VÌ SAO NGƯỜI VIỆT LUÔN "ALO" KHI NÓI CHUYỆN ĐIỆN THOẠI?

Bình An
613 người theo dõi
#BlvHaiThanhplus #BLVHảiThanh #BLVhaiThanhStory
Bạn có để ý không, gần như mọi cuộc gọi ở Việt Nam đều bắt đầu bằng câu quen thuộc: “Alo, alo…”. Nhưng tại sao lại là “Alo” mà không phải “Xin chào” hay “Có nghe thấy không”?
Hóa ra, đằng sau từ “Alo” là cả một hành trình xuyên thế kỷ: từ “Ahoy” của Graham Bell, “Hello” của Thomas Edison, “Allô” của người Pháp, rồi đến “Alo” của người Việt. Không chỉ Việt Nam, mà nhiều quốc gia trên thế giới cũng có những cách chào điện thoại rất đặc trưng:
Trung Quốc: “Wèi”
Nhật Bản: “Moshi moshi”
Hàn Quốc: “Yoboseyo”
Nga: “Allo”
Mỹ & Anh: “Hello”
Bạn có để ý hay không? Gần như mọi cuồng điện thoại ở Việt Nam đều bắt đầu bằng 2 chữ quen thuộc
A lô. Đó là câu cửa miệng của tất cả mọi người
Từ anh xe ôm gọi điện cho khách, bà mẹ gọi điện cho con, cho đến những cuồng điện thoại công việc
Ngay cả những streamer hay những người đi hát karaoke hay là những người dẫn đám cưới
Khi thử micro cũng nói
A lô, a lô, 1 2 3, 1 2 3
Tại sao lại là a lô chứ không phải là xin chào hoặc là này có nghe thấy hay không?
Vì sao một từ có gốc gác ngoại lai lại trở thành một thương hiệu quốc dân trong thói quen giao tiếp điện thoại của người Việt?
Câu chuyện này bắt đầu từ hơn 1 thế kỷ trước, cắn liền với hành trình của chiếc điện thoại
Sự giao thoa giữa tiếng Anh, tiếng Pháp và tiếng Việt và cả những dấu ấn từ thời kỳ Pháp thuộc
Chúng ta có nói a lô khi nghe điện thoại, bởi vậy nên hãy nói về chiếc điện thoại trước
Cuối thế kỷ 19, Alexander Graham Bell, người được coi là cha đẻ của điện thoại
đã giới thiệu chiếc điện thoại đầu tiên trên thế giới
Nhưng vấn đề đặt ra là khi nhắc máy thì mở đầu câu chuyện bằng từ gì?
Bell khi đó chọn từ Ahoy
Ahoy vẫn là từ của giới thủy thủ dùng để gọi nhau ở trên biển và giới thủy thủ thời này thì rất nổi
Một con tàu nhìn thấy con tàu khác ở xa thường hét lên Ahoy có nghĩa là có ai ở đó không?
Ông Bell thấy hợp lý nên khi nhắc điện thoại ông cũng nói Ahoy để gọi người ở đầu dây bên kia
Vậy là trong những ngày đầu khi nhắc điện thoại người ta luôn nói Ahoy
Thậm chí Graham Bell còn kiên quyết rằng từ đó phải được duy trì mãi mãi
Nhưng lịch sử lại rẽ sang một hướng khác
Sau khi ông Bell qua đời, nhà phát minh Thomas Edison
Người nổi tiếng với bóng đèn điện lại đề xuất dùng từ Hello thay cho Ahoy
Edison cho rằng Hello phổ biến, dễ nghe, dễ nói và phù hợp với mục đích của điện thoại
Đó là kiểm tra xem người bên kia đã nghe máy hay chưa
Thế là Hello đã dần lấn át Ahoy trở thành lời mở đầu quen thuộc mỗi khi có một cuộc gọi ở phương Tây
Và đến nay ở những nước nói tiếng Anh, khi nghe điện thoại người ta vẫn nói Hello
Đơn giản, dễ dùng và dễ hiểu
Câu chuyện chưa dừng lại ở đó
Khi lan sang châu Âu, đặc biệt là Pháp
Người ta không dùng nguyên gốc Hello mà dùng phiên âm thành Aloho
Phiên âm kéo dài, nhẹ nhàng, dễ vang lên trong đầu dây bên kia
Aloho trong tiếng Pháp có nghĩa là
Có ai nghe thấy tôi không? Hoặc anh có ở đó hay không?
Nó vừa là lời chào, vừa là một cách để kiểm tra kết nối điện thoại
Vì ngày xưa điện thoại rất chậm trờn
Và vì Pháp thời đó là một cường quốc có ảnh hưởng vào nói giọng lớn
Từ Aloho trở thành chuẩn mực trong giao tiếp qua điện thoại ở nhiều vùng đất nằm dưới sự cai trị của họ
Đầu thế kỷ 20, người Pháp mang điện thoại vào Đông Dương
Ban đầu, điện thoại chỉ phục vụ giới quan chức, thượng nhân, tầng lớp thượng lưu ở Hà Nội và Sài Gòn
Những cuộc gọi đầu tiên đều bắt đầu từ Alo, theo đúng kiểu Pháp
Người Việt lúc này vốn quen với việc vay mượn những từ ngữ từ nước Pháp cho những khái niệm mới mẻ
Ví dụ như là cà phê cũng là một từ mượn của tiếng Pháp
Ba ga cũng là một từ mượn của tiếng Pháp
Ban công cũng là một từ mượn từ tiếng Pháp
Còm lê cũng là từ mượn từ tiếng Pháp
Và tất nhiên Alo cũng là một từ mượn từ tiếng Pháp
Nhưng khi đến miệng của người Việt
Alo dần rút gọn biến thành Alo, Alo
Chữ Ô kéo dài của người Pháp thành ra ngắn gọn, dễ bật hơi hơn trong giọng nói Việt
Vậy là từ ấy trở đi trở thành một thói quen chuyên từ thế hệ này sang thế hệ khác
Vì sao người Việt vẫn giữ Alo cho đến tận bây giờ?
Thì có 3 lý do chính
Đầu tiên là nó dễ phát âm và dễ nghe
Alo chỉ gồm 2 âm tiết bật ra nhanh
A và Lô
Dễ nghe trong điều kiện sóng điện thoại ngày xưa triệu ổn định
Thứ 2 là tính quốc tế
Alo không chỉ có ở Việt Nam
Người Pháp, người Ý, người Hy Lạp, người Ả Rập, người Nga
Cũng dùng Alo khi nghe điện thoại
Thế là đi bất cứ đâu
Bạn nói Alo người ta cũng hiểu
Bạn đang trả lời một câu gọi
Thứ 3 nó đã trở thành một thói quen
Một khi đã ăn sâu vào đời sống
Từ Alo trở thành phản xạ vô thức
Nhất điện thoại lên
Nhiều người chưa kịp suy nghĩ gì đã nói Alo
Nó giống như khi thử micro
Ai cũng nói Alo 123 mà chẳng cần suy nghĩ
Vì nó đã gắn liền với việc kiểm tra âm thanh
Người Việt không chỉ mượn Alo
Mà còn biến nó trở thành một nét riêng
Ví dụ chúng ta hay nói
Alo thanh nghe
Alo có ai nghe thấy không?
Alo mất sóng à?
Cái Alo ấy không đơn thuần là lời chào
Mà là tín hiệu để kết nối
Là cách để chắc chắn rằng người kia đang lắng nghe mình
Trong ngôn ngữ đời thường
Alo còn được mở rộng ra ngoài cái điện thoại
Ví dụ
Alo Alo còn ai ở đây không?
Alo tỉnh chưa đấy?
Nó trở thành một từ đa dụng
Vừa là lời gọi vừa là cách để gây chú ý
Ngày nay
Điện thoại thông minh đã thay đổi nhiều thói quen
Nhưng Alo vẫn giữ đúng vị trí của mình
Từ Bắc đến Nam
Từ già đến trẻ
Từ thành thị đến nông thôn
Hầu như ai cũng mở đầu cột gọi bằng Alo
Vậy còn ở những nước khác
Họ sử dụng những từ như thế nào?
Nếu bạn hay xem phim Trung Quốc
Bạn có để ý hay không?
Người Trung Quốc khi nghe điện thoại thường nói
Quế
Từ này ban đầu có nghĩa là
Ê có nghe không?
Nó không phải là xin chào theo kiểu lịch sự
Kiểu Ni Hao
Mà là một từ để kiểm tra kết nối
Giống như Alo hay là Hello
Điều thú vị là
Quế còn được giới trẻ Trung Quốc dùng trong đời thường
Như cách gọi bạn bè
Để tạo sự chú ý
Chứ không chỉ giới hạn trong chiếc điện thoại
Nó nhanh, ngắn gọn, dễ nghe
Đó là lý do mà
Quế đã tồn tại bên Bỉ
Hơn 100 năm nay cùng với điện thoại
Ở Trung Quốc
Người Nhật thì nổi tiếng với câu Moshi Moshi
Từ này bắt nguồn từ động từ
Moshu có nghĩa là
Tôi nói đây
Khi lập lại thành Moshi Moshi
Nó mang nghĩa tôi đang nói anh có nghe không?
Người Nhật vốn lịch sự
Nhưng trong điện thoại Moshi Moshi
Lại trở thành cách nói thân mật, dễ nghe
Nó vừa là lời chào
Vừa là cách xác nhận đường dây bên kia đã không
Điều thú vị là Moshi Moshi
Chỉ dùng khi nói chuyện điện thoại
Còn ngoài đời thì người Nhật ít khi dùng từ này
Để chào nhau
Ở Hàn Quốc từ cửa miệng khi nói điện thoại
Đó là Yomoshio có nghĩa là
Xin hãy nghe này
Hoặc có ai nghe thấy tôi không
Nó cũng giống như là Alo hay là
Moshi Moshi ở trong tiếng Nhật
Nó thiên về kiểm tra kết nối hơn là chào hỏi
Còn với những nước
Nói tiếng Anh như đã đề cập
Hello chính là chuột mực
Đây là từ được Thomas Edison đề xuất
Từ cuối thế kỷ 19
Và đến nay vẫn giữ nguyên
Hello vừa lịch sự vừa phổ biến
Lại dễ phát âm
Điều thú vị là ở Mỹ ngoài Hello
Đôi khi người ta còn nhức máy bằng cách nói thẳng
This is John
Để giới thiệu mình tên là John
Nhưng phần lớn vẫn bắt đầu bằng Hello để giữ lịch sự
Ở Nga thì sao
Người Nga thì gần giống Việt Nam
Nói Alo
Phiên bản này thì không có gì lạ
Bởi vì cuối thế kỷ 19
Đầu thế kỷ 20
Nga cũng chịu ảnh hưởng văn hóa Pháp khá nhiều
Và cho đến nay trong tiếng Nga
Alo vẫn là câu cửa miệng khi nghe điện thoại
Vậy là dù vô tình hay cố ý
Người Việt và người Nga
Lại đang cùng nhau
Nói một từ mỗi khi nhức máy
So sánh như vậy để thấy
Dù mỗi nước một kiểu nhưng tự chung
Tất cả đều chọn những từ ngắn gọn
Dễ phát âm, dễ nghe
Trong đường dây điện thoại
Người Việt chọn Alo là hợp lý
Vì nó ngắn gọn, bật hơi nhanh
Dễ nghe
Pháp, Nga, Hy Lạp, Ai Cập, Ả Rập
Cũng nói Alo và cũng đều dễ hiểu
Alo cũng mang rộng ấn lịch sử
Từ thời kỳ Pháp thuộc
Người Việt đã tiếp nhận
Và biến hóa nó thành Alo ngắn gọn
Chứ không phải Alo trong tiếng Pháp
Ngày nay nhờ Internet
Điện thoại thông minh, sóng di động
Rõ ràng hơn ta có thể nói
Xin chào khi nghe máy cũng chẳng sao
Nhưng Alo vẫn tồn tại như một thói quen bền chặt
Giống như một dấu ấn văn hóa
Gắn liền với các điện thoại từ thời xưa
Vậy là từ câu chuyện
Ngỡ như đơn giản
Alo mà chúng ta nói đã đi qua một vòng thế giới
Từ câu đầu tiên
Ahoy của Bell, Hello của Edison
Alo của Pháp
Đến Alo của Việt Nam
Mỗi nước đều có một cách riêng
Và với người Việt Nam, Alo quen đến mức
Nhiều người chẳng gọi điện thoại
Gõ bàn phím, chat với người đối diện
Cũng gõ Alo
Cảm ơn vì đã quan tâm theo dõi câu chuyện này
Alo bạn có nghe rõ không?
Nếu cảm thấy thú vị, bạn có thể nhấn nút đăng ký kênh
Bật chuông thông báo và chia sẻ
Còn bây giờ thì xin được nói lời chào tạm biệt
