KHÁM PHÁ TÂY BAN NHA – QUỐC GIA "KHẮC NGHIỆT" VỚI NHỮNG BÍ ẨN CHƯA ĐƯỢC GIẢI ĐÁP

Xin chào các bạn, hôm nay hãy cùng khám phá đến với một quốc gia hết sức thú vị và đầy bản sắc văn hóa ở Tây Nam châu Âu Nơi nổi tiếng với những vũ điệu flamenco sôi động và cháy bỏ, những trận đấu bò tót đầy kịch tính Nền ẩm thực đậm chất địa trung hải và những trận bóng đá đỉnh cao làm nức lòng hàng triệu tín đồ láng túc cầu trên toàn thế giới Đó chính là Tây Ban Nhạc Hãy cùng 5 phút thôi đến với một quốc gia quân chủ lập hiến với tên gọi chính thức là Vương quốc Tây Ban Nhạc Hầu hết lãnh thổ quốc gia này nằm trên bản đảo Iberia ở phía tây nam châu Âu với diện tích khoảng 505.992 km2 Tương đương với diện tích lãnh thổ Thái Lan và là quốc gia rộng thứ 51 trên thế giới Phía bắc quốc gia này giáp với Pháp, Andorra, phía tây giáp với Bồ Đào Nha Còn phía nam là Maroc và lãnh thổ hải ngoại Gibraltar thuộc Vương quốc Anh Tây Ban Nhạc cũng được bao bọc bởi Đại Tây Dương và Biển Địa Trung Hải với đường bờ biển dài hơn 4.900 km Về hành chính, Tây Ban Nhạc được chia thành 17 cộng đồng tự trị và 2 thành phố tự trị là Xota và Melilla nằm trên bờ biển Bắc Phi Các cộng đồng tự trị là đơn vị hành chính cấp 1 được hợp thành từ các tỉnh liền kề nhau có đặc điểm chung về văn hóa, lịch sử và kinh tế Trong đó, quần đảo Balearic và quần đảo Canary là 2 cộng đồng tự trị nằm tách biệt với lãnh thổ chính Tây Ban Nhạc cũng sở hữu một vùng đất nằm hoàn toàn trong lãnh thổ Pháp Đó chính là thị trấn Lavia rộng 12,9 km vuông Nó bị tách ra khỏi phần còn lại của Tây Ban Nhạc bởi một hành lang khoảng 1,6 km Quốc gia này cũng có một hòn đảo rất đặc biệt đó là đảo Brazil Thực tế, nó là một củ lao không có người ở trên sông Pidasoa Hòn đảo này thuộc chủ quyền chung của 2 quốc gia là Tây Ban Nhạc và Pháp Và cứ mỗi 6 tháng, nó lại được vẽ lại biên giới một lần Từ ngày 1 tháng 2 đến ngày 31 tháng 7 sẽ do Tây Ban Nhạc quản lý Còn từ ngày 1 tháng 8 đến ngày 31 tháng 1 sẽ do Pháp quản lý Ngoài các đảo ở ngoài khơi điện Trung Hải thì Tây Ban Nhạc còn sở hữu đảo Penón-Jean-Josémat đảo Penón-Jevelezela-Gomera và quần đảo Chafarinat ở ngoài khơi phía bắc Maroc Tây Ban Nhạc cũng tuyên bố chủ quyền với đảo Brazil một hòn đảo không có người ở và đang bị tranh chấp với Maroc thậm chí từng dẫn đến xung đột vũ trang vào năm 2002 Đối với vùng đất Tây Sahara, năm 1975 thông qua thỏa ước Madrid giữa Tây Ban Nha, Maroc và Mauritania Vương quốc Tây Ban Nha chính thức từ bỏ quyền hành chính đối với tỉnh Tây Sahara một vùng lãnh thổ phi tự trị theo quyết định của Ủy ban đặc biệt về phi thực dân hóa của Liên Hợp Quốc Tuy nhiên, thỏa thuận này không chuyển giao chủ quyền cũng như không trao quyền lực quản lý cho bất kỳ bên nào Thậm chí vào năm 2014, Văn phòng Công tố Tòa án Quốc gia Tây Ban Nha trong cuộc điều tra tội ác diệt chủng và chống lại loài người mà các quan chức cấp cao Maroc đã thực hiện đối với người dân lãnh thổ Tây Sahara đã khẳng định rằng theo luật pháp quốc tế lãnh thổ đó không thể được coi là của Maroc Do đó, Tây Ban Nha vẫn tiếp tục được xem là quốc gia quản lý lãnh thổ Tây Sahara Thủ đô của Tây Ban Nha là thành phố Madrid Đây cũng là thủ phủ của cộng đồng tự trị Madrid đồng thời là thành phố đông dân nhất quốc gia này Nằm trên bờ sông Manzanaret, ở trung tâm đất nước với diện tích khoảng 604 km2 thành phố này là nơi sinh sống của khoảng 3.223.000 người Madrid được vua Philip II chọn làm thủ đô vào năm 1561 đơn giản chỉ vì nó nằm ở vị trí trung tâm của đất nước Trong suốt chiều dài lịch sử thành phố này chính là niềm tự hào của sứ sở bỏ tót về kinh tế, văn hóa, cảnh quan và tiềm năng thu hút khách du lịch Không chỉ in đậm những dấu ấn văn hóa từ bản địa mà thủ đô này còn được mệnh danh là một thành phố cấp quốc tế Madrid về đêm lộng lẫy với vô số các cửa tiệm trang hoàng rực rỡ các quảng trường tràn ngập ánh đèn khiến du khách phải háo hức cuốn theo những giai điệu giặc dìu của âm nhạc Cùng những vũ điệu flamenco mê hoặc mùi thức ăn quyến rũ lan tỏa và nhịp sống hối hạ chỉ có khi về đêm Madrid còn nổi tiếng với những công trình mang đậm chất cổ điển như nhà thờ San Pedro El Vizor được xây dựng vào thế kỷ 14 Puerta de San Andres từ thế kỷ 15 Quảng trường Plaza Mayor thế kỷ 16 Cung điện Hoàng gia Madrid lớn nhất châu Âu và Bảo tàng nghệ thuật quốc gia Prado được xây dựng vào thế kỷ 18 Một đặc trưng vô cùng nổi bật nữa ở thành phố này chính là bóng đá Có thể nói Madrid là một thánh địa của làng túc cầu thế giới nơi sở hữu đội bóng Hoàng gia danh tiếng bậc nhất là Real Madrid Sân vận động Santiago Bernabeu với sức chứa hơn 81.000 chỗ ngồi là sân nhà của đội bóng này và gần như luôn trật kín khán giả mỗi khi những kền kền trắng ra sân Về địa hình, núi và cao nguyên là đặc điểm địa hình nổi bật ở Tây Ban Nha Ở phía nam, dãy Betis là nơi có điểm cao nhất của bán đảo Iberia, đó là đỉnh Mulhacen với độ cao 3479m so với mực nước Biển Do đây là phần mở rộng của sa mạng Sahara nên cảnh quan khá khô cần Tuy nhiên, địa hình ở Betis khá hiểm trở bao gồm những thành tạo đá vôi ngoạn mục những hẻm núi sâu và những đỉnh núi cao phủ đầy tuyết trắng Những thành phố này đã khiến dãy núi trở thành điểm đến du lịch nổi tiếng ở Tây Ban Nha Nó sở hữu một trong những khu nghỉ mát trượt tuyết ở cực nam châu Âu nằm dọc theo bờ biển địa Trung Hải Khu vực này gần như chỉ được biết đến với khí hậu khắc nghiệt và nhiệt độ cao Ở phía đông bắc, dãy Pyrenees hình thành như một biên giới tự nhiên giữa Tây Ban Nha và Pháp cũng như bán đảo Iberia và phần còn lại của châu Âu Đây là dãy núi duy nhất ở Tây Ban Nha gần như hoàn toàn được bao phủ bởi cảnh quan núi cao với hơn 50 đỉnh núi trên 3000m Đồng thời, đây cũng là dãy núi duy nhất trên bán đảo Iberia có sông băng Tại đây có hơn 50 sông băng với diện tích bề mặt khoảng 5km vuông là di sản còn lại của kỳ băng Hà cuối cùng Nhưng do sự khan hiếm của các sông băng lớn bề mặt của các ngọn núi thường bị bào mòn Ở một số nơi, sông băng tan chảy đã để lại các hẹp núi và thùng lỗng hình chữ U Ở trung tâm đất nước là cao nguyên Meseta chiếm khoảng 40% diện tích lãnh thổ Tây Ban Nha Nhìn chung, cao nguyên này không quá cao có độ cao trung bình khoảng 660m so với mực nước biển và dốc thoải về phía Tây Nhưng do Meseta được báo quanh bởi các dãy núi nên cảnh quan ở đây khá khổ cặn Theo truyền thống, phần lớn diện tích cao nguyên được dùng để chăn thả, ra súc và sản xuất vụ cốc Ở trung tâm của cao nguyên là dãy Meseta Central có độ cao tối đa 2.592m chia vùng đất này thành 2 tiểu vùng Mặc dù có độ cao lớn sông hệ thống núi này không tạo thành chứa ngại vật lớn giữa 2 tiểu vùng Nhờ có nhiều con đèo tạo điều kiện cho giao thông đường bộ và đường sắt thuận lợi Các vùng đất thấp ở Tây Ban Nha chủ yếu là các thung lũng sông và một số đồng bằng nhỏ hẹp bên biển Trong đó, nổi bật nhất là thung lũng sông Ebro và thung lũng sông vua đàn ký biển Ở phía đông bắc, thung lũng sông Ebro là một lòng chảo rộng khoảng 40.000km vuông chạy theo hướng Tây Bắc, Đông Nam và có độ cao trung bình khoảng 200m so với mực nước biển Nó bao phủ gần như toàn bộ diện tích lưu vực sông Ebro bắt nguồn từ dãy núi Cantabria và đổ ra biển Điện Trung Hải Ở thượng nguồn sông Ebro thảm thực vật chủ yếu là đồng cỏ và rừng sồi những loại cây cần độ ẩm cao Tới vùng trung, khí hậu trở nên khô cằn và khắc nghiệt hơn với các cây trồng chính là hũ cốc và nho Đây chính là vùng sản xuất rượu vang nổi tiếng của Tây Ban Nha Giá trị cửa sông là đồng bằng châu thổ sông Ebro với hoạt động nông nghiệp chính là sản xuất lúa gạo, cây ăn trái và rau màu Còn ở phía tây nam là đồng bằng Andalusia Về cơ bản, đây là thung lũng sông Guadalquivir Nó có diện tích nhỏ hơn thung lũng sông Ebro và chạy theo hướng đông bắc, tây nam Đất đai ở đây chủ yếu là do phù sa lắng động với độ phì nhô cao Tuy nhiên, đồng bằng này không hoàn toàn bằng phẳng mà hơi nhấp nhô nhẹ với các cây trồng chính là hũ cốc, ô lưu và nho Ở cửa sông là vườn quốc gia Donana Đây là vùng đất ngập nước bao gồm các đầm lầy, suối cạn và cột cát Nó khá tương đồng với Camargue một vùng đất ngập nước ở đông nam nước Pháp mà chúng ta đã tìm hiểu ở những video trước Điểm nổi bật chính của Donana là hệ sinh thái đa dạng là nơi trú ẩn cho nhiều loài động vật hoang dã Bao gồm các loài chim di trú từ châu Âu và châu Phi như vịt đầu trắng, vịt cầm thành, rẽ với số lượng lên đến 500.000 cá thể Ngoài ra, đây cũng là ngôi nhà của nhiều loài động vật quý hiếm như kền kền đen, chim cắt cổ nâu đỏ, nai, heo rừng, linh dương châu Âu, cây ái cẩm và các loài có nguy cơ tuyệt chủng như đại bàng Hoàng đế, Tây Ban Nha và linh miêu Iberia Khu vực hải đảo của Tây Ban Nha không có gì nổi bật ngoài quần đảo Canary ở Đại Tây Dương Trong thời cổ đại, chuỗi đảo này thường được gọi là quần đảo may mắn Hiện nay, quần đảo là một điểm thu hút khách du lịch với khoảng 12 triệu lượt du khách mỗi năm Điều này có được nhờ các bãi biển với khí hậu nhiệt đới và các điểm tham quan tự nhiên quan trọng đặc biệt là Las Palmas ở Gran Canaria công viên quốc gia Teide nơi có ngọn núi Teide di sản thế giới Đồng thời, đây cũng là điểm cao nhất ở Tây Ban Nha với độ cao 3.715m so với mực nước biển Nếu tính từ chân núi đến đỉnh núi dưới lòng biển thì Teide là ngọn núi lửa cao thứ 4 trên thế giới với độ cao lên tới 7.500m sau các núi Mauna Kea, Mauna Loa và Haleakalau ở Hawaii, Hoa Kỳ Tây Ban Nha có 5 con sông chính Các con sông này đều chảy theo hướng của các dãy núi Trong đó, chỉ có sông Ebro đổ ra biển địa Trung Hải 4 con sông còn lại gồm sông Duero, sông Tajo sông Guadiana và sông Guadalquivir đều đổ ra Đại Tây Dương Ngoài ra, còn có nhiều con sông nhỏ và phụ lưu Những dòng sông này rất quan trọng cho việc tưới tiêu đồng thời là nguồn cung cấp năng lượng, thủy điện và nước cho các đô thị lớn Mặc dù vậy, Tây Ban Nha nhìn chung là một quốc gia khô hạn, đặc biệt là ở phía Nam và Đông Nam, phần mở rộng của sa mạc Sahara Sa mạc khóa là một vấn đề thực tế và đang diễn ra ở quốc gia này Hiện nay, 74% diện tích lãnh thổ có nguy cơ bị sa mạc khóa và 18% diện tích có nguy cơ bị sa mạc khóa không thể phục hồi Lượng mưa trung bình hàng năm hầu hết các vùng trên cả nước là dưới 600mm, tức là chỉ tương đương với khu vực khô hạn nhất ở Việt Nam là Ninh Thuận và Bình Thuận Thậm chí, ở phía Đông Nam của đất nước lượng mưa trung bình hàng năm xuống dưới 300mm Chỉ có ở phía Bắc và Tây Bắc là lượng mưa trung bình hàng năm vượt qua 600mm lên đến 2000mm ở vùng núi cao Tuy vậy, nhiệt độ trung bình ở Tây Ban Nha không quá cao Vào mùa đông, đặc biệt là tháng 1 nhiệt độ trung bình giao động từ 0 đến 3 độ C Còn vào mùa hè nhiệt độ trung bình khoảng 24 độ C Thành phần dân tộc và ngôn ngữ Tây Ban Nha là một quốc gia đa dân tộc với dân số năm 2010 là 47.155.000 người Bản sắc Tây Ban Nha chính là sự tích lũy và phà trộn nhiều nền văn hóa khác nhau bao gồm những nhóm dân tộc mang bản sắc riêng biệt người Bắc Kết, người Catalan, người Galicia người Andalusia và người Valencia Những nhóm người này được gọi chung là người Tây Ban Nha Họ chiếm khoảng 88% dân số quốc gia Còn 12% dân số là những người nhập cư bao gồm cả hậu ruệ của những người đến từ các thuộc địa cũ, đặc biệt là Mỹ Latin và Bắc Phi Một lượng nhỏ người nhập cư đến từ một vài quốc gia châu Phi thuộc khu vực Sahara Chủ yếu là người Senegal và người Nigeria Ngoài ra còn có số lượng đáng kể người nhập cư từ châu Á, hầu hết là người gốc Trung Đông, Nam Á và Trung Quốc Nhóm nhập cư lớn nhất là người châu Âu Chủ yếu đến từ Romania, Anh, Đức, Pháp Người Gitano thuộc nhóm Gypsy bắt đầu đến Tây Ban Nha từ thế kỷ 16 với số lượng ước tính giao động từ 750 ngàn đến 1 triệu người Cũng vì đặc trưng này mà tại Tây Ban Nha hiện diện nhiều ngôn ngữ khác nhau Tuy nhiên tiếng Tây Ban Nha Castellano vẫn là ngôn ngữ chính thức của quốc gia, đồng thời là ngôn ngữ mẹ đẻ được nói nhiều thứ 2 trên thế giới sau tiếng quan thoại với gần 500 triệu người bản ngữ Bên cạnh tiếng Tây Ban Nha các ngôn ngữ của người bản địa cũng có địa vị đồng chính thức trong các cộng đồng tự trị Trong đó, 3 ngôn ngữ bản địa được nói nhiều nhất là tiếng Catalan 17% dân số tiếng Galicia 7% tiếng Basket 2% Tôn giáo Cùng giáo La Mã từ lâu đã là tôn giáo thống trị tại Tây Ban Nha Từ năm 1978 Hiến pháp Tây Ban Nha đã bãi bỏ việc công giáo là tôn giáo chính thức của đất nước Mặc dù không còn địa vị chính thức theo luật Nhưng cho tới ngày nay, tại tất cả các trường công lập ở Tây Ban Nha, học sinh phải chọn một lớp học về tôn giáo hoặc đạo đức Trong đó, công giáo vẫn là tôn giáo được giảng dạy phổ biến nhất đồng thời cũng là đức tin của khoảng 57,4% dân số quốc gia này Theo Trung tâm nghiên cứu xã hội học Tây Ban Nha CIS, các tín đồ tôn giáo khác chỉ chiếm 2,5% dân số bao gồm Hồi giáo, tin lành và Phật giáo Cũng theo CIS 9,6% dân số theo chủ nghĩa vô thật 9,2% tự nhận là không tôn giáo 18,4% cho biết không theo bất kỳ tôn giáo nào Và 1,2% dân số không trả lời trong cuộc điều tra Kinh tế Tây Ban Nha là một quốc gia có nền kinh tế phát triển cao Tính đến năm 2010 quốc gia này đứng thứ 14 trên thế giới về quy mô nền kinh tế với GDP danh nghĩa đạt 1.280 tỷ USD và gần bình quân đầu người đạt 27.145 USD Thường nhắc đến du lịch, chúng ta nghĩ tới Hoa Kỳ, Pháp, Italia, Trung Quốc hay Thái Lan Nhưng có lẽ ít ai biết rằng Tây Ban Nha là quốc gia có lượng du khách quốc tế ghé thăm nhiều thứ 2 thế giới, chỉ sau nước Pháp Với 83,5 triệu lượng khách quốc tế trong năm 2019 Du lịch đã đóng góp 79,7 tỷ USD vào nền kinh tế quốc gia Những địa điểm ấn tượng mực nhất ở Tây Ban Nha mà chúng ta nhất định phải ghé thăm nếu có dịp đến quốc gia này, chẳng hạn như Barcelona một thành phố biển nằm ở phía đông bắc Tây Ban Nha Nơi đây chứa đựng cả tính lịch sử chân thực và sự kỳ lạ hoang dã Từ những con đường mòn tuyệt đẹp của công viên gheo đến những con phố hẹp lãng mạn ở khu Paris Gothic từ những cơ lạc bộ đêm sôi động bên mờ biển đến hàng chục nhà thờ linh thiêng Các công trình kiến trúc tuyệt tác của thành phố này dường như thu hút tất cả từ những nhà thám hiểm, các cặp đôi, những người yêu tiệc tùng cho tới những tín đồ văn hóa khắp thế giới Đáng chú ý nhất ở Barcelona là các tác phẩm của kiến trúc sư Antoni Gaudi Nổi bật nhất chính là nhà thờ Sagrada Família một vương cung thánh đường được xây dựng từ năm 1882 và dự kiến hoàn thành vào năm 2026 Nếu ai đã từng đọc tiểu thuyết hiệp sĩ Jean Quixote chắc chắn không thể quên hình ảnh một người đàn ông chiến đấu với những con quái vật cối xay gió Trên thực tế ngôi làng cối xay gió này hoàn toàn có thật ở Tây Ban Nha Nó nằm trong ngôi làng nhỏ Consura thuộc vùng La Mancha, phía nam Paris và trở thành một địa điểm du lịch nổi tiếng kể từ khi tác phẩm ra đời Những chiếc cối xay gió màu trắng tinh khôi được người Tây Ban Nha trân trọng và nâng niu như một cách gìn giữ giá trị của cuốn tiểu thuyết bất hủ Hẻm núi Quenteday Hẻm núi hùng vĩ này nằm trong dãy núi Picos de Europa Du khách có thể chinh phục và khám phá vẻ đẹp của nó bằng cách leo núi Nhờ sở hữu cảnh quan và tầm nhìn ngoạn mục vào mùa cao điểm nơi đây thường có rất nhiều du khách sẵn sàng xếp hàng để chiêm ngưỡng một lần trong đời Bãi biển Edgar The Rise Đây là một trong những bãi biển đẹp nhất ở châu Âu nổi tiếng với những vòng đá tự nhiên có hình dáng như một nhà thờ Chính vì thế nó còn được mệnh danh là bãi biển của nhà thờ Vậy là chúng ta đã kết thúc hành trình khám phá đất nước Tây Ban Nha Các bạn thấy quốc gia này như thế nào? Hãy để lại suy nghĩ ở phần bình luận để mọi người cùng biết nhé Xin chào và hẹn gặp lại các bạn trong những video tiếp theo