.
Điều tôi học được từ chuyến đi
là khi được các sư phụ hướng dẫn dưới sự quan sát của sư phụ Lý.
Thầy sẽ định kỳ đến hướng dẫn
và lúc đó mọi người sẽ dừng mọi việc để làm theo.
Thầy sẽ dạy chúng tôi các động tác
và rồi chúng tôi quay lại luyện tập với những sư phụ khác.
Và thỉnh thoảng
Thầy sẽ trình diễn một số kỹ thuật
sức mạnh
cũng như kỹ năng chiến đấu với chúng tôi
đặc biệt là với tôi.
Sao cậu lại nghĩ tôi không cho cậu ta không gian thi đấu?
Nếu tôi để cậu ta tiến vào phía trong
tôi sẽ gặp rắc rối to
nên tôi sẽ không cho cậu ta trước không gian nào.
Thầy sẽ nói
Được, cậu biết đấy
cậu muốn làm gì cũng được
làm bất cứ điều gì cậu cho là cần thiết để tiếp cận tôi
và tôi cố gắng
nhưng thật tiếc là tôi thấy bất lực
khi thầy di chuyển rất mau lẻ
và nhẹ nhàng xung quanh tôi
rồi tôi thấy mình bị dính đòn
mà không thể làm gì được.
Đến đây!
Vậy thầy sẽ làm sao nếu tôi làm thế với thầy?
Tôi sẽ làm thế này.
Thầy rất nhanh và khỏe
một trong những điều tôi phát hiện khi đấu với thầy
là thầy nhanh và mạnh như thế nào.
Thầy đã lớn tuổi
nhưng bạn còn chưa biết hết được đâu.
Rất nhiều kiến thức chúng tôi học được suốt nhiều năm
rất nhiều người đã có kinh nghiệm từ rất lâu trước đây
họ tìm ra các động tác tuyệt vời nhất
những thứ khác nhau
và chúng tôi không muốn bỏ qua nó
chúng tôi muốn trải nghiệm nó.
Con người theo đuổi vật chất
trong cuộc sống
khái niệm
chỉ có những thứ vật chất là thực tại
đã ảnh hưởng
và gây tổ hại
đến văn hóa
và võ thuộc truyền thống.
Người ta không quan tâm nhiều đống triết học
quan niệm truyền thống
và lý thuyết phương đông
họ đã hoàn toàn đánh mất.
Tôi nghĩ những gì học được từ tập luyện nội gia
giống như một bí kiếp
nhưng phải trả giá
để có được bí quyết đó.
Bạn thực sự phải trải qua một số đau đớn
trước khi hiểu rõ tầm quan trọng của nó.
Hiện nay
chỉ có một số rất ít người học bỏ cổ truyền
vì nó rất khó
và đòi hỏi rất nhiều thời gian khẩu luyện.
Nên võ thuộc truyền thống
đang dần dần biến mất.
Mặc dù võ thuộc truyền thống trở nên hiếm hoi
nhưng nó đã từng đóng vai trò quan trọng
trong văn hóa và lịch sử Trung Hoa.
Được ảnh hưởng bởi các khái niệm của vật giáo
đạo giáo và nho giáo
trong xã hội Trung Quốc
võ thuộc đã phát triển các giá trị đạo đức
và tinh thần sâu sắc
trong thế giới chiến đấu.
Về phương diện sử dụng vũ khí
nhiều võ sư đã vượt trên
việc sử dụng thông thường
nâng tầm thành hình thức biểu diễn nghệ thuật.
Người luyện tập dùng vũ khí
như một bộ phận của thân thể mình.
Cách sử dụng vũ khí
tùy thuộc từng trường phái.
Trong võ thuộc đường lan
người luyện dùng các động tác
để mô phỏng động tác
của con bọn ngựa.
Khi người luyện võ thuộc đường lan
dùng kiếm
thì thanh kiếm
cũng sẽ di chuyển
trong cùng vòng tròn như vậy.
Học võ thuộc truyền thống Trung Quốc
bao gồm các yêu cầu
rèn luyện thể chất
cũng như tinh thần
nhưng giá trị văn hóa
từ thời cổ đại lưu truyền
đến ngày nay
là các khái niệm
về vô đơ
có nghĩa là võ đức.
Hiện nay người ta xem trọng kỹ thuật
tách khỏi khái niệm
về võ đức hay vô đơ.
Thật ra đó là một phần
rất trọng yếu
trong tập luyện võ thuộc.
Chỉ có luyện tập
với võ đức
mới có thể cân bằng cuộc sống
và thể hiện
tiêu chủng đạo đức
cao với xã hội.
Ngày nọ
khi tôi đang luyện tập
sư phụ bảo tôi rằng
thanh kiếm là một phần
của thân thể
là sự phản chiếu
cảnh giới của bản thân.
Nhưng thanh kiếm đích thực
không ở trong tay con
mà nằm trong trái tim con.
Nếu con có thể
mang kiếm trong tim mình
thì dù có chuyện gì đi nữa
nó sẽ chỉ dẫn và bảo hệ con
trên con đường con đã chọn.
