Mỹ - Trung đạt thỏa thuận về Tiktok; nếu thuế quan vô hiệu, Trump sẽ làm gì?

Ôn Cố Tri Tân
1.7K người theo dõi
435 Lượt xem video·20 thg 9, 2025
☘️ Đăng ký kênh Youtube Ôn cố tri tân: bit.ly/3jjW9R2
☘️ Kênh Ôn Cố Tri Tân trên nền tảng Ganjing World: https://www.ganjing.com/channel/1fk15t0au3k3L47HGBt16Yojh1mm0c
☘️ Kênh Ôn Cố Tri Tân - Góc nhìn trên nền tảng Ganjing World: https://www.ganjingworld.com/channel/1ge5ul8vf355QTd3VFRspskdr1ip0c
☘️ Ủng hộ chúng tôi tại: https://www.buymeacoffee.com/OnCoTriTan
Trung Quốc và Mỹ tuyên bố đã đạt được một khung thỏa thuận quan trọng về việc bán TikTok.
Hiện tại chúng ta vẫn chưa biết chi tiết của thỏa thuận,
nhưng rõ ràng cả hai bên đã nhượng bộ một phần.
Vậy thì Mỹ đã sử dụng quân bài gì để buộc Trung Quốc nhượng bộ?
Và Trung Quốc muốn đạt được kết quả gì từ việc này?
Liệu thỏa thuận này có thật sự đáng giá đối với Mỹ hay không?
Mỹ-Trung còn có cuộc chiến thuế quan ở phía trước,
nếu tòa án bác thuế quan của Tổng thống Trump là vô hiệu.
Vậy thì Sơ 47 có tính toán gì?
Vào ngày 16 tháng 9, Trung Quốc đã đưa ra một tuyên bố chính thức về vấn đề TikTok,
tuyên bố rằng hai bên Trung-Mỹ đã đạt được sự đồng thuận cơ bản về khung thỏa thuận
nhằm giải quyết vấn đề TikTok theo cách hợp tác,
giảm các trao cảnh đầu tư và thúc đẩy hợp tác kinh tế-thương mại liên quan.
Hiện tại chúng ta chưa thấy nội dung cụ thể của thỏa thuận,
có lẽ đây chỉ là một khuôn thỏa thuận và còn nhiều chi tiết cần được hoàn thiện.
Phía Trung Quốc cho biết, hai bên dựa trên việc tôn trọng đầy đủ ý nguyện của doanh nghiệp
và quy luật thị trường đã đạt được sự đồng thuận cơ bản về việc giải quyết vấn đề TikTok
thông qua các phương thức giao phó vận hành dữ liệu người dùng Mỹ
và hoạt động an toàn nội dung,
cũng như ủy quyền sử dụng các quyền sở hữu trí tuệ như thuật toán.
Thật ra là người bình thường, nếu đọc đoạn trên có thể khiến nhiều người khó hiểu
vì nó cần được phân tích kỹ lưỡng.
Dữ liệu người dùng Mỹ là gì?
Giao phó vận hành hoạt động là gì?
ủy quyền sử dụng quyền thuật toán là gì?
Những vấn đề này nghe có vẻ mơ hồ và phức tạp.
Nhưng đây chính là điểm mấu chốt trong việc TikTok bị một công ty Mỹ mua lại.
Phía Trung Quốc cho biết họ sẽ xem xét hợp pháp các vấn đề liên quan đến xuất khẩu công nghệ của TikTok,
ủy quyền sử dụng quyền sở hữu trí tuệ.
Đầu tiên, về vấn đề dữ liệu, thông báo chỉ đề cập đến dữ liệu người dùng TikTok tại Mỹ.
Nói cách khác, dữ liệu của người dùng Mỹ có thể sẽ được giao cho một công ty Mỹ quản lý và truy cập,
vì điều này liên quan đến an ninh quốc gia của Mỹ.
Còn dữ liệu của các quốc gia khác như Anh, Pháp thì Mỹ không quan tâm.
Đây là vấn đề thứ nhất, Mỹ chỉ lo việc của Mỹ.
Vấn đề thứ hai là về thuật toán, điều mà chúng ta quan tâm nhất.
Thuật toán của TikTok không chỉ khiến người dùng nghiện xem video ngắn không thể dừng lại,
mà quan trọng hơn, thuật toán này có thể ẩn chứa những yếu tố rất xấu.
Nó có thể ngăn chặn một số nội dung và đẩy mạnh một số nội dung khác.
Ví dụ như các nội dung ủng hộ quan điểm của cánh tạ Mỹ,
hoặc gây chia rẽ và đối kháng trong xã hội Mỹ,
có thể được TikTok đẩy mạnh.
Trong khi đó, các nội dung của phe bảo thủ, những tiết lộ về Trung Quốc,
hay những nội dung có thể hàng gắn chia rẽ giữa cánh tạ và cánh hữu
lại có thể bị thuật toán của TikTok ngăn chặn.
Điều này tạo ra một ảo tưởng về tự do ngôn luận.
Bạn nghĩ rằng những gì bạn nói đã được đăng lên mạng,
và mọi người có thể thấy,
nhưng thực tế tiếng nói của bạn không được truyền đến những khán giả mà bạn muốn tiếp cận.
Ví dụ nếu tôi là một người bảo thủ,
tiếng nói của tôi chỉ có thể được đẩy đến những người bảo thủ khác.
Mục tiêu của tôi là hàng gắn chia rẽ,
muốn cả cánh tạ cũng nghe được tiếng nói của tôi.
Nhưng TikTok có thể không đẩy nội dung của tôi đến những người được coi là thuộc cánh tạ.
Kết quả là dù bạn tiếp cận được nhiều khán giả và cảm thấy thành công,
nhưng bạn không thực sự tiếp cận những khán giả mà bạn muốn.
Đây là điểm xấu xa của thuật toán TikTok.
Chúng ta hy vọng Mỹ sẽ kiểm tra thuật toán của TikTok,
thậm chí buộc phải mã nguồn mở.
Nếu Elon Musk có thể mua TikTok,
đó sẽ là điều tuyệt vời,
vì khi ông ấy mua Twitter,
ông đã mở mã nguồn của nhiều thuật toán Twitter.
Thực ra Trung Quốc không muốn giao thuật toán cho Mỹ,
vì thuật toán này có nhiều điều họ không muốn Mỹ biết,
chẳng hạn như việc cố ý gây chia rẽ trong xã hội Mỹ,
đẩy mạnh quan điểm của cánh tạ.
Trong thông báo của Trung Quốc,
họ chỉ nói đến ủy quyền sử dụng sở hữu trí tuệ,
tức là họ không giao quyền sở hữu trí tuệ mà chỉ cho phép sử dụng thuật toán.
Mỹ không được biết thuật toán, chỉ được sử dụng nó.
Tuy nhiên, nếu Mỹ không biết về thuật toán,
việc mua TikTok thực chất là không có ý nghĩa.
Tương đương với việc bạn mua những thuật toán độc hại đó
mà hoàn toàn không biết gì về chúng,
và bạn cũng không có cách nào để thực hiện công việc giải độc.
Tất nhiên, trong các cuộc đàm phán tiếp theo,
Mỹ có thể sẽ tiếp tục thương lượng với Trung Quốc về những chi tiết này.
Về vấn đề này, có lẽ nhiều người cũng muốn biết
tại sao hai bên lại có thể đạt được thỏa thuận.
Nói cách khác, Mỹ và Trung Quốc đã nhượng bộ những gì?
Chúng ta có thể suy ra các thông tin liên quan
từ những gì Bộ trưởng Tài chính Mỹ Betsen tiết lộ
trong một cuộc phỏng vấn với truyền thông.
Betsen nói rằng,
ông đã đe dọa đóng cửa dịch vụ TikTok tại Mỹ
để buộc đại diện đàm phán của Trung Quốc nhượng bộ
hoặc đạt được thỏa thuận,
cho nên việc đóng cửa TikTok là một đòn lớn đầu tiên mà Betsen đưa ra.
Đòn lớn thứ hai là một yếu tố khác thuyết phục Trung Quốc.
Đội ngũ Mỹ đã gửi thông điệp rằng,
nếu lần này không đạt được thỏa thuận khung về TikTok,
thì Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình
sẽ không thể gặp nhau vào mùa thu năm nay.
Từ đó có thể thấy Tập Cận Bình quan tâm đến điều gì.
Ông ấy coi trọng cuộc gặp Trump tập hơn là việc TikTok có được bán hay không.
Vì sao?
Bởi vì nếu Tổng thống Trump thực sự đến Bắc Kinh,
điều đó tương đương với việc Tổng thống Mỹ công nhận Tập Cận Bình
trở thành một sự ủng hộ đối với ông ấy.
Một mặt, điều này thúc đẩy cảm giác tự hào hoặc tự cao của Tập Cận Bình
về vị thế lãnh đạo đại quốc,
kiểu như vàng quốc lai triều.
Mặt khác, nó cũng đủ để giúp Tập Cận Bình tăng cường quyền lực trong nội bộ đảng.
Như thể nói rằng, Tổng thống Mỹ đến gặp tôi.
Tuy nói như vậy có thể hơi quá,
nhưng nếu không đạt được những bước đột phá,
ví dụ như về Thế quan hay cuộc chiến Aurene mà Tổng thống Trump vẫn đến Bắc Kinh,
điều đó chắc chắn sẽ khiến Tập Cận Bình cảm thấy thành công lớn
và chứng minh với các đồng chí trong đảng rằng
chính sách ngoại giao của ông ấy rất hiệu quả.
Cho nên, đây là một vấn đề rất nghiêm trọng.
Nói cách khác,
Trung Quốc muốn dùng những nhuận bộ hạn chế để thúc đẩy chuyến thăm của Tổng thống Trump.
Những người có nhận thức thông thường cho rằng,
Tổng thống Trump tốt nhất là không nên đi.
Nếu Tổng thống Trump đến thăm Trung Quốc,
ông ấy nên đặt ra một số điều kiện tiên quyết.
Thứ nhất, nếu Trung Quốc vẫn tiếp tục ủng hộ Nga xâm lược Ukraine,
Tổng thống Trump không nên đến Bắc Kinh.
Thứ hai, nếu Trung Quốc vẫn tiếp tục xuất khẩu fentanyl sang Mỹ,
Tổng thống Trump không nên đến Bắc Kinh.
Thứ ba, nếu không đạt được thỏa thuận về TikTok,
ví dụ như các công ty Mỹ không thể có được thuật toán của TikTok,
Tổng thống Trump không nên đến Bắc Kinh.
Cho nên, Tổng thống Trump cần đặt ra nhiều điều kiện tiên quyết trước khi đến Bắc Kinh.
Bởi vì chuyến đi này của Tổng thống Trump có hai vấn đề nghiêm trọng.
Thứ nhất, nó tương đương với việc tỏ ra yếu thế trước Trung Quốc.
Thứ hai, hiện tại Tổng thống Trump đang muốn hợp tác với châu Âu để áp thuế lên Trung Quốc.
Châu Âu vốn đã thiếu ý chí áp thuế lên Trung Quốc.
Nếu Tổng thống Trump tự mình đến Bắc Kinh gặp Tập Cận Bình,
thì càng không thể trông mong châu Âu áp thuế.
Mỹ vốn là anh cả dẫn đầu phong trào chống Trung.
Nhưng nếu Tổng thống Trump đến Bắc Kinh gặp Tập Cận Bình,
thì Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc, Ấn Độ hay châu Âu sẽ nghĩ gì?
Điều đó sẽ gây tổn hại nghiêm trọng đến hình ảnh anh cả của Mỹ.
Cho nên, Tổng thống Trump không nên gặp Tập Cận Bình
nếu chưa đáp ứng được một số điều kiện tiên quyết.
Thật ra, cuộc gặp Trung Tập tại APEC là đủ tốt.
Một cuộc họp bên lề tại Jeonju, Hàn Quốc là đủ tốt.
Không nhất thiết phải diễn ra ở Bắc Kinh.
Ngoài ra, tình hình chính trị Trung Quốc hiện nay đang tiếp tục bất ổn.
Tổng thống Trump nên quan sát thêm một thời gian.
Điều đó sẽ tốt hơn cho ông ấy.
Cũng liên quan đến quan hệ Mỹ-Trung,
thì hai bên còn cuộc chiến thương mại ở phía trước.
Nếu thuế quan vạn quốc bị tòa án bác bỏ,
thì Tổng thống Trump có tính toán gì?
Bộ Ngoại giao Mỹ công bố bản ghi nhớ Tổng thống.
Trong đó, Tổng thống Trump chính thức trình lên Quốc hội
quyết định liệt Trung Quốc cùng với Afghanistan,
Colombia, Mexico và một số quốc gia khác
vào danh sách các quốc gia trung chuyển ma túy
và sản xuất thuốc bất hợp pháp.
Trong quyết định này, chính quyền Tổng thống Trump sẽ nhắm trực tiếp vào Bắc Kinh
trong chính sách kiểm soát ma túy cho 5 tài khóa tới.
Theo hãng tin AP, Tổng thống Trump cáo buộc Trung Quốc
là nguồn cung cấp lớn nhất các tiền chất khoa học cho fentanyl,
cung cấp trợ cấp xuất khẩu cho các nguyên liệu này,
tức là chính phủ Trung Quốc đang sản xuất fentanyl,
đồng thời Trung Quốc không ngăn chặn các công ty trong nước
bán hóa chất cho các nhóm tội phạm ở Mexico và các nơi khác.
Bản ghi nhớ cũng cho biết,
Trung Quốc là nguồn cung cấp chính của ma túy đá.
Lần này, chính quyền Tổng thống Trump đã chính thức nêu tên
liên kết trực tiếp vấn đề fentanyl và ma túy đá với thuế quan,
tạo nền tảng cho một chính sách cứng rắn hơn.
Mọi người đều biết về chính sách thuế quan toàn cầu của Tổng thống Trump.
Hiện tại, tòa án tối cao đã thủ lý vụ việc này
và sẽ đưa ra phán quyết vào tháng 11.
Nếu phán quyết không có lợi cho Tổng thống Trump,
ông ấy sẽ phải tìm cách khác.
Cách khác của ông ấy chính là ở lĩnh vực này.
Khi Trung Quốc sản xuất tiền chất fentanyl,
thực hiện một cuộc chiến tranh nhà phiến nhắm vào nước Mỹ,
thì trong trường hợp nước Mỹ gặp vấn đề an ninh quốc gia,
Tổng thống Mỹ có quyền thực hiện các chính sách,
trong đó có áp thuế mà không cần thông qua Quốc hội.
Do đó, đây chính là bước đệm sự chuẩn bị của Tổng thống Trump cho tương lai.
Tiếp theo nói một chút về nhận thức thông thường.
Ở bài trước có chia sẻ một thông tin rằng,
thu nhập tài chính của Trung ương Trung Quốc hầu như chuyển hết cho địa phương
thông qua cái gọi là chuyển giao tài chính.
Vậy thì những khoản chi mà Trung ương cần chi như giáo dục,
ngoại giao, y tế, vành đai con đường thì tiền ở đâu ra?
Chỉ còn cách thông qua vai nợ.
Đối diện với khó khăn này, Tập Cần Bình phải làm gì?
Tạp chí Cầu Thị đã đăng bài viết,
Tập Cần Bình muốn đẩy nhanh việc xây dựng thị trường thống nhất quốc gia.
Mục đích của việc này liên quan đến tình trạng khó khăn tài chính
của Trung ương mà chúng ta vừa nói.
Thị trường thống nhất quốc gia,
không biết mọi người nghĩ gì khi nghe khái niệm này.
Giống như mọi mục tiêu mà ông Tập đưa ra
như cộng đồng vận mệnh nhân loại,
hay vòng tuần hoàng kép trong nước và quốc tế.
Đều là những từ ngữ to tác,
nhưng thực tế chẳng ai hiểu rõ ông ấy đang nói gì.
Thị trường thống nhất quốc gia là gì?
Có vẻ như mục tiêu này được đưa ra
để giải quyết một số vấn đề trong thực tế.
Như việc nhiều chính quyền địa phương thực hiện chủ nghĩa bảo hộ địa phương,
đặt ra các tiêu chuẩn kiểm tra bổ sung cho doanh nghiệp ngoại tính,
gây phiền hạ cho họ,
lúc thì kiểm tra môi trường,
lúc thì kiểm tra phòng cháy chữa cháy,
hay kiểm tra lao động.
Đối với doanh nghiệp địa phương và doanh nghiệp ngoại tính,
họ không áp dụng cùng một tiêu chuẩn,
cứ thế gây khó dễ cho người khác.
Nhưng chẳng phải Trung Quốc cũng thường làm như vậy
với doanh nghiệp nước ngoài sao?
Mỗi khi có xung đột với Mỹ,
họ lại tiến hành điều tra chống độc quyền,
lấy một số doanh nghiệp Mỹ tại Trung Quốc làm mục tiêu.
Năm 2017, khi Hàn Quốc triển khai hệ thống tên lửa TSAAD,
chẳng phải họ đã ép Pluton Mark của Hàn Quốc phải rời đi
bằng cách liên tục kiểm tra phòng cháy chữa cháy, vệ sinh,
khiến họ phải đóng cửa để kiểm tra không thể kinh doanh,
cuối cùng bị đuổi đi.
Giờ đây lại nói rằng một số nơi cạnh tranh không lành mạnh,
đưa ra các khoản trợ cấp địa phương,
điều này đã dẫn đến sự mất cân bằng
trong phát triển kinh tế trong nước,
và hiện tại họ muốn xây dựng một thị trường lớn thống nhất
trên toàn quốc.
Nhưng trong hàng chục năm qua,
Trung Quốc đã luôn tập trung sức mạnh quốc gia để làm điều này.
Trung Quốc đã trợ cấp cho rất nhiều ngành công nghiệp xuất khẩu,
tạo ra năng lực sản xuất dư thừa xuất khẩu ra nước ngoài,
và bóp chết các đối thủ cạnh tranh nước ngoài.
Tất cả những việc này đều do một bộ óc thực hiện,
cũng do cùng một nhóm người thực hiện.
Vậy làm sao họ có thể đồng thời thực hiện
hai chính sách tự mâu thuẫn với nhau được?
Khi chúng ta đánh giá một chính sách có hiệu quả hay không,
một khẩu hiệu có khả thi hay không,
điều đầu tiên là phải xem trực giác,
xem nó có tính nhất quán nội tại hay không.
Nếu ngay từ cái nhìn đầu tiên,
bạn thấy nó đầy rảy những mánh khóe,
cấu trúc bên trong phức tạp như ruột ra rối rắm,
bạn không thể nhìn rõ cách nó vận hành,
thì bạn biết rằng trong thực tế,
nó chắc chắn không khả thi.
Thị trường lớn thống nhất trên toàn quốc,
chỉ nghe cái tên thôi bạn đã biết
đây là một việc chắc chắn sẽ thất bại.
Vì sao?
Bởi vì thị trường cần được nuôi dưỡng.
Một thị trường trưởng thành được hình thành như thế nào,
nó được dẫn dắt bởi những người chơi hàng đầu,
được tạo nên bởi phong cách
của những người tham gia thực sự trên thị trường,
chứ không phải do chính phủ tạo ra.
Đầu tiên,
phải có một nhóm người chơi đặc biệt xuất sắc.
Những người khác sẽ noi theo và bắt trước.
Trong quá trình cạnh tranh,
họ tìm ra lợi thế khác biệt của mình.
Trong xung đột,
mọi người cùng nhau tìm ra những quy tắc
cần tuân thủ chung.
Cuối cùng,
chính phủ sẽ đưa ra quyết định cuối cùng
để tạo ra một môi trường thị trường tương đối lành mạnh.
Đó là cách mà thị trường được hình thành.
Nhưng thị trường lớn thống nhất trên toàn quốc,
chỉ cần nhìn qua bạn đã có cảm giác
như cả nước là một ván cờ lớn,
đầy tính chất bàn tay vĩ đại.
Nhà lãnh đạo Vung Tây lần 1
có một khu vực mới Hùng An.
Vung Tây lần 2,
cả nước hỗ trợ Vũ Hán.
Vung Tây lần 3,
đó là gì?
Nhà máy Thủy Điện,
nhã lỗ tạng bố.
Dương án Thủy Điện lớn nhất
trong lịch sử nhân loại.
Vung Tây lần 4,
đó là thị trường lớn thống nhất trên toàn quốc.
Tất cả đều cùng một phong cách.
Những dự án trước đó đều thất bại.
Vậy thì cái này cũng chắc chắn sẽ thất bại.
Bởi vì bạn phải hiểu rằng,
Hùng An không thể thay thế Bắc Kinh.
Điều đó có lý do.
Khu thương mại tự do Thâm Quyến
cũng không thể thay thế Hồng Kông.
Cũng có lý do.
Không phải vì Đặng Tiểu Bình
vẽ một vòng tròn ở cửa sông Châu Giang,
mà bạn cũng vẽ một vòng tròn
thì sẽ thành công.
Cho nên thị trường lớn thống nhất trên toàn quốc
cũng không phải cứ hô hào thống nhất
là sẽ thống nhất được.
Vậy tại sao phải xây dựng thị trường lớn thống nhất
trên toàn quốc?
Một phần động cơ của Tập Cận Bình
thật ra liên quan đến áp lực tài chính
mà chúng ta đã đề cập trước đó.
Đó là để giải quyết áp lực
từ các khoản chuyển giao tài chính
mà chính quyền Trung ương phải gánh chịu.
Ông Tập muốn thông qua thị trường lớn thống nhất này
để tìm kiếm sự phát triển cho các địa phương,
giúp những khu vực lạc hậu
có thể trở nên sôi động về đầu tư
và tiêu dùng trong dòng chảy của thị trường thống nhất.
Khi tài chính của chính quyền địa phương được cải thiện
họ sẽ không còn phụ thuộc vào
các khoản chuyển giao từ Trung ương.
Ít nhất một phần động cơ của ông ấy là như vậy.
Ông ấy cho rằng
các khu vực lạc hậu không thể phát triển
là do chủ nghĩa bảo hộ địa phương gây ra
chứ không phải do ông ấy
hay hệ thống chính trị của Trung ương gây ra.
Nhưng chúng ta cũng phải nói rằng
mặc dù các rào cản giữa địa phương
nhìn chung là một điều tiêu cực
nhưng nếu những rào cản này được hình thành
tự phát trong quá trình cạnh tranh
thì chúng có một phần phù hợp với điều kiện địa phương.
Ví dụ nếu bạn muốn đầu tư
vào ngành sản xuất ô tô ở Mỹ
bạn sẽ chọn bang nào?
Chắc chắn bạn sẽ đến các bang miền Trung Tây
vì chính quyền các bang này
cung cấp nhiều ưu đãi về thuế
và các chính sách giảm chi phí khác
chắc chắn sẽ tốt hơn so với California hay Florida.
Để thu hút đầu tư
các bang ở Mỹ cũng có sự khác biệt lớn
về chính sách thuế
Vậy hỏi có thống nhất không?
Chắc chắn là không thống nhất.
Bạn hỏi giữa các bang ở Mỹ
có tồn tại hành vi bảo hộ địa phương không?
Chắc chắn là có.
Trước hết, chính quyền bang
có xu hướng ưu ái trong mùa sắm công.
Khi chính quyền bang hay thành phố mua sắm
họ ưu tiên doanh nghiệp địa phương
đặc biệt là khi kinh tế không tốt
sự ưu ái này càng rõ rệt.
Ngoài ra còn có các biện pháp bảo hộ địa phương
liên quan đến giấy phép
và quyền tiếp cận thị trường.
Đặc biệt trong các ngành như xây dựng,
y tế, giáo dục, chính quyền địa phương
luôn có lý do để đặt ra các tiêu chuẩn địa phương.
Họ không nói là bài ngoại
nhưng doanh nghiệp địa phương thì tự nhiên
đã tuân thủ, còn doanh nghiệp bên ngoài
thì phải trải qua các kiểm tra bổ sung
làm tăng chi phí.
Hỏi có thống nhất không?
Chắc chắn là không thống nhất.
Vậy nếu nói về thị trường lớn thống nhất
trên toàn quốc, có lẽ ngay cả Mỹ
cũng không đạt được tiêu chuẩn của Tập Cận Bình.
Hỏi xem Mỹ có cơ chế gì
để kiềm chế chủ nghĩa bảo hộ địa phương?
Chủ yếu là thông qua cạnh tranh giữa các bang.
Nếu bang bên cạnh
có mức thu nhập cao hơn bang nhiều
bang sẽ biết rằng sự bảo hộ của mình
đã đi quá xa và bang
phải giảm bớt các rào cản bảo hộ.
Nếu bang muốn giữ các rào cản đó
thì phải tìm con đường khác.
Chẳng hạn như áp dụng các tiêu chuẩn lao động
nghiêm ngặt hơn để ngăn cản đầu tư
vào sản xuất, thì bang phải cân nhắc
phát triển ngành du lịch
hoặc dịch vụ tài chính để thúc đẩy kinh tế địa phương.
Bang phải tìm cách cởi mở hơn
ít rào cản hơn
ở các lĩnh vực khác.
Trong quá trình cạnh tranh này,
chính phủ liên bang làm gì?
Họ sẽ đặt ra một số khung quy định cơ bản
như thiết lập tiêu chuẩn bảo vệ lao động
và mức lương tối thiểu áp dụng trên toàn quốc.
Bảo hộ địa phương thì vẫn có,
nhưng nó phải phù hợp với điều kiện địa phương.
Tuy nhiên bang không thể phù hợp
đến mức để xuất hiện
các thiết hạn công sưởng mà vẫn bảo hộ.
Hoặc ví dụ đặt ra
các tiêu chuẩn môi trường cơ bản
để ngăn chặn cả những tiêu chuẩn
quá cao lẫn quá thấp.
Nếu bang của bạn rộng lớn
nhưng dân số thừa thớt
mà bạn lại cho phép chất thải hạt nhân
được đổ bừa bãi, coi đó là lợi thế cạnh tranh,
thì điều đó cũng không được phép.
Tiếp theo, chính phủ liên bang
đóng vai trò là một nhà điều phối,
tổ chức liên kết và đàm phán giữa các bang
về tiêu chuẩn đầu tư và thương mại.
Chính phủ liên bang
có một số lợi thế kinh tế.
Vì họ có các hợp đồng mua sóng cấp liên bang
có thể quyết định trao cho doanh nghiệp
ở bang nào.
Họ cũng có các khoản trợ cấp cho các bang
và nếu họ muốn thúc đẩy
một kế hoạch nào đó,
họ sẽ có ảnh hưởng.
Ngoài ra còn có quyền phủ quyết
ở cấp độ hiến pháp.
Quốc hội cũng có quyền quản lý thương mại
giữa các bang
và có thể ban hành luật cấm
các hành vi phân biệt đối xử trực tiếp.
Ví dụ năm 1978
chính quyền bang New Jersey
cấm xuất khẩu rác từ các bang khác vào bang mình
và điều đó bị phán quyết
là vi hiến.
Tớm lại trong môi trường như ở Mỹ,
quyền lực cấp liên bang
đóng vai trò như một nhà điều phối.
Nếu dịch sang ngôn ngữ bình dân,
đó là vai trò của một người dẫn chương trình
hoặc người điều phối.
Nếu như ông Tập búa lớn
nhìn ai không vừa mắt là đập nát ngay,
thì mọi thứ sẽ sụp đổ.
Ông Tập Cận Bình
thúc đẩy thị trường lớn thống nhất trên toàn quốc.
Ý định của ông
có thể là muốn thông suốt các mạch kinh tế,
giúp phát triển kinh tế
giữa các vùng ở Trung Quốc cân bằng hơn,
từ đó giảm áp lực tài chính
từ các khoản chuyển giao của Trung ương.
Nhưng vấn đề nằm ở chỗ
lực lượng mà ông dựa vào
là hệ thống quan liêu.
Thị trường lớn thống nhất trên toàn quốc
thực chất là thực hiện bởi các quan chức,
tức là dựa vào lực lượng phản thị trường.
Đây cũng là đặc điểm
của thời đại Tập Cận Bình,
mọi thứ đều bị làm ngược.
Việc dựa vào hệ thống quan liêu
rất có thể dẫn đến một hậu quả,
mọi thứ đều được thực hiện theo mô hình
xóa nghèo toàn diện.
Hệ thống quan liêu có một đặc điểm,
nó luôn đơn giản hóa các nhiệm vụ phức tạp,
thậm chí đơn giản hóa đến mức
chỉ hoàn thành mục tiêu mà cấp trên quan tâm nhất,
còn lại thì bỏ qua.
Trong cái gọi là
cuộc chiến xóa nghèo,
điều mà ông Tập quan tâm nhất là gì?
Là việc gỡ bỏ mũ nghèo đói,
làm cho các gia đình có thu nhập
dưới mức nghèo đói biến mất.
Làm thế nào để biến mất?
Cách đơn giản nhất là chính quyền phát bò,
phát cừu cho các hồ nghèo,
rồi tính đó là bò cừu của họ.
Đến cuối năm,
tính vào thu nhập của họ, thế là họ thoát nghèo.
Còn về việc phát triển chăn nuôi,
những kiến thức và kinh nghiệm
mà nông dân cần có, chính quyền không quan tâm.
Để phát triển chăn nuôi,
không chỉ phát bò cừu là đủ,
mà còn cần hỗ trợ tài chính liên tục,
tìm thị trường mục tiêu cho nông dân.
Tất cả những nhiệm vụ phức tạp này,
họ không quan tâm.
Chính quyền địa phương chỉ lo việc gỡ mũ nghèo là xong.
Còn thị trường lớn thống nhất
trên toàn quốc,
ngay từ cái tên, bạn đã không biết nó đang nói gì.
Nó dường như bao gồm mọi thứ,
đối với một hệ thống quan liêu
quen với việc thực hiện
các nhiệm vụ đơn giản.
Nó vốn dĩ không phù hợp
để làm việc này,
cho nên việc này không chỉ sẽ thất bại,
mà còn chưa ra khỏi phòng hợp
đã thất bại.
Tiếp theo, chúng tôi nói một chút
về tin đồn pha lẫn sự thật.
Có thông tin nói rằng Tập Cận Bình và Trương Hậu Hiệp
đang tranh giành nút điều kiện hạt nhân,
nào là 4 tướng thân tính của Tập
bị thanh trừng, dẫn đến mất quyền lực.
Vậy thì đặt ra một câu hỏi như thế này,
nếu Tập Cận Bình
coi tướng lĩnh là sở hữu của mình,
thì việc thanh trừng
thân tính của Tập Cận Bình hay
thân tính của Trương Hậu Hiệp có gì là khác nhau?
Thứ 2,
tại sao chỉ nói thân tính Tập
bị thanh trừng mà không nói
thân tính Trương bị thanh trừng?
Mà thực tế thì thân tính Trương bị thanh trừng
còn nhiều hơn thân tính Tập,
cho nên đôi khi tôi cảm thấy người ta lỡ
phóng lao theo lao, đã lỡ nói
Tập mất quyền lực, giờ nói lại
thấy khó coi quá nên phải tự vẽ
một bức tranh để bọc lại.
Gần đây có tin tức
về việc quan chức cấp cao
ở Phúc Kiến và Chiếc Giang bị ngã ngựa.
Vậy thì việc các quan chức ở Chiếc Giang
và Phúc Kiến gặp chuyện,
liệu có đồng nghĩa với việc tổ của ông
Tập Cận Bình bị triệt phá?
Trước đây chúng ta đã đề cập đến
việc trong dịp duyệt binh ngày 3 tháng 9,
phó giám đốc văn phòng tiểu bang
tổ chức duyệt binh đã công khai nói với truyền thông rằng
cuộc duyệt binh lần này
nhằm thể hiện quân đội chịu sự chỉ huy
của Tập Cận Bình.
Ông ta còn nói quân đội luôn sẵn sàng
nhận sự kiểm duyệt của Trung ương
và Chủ tịch Tập, đồng thời nhấn mạnh
quân đội luôn trung thành với hạch tâm,
ủng hộ hạch tâm, bảo vệ hạch tâm
và kiên quyết bảo vệ hạch tâm
trở thành một đội quân anh hùng
mà đảng và nhân dân hoàn toàn có thể tin cậy.
Nói cách khác,
cuộc duyệt binh lần này là lời tuyên thệ
của Tập Cận Bình về việc kiểm soát quân đội,
đồng thời quân đội cũng thể hiện
sự ủng hộ và bảo vệ Tập Cận Bình
trong cuộc duyệt binh.
Vì vậy, có vẻ như Tập Cận Bình
nắm quân đội rất chắc chắn.
Vậy việc các quan chức ở Chiếc Giang
và Phúc Kiến ngã ngựa có mối quan hệ gì
với chuyện này?
Những tín hiệu dường như mâu thuẫn này
có thể được giải thích bằng một logic thống nhất nào không?
Việc các quan chức
ở Chiếc Giang và Phúc Kiến bị ngã ngựa
có phần tương tự như trường hợp
của Miu Hoa và Hà Vệ Đông.
Đó là Tập Cận Bình đang tiến hành
một cuộc thanh trần kiểu Stalin
để gieo rác nổi sợ hãi vào lòng các quan chức.
Mọi người có thể nhớ rằng
sau kỳ hợp lưỡng hội năm nay
Thái Kỳ đã tuyên bố phát động
một phong trào chỉnh phong mới.
Lúc đó, những chuyên gia đã dự đoán rằng
trước Hội nghị Trung ương 4,
sau khi thanh trần quân đội,
Tập Cận Bình sẽ tiến hành một cuộc đại thanh trần
trong các cơ quan đảng và chính quyền.
Chuyên gia dự đoán sẽ có nhiều quan chức
cấp tỉnh và bộ bị ngã ngựa.
Tuy nhiên, vì nhiều trường hợp ngã ngựa
không được truyền thông đưa tin rầm rộ
và mọi người có thể không quen thuộc
với những cái tên này.
Tuy nhiên, theo thống kê trong năm nay,
trang web của Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương
và Ủy ban Giám sát Quốc gia
đã công khai thông báo về
38 cán bộ Trung ương,
tức là quan chức cấp tỉnh và bộ đã bị ngã ngựa.
Kể từ sau Đại hội 20,
số quan chức cấp tỉnh và bộ
bị ngã ngựa đã lên tới 77 người.
Vì vậy, có thể thấy Tập Cận Bình
dường như không hề nương tay
trong việc thanh trần các quan chức cấp cao,
thậm chí có thể sánh ngang
với thời kỷ ông ta vừa lên nắm quyền
sau Đại hội 18.
Vậy logic đằng sau là gì?
Có một tổ chức nghiên cứu không đạn phái,
hoạt động theo hình thức thành viên
và phi lợi nhuận ở Mỹ
gọi là Hội đồng quan hệ đối ngoại Hoa Kỳ
xức bản một tạp chí rất
có ảnh hưởng trong giới chính trị Mỹ
tên là Tạp chí Ngoại giao.
Trong vài ngày qua, tạp chí này
đã đăng một bài luận rất dài có tựa đề
tại sao Tập Cận Bình
vẫn chưa có được đội quân mà ông ta mong muốn.
Nhiều quan điểm trong bài viết này
rất giống với những gì
mà chúng ta đã đề cập trên kênh này.
Bài viết cũng cho rằng Tập Cận Bình
đang tiến hành một cuộc thanh trừng kiểu Stalin.
Trong đó có một quan điểm rất đáng để tham khảo.
Bài viết cho rằng
Tập Cận Bình thanh trừng quân đội
vì hai mục tiêu.
Mục tiêu thứ nhất là đảm bảo quân đội
được chính trị hóa hoàn toàn để sẵn sàng
đóng vai trò là lực lượng đảm bảo cuối cùng
cho sự quản lý của Trung ương
khi đối mặt với những thách thức về bất ổn.
Tập Cận Bình từng nói rằng
khi Liên Xô sụp đổ
không có một ai đứng ra bảo vệ Liên Xô
hay duy trì vị thế quốc tế của Liên Xô.
Ông ta cho rằng quân đội Liên Xô
khi đó đã thất bại trong nhiệm vụ của mình.
Vì vậy, ông ta có một câu nói rằng
chẳng có lấy một người đàn ông
đứng ra bảo vệ Trung ương.
Rõ ràng Tập Cận Bình tự xem
mình là một người đàn ông như vậy.
Nhưng vấn đề ở đây là Tập Cận Bình
có thể đảm bảo mức độ trung thành của quân đội
với chế độ đến đầu.
Nói cách khác,
quân đội có thể tuân thủ sự chỉ huy
Trung ương đến mức nào, đây thật sự
là một gió họa lớn không chỉ với
Tập Cận Bình mà ngay cả Đảng Tiểu Bình.
Khi đối mặt với làn sóng
phản kháng của sinh viên vào năm 1989
cũng từng muốn điều động quân đội
để trấn áp, nhưng ban đầu
ông ta cũng gặp phải nhiều sự phản đối.
Vì vậy, khi Đảng Tiểu Bình điều động
quân đội để trấn áp sinh viên, ngay cả
ông ta cũng không chắc liệu
quân đội sẽ đứng về phía mình hay không.
Sau khi cuộc trấn áp
ngày 4 tháng 6 kết thúc,
trong bài phát biểu với cán bộ quân đội cấp cao
Đảng Tiểu Bình nói rằng
quân đội đã vượt qua bài kiểm tra.
Nói cách khác, ngay cả Đảng Tiểu Bình
khi đó cũng không chắc liệu quân đội
sẽ đứng về phía mình trong cuộc kiểm tra đó.
Vậy thì từ năm 1989
đến nay, sau sự kiện lục tứ
đã hơn 30 năm trôi qua,
trong quá trình này, liệu quân đội
có còn sẵn sàng cầm súng,
tuân theo chỉ thị của Trung ương
hoặc cụ thể hơn là chỉ thị của Tập Cận Bình
khi đối mặt với một cuộc chiến
tương tự như sự kiện lục tứ hay không?
Điều này trong lòng Tập Cận Bình
hoàn toàn không có câu trả lời chắc chắn.
Đặc biệt là trước đây,
trong thời kỳ Giang Trạch Dân hay Hồ Cẩm Đào,
họ chủ yếu sử dụng tham nhũng
để xoa dịu quân đội,
khiến quân đội không phản đối họ.
Nhưng vào những thời điểm then chốt,
liệu quân đội có thật sự nghe theo
chỉ thị của Hồ Cẩm Đào hay Giang Trạch Dân hay không?
Điều này thật sự là một ẩn số.
Vì vậy, sau khi Tập Cận Bình lên ấm quyền,
ông đã tiến hành một loạt
các cuộc thanh trừng trong quân đội,
bao gồm việc cải tổ từ quân khu
thành chiến khu cùng với
nhiều biện pháp thanh trừng khác.
Mục đích chính của những hành động này
là đảm bảo quân đội hoàn toàn bị chính trị hóa,
tuyệt đối không cho phép
quân đội có bất kỳ chút nào không trung thành
với lãnh đạo Trung ương
hay cụ thể là với chủ tịch quân ủy Trung ương.
Quân đội phải luôn luôn sẵn sàng
thực hiện các nhiệm vụ theo ý chí của Trung ương.
Tất nhiên, Tập Cận Bình
còn có một kỳ vọng khác,
đó là quân đội có khả năng tác chiến ra bên ngoài.
Ông hy vọng có một đội quân
mà bất cứ khi nào cần
đều có thể chiến đấu vì ông,
kể cả khi đối đầu với quân đội Mỹ.
Vậy nên, nếu nhìn từ góc độ này,
chúng ta có thể hiểu rằng trước Đại hội 20,
tại Hội nghị Trung ương 6 khóa 19,
Tập Cận Bình đã chuẩn bị
cho việc tái đắc cử của mình
bằng cách thông qua cái gọi là
nghị quyết nhân dịp 100 năm
thành lập Trung ương Trung Quốc.
Trong lịch sử, Trung ương Trung Quốc
rất hiếm khi đưa ra những nghị quyết như vậy.
Chẳng hạn như nghị quyết
tại Hội nghị Tuân Nghĩa
hay nghị quyết về một số vấn đề lịch sử của Trung ương
kể từ khi thành lập nước vào năm 1981.
Những nghị quyết như vậy
tương đương với việc Trung ương
tự tổng kết lịch sử của mình
và rất hiếm khi được ban hành.
Nhưng vào năm 2021,
để chuẩn bị cho Đại hội 20 vào năm 2022
nhằm đảm bảo việc tái đắc cử,
Tập Cận Bình thông qua cái gọi là
nghị quyết kỷ niệm 100 năm
thành lập Trung ương.
Trong nghị quyết này, Tập Cận Bình tự đề cao mình
nhấn mạnh rằng ông đã
củng cố sự lãnh đạo của Trung ương
và bảo vệ chính quyền của Trung ương.
Theo cùng một logic như vậy
thì việc Tập Cận Bình thanh trừ quân đội
chủ yếu là để đảm bảo quân đội
phục tụng tuyệt đối.
Nói cách khác, Tập Cận Bình không chỉ đơn thuần
hài lòng với việc quân đội không phản đối ông
hay chấp nhận việc họ tham nhũng
một chút trong thời bình mà không có vấn đề gì.
Không phải như vậy.
Tập Cận Bình không thỏa mãn với điều đó.
Ông cần một đội quân có khả năng
tác chiến ra bên ngoài, gây
áp lực trong nước và
luôn luôn sẵn sàng nghe theo chỉ thị của ông.
Vì vậy, bất kỳ sĩ quan nào
kể cả những người từng là thân tính
của Tập Cận Bình, nếu không phù hợp
với mục tiêu này, đều sẽ bị thanh trừng nghiêm khắc
với những biện pháp rất cứng rắn.
Đây chính là lý do
cực kỳ quan trọng khiến Tập Cận Bình
tiến hành thanh trừng quân đội.
Nếu chúng ta theo logic này
để nhìn nhận cách Tập Cận Bình đối xử
với các cơ quan chính phủ của Trung Quốc,
thật ra ông cũng có những kỳ vọng tương tự.
Một mặt, Tập Cận Bình cho rằng
các cơ quan đảng và chính phủ
cũng cần phải hoàn toàn tuân lệnh ông,
bất kể là các cơ quan chính phủ
hay các cơ quan khác.
Còn các cơ quan của Trung ương thì không cần phải bàn.
Ngoài ra, Tập Cận Bình còn hy vọng
các cơ quan chính phủ này
phải có tính cạnh tranh quốc tế
ví dụ như tân tam dạng,
ban ngành mới, tân chất sinh sản lực,
năng lực sản xuất mới,
tạo ra những kỳ tích kinh tế
hay đại luyện chiếp.
Tập Cận Bình cần một bộ máy chính phủ
vừa hoàn toàn tuân lệnh ông,
vừa có thể tạo ra những kỳ tích kinh tế như vậy.
Để giải quyết vấn đề này,
Tập Cận Bình cho rằng
các cơ quan đảng và chính phủ
cũng giống như quân đội.
Cần vượt qua một trở ngại lớn đó chính là tham nhũng.
Vì vậy cuộc chiến chống tham nhũng
của Tập Cận Bình chủ yếu xuất phát từ
mục tiêu củng cố quyền lực của Trung ương Trung Quốc
và quyền lực cá nhân của ông
nhằm đả báo rằng những người này
tuyệt đối phục tùng.
Sự phục tùng này phải xuất phát từ nỗi sợ hãi
chứ không phải như thời gian trạch dân.
Khi sự phục tùng của họ
là vì lợi ích cá nhân,
vì đi theo gian trạch dân thì có thể ngậm miệng
phát đại tài.
Không, Tập Cận Bình muốn các quan chức chính phủ của mình
tuyệt đối phục tùng ông
và giống như quân đội có thể thắng trận
họ phải có khả năng làm được việc.
Vì vậy với suy nghĩ này
ngay cả những người từng là
thân tính của ông
nếu thật sự tham nhũng
cũng không thể thoát khỏi Tập Cận Bình.
Quý khán giả có nhìn nhận như thế nào
hãy để lại bình luận bên dưới.
Nếu quý khán giả thấy video này hữu ích
thì hãy ủng hộ chúng tôi
bằng một subscribe,
một like và một comment
để chúng tôi xây dựng chương trình hoàn thiện hơn.
Nếu có nhà ý
thì quý khán giả có thể mời chúng tôi
một ly cà phê bằng liên kết bên dưới.
Chúng tôi xin chân thành cảm ơn.
Hẹn quý khán giả
trong những bài bình luận tiếp theo.
