VIỄN ĐÔNG RỘNG GẤP 20 LẦN VIỆT NAM, GIÀU ĐẾN MỨC KHIẾN NGA CŨNG SỢ
Blog Hoa Mai
967 người theo dõi
#quansu #putin #tintuc
VIỄN ĐÔNG RỘNG GẤP 20 LẦN VIỆT NAM, GIÀU ĐẾN MỨC KHIẾN NGA CŨNG SỢ #russia #trungquoc
Hãy thử tưởng tượng — giữa cực đông băng giá của nước Nga, ẩn sâu sau những dãy núi và rừng rậm vô tận, là một kho báu khổng lồ mà cả thế giới thèm khát. Vùng đất ấy rộng gần bằng cả một lục địa thu nhỏ, dưới lớp băng vĩnh cửu là dầu mỏ, vàng, khí đốt và kim loại quý, đủ để thay đổi vận mệnh của bất kỳ quốc gia nào. Thế nhưng, thật khó tin, nước Nga, chủ nhân của kho báu ấy, lại gần như để mặc nó ngủ yên trong im lặng.
#kienthucquansu #kietgiaima #america #donaldtrump #nato #ukraine #kinhte #kienthuc
Hãy thử tưởng tượng, giữa cực đông băng giá của nước Nga,
ẩn sâu sau những dãy núi và rừng rậm vô tận là một kho báu khổng lồ mà cả thế giới thèm khát.
Vùng đất ấy rộng gần bằng cả một lục địa thu nhỏ, dưới lớp băng vinh cửu là dầu mỏ, vàng,
khí đốt và kim loại quý, đủ để thay đổi vận mệnh của bất kỳ quốc gia nào.
Thế nhưng, thật khó tin, nước Nga, chủ nhân của kho báu ấy, lại gần như để mặc nó ngủ yên trong yên lặng.
Giữa thời đại mà mọi tất đất đều có thể biến thành vàng, vì sao vùng Viễn Đông lại trở thành mảnh đất bị lãng quên?
Nhìn quanh khu vực châu Á, Thái Bình Dương, chỉ có Trung Quốc mới vừa có công nghệ, vừa có nguồn vốn và vị trí địa lý
để cùng Nga biến nơi đây thành trung tâm kinh tế mới của thế giới.
Nhưng điều nghịch lý là, Trung Quốc lại hiếm khi đầu tư, còn Nga thì vẫn kiên quyết khép cửa.
Phải chăng Moscow đang giấu điều gì sau sự yên lặng đó?
Hay là trong kho báu Viễn Đông, thứ đáng sợ hơn cả bang giá, chính là nỗi lo mất quyền kiểm soát?
Đứng ở bờ biển Vladivostok, nhìn sâu vào nội địa, trước mắt là một vùng đất rộng đến choáng ngợp 6,21 triệu km2,
thậm chí còn lớn hơn cả Ấn Độ. Đây chính là vùng Viễn Đông, chiếm khoảng 35% diện tích lãnh thổ Nga.
Nếu đem so với Việt Nam, diện tích Viễn Đông gấp khoảng 20 lần, đó chính là quy mô thật sự của nó.
Vậy mà dân cư tại đây chỉ hơn 6 triệu người, tức trung bình mỗi km2, chưa đến 1,3 người sinh sống.
Lái xe ra ngoài ô Khabarovsk nửa tiếng không thấy một làn khoái bếp là chuyện bình thường.
Thế nhưng, dưới lớp đất cứng lạnh lẽo ấy lại là kho tàng khiến cả thế giới phải ghen tị,
nơi chưa đến 20% chữ lượng dầu mỏ và khí đốt của Nga.
Đi xa hơn về phía Bắc, đến vùng Magadan, trong lòng núi là những mạch vàng lấp lánh vào thời Liên Xô,
nơi đây từng cung cấp đến 1 phần 3 ngân khố quốc gia và đến nay vẫn là thiên đường trong mơ của những người săn vàng.
Ngoài ra, cho núi lửa ở bán đảo Kamchatka còn ẩn chứa mỏ gỗ, bạch kim và nhiều kim loại quý khác.
Chỉ cần xúc một sẻng đất cũng đủ làm thay đổi biểu đồ giá kim loại thế giới.
Trên mặt đất và dọc theo các vùng biển, những khu rừng nguyên sinh nối dài từ bờ sông Hạc Long Giang cho đến eo biển Bering,
lượng gỗ tại đây đủ để chế tạo đồ nội thất gỗ cho từng người trên trái đất.
Dưới mặt biển Okhotsk là nơi sinh sống của loài cua hoàng đế quý hiếm,
khiến sản lượng thủy sản ở Viễn Đông luôn chiếm phần lớn tổng lượng đánh mắt của Nga.
Có thể nói, tài nguyên phong phú và Viễn Đông gần như là hai khái niệm đồng nghĩa.
Đây thực sự là vùng đất được thiên nhiên ban phát bữa ăn sẵn,
thế nhưng khối tài sản khổng lồ ấy lại bị khóa chặt trong chiếc két sắt tự nhiên.
Nga dù nắm trong tay chiếc bát cơm vàng này nhưng lại nhiều khi bất lực không thể nuốt trôi,
bởi trước hết, thiên nhiên đã đặt ra cho vùng Viễn Đông một ngưỡng cửa quá cao.
Mùa đông ở đây không phải chỉ lạnh mà là tê tái, đến mức âm 50 độ C là chuyện thường,
còn khi cực đoan có thể chạm đến âm 70 độ C, đáng sợ hơn.
Phần lớn diện tích đất đai nơi này bị phủ lên bởi lớp băng vĩnh cửu,
giống như một tấm bê tông lạnh khổng lồ, muốn xây đường, bắt cầu, dựng nhà máy.
Chi phí đội lên gấp nhiều lần so với vùng châu Âu của Nga,
và điều phiền toái nhất là lớp đất đóng băng này không hề ngoan ngoãn,
nó rãn nở theo mùa, khiến những con đường vừa xây hôm trước có thể bi đội phòng ngay hôm sau.
Việc bào chi trở thành một cái hố không đáy, chưa hết, khoảng cách địa lý còn là nỗi ám ảnh khác.
Từ vùng Viễn Đông đến thủ đô Moscow có khoảng cách hơn 7.000 km,
tương đương một chuyến bay thẳng từ Hà Nội đến London.
Cầu nối duy nhất giữa hai đầu đất nước, chủ yếu là tuyến đường sắt xuyên Siberia,
mạch máu vận chuyển phần lớn hàng hóa ra vào vùng Viễn Đông,
tuyến đường sắt xuyên Siberia từ lâu đã vận hành trong tình trạng quá tải.
Việc vận chuyển hàng hóa mất nhiều thời gian, chi phí cao,
lại còn dễ bị ảnh hưởng bởi thời tiết khắc nghiệt.
Chỉ cần gặp bão tuyết hay gió lớn, toàn bộ chuỗi logistics có thể tê liệt.
Dù nhiều năm qua, chính phủ Nga liên tục hô hào cải tạo, nâng cấp tuyến đường này,
thậm chí đầy tham vọng đưa ra kế hoạch đa cực phương Đông,
nhằm nâng công suất vận chuyển lên 270 triệu tấn.
Nhưng một công trình khổng lồ như thế liên quan đến vốn đầu tư, công nghệ và thi công trong điều kiện khắc nghiệt,
tất cả đều là trở ngại lớn, khiến tiến độ chậm xa so với dự kiến.
Về đường biển, dù vùng Viễn Đông có đường bờ biển kéo dài hàng nghìn km,
nhưng phần lớn các cảng lại bị đóng băng trong nhiều tháng mỗi năm.
Chỉ có vài cảng là có thể sử dụng ổn định, như Vladivostok vốn được xem là điều kiện tốt nhất.
Còn tuyến hàng hải Bắc Cực được Nga tuyên truyền rầm rộ gần đây,
đúng là một đại lộ vàng đầy tiềm năng, lý thuyết có thể rút ngắn đáng kể hành trình giữa châu Âu và châu Á.
Nhưng thực tế, tuyến đường này vẫn phải đối mặt với khí hậu siêu lạnh, lớp băng dày đặc,
thiếu thiết bị định vị, thiếu tàu phá băng và chi phí vận hành cực kỳ cao
để đảm bảo hoạt động quanh năm và trở thành tuyến hàng hải quốc tế thực thụ.
Nga cần đầu tư khối lượng tài chính và công nghệ khổng lồ nhằm hoàn thiện hạ tầng,
từ xây dựng trung tâm đóng tàu hiện đại, nâng cấp hệ thống định vị,
thông tin vệ tinh cho đến thiết lập mạng lưới cứu hộ khẩn cấp.
Nhưng việc đó hoàn toàn không thể hoàn thành trong ngày một ngày hai, thách thức lớn thứ hai chính là con người.
Vùng Viễn Đông rộng chiếm hơn 40% diên tích nước Nga,
nhưng dân số chỉ khoảng hơn 8 triệu người, chiếm chưa tới 5% toàn quốc.
Trung bình mỗi km vuông chỉ có chưa đến 2 người, thật sự là rộng đến cô quạnh.
Điều tệ hơn là dân số nơi đây không chỉ ít mà còn đang liên tục rời bỏ vùng đất này.
Giới trẻ chẳng muốn sống giữa nơi băng giá, lạnh lẽo cách xa trung tâm
và cảm giác bị cả thế giới lãng quyền.
Họ bỏ phiếu bằng chân, kéo nhau đến khu vực châu Âu của Nga
hoặc các đô thị lớn để tìm việc tốt hơn, khí hậu ấm áp hơn và cuộc sống tiện nghỉ hần.
Chính phủ Nga tất nhiên lo lắng.
Cố gắng ban hành đủ chính sách khuyến khích từ trợ cấp đất đai đến tạo việc làm.
Nổi bật nhất là kế hoạch 1 hectare, tặng miễn phí 1 hectare đất
cho bất cứ công dân Nga nào sẵn sàng chuyển đến sinh sống ở Viễn Đông.
Nhưng khi thực tế khắc nghiệt ráng xuống,
sức hấp dẫn của chính sách ấy chẳng thấm vào đâu.
Hãy thử nghĩ xem, được tặng một mảnh đất đóng băng quanh năm,
phải tự mình phát triển trong cái lạnh ấm vài chục độ.
Mấy ai dám nhận?
Hệ quả là dân số Viễn Đông vẫn tiếp tục chảy máu.
Mỗi năm mất đi từ hàng trăm nghìn đến hai trăm nghìn người.
Tương đương với việc xóa sổ một thành phố cỡ trung bình, không có người.
Tài nguyên dồi dào đến mấy cũng chỉ nằm yên dưới lòng đất.
Kế hoạch hoành tráng đến đâu cũng chỉ là bản vẽ.
Dân số giảm còn kéo theo sự suy yếu của hệ thống giáo dục,
y tế, khoa học và dịch vụ xã hội.
Tạo nên vòng luẩn quẩn, khiến vùng đất này ngày càng mất sức hút với nhân tài.
Thách thức thứ ba tuy vô hình nhưng lại len lỏi khắp nơi,
đó là môi trường mềm cho đầu tư và phát triển.
Nói thẳng ra, bầu không khí kinh doanh ở đây quá yếu,
cơ sở hạ tầng của Viễn Đông lạc hậu trầm trọng,
đường bộ, lưới điện, viễn thông nhiều nơi vẫn ở mức của thế kỷ trước.
Với điều kiện như vậy, đừng nói đến phát triển công nghiệp công nghệ cao.
Ngay cả doanh nghiệp bình thường cũng khó lòng hoạt động ổn định.
Tất cả những yếu tố ấy đàn sen,
Và câu hỏi cuối cùng được đặt ra,
nếu Nga đã không đủ sức tự mình phát triển,
vậy tại sao không mời Trung Quốc cùng đầu tư để đôi bên cùng có lợi?
Vấn đề nằm ở chỗ chính bản thân Nga cũng đang rằng co và mâu thuẫn.
Dù biết vùng đất băng giá này chiếm hơn 40% lãnh thổ và chứa vô số vàng, dầu, khí đốt,
nhưng họ lại vẫn khư khư ôm chặt trong lòng,
không nỡ để người láng giềng giỏi sao chép như Trung Quốc đặt chân vào.
Sự do dự và mâu thuẫn này của Nga phải được nhìn nhận từ cả hai góc độ, lịch sử và hiện thực.
Về lịch sử, lý do đầu tiên là vì Nga không hoàn toàn tin tưởng Trung Quốc.
Chỉ cần mở bản đồ viễn đông ra,
bạn sẽ thấy trong những cái tên địa danh đã ẩn chứa nửa phần lịch sử quan hệ Trung Nga.
Từ Vladivostok, Poli, Blagoveshchensk,
tất cả đều từng là lãnh thổ thuộc Trung Quốc.
Trong mắt người Nga, đó vừa là biểu tượng chiến thắng mở cói,
vừa là mối lo ngại về một món nợ lịch sử có thể bị đòi lại bất cứ lúc nào.
Thời xa hoàng, họ dùng đao co sách để chiếm đất.
Sang thời Liên Xô, toàn khu vực này trở thành vùng cấm quân sự.
Thành phố Vladivostok phải đến tận năm 1992 mới được phép mở cửa cho người nước ngoài.
Chính định vị như một vùng đệm quân sự,
khiến viễn đông trong tư duy chiến lược của Moscow chưa bao giờ được xem như lãnh thổ thông thường,
mà là một kết sắt chiến lược cần quân đội chấn giữ.
Ngay cả khi Nga chung đang trong giai đoạn quan hệ nồng ấm nhất,
sự cảnh giác ấy vẫn chưa bao giờ biến mất.
Về mặt thực tế, Nga cũng lo ngại Trung Quốc sẽ dần muốt chừng vùng này thông qua đầu tư.
Khoảng cách địa lý từ Viễn Đông đến Moscow là cực kỳ xa.
Nếu Trung Quốc rót vốn ồ ạt giúp khu vực này phát triển,
liệu nó có còn trung thành tuyệt đối với trung ương Moscow hay không?
Đó là nỗi lo âm thầm của giới lãnh đạo Nga.
Nỗi lo ấy không hề vô căn cứ.
Từ năm 1991 đến nay, dân số Viễn Đông đã giảm hơn 1,2 triệu người.
Độ tuổi trung bình của cư dân còn lại đã vượt ngưỡng 50.
Trong khi đó, phía bên kia sông Hạc Long Giang, vùng đông bắc Trung Quốc,
có gần 100 triệu dân sinh sống.
Các quan chức Nga từng âm thầm tính toán,
nếu cho phép công nhân Trung Quốc sang đây xây dựng hạ tầng,
chỉ cần 10 năm, số lượng người Hoa có thể đạt hàng triệu.
Các biển hiệu tiếng Trung có thể nhiều hơn cả tiếng Nga.
Thậm chí trong nghị viện địa phương có thể xuất hiện đại biểu thân Trung Quốc.
Đến lúc đó, Moskva còn có thể kiểm soát từ xa được nữa không?
Vì vậy, nhiều người Nga thà để Viễn Đông nghèo, vì nghèo mới dễ kiểm soát.
Với họ, một vùng đất khó sống lại an toàn hơn một vùng phồn vinh nhưng dễ ngả về láng giềng.
Tuy nhiên, sự cố chấp ấy gần đây đã bắt đầu lung lay.
Cuộc xung đột với phương Tây giống như gáo nước lạnh khiến Moskva bừng tình.
Nga nhận ra thị trường châu Âu có thể biến mất chỉ sau một đêm.
Giờ đây, số liệu hải quan của Nga đã cho thấy rõ thực tế.
Trong ba năm qua, xuất khẩu của Viễn Đông sang Trung Quốc tăng gấp bốn lần.
70% thiết bị sử dụng trong các dự án mới ở khu vực này đều đến từ Trung Quốc.
Thậm chí thư ký Hội đồng An ninh Nga Petrochev, một người nổi tiếng bảo thủ,
cũng đã chuyển rộng, kêu gọi phân biệt giữa mối đe dọa và cơ hội.
Nhờ vậy, ta có thể thấy một loạt thay đổi tinh tế.
Cảng Vladivostok đã mở cửa cho hàng hóa Trung Quốc trung chuyển nội địa.
Đảo Hạ Tử bắt đầu xây dựng khu kho tự do thương mại xuyên biên giới.
Và thậm chí xe tuần tra Trung Nga đã cùng xuất hiện trên cầu Hạc Long Giang, tự trung lại.
Mối bận tâm của Nga với Viễn Đông giống như tâm lý của một địa chủ với vùng đất xa xôi.
Biết rõ mình không còn sức khai thác kho báu, nhưng lại sợ người khác giúp thì sẽ mất luôn báu vật.
Thế nhưng khi kho lương trong nhà đã cạn, bàn tay giữ chặt chiếc hòm châu báu ấy cũng phải nới ra đôi chút.
Ngày nay, nước Nga đang ở trong thế vừa cần vừa sợ.
Một mặt, đối mặt với vòng vây phương Tây, MASPA buộc phải coi trọng Viễn Đông hơn bao giờ hết.
Gần đây, chính phủ Putin đã thiết lập 5 khu phát triển đặc biệt tung ra ưu đãi thuế quan trong 10 năm,
cùng cam kết pháp lý mạnh mẽ để thu hút đầu tư.
Nhưng mặt khác, gánh nặng lịch sử, nỗi lo an ninh và sợ hãi đánh mất ảnh hưởng
vẫn như chiếc xiềng vô hình trói chặt tầm nhìn của Nga.
Bao giờ vùng đất băng ra ấy mới thực sự được đánh thức?
Có lẽ chỉ khi nước Nga vượt qua được nỗi sợ trong lòng mình,
tìm ra con đường cân bằng giữa chủ quyền và phát triển, lúc ấy Viễn Đông mới thật sự hồi sinh.
